Hēr Ēadmund cyning ofer hergode eal Cumbra land.⁊ hit lēt tō eal Malculme Scotta cyninge. on ꝥ gerād ꝥ hē wǣre his midwyrhta ǣgþer ge on sǣ ge on lande.
Laud (E)
Hēr Ǣdmund cyning oferhergode eall Cumbra land.
Year 946
Not in Laud (E).
Parker (A)
Hēr Ēadmund cyning forðfērde on Sc̃s Agustinus mæsse dæge.⁊ hē hæfde rīce seofoþe healf gēar;⁊ þā fēng Ēad rēd æþeling his brōþor tō rīce, ⁊ gerād eal Norþhymbra land him tō ge wealde.⁊ Scottas him āþas sealdan, ꝥ hīe woldan eal ꝥ hē wolde.
Year 948
Not in Parker (A).
Laud (E)
Hēr Ǣdmund cyning wearð ofstungen.⁊ fēng Ǣdrēd his brōðor tō rīce.⁊ hē sōna gerād eall Norðhymbra land him tō ge wealde.⁊ Scottas him āðas swōron ꝥ hī eall wolden ꝥ hē wolde.
Hēr forðfērde Ēadwīg cyng on kł Octobr̃.⁊ Ēadgār his brōðor fēng tō rīce:,
Year 959
Parker (A)
[Hēr hē sæ'n'te efter Sc̃e Dunstāne.⁊ gæf him ƀrice on Wigracæstre, ⁊ ðǣr æfter ꝥ ƀ rīce on Lundene.]
Laud (E)
Hēr Ēadwīg cyning forðfērde.⁊ fēng Ēadgār his brōðor tō rīce.
On his dagum hit gōdode georne.⁊ God him geūðe, ꝥ hē wunode on sibbe, þā hwīle þe hē leofode.⁊ hē dyde, swā him þearf wes, earnode þes georne. Hē ārērde Godes lof wīde. ⁊ Godes lage lufode.⁊ folces frið bētte, swīðost þāra cyninga, þe ǣr him gewurde, be manna gemynde.⁊ God him ēac fylste, ꝥ ciningas ⁊ eorlas georne him tō bugon.⁊ wurden under þēodde tō þām þe hē wolde.⁊ būtan gefeohte eal hē gewilde, þet hē sylf wolde.
Hē wearð wīde, geond þēodland, swīðe geweorðad, forþām þe hē weorðode Godes naman georne.⁊ Godes lage smēade, oft ⁊ gelōme.⁊ Godes lof rǣrde, wīde ⁊ sīde.⁊ wīslīce rǣdde, oftost ā simle, for Gode.⁊ for worulde, eall his þēode.Āne misdǣda hē dyde þēah tō swīðe. ꝥ hē ælþēodige un sida lufode.⁊ hǣðene þēawas, innan þysan lande, gebrōhte tofæste.⁊ ūt lændisce hider in tihte.⁊ deoriende lēoda bespēon tō þysan earde.Ac God him ge unne, ꝥ his gōde dǣda swȳðran wearðan, þonne misdǣda. his sāwle tō gescyl'd'nesse on langsuman sȳðe.
On þys ilcan gēare fēng Aþelwold abbod tō þǣm bisceoprīce tō Wintanceastre.⁊ hine mon gehālgode IN UIGILIA Scī Andree. wæs sunnan dæg on dæg:,
Laud (E)
Middle English
Her 'fram' Eadgar cyning to ðe biscopdome on Wintanceastra wes gecoren Sce Aðelwold.⁊ þe arc̃biscop of Cantwarbyrig Sce Dunstan him gehalgod to biscop on þe fyrste sunnondæg of Aduent. ꝥ wæs on ·iii· kl Decemb.
On þes oðer gear syþþon he wæs gehalgod. þa makode he feola minstra.⁊ draf út þa clerca of þe biscoprice, forþan ꝥ hi noldon nan regul healden. ⁊ sætta þær muneca.He macode þær twa abbotrice. an of muneca oðer of nunna. ꝥ wæs eall wið innan Wintanceastra.Syððan þa com he to se cyng Eadgar. bed him þet he scolde him giuen ealle þa minstre þa hæðene men hæfden ær to brocon. forði þet he hit wolde ge eadnewion.⁊ se kyng hit bliþelice tyðode.And se biscop com þa fyrst to Élig. þær S. Æðeldrið lið. ⁊ leot macen þone mynstre. geaf hit þa his án munac Brihtnoð wæs gehaten. halgode him þa abbot, ⁊ sætte þær munecas Gode to þewian. þær hwilon wæron nun. bohte þa feola cotlif æt se king. ⁊ macode hit swyðe rice.
Old English
Syððon cōm se biscop Aðelwold tō þǣre mynstre þe wæs gehāten Medeshamstede, ðe hwīlon wæs fordōn fra hēðene folce. ne fand þǣr nān þing būton ealde weallas ⁊ wilde wuda. fand þā hīdde in þā ealde wealle writes þet Headda abb heafde ǣr gewriton, hū Wulfhere kyng ⁊ Æðelrēd his brōðor hit heafden wroht.⁊ hu hi hit freodon wið king, ⁊ wið ƀ, ⁊ wið ealle weoruld þeudom.⁊ hu se papa Agatho hit feostnode mid his write. ⁊ se arc̃ƀ Deus dedit. Leot wircen þa ꝥ mynstre.⁊ sætte þær abbot se wæs gehaten Aldulf. macede þær munecas þær ær ne wæs nan þing.Com þa to þe cyng, ⁊ leot him locon þa gewrite þe ær wæron gefunden. and se kyng andswerode þa ⁊ cwed.
Middle English
Ic Ædgar geate ⁊ gife todæi toforen Gode ⁊ toforen þone ærceƀ Dunstan freodom Sce Petres mynstre Medeshamstede of kyng, ⁊ of ƀ.⁊ ealle þa þorpes þe ðærtolin. ꝥ is Æstfeld. ⁊ Dodesthorp. ⁊ Ege. ⁊ Pastun.⁊ swa ic hit freo þet nan biscop ne haue þær nane hæse, buton se abbot of þone minstre.And ic gife þone tun þe man cleopað Vndela, mid eall þet þærtolið, ꝥ is þet man cleoped Eahtehundred.⁊ market ⁊ toll, swa freolice ꝥ ne king ne ƀ ne eorl ne sc [y] rreue ne haue þær nane hæse. ne nan man buton se abbot ane, ⁊ þam þe he þærto sæt.And ic gife Crist ⁊ Sce Peter, ⁊ þurh þes ƀ bene Aðelwold. þas land. ꝥ is Barwe. Wermi'gtun. Æsctun. Ketering. Castra. Egleswurðe. Waltun. Wiðringtun. Ege. Thorp. ⁊ an myneter in Stanforð.Ðas land ⁊ ealla þa oðre þe lin into þe mynstre þa cwede ic scyr. þ [æt is] saca ⁊ socne. toll ⁊ team ⁊ infangenþef.Þas rihting ⁊ ealle oðre ða cweðe ic scyr Crist ⁊ S. Peter.And ic gife þa twa dæl of Witlesmere mid watres ⁊ mid wæres ⁊ feonnes.⁊ swa þurh Merelade on an to ꝥ wæter ꝥ man cleoped Nen.⁊ swa eastweard to Cynges dælf.And ic wille ꝥ markete beo in þe selue tun.⁊ ꝥ nan oþer ne betwix Stanford ⁊ Huntandune.⁊ ic wille þet þus be gifen se toll. fyrst fra Witlesmære eall to þe cinges toll of Norðmannes cros hundred.⁊ eft ongeanward fra Witles mære þurh Merelade onan to Nen.⁊ swa swa ꝥ wæter reonneð to Crulande. ⁊ fra Crulande to Must.⁊ fra Must to Cynges dælf ⁊ to Witles mære.And ic wille ꝥ ealle þa freodom ⁊ ealle þa forgiuenesse þe mine forgengles geafen þet hit stande.⁊ ic write ⁊ feostnige mid Cristes rodetacne. +.
Ð' a' andswerade se arcebiscop Dunstan of Cantwarbyrig ⁊ sæide.Ic tyðe ꝥ ealle þa þing þe her is gifen ⁊ sprecon.⁊ ealle þa þing þe þin forgengles ⁊ min geatton. þa wille ic ꝥ hit stande.⁊ swahwaswa hit tobrecoð. þa gife ic him Godes curs ⁊ ealra halgan ⁊ eallre hadede heafde ⁊ min. buton he cume to dædbote.⁊ ic gife tocnawlece Sce Peter min messe hacel, ⁊ min stol, ⁊ min ræf, Criste to þeuwian.Ic Oswald arcebiscop of Eoferwic geate ealle þas worde. þurh þa halgorode þet Crist wæs on þrowod. +.Ic Aðelwold biscop blætsige ealle þe þis healdon.⁊ ic amansumie ealle þe þis to bræcon. buton he cume to dædbote. Her wæs Ælf's'tan biscop. Aþulf ƀ. ⁊ Escwi abbot. ⁊ Osgar aƀƀ. ⁊ Æþelgar aƀƀ. ⁊ Ælfere ealdorman. Æðelwine ealdorman. Brihtnoþ. Oslac ealdorman. ⁊ feola oðre rice men. ⁊ ealle hit geatton.⁊ ealle hit writen mid Cristes mæl. +.Ðis wæs gedon syððon ure Drihtnes acennednesse ·dcccc· lxxii · þes kinges ·xvi· gear.
Ða bohte se abbot Aldulf landes feola ⁊ manega.⁊ godede þa ꝥ mynstre swiðe mid ealle.⁊ wæs þær þa swa lange ꝥ se arcebiscop Oswald of Eoforwic wæs forð gewiton.⁊ man cæs him þa to erceƀ.⁊ man cæs þa sona oðer abbot of þe sylfe mynstre, Kenulf wæs gehaten. se wæs syððon biscop in Wintanceastre.⁊ he macode fyrst þa wealle abutan þone mynstre. geaf hit þa 'to' nama Burch. þe ær het Medeshamstede. wæs þær swa lange ꝥ man sette him tobiscop on Wintanceastre.Þa cæs man oðer abbot of þe silue minstre. þe wæs gehaten Ælfsi. se Ælfsi wæs þa abbot syððon fiftig wintre.He nam úp Sc̃a Kyneburh ⁊ S. Kynesuið þe lægen in Castra. and S. Tibba þe læi in Rihala.⁊ brohte heom to Burch. and offrede heom eall S. Peter on an dæi.⁊ heold þa hwile þe he þær wæs.
Year 964
Not in Laud (E).
Parker (A)
Hēr drǣfde Ēadgār cyng þā prēostas on Ceastre of Ealdan mynstre, ⁊ of Nīwan mynstre. ⁊ of Ceortesīge. ⁊ of Middeltūne. ⁊ sette hȳ mid munecan.⁊ hē sette Æþelgār abbod tō Nīwan mynstre tō abbode. ⁊ Ordbirht tō Ceortesīge. ⁊ Cyneweard tō Middel tūne:,
Year 966
Not in Parker (A).
Laud (E)
Hēr Þored Gunneres sunu forhergode West mōringa land.⁊ þī ilcan gēare Ōslāc fēng tō ealdor dōme.
Hēr on þissum gēare ealle þā yldestan Angel cynnes witan ge fēollan æt Calne of ānre up flōran. būtan se hālga Dunstān arcebiscop āna æt stōd uppon ānum bēame.⁊ sume þǣr swīðe ge brocode wǣron.⁊ sume hit ne ge dȳgdan mid þām līfe.
Year 979
Not in Parker (A).
Laud (E)
Hēr wæs Ēadward cyng of slagen on ǣfentīde æt Corfes geate on ·xv· ꝁ Apr̃.⁊ hine man be byrigde æt Wærham būtan ǣlcum cyne licum wurðscipe.
Ne wearð Angel cynne nān wærsa dǣd ge dōn, þonne þēos wæs · syððon hī ǣrest Bryton land ge sōhton.Men hine of myrðrodon. ac God hine mǣrsode.Hē wæs on līfe eorðlic cing. hē is nū æfter dēaðe heofonlic sanct.Hine nolden his eorðlican māgas wrecan. ac hine hafað his heofonlica fæder swīðe ge wrecen. þā eorðlican banan woldon his ge mynd on erðan ādīlgian · Ac se uplica Wrecend · hafað his ge mynd · on heofenum.⁊ on eorðan tō bræd. þā þe nolden ǣr tō his libbendum līchaman onbūgan. þā nū ēadmōdlīce · on cnēowum ābūgað tō his dǣdum bānum.Nū wē magon on gytan · ꝥ manna wīsdōm, ⁊ smēagunga, ⁊ heore rǣdas syndon nāhtlice on gēan Godes ge þeaht.