Bókastaðir

An Old Norse Library
Chapter 26

Þorsteinn hitti úti smalamann sinn ok mælti: "Far þú í Ás ok drep á dyrr ok hygg at, hversu skjótt er til hurðar gengit, ok kveð meðan vísu; gef þér þat til erindis at spyrja at sauðum; ok spurðr muntu vera, hvárt vér sém heim komnir; en þú skalt segja, at vér sém eigi heim komnir."

Sauðamaðr fór ok kom í Ás ok drap á dýrr, ok var eigi fyrr til gengit, en hann hafði kveðit tólf vísur. Þá kom húskarl út ok spurði tíðinda, eðr hvárt þeir brœðr væri heim komnir. Hann kvað þá eigi heim komna, ok spurði at sauðum sínum. Hann kvað þá eigi þar komna. Sauðamaðr fór aptr ok sagði Þorsteini, hve margar vísur hann hafði kveðit. Þorsteinn kvað hann úti hafa staðit þá stund, at mart mátti athafaz inni á meðan, — "eðr komtu nǫkkut inn?"

Hann kvaz ganga inn ok skygnaz um.

Þorsteinn spurði: "Var bjartr eldr á arni eðr eigi?"

Hann svarar: "Svá nǫkkut, sem fyrir litlu hefði verit kveyktr."

Þorsteinn mælti: "Sáttu nǫkkra nýlundu í húsinu?"

Hann kvaz sét hafa hrúgu eina mikla ok koma undan fram rautt klæði.

Þorsteinn mælti: "Þar muntu sét hafa Hrolleif ok blótklæði hans. Nú mun þangat eptir at leita; búumz nú skjótt ok hættum á, hvat gerir."

Þeir fóru ok kómu í Ás, ok var ekki manna úti. Þeir sá hlaðit skíðum á húsvegginn tveim megin mœnis. Þeir sá hús standa lítit fyrir dyrum ok hlið í milli ok heimadyranna.

Þorsteinn mælti: "Þetta mun vera blóthús, ok mun Hrolleifi hingat ætlat, þá hon hefir fullgǫrt sitt efni ok allan sinn fjándskap; en mér er minna um þat. Nú gangið þér í krókinn hjá húsinu, en ek mun sitja yfir dyrum uppi ok hafa kefli í hendi; en ef Hrolleifr gengr út, þá mun ek kasta keflinu til yðvar, ok hlaupið þér þá til mín."

Jǫkull mælti: "Auðsét er þat, bróðir! at þú vilt virðing af þessu hafa sem ǫllu ǫðru; en ek vil eigi þat, ok mun ek sitja við keflit."

Þorsteinn mælti: "Þú munt ráða vilja, þó eigi sé svá betr, þvíat mér þykkir þú ráðinn til nǫkkurra slysa." — Jǫkull settiz í skíðahlaðann. Ok vánum bráðarr kom út maðr ok kagaði hjá dyrum ok sá eigi mennina, er komnir váru. Þá kom út maðr annarr, ok hinn þriði, ok var þat Hrolleifr. Jǫkull kendi hann gǫrla ok vaz við hart ok fell skíðahlaðinn, ok þó gat hann kastat keflinu til brœðra sinna ok hljóp ofan af húsinu ok gat þrifit Hrolleif, svá at honum gafz eigi undanrásin. Engi var þeira aflamunr, ok ultu báðir ofan fyrir brekkuna ok lágu ýmsir undir.

Ok er þeir brœðr kómu at, mælti Hǫgni: "Hvat fjánda ferr hér at oss, er ek veit eigi, hvat er?"

Þorsteinn svarar: "Þar ferr Ljót kerling ok hefir breytiliga um búit."

Hon hafði rekit fǫtin fram yfir hǫfuð sér ok fór ǫfug ok rétti hǫfuðit aptr milli fótanna; ófagrligt var hennar augnabragð, hversu hon gat þeim trollsliga skotit.

Þorsteinn mælti til Jǫkuls: "Dreptu nú Hrolleif; þess hefir þú lengi fúss verit."

Jǫkull svarar: "Þess em ek nú albúinn;" — hjó hann þá af honum hǫfuðit ok bað hann aldri þrífaz.

"Já! já!" sagði Ljót, "nú lagði allnær, at ek munda vel geta hefnt Hrolleifs sonar míns, ok eru þeir Ingimundarsynir giptumenn miklir."

Þorsteinn svarar: "Hvat er nú helzt til marks um þat?"

Hon kvaz hafa ætlat at snúa þar um landslagi ǫllu, — "en þér œrðiz allir ok yrðið at gjalti eptir á vegum úti með villidýrum; ok svá mundi ok gengit hafa, ef þér hefðið mik eigi fyrr sét en ek yðr."

Þorsteinn kvað þess ván, at hamingja skipti með þeim.

Síðan dó Ljót kerling í móð sínum ok trolldómi, ok eru ór þessi sǫgu.

Chapter 27

Eptir dráp þeira Hrolleifs ok Ljótar fóru þeir brœðr heim, ok urðu menn þeim fegnir. Nǫkkuru síðarr mælti Þorsteinn við brœðr sína: "Nú þykkjumz ek kominn til at kjósa kostgrip einhvern af eigu várri." Þeir játtuðu því. "Þá kýs ek bœinn at Hofi ok landit með búinu."

Þeir kváðu þat varla einn grip vera, ok þótti frekliga áhorfaz. Þorsteinn kvað allt saman eiga at fara, land ok bú — "en þótt yðr þykki þetta nǫkkut frekliga horfa, þá er á hitt at líta, at vár virðing mun þá mest, at vér sém sem sáttastir; ok hitt annat, at ek sjái sem helzt fyrir; eru hér ok fleiri kostgripir, ok ann ek yðr þeira allvel."

Var þá lagit til skiptis; hlaut Hǫgni skipit Stíganda, því hann var farmaðr. Þórir hafrsþjó hlaut goðorðit, en Jǫkull Ættartanga; hafði hann sverðit á leikmótum ok hestaþingum, en Þorsteinn bar hann á leiðum ok lǫgmótum, þvíat Jǫkull vildi, at svá væri. Þórir mælti ok slíkum orðum, þótt hann ætti goðorðit, at hann unni Þorsteini bezt allra virðinga af málaferlum.

Þorsteinn mælti: "Þat er mér auðsætt, at þér brœðr mínir vilið mér í ǫllu sœmðar leita; en þótt ek hafa kosit mér bústað, þá ann ek yðr þó fjár fyrir. Nú þykki mér ráð, at vér fœrim sess várn í ǫndvegi fǫður várs"; — ok svá gerðu þeir.

Þorsteinn gerðiz hǫfðingi yfir Vatnsdœlum ok Vestrhópi ok ǫllum þeim sveitum, sem Ingimundr faðir hans hafði haft. Þorsteinn átti þá konu, er Gyða hét, Sǫlmundar dóttir fǫður Guðmundar; hann var faðir Víga-Barða. Þótti þá virðingarvænligt at tengjaz við Vatnsdœli. Jǫkull bjó í Tungu, en Smiðr á Smiðsstǫðum, Þórir hafrsþjó at Nautabúi; þat heitir nú at Undunfelli.

Chapter 28

Nú skal segja frá þeim manni, er fyrr var nefndr, er hét Þórólfr sleggja; hann gerðiz enn mesti óspektarmaðr, bæði var hann þjófr ok þó um annat stórilla fallinn; þótti mǫnnum með stórmeinum hans bygð ok einkis ills ørvænt fyrir honum; ok þótt hann hefði eigi fjǫlmenni hjá sér, þá átti hann þá hluti, er hann vænti trausts at, þat váru tuttugu kettir; þeir váru ákafliga stórir ok allir svartir ok mjǫk tryldir. Fóru menn nú til Þorsteins ok sǫgðu honum sín vandræði ok létu til hans koma um alla heraðsstjórn, sǫgðu Þórólf frá mǫrgum stolit hafa ok gǫrt þó mart ómannligt annat. Þorsteinn kvað þá satt segja, — "en eigi er allhœgt við heljarmanninn at eiga ok við kǫttu hans, ok þar til spari ek alla mína menn."

Þeir sǫgðu hann varla mega halda sœmð sinni, ef eigi væri at gǫrt. Eptir þetta safnaði Þorsteinn mǫnnum ok vildi undir sér eiga fyrir mannfjǫlda sakir. Með honum váru brœðr hans allir ok austmaðr hans. Þeir fóru á Sleggjustaði. Þórólfr gaf sér eigi at; aldri mátti hann góða menn með sér hafa. Hann gekk inn, er hann sá mannareiðina, ok mælti:

"Nú er við gestum at taka, ok ætla ek þar til kǫttu mína, ok mun ek setja þá alla í dyrr út, ok mun seint ráðaz inngangan, ef þeir verja dyrrnar."

Síðan magnaði hann þá mjǫk, ok váru þeir þá stórum illiligir með emjun ok augnaskotum.

Jǫkull mælti við Þorstein: "Nú tóktu gott ráð, at þú lézt eigi sitja mannfjánda þenna lengr kyrran."

Þeir váru átján menn.

Þórólfr mælti: "Nú skal eld gera, ok hirði ek eigi, þótt reykr fylgi, þvíat kváma Vatnsdœla mun eigi vera friðsamlig."

Hann lét ketil yfir eld ok bar undir ull ok hverskonar harka, ok var fullt húsit af reyk.

Þorsteinn kom at dyrum ok mælti: "Útgǫngu beiðum vér þik, Þórólfr!"

Hann kvaz ætla, at þat eitt mundi erindi þeira, at eigi væri vingjarnligt. Þá tóku kettirnir þegar at amra ok illa láta.

Þorsteinn mælti: "Þetta er ill sveit."

Jǫkull svarar: "Gǫngum inn at þeim ok hirðum eigi um kǫttu þessa."

Þorsteinn kvað þat eigi skyldu — "þvíat meiri ván er, at vér haldim eigi liði váru heilu með ǫllu saman, kǫttunum ok vápnum Þórólfs, þvíat hann er garpr mikill, ok þœtti mér betra, at hann gæfi sik upp sjálfr ok gengi út, þvíat meira efni hefir hann til eldingar, en honum megi vel eira inni at vera."

Þórólfr reiddi ketilinn af eldinum, en feldi á ullarhlaðann, ok lagði út remmuna, svá at þeir Þorsteinn máttu eigi vera allnær dyrunum.

Hann mælti þá: "Variz þér kǫttuna, at þeir hremsi yðr eigi, ok fleygjum eldinum upp at húsunum."

Jǫkull þreif einn eldibrand mikinn ok fleygði upp at dyrunum, en kettirnir hǫrfuðu undan, ok fell hurðin við þat aptr. Veðrit stóð á húsin, en bálit tók at vaxa.

Þorsteinn mælti: "Stǫndum út við garðinn, þar er reykrinn er mestr, ok sjám þá, hvat hann taki til; þvíat meira efni hefir hann til um eldsgerð, en þat megi honum lengi duga."

Varð Þorsteinn þess ok nærgætr; hljóp Þórólfr þá út með kistur tveir fullar af silfri ok fór með reyknum; ok þá er hann kom út, var þar fyrir austmaðrinn ok mælti:

"Hér ferr nú fjándinn, ok er nú illsligr."

Austmaðrinn hljóp eptir honum ofan til Vatnsdalsár. Þórólfr kom þar at, er váru augu djúp eðr fen. Þórólfr sneriz þá í mót honum ok greip til hans ok brá honum undir hǫnd sér ok mælti:

"Til rásar kostar þú nú, ok fǫrum at því báðir saman!" — ok hljóp í fenit, ok sukku, svá at hvárrgi kom upp.

Þorsteinn mælti: "Stórilla hefir nú tekiz, er austmaðr minn hefir týnz, en þat mun bóta, at endaz mun fé Þórólfs at bœta hann," — ok svá var gǫrt. Þar heita síðan Sleggjustaðir, er Þórólfr hafði búit, ok sáz jafnan kettir, ok illt þótti þar optliga síðan. Sjá bœr er ofan frá Helgavatni.

Chapter 29

Már Jǫrundarson fœrði bú sitt af Grund á Másstaði; góð var frændsemi með þeim Ingimundarsonum. Þat var til tíðinda eitt haust, at Mávi hurfu sauðir nǫkkurir, ok var víða leitat ok funduz eigi. Þorgrímr hét maðr ok var kallaðr skinnhúfa, hann bjó á Hjallalandi, hann var fjǫlkunnigr mjǫk ok þó at ǫðru illa. Var nú orðrœða mikil um sauðahvǫrfin; ok þótti dalrinn víðast vel skipaðr. Eitt kveld, er sauðamaðr kom heim, spurði Már tíðinda; hann sagði, at sauðir hans váru fundnir, ok hafði engi illr at orðit, — "en þó fylgir annat meira: land hefir ek fundit í skógum ok er ágæta jǫrð góð, ok hafa sauðirnir þar verit ok eru allvel holdir."

Már spurði: "Hvárt er þat í mínu landi eðr annarra?"

Hann kvaz ætla, at honum mundi beraz, — "en þó liggja við lǫnd Ingimundarsona; má ok ór þínu landi at eins í ganga."

Már sá landskostinn, ok þótti góðr, ok eignaði sér. Þorgrímr kvaz ætla, at þeir mundi haldit fá landinu fyrir Ingimundarsonum.

Þorsteinn spyrr þetta ok mælti: "Mjǫk þykki mér Már, frændi minn, bera sinn sann á þetta ok unna oss varla laga."

Litlu eptir þat hitti Jǫkull Þorstein, bróður sinn, ok varð þeim talat mart, ok sagði Jǫkull þat mikil firn, ef menn skyldi ræna þá þar í dalnum, — "ok dregz sú mannfýla mjók óþarfi til, hann Þorgrímr skinnhúfa, at reita oss, ok væri hœfiligt, at hann tœki gjǫld fyrir."

Þorsteinn kvað hann eigi sparnaðarmann, — "en eigi veit ek, hvárt hann er svá þegar uppnæmr."

Þorsteinn bað, at þeir fœri á fund Þorgríms. Jǫkull kvaz þess albúinn. Ok er Þorgrímr varð þess varr, fór hann ok hitti Má; þeir kvǫdduz vel. Þorgrímr léz kominn af hlaupi, — "ok munu Ingimundarsynir hér koma."

Már spurði, hvat hann vissi til þess.

Þorgrímr svarar: "Þeir eru nú á ferð komnir til bœjar míns ok vilja drepa mik; ok mun þat jafnan sýnaz, at ek veit fleira en aðrir menn."

Ok er þeir kómu á bœinn, mælti Þorsteinn: "Hér eigum vér við hrekkvísan um, er Þorgrímr er, þvíat hann mun eigi heima vera."

Jǫkull mælti: "Gerum hér þó nǫkkut illt!"

Þorsteinn kvaz þat eigi vilja — "nenni ek eigi, at þat sé mælt, at vér takim upp fé hans, en fáim eigi veitt hann sjálfan," — ok fóru heim við svá búit.

Eitt sinn mælti Þorsteinn enn til brœðra sinna: "Forvitni væri mér á at freista, at vér gætim fundit Þorgrím."

"Nú em ek ok albúinn," sagði Jǫkull.

Enn fór Þorgrímr at hitta Má ok mælti: "Enn eru þeir eigi afhuga við mik, Ingimundarsynir; vilda ek, at þú fœrir nú heim með mér, ok skulu þeir þat sanna, at ek þori at bíða þeira heima." — Már fór þangat. Þá riðu ok at garði Ingimundarsynir, ok funduz þeir í túni.

Þorsteinn mælti: "Eigi ferr þannveg frændsemi vár, Már! sem skyldi; vilda ek, at hvárir vægði til við aðra, en þú settir eigi niðr vandræðamenn, þá er bægjaz vilja við oss."

Már kvað þá sýna af sér óvingjarnligar heimsóknir ok léz eigi mundu láta sinn hlut fyrir þeim. Jǫkull kvað ok einsætt, at þeir reyndi þá með sér. Þorsteinn kvaz tregr til vandræða við frændr sína, — "en þó er eigi ørvænt, at þar komi, ef vér náum eigi réttindum."

Þeir fóru á brott, því þeir máttu eigi ná Þorgrími fyrir fjǫlkyngi hans en mótgangi Más, ok var annattveggja, at Þorgrímr hvarf af bœ sínum eðr Már sat þar við fjǫlmenni, ok stóð þetta mál svá nǫkkura hríð.

Í þenna tíma kom út Hǫgni Ingimundarson með skip sitt Stíganda ok var með Þorsteini um vetrinn ok sagði frá ferðum sínum merkiliga, meðan hann hafði útan verit; svá ok þat, at hann hafði eigi skip reynt jafngott Stíganda.

Mikill orðrómr gerðiz á um heraðit um málaferli þeira frænda. Jǫkull hitti opt Þorstein bróður sinn ok kvað hann enn undan eira vilja við Má.

Þorsteinn svarar: "Svá hefir verit til þessa; en þó munu vér nú sitja um Þorgrím, ok segir mér þó í meðallagi hugr um."

Þeir bjugguz heiman brœðr einn dag ok váru hálfr þriði tugr manna, váru þeir brœðr fimm.

Þá mælti Þorgrímr: "Nú eru ills efni í; þeir munu hér koma brátt, Ingimundarsynir", — hann hljóp út ok tók klæði sín áðr. Hann hitti Má ok sagði, at þá væri Ingimundarsynir á ferð, — "ok munu oss ætla með grimmum hug at fá, ok er nú ráð at búaz við ok leiða þeim hlaup þeira."

Már safnaði mǫnnum. Hrómundr, son Eyvindar sǫrkvis, kappi mikill — hann átti dóttur Más, hann var þar á búi — hann kvað einsætt, at þeir reyndi þá með sér. Þeir urðu alls ellifu manna ok umfram tveir systursynir Más, ungir menn ok vænligir.

Þorgrímr mælti: "Þat er ráð at fara í mót Ingimundarsonum", — ok svá var gǫrt.

Þorsteinn sá þat ok mælti: "Nú mun oss gefa til at reyna oss, ok þykki mér nú ráð, at hverr gefiz eptir efnum."

Jǫkull brá þá Ættartanga ok kvaz allgott til hyggja at reyna hann í hálsum manna Más. Þeir funduz á Karnsnesi.

Þorgrímr segir Mávi, at hann mundi felaz, — "ok má þó vera, at ek sé eigi óþarfari, en þótt ek standa hjá yðr; en ek trúi mér eigi til framgǫngu." Már svarar engu.

Tókz síðan bardagi, ok er hann hafði gengit um hríð, mælti Jǫkull: "Eigi hœli ek bitinu hans Ættartanga."

Þorsteinn svarar: "Slík dœmi eru með oss, ok verðr nú várum mǫnnum skeinisamt."

Jǫkull var fremstr af ǫllum ok hjó til beggja handa. Maðrinn var afreyndr at afli en enn mesti fullhugi; hann hjó svá at lamdiz fyrir, en eigi beit.

Jǫkull mælti: "Ertu nú heillum horfinn, Ættartangi! eðr hvat?"

Þorsteinn svarar: "Ok svá sýniz mér, sem þeir standi upp, er ek hefir hǫggit; eðr sjái þér nǫkkut Þorgrím?"

Þeir kváðuz eigi hann sjá. Þorsteinn bað Jǫkul þá víkja frá orrostunni ok vita, hvárt þeir sæi hann eigi, — "en þu, Hǫgni frændi! halt upp meðan bardaganum."

Hann kvaz svá gera mundu. Síðan leituðu þeir hans.

Jǫkull mælti: "Ek sé, hvar fjándinn kemr upp!"

Þorsteinn mælti: "Þar liggr nú grenskollinn!" — ok í því koglaði hann til þeira, þaðan sem hann lá; þat var við ána. Jǫkull hljóp eptir honum ok báðir þeir brœðr. Þorgrímr hljóp undan til árinnar. Jǫkull komz svá nær, at sverðit tók til hans, ok af, þat er nam; en þat váru þjóhnapparnir báðir allt við bakhlut. Þar heitir síðan Húfuhylr, er hann hljóp á kaf.

Jǫkull mælti: "Beit nú Ættartangi!" Þorsteinn svarar: "Svá get ek, at heðan af sé."

Þess verðr nú at geta, síðan hvat tíðinda varð í bardaganum: Hrómundr gekk fast fram í mót Hǫgna, ok áttuz þeir hart hǫggvaskipti við; lauk svá þeira skipti, at Hǫgni fell fyrir Hrómundi. Ok í því kom Jǫkull at, ok tók þá í annat sinn œsing sinn enn mikla; sótti þá at Hrómundi með ákafa; skorti þá eigi, at sverðit beit, bæði hans ok annarra. Hann hjó á fót Hrómundi ok veitti honum svá mikil sár, at hann var alla ævi síðan ørkumlaðr ok hét Hrómundr halti. Þar fellu systursynir Más. Ok nú, er svá er komit bardaganum, þá sá menn af bœjum fund þeira ok fóru til at skilja þá; var þar fyrstr Þorgrímr at Karnsá ok aðrir bœndr — hann var frændi Ingimundarsona; — váru þeir þá skildir, ok var sárt mart, en allir mœddir.

Þorgrímr mælti: "Þú, Már! hefir sýnt þrályndi mikla við þá brœðr í mótgangi, en þeir eru eigi þínir líkar við at eiga; er þat nú mitt ráð, at þú vægir til við þá ok selir Þorsteini sjálfdœmi."

Hann kvað þetta heilræði, ok sættuz at þessu. Þorsteinn kvaz eigi mundu gerð upp lúka fyrr en á nǫkkuru lǫgþingi. Fóru menn nú heim af þessum fundi.

Ok er þat þing kom, er Þorsteinn vildi gerð upp lúka, fjǫlmentu þeir mjǫk Hofverjar.

Þorsteinn mælti þá: "Þat er flestum mǫnnum kunnigt hér um sveitir, hversu fór um fund várn, Más, frænda várs, ok svá hitt, at þat mál er undir mik komit. Er þat nú gerð mín, at jafnt skal víg Hǫgna, bróður míns, ok ákvámur þær, er fengu menn Más, smár ok stórar. Hrómundr skal sekr vera milli Hrútafjarðarár ok Jǫkulsár í Skagafirði fyrir víg Hǫgna en hafa ekki fyrir ǫrkuml sín. Már skal eiga Hjallaland, þvíat ór hans landi at eins má upp ganga, en gjalda oss brœðrum hundrað silfrs. Þorgrímr skinnhúfa skal eigi hafa fyrir sína ákvámu, ok er hann þó verra verðr." Síðan fóru menn heim ok váru sáttir at þessu. Skinnhúfa fór í brott ór heraði ok kom niðr norðr á Melrakkasléttu ok var þar til dauðadags.

Þorsteinn átti tveir sonu, hét annarr Ingólfr, hann var manna vænstr; annarr hét Guðbrandr, hann var ok fríðr maðr. Jórunni, dóttur Ingimundar, átti Ásgeirr œðikollr, faðir Kálfs ok Hrefnu, er átti Kjartan Ólafsson, ok Þorbjargar, er kǫlluð var bœjarbót.

Þórólfr heljarskinn.

Chapter 30

Frá Þórólfi heljarskinn er þat at segja, at hann bjó fyrst í Forsœludal ok var illa kendr af mǫnnum. Þorsteinn frá Hofi kom til hans ok kvaz eigi vilja bygð hans þar, — "nema þú takir annan hátt, en þú hefir áðr, ella munu vér eigi láta kyrt vera."

Þórólfr kvað þat vænst, at Þorsteinn réði því, hvárt hann byggi þar eðr eigi, — "en sjálfr mun ek ráða háttum mínum."

Síðan fœrði hann bú sitt ok gerði sér virki suðr við Friðmundará. Þórólfr lagðiz at fé manna ok gerðiz enn mesti þjófr; hann átti ok blótgrafir, þvíat menn hugðu, at hann blótaði bæði mǫnnum ok fé. Illt varð honum til eptirgǫngu manna þeira, er góðir váru; en þó váru þeir níu saman, þá er þeir váru flestir, allir hans jafningjar eðr verri. Ok er þeir spurðu, at Þorsteinn ætlaði at gera til þeira, flýðu sumir ór virkinu ok vildu eigi bíða. Heraðsmenn hittu Þorstein ok báðu hann þenna mann af taka, er svá var illr í bygðarlagi, at menn máttu eigi um tœla eðr við búa. Hann kvað þá satt mæla; sendi síðan eptir brœðrum sínum, Jǫkli ok Þóri. Á Þóri kom stundum berserksgangr; þótti þat þá með stórum meinum um þvílíkan mann, þvíat honum varð þat at engum frama.

Jǫkull mælti til Þorsteins: "Vel gerir þú þat, at þú lætr hér í dalnum engi illmenni fá nǫkkura uppreist."

Síðan fóru þeir nítján saman, ok er þeir sá virki Þórólfs, mælti Þorsteinn: "Eigi veit ek, hversu vér fám at sótt virkinu fyrir árgljúfrum þessum."

Jǫkull svarar: "Þetta er engi torveldi, ok mun ek gefa hér ráð til. Þú, Þorsteinn! ok menn með þér skuluð skjóta at þeim ok glettaz við þá, en ek mun fara upp með ánni við fá menn ok vita, ef ek mætta komaz á bak þeim í virkit, ok ætti þeir þá við hvárumtveggjum at sjá." Þorsteinn kvað þat hættuferð mikla.

Jǫkull fór þá upp með ánni við fá menn. Þeir Þórólfr sá eigi þat, ok bað þá sína menn vel gefaz, — "en þó hafa þeir brœðr rammar fylgjur; leitum vér þá til leyna várra, ef at oss ekr."

Jǫkull komz yfir ána fyrir ofan virkit; hann hafði í hendi øxi mikla, er hann átti; síðan komz hann at virkinu ok gat krœkt øxinni upp á virkit ok las sik síðan eptir skaptinu ok komz svá í virkit; hann fór snyðjandi at leita Þórólfs, ok varð hann eigi fyrir augum. Jǫkull gat þá at líta, hvar Þórólfr kom upp ór blótgrǫf sinni, ok hljóp ór virkinu, en Jǫkull eptir honum. Menn Jǫkuls leita at fǫrunautum Þórólfs, ok eru þar eltingar miklar. Þá var Þórólfr kominn á mýri nǫkkura upp með ánni, en Jǫkull sótti eptir. En er Þórólfr sá, at hann mundi eigi komaz undan, þá settiz hann niðr í mýrinni ok grét. Þar heitir síðan Grátsmýrr. Jǫkull kom þá at honum ok kvað hann vera mikla mannfýlu ok illmenni, en þó engan þróttinn í. Jǫkull hjó hann þá banahǫgg.

Þorsteinn sótti at virkinu, þvíat þeir illvirkjarnir váru þá aptr komnir. Jǫkull skopar at skeið ok komz í virkit; ok er þeir sjá þat, er í virkinu váru, óttuðuz þeir ok hljópu undan honum tveir í nestangann, ok drap hann þá báða. Hinn þriði hljóp fyrir hamra ofan. Eigi þótti rǫskvari ferð farin hafa verit en sú, er Jǫkull fór þá. Þeir fóru heim brœðr eptir þetta ok hǫfðu unnit mikla heraðsbót í drápi Þórólfs heljarskinns.