Bókastaðir

Nú er þar til máls at taka, er þeir Kári eru, at þeir riðu austr yfir Markarfljót ok svá austr til Seljalandsmúla. Þar fundu þeir konur nokkurar.

Þǽr kenndu þá þegar ok mǽltu til þeirra: Minnr gemsið þit en þeir Sigfúss synir, en þó farið þit óvarliga.

Hví er ykkr svá statt um Sigfúss sonu? Hvat vitið þit til þeirra? segir Kári.

Þeir váru í nótt at Raufarfelli, en ǽtluðu í kveld í Mýdal. En þat þótti okkr gott, er þeim var þó ótti at ykkr ok spurðu, hvé nǽr þit munduð heim koma.

Þá fóru þǽr leið sína, en þeir keyrðu hestana. Þorgeirr mǽlti:

Hvat er þér nǽst skapi? Villtu, at vit ríðim eftir þeim? Kári segir:

Eigi mun ek þess letja. Þorgeirr mǽlir:

Hvat skulum vit ǽtla okkr?

Eigi veit ek þat, segir hann, Kann þat oft verða, at þeir menn lifa langan aldr, er með orðum eru vegnir. En veit ek, hvat þú munt þér ǽtla, 8 menn, ok er þat þó minna en þat, er þú vátt þá 7 í skorinni ok fórt í festi ofan til þeirra. En yðr frǽndum er svá háttat, at þér vilið yðr allt til ágǽtis gera. Nú mun ek eigi minna at gera en vera hjá þér til frásagnar. Skulum vit nú ok 2 eftir ríða, því at ek sé, at þú hefir svá til ǽtlat.

Síðan riðu þeir austr it efra ok kómu ekki í Holt, því at Þorgeirr vildi ekki, at brǿðrum hans mǽtti um kenna, hvat sem til tíðenda gerðisk. Þeir riðu þá austr allt til Mýdals. Þar mǿttu þeir manni nokkurum, ok hafði torfhrip á hrossi.

Hann tók til orða: Of fámennr ertu nú, Þorgeirr.

Hvat er nú í því? segir hann.

Því, at nú bǽri veiði í hendr. Hér riðu Sigfúss synir ok munu sofa austr í Kerlingardal í allan dag, því at þeir ǽtla eigi lengra en til Hǫfðabrekku í kveld.

Síðan riðu hvárir leið sína. Riðu þeir Þorgeirr austr á Arnarstakksheiði. Er nú ekki at segja um ferð þeirra, fyrr en þeir kómu til Kerlingardalsár. Áin var mikil. Riðu þeir upp með ánni, því at þeir sá þar hross nokkur með sǫðlum. Riðu þeir þangat til ok sá, at menn sváfu í dǿli nokkurri, ok stóðu spjót þeirra ofan frá þeim. Þeir tóku spjótin ok báru út á ána. Síðan mǽlti Þorgeirr:

Hvárt villtu, at vit vekim þá? Kári segir:

Eigi spyrr þú þessa af því, at þú hafir eigi ráðit áðr fyrir þér at vega eigi at liggjandi mǫnnum ok vega skammarvíg.

Síðan ǿptu þeir á þá. Vǫknuðu þeir þá ok hljópu upp allir ok þrífa til vápna. Þeir Kári réðu eigi á þá, fyrr en þeir váru vápnaðir. Þorgeirr hljóp at þar, sem var Þorkell Sigfússson. Þá hljóp maðr at baki honum, ok fyrr en hann gǽti unnit á Þorgeiri, þá reiddi hann øxina Rimmugýgi tveim hǫndum ok svá skjótt ok hart, at þá er hann reiddi øxina á bak sér, rak hann í hǫfuð þeim øxarhamarinn, er at baki honum stóð, svá at haussinn brotnaði í smán mola. Fell sá þegar dauðr niðr. En hann reiddi fram øxina, hjó hann á ǫxl Þorkatli ok klauf frá ofan alla hǫndina.

Í móti Kára réð Mǫrðr Sigfússson ok Sigmundr Lambason ok Lambi Sigurðarson. Hann hljóp at baki honum ok lagði til hans spjóti. Kári fekk sét hann ok hljóp upp ok brá í sundr fótunum við, er hann lagði. Kom lagit í vǫllinn, en Kári hljóp á spjótskaftit, ok braut í sundr. Hann hafði spjót í annarri hendi, en í annarri sverð, en engi skjǫld. Hann lagði inni hǿgri hendi til Sigmundar Lambasonar. Kom lagit í brjóstit, ok gekk spjótit út um herðarnar. Fell hann þegar dauðr. Inni vinstri hendi hjó hann til Marðar ok hjó á mjǫðmina, ok tók hana í sundr ok svá hrygginn. Fell hann áfram ok þegar dauðr. Eftir þat snerisk hann á hǽli svá sem skaftkringla ok at Lamba Sigurðarsyni, en hann fekk þat eitt fangaráð, at hann tók á rás undan.

Nú sneri Þorgeirr í móti Leiðolfi sterka, ok hjó hvárr til annars jafnsnemma, ok varð hǫgg Leiðolfs svá mikit, at allt tók af skildinum, þat er á kom. Þorgeirr hafði hǫggvit tveim hǫndum með øxinni, ok kom in eftri hyrnan í skjǫldinn, ok klofnaði hann í sundr, en hin fremri hyrnan tók viðbeinat ok í sundr ok reist ofan í brjóstit á hol. Kári kom í því at ok rak undan honum fótinn í miðju lǽrinu. Fell Leiðolfr dauðr.

Ketill ór Mǫrk mǽlti:

Renna munum vér til hesta várra. Megum vér ekki við haldask fyrir ofreflismǫnnum þessum. Renna þeir síðan til hestanna ok hljópu á bak. Þorgeirr mǽlti: Villtu, at vit eltim þá? Ok munum vit enn geta drepit nokkura.

Sá ríðr síðast, er ek vil eigi drepa, en þar er Ketill ór Mǫrk, því at vit eigum systr 2, en honum hefir farit bezt í málunum áðr.

Stigu þeir á hesta sína ok riðu, þar til er þeir kómu heim í Holt. Lét Þorgeirr þá brǿðr sína fara austr í Skóga, áttu þeir þar annat búit, því at Þorgeirr vildi eigi, at brǿðr hans vǽri kallaðir griðníðingar. Hǫfðu þeir þá með sér margt manna, svá svá at aldri var þar fǽra manna vígra en 30. Var þar þá gleði mikil. Þótti mǫnnum Þorgeirr hafa framit sik mjǫk í þessu ok báðir þeir Kári. Hǫfðu menn mjǫk at minnum eftirreið þeirra, er þeir riðu 2 einir at 15 mǫnnum ok drápu þá 5, en renndu þeim, er undan kómusk.

Nú er frá þeim Katli at at segja, er þeir riðu, sem þeir máttu, þar til er þeir kómu til Svínafells, ok sǫgðu sínar farar eigi sléttar.

Flosi kvað slíks at ván, ok er yðr þetta viðvǫrun, segir hann. Skuluð þér nú aldri fara svá síðan.

Flosi var allra manna glaðastr ok beztr heima at hitta. Ok er svá sagt, at honum hafi flestir hlutir hǫfðingligast gefnir verit. Var hann heima um sumarit ok svá um vetrinn. En eftir jól um vetrinn kom Hallr af Síðu austan ok Kolr, son hans. Flosi varð feginn hans kvámu, ok tǫluðu oft um málaferlin. Segir Flosi, at þeir hǫfðu nú mikit afráð goldit. Hallr kvazk nǽrgǽtr orðit hafa málum þeirra. Flosi spurði hann þá ráðs, hvat honum þǿtti glíkast. Hallr segir:

Þat legg ek til ráðs at sǽttask við Þorgeir, ef kostr er, ok mun hann þó at allri sǽtt vera vandr.

Ǽtlar þú þá munu lokit vígunum? segir Flosi.

Eigi ǽtla ek þat, segir Hallr, en við fǽri er þá at eiga um, ef Kári er einn. En ef þú sǽttisk eigi við Þorgeir, þá verðr þat þinn bani.

Hverja sǽtt skulum vér bjóða honum? segir Flosi.

Hǫrð mun yðr sú þykkja, segir hann, er hann mun þiggja. Því at eins mun hann sǽttask vilja, nema hann gjaldi ekki fyrir þat, er hann hefir af gǫrt, en taki bǿtr fyrir Njál ok sonu hans at sínum þriðjungi.

Hǫrð sǽtt er þessi, segir Flosi.

Ekki er þér sjá sǽtt hǫrð, segir Hallr, því at þú átt ekki vígsmál eftir. Eigu brǿðr þeirra mál eftir þá, en Hámundr halti eftir son sinn. En þú munt nú ná sǽttum við Þorgeir, því at ek mun ríða til með þér, ok mun Þorgeirr mér vel nokkurninn taka. En engi þeirra, er mál þessi eigu, munu þora at sitja at búum sínum í Fljótshlíð, ef þeir eru útan sǽtta, því at þat verðr þeirra bani, ok er þat at vánum við skaplyndi Þorgeirs.

Nú var sent eftir Sigfúss sonum. Báru þeir þetta mál upp fyrir þá, ok lauk svá þeirra rǿðum af fortǫlum Halls, at þeim þótti svá allt, sem Hallr talaði um fyrir þeim ok vildu gjarna sǽttask.

Grani Gunnarsson mǽlir ok Gunnarr Lambason: Sjalfrátt er oss, ef Kári er einn eftir, at hann sé óhrǽddari við oss en vér erum við hann.

Ekki er svá at mǽla, segir Hallr, mun yðr verða sárkeypt við hann, ok munuð þér mikit afráð gjalda, áðr lýkr með yðr.

Síðan hǽttu þeir tali sínu.

Hallr af Síðu ok Kolr, son hans, ok þeir 6 saman riðu vestr um Lómagnúpssand ok svá vestr yfir Arnarstakksheiði ok léttu eigi fyrr, en þeir kómu í Mýdal. Spurðu þeir þar at, hvárt Þorgeirr mundi heima vera í Holti. En þeir segja, at hann var heima, ok spurðu, hvert Hallr skyldi ríða. Þangat í Holt, segir hann. Þeir segja hann mundu hafa gott ørendi. Dvalðisk Hallr þar nokkura stund ok áðu þar. Eftir þat tóku þeir hesta sína ok riðu á Sólheima ok váru þar um nóttina.

Annan dag eftir riðu þeir í Holt. Þorgeirr var úti ok svá Kári ok menn þeirra ok kenndu Hall. Hann reið í blárri kápu ok hafði lítla øxi í hendi silfrrekna. En er þeir kómu í tún, þá gekk Þorgeirr í móti þeim ok tók Hall af baki, ok minntusk þeir Kári ok Þorgeirr báðir við Hall ok leiddu hann í milli sín í stofu ok settu hann í hásǽti ok spurðu hann margra tíðenda. Var hann þar um nóttina.

Um morgininn eftir vakti Hallr til máls við Þorgeir ok leitaði um sǽttir ok segir, hverjar sǽttir þeir buðu honum, ok talaði þar um mǫrgum orðum fǫgrum ok góðgjarnligum. Þorgeirr segir:

Kunnigt mun þér vera, at ek vilda engum sǽttum taka við brennumenn.

Allt var þat annat, segir Hallr. Váruð þér þá vígreiðir. Hafið þér nú ok mikit at gǫrt um mannadráp síðan. Svá er þat, segir Þorgeirr, en hverja sǽtt bjóðið þér Kára? segir hann.

Boðin mun honum vera sǽttin sǿmilig, ef hann vill sǽttask. Kári mǽlti þá:

Þess vil ek biðja þik, Þorgeirr vinr, at þú sǽttisk, því at þinn hlutr má eigi verða betri en góðr.

Illt þykki mér at sǽttask ok skiljask við þik, nema þú takir slíka sǽtt sem ek tek.

Eigi vil ek þat at sǽttask. En þó kalla ek nú, at vit hafim hefnt brennu, en sonar míns kalla ek vera óhefnt, ok ǽtla ek mér þat einum, slíkt sem ek get at gǫrt.

En Þorgeirr vildi eigi fyrri sǽttask, en Kári sagði ósátt sína á, ef hann sǽttisk eigi. Handsalaði Þorgeirr þá grið Flosa ok hans mǫnnum til sáttarfundarins, en Hallr seldi ǫnnur í móti, er hann hafði tekit af Flosa ok Sigfúss sonum. En áðr þeir skilðu, gaf Þorgeirr Halli gullhring ok skarlatsskikkju, ok Kári gaf honum silfrmen, ok váru á gullkrossar 3. Þakkaði Hallr þeim vel gjafirnar. ok reið í brott við ina mestu sǿmð ok létti eigi fyrr, en hann kom til Svínafells. Ok tók Flosi vel við Halli.

Sagði hann Flosa allt frá ørendum sínum ok frá viðrǿðu þeirra ok svá frá því, at Þorgeirr vildi eigi sǽttask, fyrr en Kári gekk at ok bað hann ok sagði ósátt sína á, ef hann sǽttisk eigi, en Kári vildi ekki í sǽttir ganga. Flosi mǽlir:

Fám mǫnnum er Kári glíkr. Ok þannig vilda ek helzt skapfarinn vera sem hann er.

Hallr dvalðisk þar nokkura hríð. Síðan riðu þeir vestr at ákveðinni stundu til sáttarfundarins, ok fundusk at Hǫfðabrekku, sem mǽlt hafði verit með þeim. Kom Þorgeirr þá til móts við þá vestan at. Tǫluðu þeir þá um sǽtt sína. Gekk þat allt eftir því, sem Hallr hafði sagt.

Þorgeirr segir þeim fyrir sǽttirnar, at Kári skyldi vera með honum ávallt, er hann vildi. Skuluð þér hvárigir ǫðrum illt gera at heima mínu. En ek vil ekki eiga at heimta at sérhverjum yðrum. Vil ek, at þú varðir einn við mik, Flosi, en heimtir at sveitungum þínum. Ek vil, at sú gerð haldisk ǫll, er á þingi var gǫr um brennuna. Vil ek, at þú gjaldir mér þriðjung minn.

Flosi gekk skjótt at þessu ǫllu. Þorgeirr gaf hvárki upp útanferðir né heraðssekðir.

Riðu þeir Flosi ok Hallr þá austr.

Hallr mǽlti til Flosa: Efn þú vel, mágr, sǽtt þessa, bǽði útanferð þína ok suðrgǫngu ok fégjǫld. Muntu þá þykkja rǫskr maðr, þó at þú hafir hitt í stórrǽði þetta, ef þú innir rǫskliga af hǫndum alla hluti.

Flosi kvazk svá skuldu gera. Reið Hallr heim austr, en Flosi reið heim til Svínafells.

Þar er nú til máls at taka, er Þorgeirr reið heim frá sǽttargerðinni. Kári spurði þá, hvárt saman gengi sǽttin. Þorgeirr segir, at þeir váru sáttir með ǫllu. Kári vildi þá taka hest sinn ok ríða í brott. Þorgeirr mǽlti:

Eigi þarftu í brott at ríða, fyrir því at þat var skilit í sǽtt vára, at þú skyldir hér vera jafnan hvern tíma, er þú vildir.

Ekki skal svá vera, mágr, segir hann, því at ef ek veg víg nokkut, þá munu þeir þat þegar mǽla, at þú sér í ráðum með mér, ok vil ek þat eigi. En nú vil ek, at þú takir við handsolum á fé mínu ok eignir þér ok Helgu Njálsdóttur, konu minni, ok dǿtrum mínum. Mun þat eigi vera upp tekit af þeim sǫkudolgum várum.

Þorgeirr játti því, sem Kári vildi beitt hafa. Þá tók Þorgeirr handsǫlum á fé Kára.

Síðan reið Kári í brott ok hafði hesta tvá ok vápn sín ok klǽði ok nokkut lausafé í gulli ok silfri. Hann reið nú vestr fyrir Seljalandsmúla ok upp með Markarfljóti ok svá upp í Þórsmǫrk. Þar eru 3 bǿir, er í Mǫrk heita. Á miðbǿnum bjó sá maðr, er hét Bjǫrn ok var kallaðr Bjǫrn hvíti. Hann var Kaðals son, Bjalfa sonar. Bjalfi hafði verit lausingi Ásgerðar, móður Njáls ok Holta-Þóris. Hann átti þá konu, er Valgerðr hét. Hon var Þorbrands dóttir, Ásbrands sonar. Móðir hennar hét Guðlaug. Hon var systir Hámundar, fǫður Gunnars at Hlíðarenda. Hon var gefin Birni til fjár, ok unni hon honum ekki mikit, en þó áttu þau bǫrn saman. Þau áttu gnóttir í búi. Bjǫrn var maðr sjalfhǿlinn, en húsfreyju hans þótti þat illt. Bjǫrn var maðr skyggn ok skjótr á fǿti. Þangat kom Kári til gistingar, ok tóku þau við honum báðum hǫndum. Var hann þar um nóttina.

Um morgininn tǫluðusk þeir við.

Kári mǽlti til Bjarnar: Þat vilda ek, at þú tǿkir við mér. Þykkjumk ek hér vel kominn. Vilda ek, at þú vǽrir í ferðum með mér, er þú ert maðr skyggn ok frár, ok ǽtla ek, attu munir vera góðr árǽðis. Bjǫrn segir:

Hvárki frý ek mér skyggnleiks né árǽðis né svá annarrar menntar. En því muntu hingat kominn, at nú mun fokit í skjólin ǫll. En við áskorun þína, Kári, segir Bjǫrn, þá skal ek ekki gera þik glíkan hversdagsmǫnnum. Skal ek víst verða þér at liði ǫllu slíku sem þú beiðir. Húsfreyja heyrði til: Troll hafi þitt skrum ok hól, segir hon. Skyldir þú eigi mǽla báðum ykkr tal ok hégóma í þessu. En gjarna vil ek veita Kára mat ok aðra góða hluti, þá er ek veit, at honum má gagn at verða. En á harðrǽði Bjarnar skaltu ekki treysta, því at ek uggi, at hann muni eigi hugtrúr reynask, svá sem hann lǽtr. Bjǫrn segir:

Oft hefir þú veitt mér um þat ámǽli, en ek treysti mér svá vel, þó at ek koma í raun um þat, at ek mun fyrir engum á hǽl opa. Er hér raun til, at því leita fáir á mik at engir.

Þar var Kári nokkura stund á laun, ok var þat at fárra manna viti. Ǽtluðu menn, at hann mundi riðit hafa norðr um land á fund Guðmundar ríka, því at Kári lét Bjǫrn þat segja nábúum sínum, at hann hefði fundit Kára á fǫrnum vegi ok riði hann þaðan upp á Goðaland ok svá norðr á Gásasand ok svá til Guðmundar ríka. Spurðisk þat þá um allar sveitir.

Nú er þar til máls at taka, er Flosi er. Hann mǽlti til brennumanna, félaga sinna: Eigi mun oss enn duga kyrru fyrir at halda. Munum vér hljóta at hugsa um útanferðir várar ok fégjǫld ok efna sǽttir várar sem drengiligast, taka oss fari þar hverr, er glíkast þykkir.

Þeir báðu hann fyrir sjá. Flosi mǽlti:

Austr munum vér ríða til Hornafjarðar, því at þar stendr skip uppi, er á Eyjolfr nef, þrǿnzkr maðr, ok vill hann biðja sér konu ok náir hann eigi ráðinu, nema hann setisk aftr. Munum vér kaupa skipit at honum, því at vér munum hafa fé lítit, en manna margt. Er þat skip mikit, ok mun þat taka oss upp alla.

Hǽttu þeir þá tali sínu.

En lítlu síðar riðu þeir austr ok léttu eigi, fyrr en þeir kómu í Bjarnanes í Hornafirði. Fundu þeir þar Eyjolf, því at hann hafði þar verit á vist um vetrinn. Þar var tekit vel við Flosa. Váru þeir þar um nóttina. En um morgininn eftir falaði Flosi skip at stýrimanni. Hann kvazk ekki mundu þverr í at selja skipit, ef hann hefði þat fyrir, sem hann vildi. Flosi spurði, í hverjum aurum hann vildi fyrir. Austmaðrinn kvezk vilja fyrir land ok þó nǽr sér. Sagði Austmaðr honum allt, hversu farit var um kaup þeirra. Flosi kvezk skuldu saman róa, svá at keypt yrði, ok kaupa síðan skip at honum. Austmaðr gladdisk við þetta. Flosi bauð honum land í Borgarhǫfn. Síðan helt Austmaðr á málinu við bónda, svá at Flosi var hjá. Flosi lagði til orð sín með þeim, svá at saman gekk með þeim kaupit. Lagði Flosi til landit í Borgarhǫfn með Austmanni, en tók handsǫlum á kaupskipinu. Flosi hafði ok af Austmanni 20 100 vǫru. Ok var þat í kaupi þeirra.

Reið Flosi þá aftr. Hann var svá vinsǽll af sínum mǫnnum, at hann hafði þar vǫru at gjǫf eða láni, sem hann vildi. Reið hann heim til Svínafells ok var þá heima um hríð. Flosi sendi þá Kol Þorsteinsson ok Gunnar Lambason austr í Hornafjǫrð. Skuldu þeir þar vera við skip ok búask um, tjalda búðir ok sekka vǫru ok draga at.

Nú er at segja frá Sigfúss sonum, at þeir segja Flosa, at þeir mundu ríða vestr í Fljótshlíð at skipa til búa sinna ok hafa þaðan vǫru ok slíkt annat, sem þeir þyrfti.

Er nú eigi Kára at varask, er hann er fyrir norðan land. Flosi segir:

Eigi veit ek um sagnir slíkar, því at ek veit eigi, hvat satt er sagt um ferðir Kára. Þykki mér oft rjúfask þat, er skemmra er at spyrja en þaðan. Er þat mitt ráð, at þér farið margir saman ok skilizk lítt, ok verið um yðr sem varastir. Skaltu nú ok muna draum þann, er ek sagða þér. Þú batt, at vit skyldim leyna, því at margir eru þeir í fǫr með þér, er kallaðir váru. Ketill mǽlti:

Allt mun þat fram ganga um aldr manna, sem ǽtlat er. En gott gengr þér til varanar þinnar.

Tǫluðu þeir ekki um fleira. Síðan bjuggusk þeir Sigfúss synir ok þeir menn með þeim, sem til þess váru ǽtlaðir. Váru þeir 18 saman. Riðu þeir þá í brott ok áðr þeir fóru, minntusk þeir við Flosa. Hann segir, at þeir mundu eigi sjásk oftar sumir, er í brott riðu, en þeir létu eigi letjask. Riðu þeir nú leið sína. Flosi hafði mǽlt, at þeir skuldu taka vǫru hans í Meðallandi ok flytja austr svá, ok í Landbroti ok í Skógahverfi.

Síðan riðu þeir til Skaftártungu ok svá upp á fjall, fyrir norðan Eyjafjallajǫkul ok ofan í Goðaland ok svá ofan um skógana í Þórsmǫrk.

Bjǫrn ór Mǫrk gat sét mannareiðina ok fór þegar til fundar við mennina, ok kvǫddusk þeir vel. Þeir spurðu at Kára Sǫlmundarsyni. Bjǫrn segir:

Fann ek Kára, segir hann. Var þat nú mjǫk fyrir lǫngu. Reið hann þaðan norðr á Gásasand ok ǽtlaði til Guðmundar ríka. Ok þótti mér nú, sem hann mundi heldr óttask yðr, þóttisk nú vera mjǫk einmani. Grani Gunnarsson svarar:

Meirr skyldi hann síðar. Mun hann þá vita, er hann kemr í kast við oss. Hrǽðumsk hann nú alls ekki, er hann er einn síns liðs. Ketill bað hann þegja ok hafa engi stóryrði um. Bjǫrn spurði, nǽr þeir myndi aftr.

Viku munum vér dveljask í Fljótshlíð, kváðu þá á dag fyrir honum, nǽr þeir mundu á fjall ríða. Skilðu þeir við þetta. Riðu Sigfúss synir til búa sinna, ok urðu þeim fegnir heimamenn þeirra. Váru þeir þar viku.

Nú kemr Bjǫrn heim ok finnr Kára ok segir honum allt um ferðir Sigfúss sona ok fyrirǽtlun þeirra. Kári kvað hann sýnt hafa í þessu vinskap mikinn ok trúleik við sik. Bjǫrn segir:

Þat ǽtla ek, ef ek héta nokkurum manni umsjá minni, at þeim skyldi mun í því fara. Húsfreyja segir:

Fyrri vǽri illa en þú vǽrir dróttinssviki.

Kári dvalðisk þar 6 nǽtr síðan.

Kári mǽlti við Bjǫrn: Nú skulum vit ríða austr um fjall ok ofan í Skaftártungu ok fara leyniliga um þingmannasveit Flosa, því at ek ǽtla at koma mér útan austr í Alftafirði. Bjǫrn mǽlir:

Þetta er hǽttufǫr mikil, ok munu fáir hafa hug til nema þú ok ek. Húsfreyja mǽlir:

Ef þú fylgir Kára illa, þá skaltu þat vita, at þú skalt aldri koma í mína rekkju. Skulu frǽndr mínir gera fjárskifti með okkr. Bjǫrn segir:

Þat er glíkast, húsfreyja, segir hann, at fyrir ǫðru hljótir þú ráð at gera en þat beri til skilnaðar okkars, því at ek mun mér bera vitni um þat, hverr gripr eða afreksmaðr ek em í vápnaskifti. Þeir riðu þá austr á fjall fyrir norðan jǫkul ok riðu aldri almannaveg ok ofan í Skaftártungu ok fyrir ofan bǿi alla til Skaftár ok leiddu hesta sína í dǿli nokkura, en þeir váru á njósn ok hǫfðu svá búit um sik, at eigi mátti sjá.

Kári mǽlir þá við Bjǫrn: Hvat skulum vit til taka taka, ef þeir ríða hér at okkr ofan með brekkunum af fjallinu?

Munu eigi tveir til, segir Bjǫrn, annat hvárt at ríða undan norðr með brekkunum ok láta þá ríða um fram eða bíða, ef nokkurir dveljask eftir, ok ríða þá at þeim?

Margt tǫluðu þeir um, ok hafði Bjǫrn í sínu orði hvárt, at hann vildi flýja sem harðast eða hitt, at hann vildi bíða ok taka í móti þeim, ok þótti Kára at þessu mikit gaman.

Nú er at segja frá Sigfúss sonum, at þeir riðu þann dag heiman, er þeir hǫfðu sagt Birni, kómu í Mǫrk, drápu á dyrr ok vildu finna Bjǫrn. En húsfreyja gekk til dyra ok heilsaði þeim. Þeir spurðu þegar at Birni.

Hon segir, at hann hafði riðit ofan undir Eyjafjǫll ok svá austr í Holt, því at hann á þar fjárheimtu.

Þeir trúðu þessu ok vissu, at þetta var satt, riðu austr á fjall síðan ok léttu eigi fyrr, en þeir kómu í Skaftártungu ok riðu ofan með Skaftá ok áðu þar, sem þeir Kári ǽtluðu.

Skiftu þeir þar liði sínu. Ketill ór Mǫrk reið austr í Meðalland ok 8 menn með honum. Hinir lǫgðusk niðr til svefns ok urðu eigi fyrri við varir, en þeir Kári kómu at þeim.

Þar gekk nes lítit í ána fram. Gekk Kári þar í fram ok bað Bjǫrn standa at baki sér ok hafa sik eigi allmjǫk í frammi, ok gera sér gagn slíkt, sem hann mǽtti. Bjǫrn segir:

Hitt hafða ek ǽtlat, Kári, segir hann, at ek skylda engi mann hafa at skildi fyrir mér. En nú er þó þar komit, at þú munt ráða verða. En með vitsmunum mínum ok hvatleik þá mun ek þó verða óvinum okkrum ekki óskeinisamr.

Þeir stóðu þá upp allir ok hljópu at þeim, ok varð skjótastr Móðolfr Ketilsson ok lagði spjóti til Kára. Hann hafði skjǫld fyrir sér, kom lagit í skjǫldinn ok festi í skildinum. Kári snaraði skjǫldinn, svá at brotnaði spjótit. Hann hafði brugðit sverðinu ok hjó til Móðolfs. Hann hjó ok í móti. Sverðit Kára kom á hjaltit ok stǫkk af ok á ulfliðinn ok tók af Móðolfi hǫndina. Ok fell hon niðr ok svá sverðit, ok hljóp þá sverðit Kára á síðu Móðolfi ok inn í milli rifjanna. Fell Móðolfr þá dauðr. Grani Gunnarsson þreif spjót ok skaut at Kára, en hann skaut niðr skildinum svá fast, at stóð í vellinum, en tók vinstri hendi spjótit á lofti ok skaut aftr at Grana ok tók þegar skjǫldinn inni vinstri hendi. Grani hafði skjǫld fyrir sér. Kom spjótit í skjǫldinn ok gekk þegar í gegnum ok kom í lǽrit Grana fyrir neðan smáþarma ok í gegnum ok svá í vǫllinn. Ok komsk hann eigi af spjótinu, fyrr en félagar hans drógu hann af ok bjuggu um hann í dǿli nokkurri með hlífum. Maðr einn skauzk at ok ǽtlaði at hǫggva fót undan Kára ok komsk á hlið honum. Bjǫrn hjó til hans ok af hǫndina ok skauzk þá aftr at baki Kára. Fengu þeir engi geig gǫrvan honum. Kári slǿmði til hans sverðinu ok hjó hann í sundr í miðju. Þá hljóp Lambi Sigfússson at Kára ok hjó til hans með sverðinu. Kári brá við flǫtum skildinum, ok beit sverðit ekki á. Kári lagði til hans sverðinu framan í brjóstit, svá at út gekk millum herðanna. Varð þat hans bani. Þá hljóp at Kára Þorsteinn Geirleifsson ok ǽtlaði á hlið honum. Hann fekk sét Þorstein ok slǿmði sverðinu um þverar herðarnar, svá at í sundr tók manninn. Litlu síðar hjó hann banahǫggi Gunnar ór Skál, góðan bónda. Bjǫrn hafði sǽrt 3 menn, þá er ǽtlat hǫfðu at vinna á Kára, ok var þó aldri frammi svá, at honum vǽri mannraun í. Var hann ok ekki sárr ok hvárrgi þeirra félaga á fundi þessum. En þeir váru allir sárir, er undan kómusk. Hljópu þeir á hesta sína ok hleyptu út á Skaftá, sem mest máttu þeir, ok urðu svá hrǽddir, at þeir kómu til bǿja, ok hvergi þorðu þeir at segja tíðendin. Þeir Kári ǿptu at þeim, er þeir hleyptu undan.

Þeir riðu austr í Skógahverfi ok léttu eigi, fyrr en þeir kómu til Svínafells. Flosi var eigi heima, er þeir kómu þar, ok varð því þaðan ekki eftir leitat. Ǫllum þótti þeirra fǫr in svívirðligsta. Kári reið í Skál ok lýsti þar vígum þessum á hendr sér, sagði þar andlát húsbónda ok þeirra fimm ok sár Grana ok betra kvað Kári mundu at fǿra hann til húss, ef hann skyldi lifa. Bjǫrn kvezk eigi nenna at drepa hann, en kvað hann þess þó makligan, en þeir sǫgðu, er svǫruðu, at fáir hefði fyrir honum fúnat. Bjǫrn kvezk nú kost eiga, at fúnaði svá margir af Síðumǫnnum, sem hann vildi. Þeir sǫgðu, at þá vǽri ill at. Þeir Kári riðu þá í brott.