Bókastaðir

An Old Norse Library
Chapter 166

Her seger af Chaleph ok landaskipti. þa er Josve var staddr i Galgala. gengv fyrir hann Gyðingar oc sa maðr er het Chaleph oc var kallaðr Cenezevs. Hann var kominn af ætt Jvde. þessi Chaleph var æinn af þeim. xii. monnvm er Moyses hafði sent eftir gvðs boði af æyðimǫrk at skynia hvilik veri sv iorð er gvð higt at gefa þeim. Ok fyrir þi at þeir. ii. einir Josve oc Chaleph af þeim. xii. sendimonnvm helldo einorð vm goðlæik Gyðingalandz. þa er þeir komv aftr i eyðimörkina til fvndar við Moysen. þa naðv þeir nv oc at gvðs vilia. ii. ę inir at koma a fyrirheitz iorð af öllvm Jsraels lyð. þeim sem i fyrsto for af Egyptalandi með Moyse. Nv sem Chaleph kom fyrir Josve. segir hann sva. Eigi hygg ek þer vkvnnikt vera hvat sialfr gvð talaði við sinn þion Moysen af okr i Chadesbarne. þeim stað er sva heitir. þa var ek fertogr at alldri segir hann. er Moyses sendi mik af Chades at skoða oc skynia giezko oc goðlæik landz þessa. oc barvm við honvm þat sem ockr syndiz sannendi. enn aðrir þeir sem vorv ockrir felagar i þeirri ferð reittv hvgi oc hiortv lyðsins. oc ecki þvi siðr fylgða ek sannleik fyrir gvði minvm. Ok a þeim degi sagði sva Moyses oc sor. Sv iorð er þv Chaleph komt a føti framarst skal vera þin æign oc þinna sona at eylifv. Nv hefir drottinn gvð sem hann h ę t Moysi lieð mer lifdaga allt higat til. halfan fimta tög ara siþan ek var sendr til landzins at niosna. sva at nv halfnircðr em ek i engi stað uflaminni til bardaga ę ða vhressari til gavngv enn i dag enn þa var ek. Nv bið ek at þv g ę fir mer til eignar. sem drottinn het at þer ahæyranda. þessa fiallbygð oc þessar hinar sterkv borgir. er aðr byggir hæiðin þioð Enachimen. ef ek giet þer með gvðs fvlltingi vvnnit vndir mik. sem drottinn hefir mer hæitið. Josve blezaði hann oc gaf honvm til cignar Ebron sem hana beiddiz. oc er þat riki æ siþan eign Chaleph oc hans ættmanna. þiat hann hellt gvðs drottins boðorð i alla staði. Ebron var fyrr kallvð Cariatharbe. þar var iarðaðr enn mikli Enachim. hinn mesti maðr er verit hefir a iarðriki. oc hinn fyrsti faðir Adam.

Chapter 167

Josue skipte lande sem gud baud honum.

Josve gerðiz alldri orpinn. talaði þa drottinn til hans a þessa lvnd. þv hefir lengi lifat oc geriz nv gamall miog. enn þat er harðla viðt land er þer hafit vvnnit vndir yðr. siþan þer komvð higat yfir Jordan a fyrirhæitz iorð. Nv er allri þessi iorðv vskipt segir drottinn. sem þer hafit cignazt þessvm megin arinnar. fyrir þi kalla þv saman allt Jsraels folk. oc skaltv hlvtskipta iorðv þessi með halfvm tivnda kynþætti sona Jsraels. Josve giðrði sem gvð bavð honvm. at allri iorðv fyrir vestan Jordan skipti Josve vndir hlvti. oc með honvm Eleazar kennimaðr oc allir hinir hæstv höfðingiar Gyðinga. með halfri tivndv ætt Israels. þat er með kynsmonnvm Jvde oc Effraim oc halfv kyni Manase. með sonvm Simeon oc Neptalim. Beniamin oc Zabvlon. Ysachar Asser oc Dán. enn kynsmonnvm Josephs skiptv þeir i tv ę r ættir Manase oc Effraim. Nv skiptv þeir allri iorðv vndir hlvti. Tok þa hverr þessi kynþattr slikar iarðir oc æignir sem hlvtr bar til handa. Enn sonvm Levi oc þeirra ættmonnvm skiptv þeir engri iarðar ę ign vtan gafv þeim borgir at byggia með ser i ollvm kynþattvm sona Jsraels. þetta iarðarskipti gerþi Josve oc Eleazar kennimaðr oc höfðingiar Gyðinga i þeim stað er Sylo heitir a slietlvm velli fyrir tialldbvðar dyrvm sattmáls drottins eftir hans boði. Enn þi var ættmonnvm Levi engri iorð skipt til eignar ę ða erfðar. at sialfr gvð drottinn er þeirra eign oc erfð. þiat hann valði þa ę inkannliga til sinnar hælagrar þionostv. sem segir i sogv Moysi. Ok þi var þeirra eign allt ofr oc fornir i lavgmals tialldbvð oc allt þat er gvði var gefið. þat var allz. xl. borga oc. ii. er Gyðingar gafv Levitis til bygðar með ser i sierhverio hlvtskipti.

Chapter 168

Gydingar gafu Josue Tha (m) nak.

Eptir þat er hlvtskipt var allri iorð með Jsraels folki. gafv Gyðingar sem gvð hafði boðit Josve til eignar borg þa er hann bæiddiz er het Thamnach i riki Saraa a fialli Effraym. Smiðaði Josve þa borg vpp oc eflði oc bygði þar til davðadags. Hiellt Josve þa frið við allar þioðir oc Gyðingar vmhverfis. þiat engi lyðr þorði þeim motstoðv at veita. helldr hlyddv allir þeirra boði oc banni. þiat þeir þionoðv gvði oc helldo vel hans boðorð vm alla daga Josve oc lengi siþan. meðan margir vorv þeir a lifi. er visso öll stormerki þav er drottinn hafði vvnnit fyrir sina þræla Moysen oc Josve. Enn fyrir þvi villdi gvðlig forsia eigi æyða ollvm heiðnvm þioðvm a Jorsalalandi. helldr bygðv nöckvrir hæiðingiar með Gyðingvm i hverio hlvtskipti sem siðarr man segia. at þa er Gyðingar hyrfi fra gvði sinvm oc misgiorði i hans avgliti. hefði þeir æ nockvra vvini við at beriazt.

Chapter 169

Nu andadiz guds madr Josue.

Nv andaz hinn goði gvðs vin Josve. þa hafði hann at alldri. x. ár oc tiræðt hvndrat. Chaleph hafði þa lifað. c. vetra tir ę ðt. Josve var iarðaðr af Gyðingvm með mikilli hrygð oc grati allz lyðs i sinni eigin borg Thamnach a fialli Effraim. Enn bæin hins agæta Josephs. er Jsraelite hǫfðv flvtt af Egyptalandi sem hann bæiddi. grofv þeir i Sichem a akri þeim er Jacob faðir hans hafði keypt af sonvm Emor. favðvr þess mannz er Sichem het oc borgin tok nafn af. fyrir. c. lamba. er þat æ siþan gign ættmanna Josephs. J þann tima andaðiz oc Eleazar kennimaðr son Aarons. oc grofv hann Finees son hans oc aðrir frendr a fialli Effraim i borg þeirri er het Gaab. sv hafði honvm verit gefin til bygðar. Oc lykr her nv sǫgv Josve hins agæta hertoga Gyðinga.

Chapter 170

Skyring af Josue ok Jericho.

Josve er Jesus het ǫðrv nafni merkir æigi at eins varnn herra Jesum Cristum i nafni. helldr iafnvel i framferð oc flæstv ath ę fi. siþan hann kom yfir Jordan. Borg Jericho er luna þyðiz a latinv merkir verolld þessa. er sva liðr fram sem tvngl. fyrst til avka oc algerfi hefz vpp [ok hreyfiz i farsælligvm lvtvm. a annarri stvndv lægiz hon i gagnstaðligvm hlvtvm til þvrðar oc þrotnanar. Josve sendi. ii. menn i Hiericho. Almattigr gvð sendi i verolldina tvenn lǫgmál. þat er Moyses oc hæilagt gvðspiall. Konvngr borgar Jericho merkir fiandann. enn Raab portkona hæilaga kristni snvna oc valða af hæiðnvm þioðvm. er fyrr var þionostofvll oc vndirorpin sinvm vnnazstvm. þat er mǫrgvm dioflvm oc þeirra þionkan. Konvngr Jcricho villdi drepa sendimenn Josve. þiat fiandinn fyrir sina limv. þat er fyrir ofsækendr oc villvmenn. kostar alla vega at lemia niðr oc lyta lǫgmalit hvartveggia enn drepa oc dæyða þa sem þav varðvæita. Enn Raab tok við sendimonnvm oc varðvæitti i sinv herbergi. oc liet verða vmæidda aptr venda til Josve. þviat heilog kristni sendir aptr til sins drottins predicara hæilagra laga. Jordan er þyðiz niðrstigning merkir davða varn. Jsraels lyðr cristinn lyð. fyrirhæitz iorð eylifa s ę lo er ollvm er fyrirhæitit eftir davðann. þæim sem aðr hafa gvði trvliga þionat. J yfirferð Jordanar rann hennar inn næðri hlvtr til s ę var. enn hinn ę fri lvtr stoð styrkliga. Sva oc inn næðri hlvtr mannzins sekir niðr i davðanvm. þiat likaminn ferr þa i iorð. er af iorðv var skapaðr. Enn hinn ę fri hlvtr mannz er salin. stendr þa styrk. þiat sva sem hon tekr pryði sina. ferðaz hon þegar til eylifleiks. Jordan merkir oc hæilaga skirn. þiat sva sem Jsraels lyðr geck fram af fyrirhæitz iorð. meðan kennimenn stoðv i farvæg Jordanar. slikt it sama cristinn lyðr gengr inn i gleði oc fagnat hins eylifa lifs fyrir skirnarþionosto kennimanna. Steinar þeir. xii. er Jsraelite toko or Jordan merkia styrklæik postoligrar trvar. þa tokvm ver. xii. steina or Jordan. er ver holldvm i hvgskoti postoliga trv oc lavgligan lifnað. Paskahalld þat er Gyðingar helldo. þa er þeir vorv yfirkomnir Jordan. merkir r ę tt paschahalld oc sanna sæfing hins goða gvðs lambs. þat er varr herra Jesus Cristr. Sattmalsðrkin merkir varnn herra Jesum Cristum. þiat i ðrkinni vorv varðvæittar. ii. tabvle lavgmals Moysi. er merkia spekt oc vitzkv. oc manna er merkir miskvnn. oc vavndr Aarons er merkir rettlæti. Sva hirðiz i varvm herra Jesu Cristo ðll avðefi vitrv oc visdoms. af þeim lærir hann oss til sannleiks kynningar. J honvm varðvæitiz oc andlig miskvnn. með þeirri fæðir hann oss. oc sva r ę tll ę ti er hann styrkir oss með. Órkin var borin. vii: daga vm Hiericho. Kristr er nv boðaðr i hæiminvm allt til enda þessar veralldar. er vm velltiz a. vii. vikv davgvm. Enn bvrðarmenn þessar arkar ero postolar oc predicarar. Af þeim er þetta ritað. Hliomr þeirra for vm allan hæim oc orð þeirra a hvern vtskaga. Eirligir lvðrar merkia styrkia oc vyfirsliganliga predicanar ravksemð. þessa lvðra hallda þeir með havndvm sem þa þæyta. þa er helgir predicarar fylla þat i verki er þeir hlioða i orði. Veggir Hiericho merkia fornspekinga læring ę ða enn helldr skvrðgoða blotskap. er eflldr var oc vppræislr vmhverfiss heiminn. Allir menn Hiericho borgar vorv drepnir oc dæyddir. þiat þeir menn sem þiona þessa heims fystvm oaflatliga manv fyrirdðmaz at eylifo. þessir heiðnir domar hravpvðv fyrir arkar vmlæiðing. þa er forvz fyrir Krist predican hlioðandi vm heiminn. Raab liet koma gvðvefiartavg i glvgg vt. enn hon hafði enndann annan inni hia ser. Sva gerir oc hæilog cristni. at hon megi hialpaz. hon iatar Cristz pisl með mvnni. þa er hon trvir i hiartanv sik læyst hafa fra drapi oc davða oendiligra kvala til eylifs rikis. Siþan samt ę ingdiz hon hðfðingia komnvm af kyni Jvde. þat er varvm herra Jesu Cristo eylifliga rikianda. Borg Hay merkir hæim þenna. enn konvngr hennar vvin allz mannkyns. Konvngr Hay vissi ę igi lavnsatir Josve. þial myrkiar spamanna forspar oc læynd stormerki lðgmals ritninga læyndvz fyrir fiandanvm. sva at hann vissi engan hatt lavsnar varrar. Josve tok til at flyia. oc sik sva synandi yfir myndv verða stiginn af konvngi Hay sigraðiz hann slægliga a honvm. þiat varr drottinn Jesus Cristr syndi a ser ostyrklæik manndomsins. þa er hann læyfði fiandanvm at fræista sin oc hans erendrekvm at sialfvm honvm samvinnanda sik a kross festa oc sigraði litillatliga drambsemi diöfvls oc hans vandskap vitrliga. Vpphalld skialldar Josve merkir vpphalld heilagrar trvar. Öildvngar þeir sem vorv með Josve oc aðrir bardagamenn merkia postola oc predicara. Borg Hay er brend var. þa er hverr sem æ elskar illt at gera brendr i vslavckanda elldi helvitiss. þa er konvngr Hay drepinn oc hans herr. er gvð tekr fra fianda oc hans arvm allt valld sinvm monnvm mæin at gera. þat er sol stoð. meðan Jesus son Nave barðiz fyrir Jsraels folki oc meðan hans menn eyddv sinvm vvinvm. merkir þat at ræUlætiss solin setz nv æigi ę ða hverfr fra varvm hvgskotzavgvm. ef v ę r striðvm knaliga moti andligvm illzkvm með himneskv fvlltingi vars herra Jesu Cristi. þiat sialfr hann segir sva. Ek em með yðr allt til enda veralldar. At eyddv oc vndirbrotnv riki sinna vvina skipti Jesus son Nave fyrirhæitz iorðv sinvm lyð er sigraz hafði. Sva gerir varr greðari við sina valða menn at sigraðvm höfðingia heimsins með sinvm svæitvngvm. þat er vhræinvm anda oc hans erendrekvm. þa væitiz hveriom sem ę invm fyrst i þessi verolld hæilags anda birting til nytsemðar. þiat fyrir þann helgan anda er oðrvm gefin spect. ǫðrvm spalæiks andi. ǫðrvm malsnilld. ǫðrvm miklar iartegnir. Enn siðan eptir græin giafanna væitiz græin goðra hlvta. þat er eptir verðlæikvm veitaz ombvnir i himinrikiss fagnaði vtan enda amen.