Bókastaðir

Fra þui er Jacobs synir komu meðr Beniamin i Egiptum ok Joseph kendi þeim sialfan sik.

Synir Jacobs toku þa giafir þær. sem hann hafdi til nefnt at Egiptalandz herranum skylldi presenteraz. ok tuifalldan kaupeyri ok þar med brødr sinn Beniamin. foru sua nidr aa Egiptaland ok komu fyrir Joseph. Ok þegar sem hann saa þa alla samt ok Beniamin. þa baud hann sinum stiuard. at hann skylldi þersa menn leida inn i hans hus ok herbergi. bad hann ok buaz uid ueitzlu ok ráda ual til budaruardar. þiat þessir menn skulu eta medr mer i dag um middegiss skeid sagði hann. Hann giqrði sem honum var boðit ok leiddi þa inn meðr sier. Vidr þetta uurdu þeir ræddir ok taladu þersor ord leyniligha sin i milli. Fyrir þers sama kaupeyriss skylld ok fiarlutar uaru uær higat leiddir. sem uær barum næstum i sekkunum. at hann kallzi oss ok klandi. leggiandi bædi oss ok eyki uara i þrældom medr sinu ualldi ok ofriki. Gengu þeir fyrir þersa grein þar i durunum til hans rádsmanz sua segiandi. Vær bidium minn herra. at þu heyrir oss. Vær uarum her hinn fyrra tima ok keyptum oss fædzlur sem þu uissir. Nu sem þat uar gǫrt ok uær kómum upp til saluhussins aa ueginum ok ver leystum til sekkianna. þa fann huerr uárr þann fiarlut i sinum sekk. sem hann hafdi sellt. ok þann sama kaupeyri allan iafnueginn. Bárum vær nu aptr higat ok hǫfðum medr oss annat silfr eigi þi sidr at kaupa medr þi þa luti sem oss naudsyniar. Er þat eigi aa uaru uiti huerr þann fiarlut hefir þar latit. Hann svaradi. Fridr se med ydr ok ottiz ekki. fyrir þi at gud ydarr ok fǫður ydars gaf ydr þann fiarlut. sem i sekkiunum uar. þiat ek hefir allan þann kaupeyri prouadan ok rettliga rannsakadan sem þer lukut mer. Leiddi hann þa Simeon ut til þeirra. Tok sidan uatn. er þeir uaru inn komnir. ok þo fætr þeirra ok gaf eykium þeirra.

Eptir þat biðggu þeir til giafir. þær sem þeir ætladu at presentera Joseph. þann tima sem hann gengi um miðdegis skeid inn þann ueg. þiat þeir hǫfdu heyrt at þeir mundu þar eta um daginn. Ok þegar sem hann kom inn i þat herbyrgi sem þeir uaru fyrir. þa presenteruðu þeir honum þa luti. sem þeir hǫfdu til ætlat. fram fallandi ok honum uegsemd ueitandi. Heilsadi hann þeim þa bliðliga i moti spyriandi þersum ordum. Var sa gamli fadir yduarr uel heill. sem þer sogdut mer fra næstunni. þeir svaradu. Fadir uarr ok þinn þeonustumadr lifir enn ok er uel heill. Lutu þeir honum þa enn ok til-læti ueittu. Ok sem Joseph litadiz um. þa sa hann sinn samborinn brodur Beniamin. ok sagði sua. Er þersi sa ungi brodir yduarr. sem þer sogdut mer fra. Ok enn sagdi hann sua. Gud miskunni þer son minn. Skundaði hann þa uikiandi ser brott fra þeim i klefa nockurn. fyrir þann skylld at hann uar sua uarkunnigr sinum sammæddum brodur. at hann taradiz. Enn þegar sem hann feck halldit sik fra þi ok hann hafdi þuegiz. þa gekk hann út. ok taladi hann uid sealfs sins sueina. Latit framm braud ok adra fædu. Ok sem þat uar gert. þa settiz Joseph ser einsliga. sua sem af odrum löndum kyniadr ok kominn. Egiptzkir menn satu ser samt. sua sem innlendzkir menn. ok hinir komnu brødr ser einir saman. sua sem ukunnir ok utlendzkir menn. þiat Egiptalandz monnum uirdiz þat eitt bannat uhæfu uerk. lettliga fyrir miok ulikan atrunat. at eta medr ebreskum monnum. Skipadi Joseph brædrum sinum eptir aulldrum þeirra. sem þeir uaru uanir at sitia i sins fedr husi. Enn er þeim uaru rettir settir edr sendir. þa undraduz þeir þat mikilligha. at sa partr sem Beniamin til heyrði uar. v. lutum meiri edr betri enn sa sem nockurum þeirra odrum til heyrdi. lettliga fyrir þa grein segir Commestor. at Joseph uaru. v. rettir settir. ok sendi hann Beniamin af huerium þeirra halfu meira part enn nockurum odrum hans brædra. Drucku þeir þar i hia honum um dag-inn ok uaru uel halldnir. Eptir þat baud Joseph radsmanni sinum. at hann skylldi fylla sekki þeirra allra medr hueiti. sem med mestu matti taka. ok leggia þar i huers þeirra kaupeyri. sem hit fyrra sinn uar gort. ok þat med at eitt silfrker. þat sem sealfr hann atti. skylldi hann láta nidr i hueitissekk hins yngzta þeirra brødranna. Hann gerdi sem honum uar bodit. ok annan dagh eptir at morni foru þeir i brott medr ausnum sinum sem þeir uaru bunir.

Joseph let kalla ser radsmanninn. þann tima sem þeir uaru driug-um nyfarnir i brott af borginni. ok bad hann fara eptir þeim ok gripa þa alla. ok segia sua. Fyrir hueria sauk aumbunit þer þat illu. sem ual er vid ydr gert. þat sama ker sem þer hafit stolit aa minn herra. af hueriu er hann dreckr dagliga ok er uanr sinn frodleik ok frammsyni at fremia ok frammi at hafa. þer hafit gort eitt hitt uersta uerk. Hann for i brott ok gordi sem honum uar bodit. let gripa þa. ok taladi til þeirra sem fyrr uar sagt. þeir suorudu ok sǫgduz undraz. er hann [uilldi tala þat. at þeir mundi gort hafa þilikan gløp ok sua haduligt uerk. Barum uær higat aptr af Chanaanslandi kaupeyri þann sǫgdu þeir. sem uer fundum i sekkinum uarum. sem þu uissir sialfr. ok huersu liklikt er þat at þi. at uer hafim af þins herra husi hans gulli stolit ok gripum. Rannsaka oss ok leita. Medr huerium uarum er þu finnr þat sem þu leitar. þa se sa drepinn. enn uær adrir skulum uera þins herra þrælar ok þionustumenn. Se rett eptir yduarri bøn ok bodi segir hann. at sa yduarr se mins herra ok minn þionustumadr. medr huerium af ydr er ek finnr kerit. enn þer farit lidugir. þeir skundudu nu sem ǫruggir at taka niðr sekkina. leysti huerr sem aa iǫrd kom sinn sekk. rannsakadi hann sua alla þa fra hinum ellzta til hins yngzta. ok fann sua kerit i seckinum Beniamins. Vidr þersa syn rifu þeir ok skaru klædi sin af ser eptir [sinum uana i hinum krǫnkuztum tilfellum. hofu sidan upp ok klyfiudu eyki sina. ok foru sua aptr hinn sama ueg i borgina. ok komu fyrir Joseph i þeim sama stad sem þeir hofdu medr hann skiliz.

Gekk Judas þa fyrstr af ollum þeim. Ok þegar sem þeir komu þar. þa fellu þeir allir framm fyrir hann allt nidr a iord. Hann taladi sua til þeirra. Fyrir hui gerdut þer sua. edr uitit þer eigi. at engan bidr minn lika i frædi ok frammsyni at reyna eptir þi sem stolit er. Liettliga segir Commestor at hann taladi þetta med leik ok kallzi. þiat þat er medr aullu umæalnda. at hann mundi sinn uisdom eðr frammsyni medr nokkurs konar uleyfiligri forneskiu fremia. Judas suaradi þa. Huat munum uer nu þers mega tala edr moti mæla. sem uær uerium oss uidrkugmiliga edr rettliga fyrir þersum uarum herra. Gud hefir nu fundit ranglæti þinna þionostumanna ok þræla. Se nu her. vær erum allir þinir þrælar minn herra. bædi uær ok hann medr huerium er kerit fannz. Verði [eigi þat sagdi Joseph. at ek gǫri sua. Sa einn skal minn þionostumadr uera. sem kerinu hefir stolit. en þer allir adrir farit i brott lidugir ok frealsir til feðr ydars. Judas gekk þa [nærrmeirr honum talaudi til hans diarfliga medr þersum ordum. Ek bidr minn herra. at þu reidiz mer eigi þinum þionostumanni. ok gefir mer orlof til at ek tali nǫckur ord medr sealfan þik. þiat þu ert minn herra meðr sealfum konunginum Pharaone. Þu spurdir oss fyrra tima sem uær komum her at fedr uarum ok brødrum. Enn uær suðrudum þer ok sogdum. at uør allum gamlan fedr hardla ok einn ungan brodur. þann sem hann hafdi i sinum ellidomi getit. ok hans sammæddr brodir uæri allr. ok af þi at hans modir átti þann einn son eptir. þa elskar fadir uárr hann einkannliga hiartaliga. ok þu bautt oss at færa þer þenna uarn brodur ok sagðiz uilldu sea hann. Hermdi Judas sidan aull ord ok atuik. huersu farit hǫfdu bædi medr þeim Joseph. hid fyrra sinn adr þeir færi brott. ok fedr þeirra. þa er þeir komu heim. ok eigi sidr huat fór medr þeim fedgunum. adr þeir fengi feðr sins orlof til þers. at Beniamin brodir þeirra fylgdi þeim. Her med hermdi Judas ord fedr sins til sin ok annarra brødra sua segiandi. Þer bræðr uitit þat ual sagdi Jacob. at ek átti medr minni husfru. ii. syni. Rachel. ok sem annarr gekk ut um einn dag. þa sogdu þer. at eitt skogardyr sualg hann. saa ek hann ekki sidan. Nu ueit ek þat. ef þer takit þenna brott ok hafit medr ydr ok uerdr honum nǫckut til meins i ueginum edr yduarri brǫttferd. þa munu þer minar hærur ok ellidom medr harmi til heluitiss leiða. Nu ueit ek sagdi Judas. ef ek kemr sua heim til fedr uárs. at sueinnian fylgir eigi medr. ok hann seer hann eigi medr oss sem uør gǫngum fyrir hann. þa man hann deyia af harmi ok helstridi. medr þi at hans lif er ok stendr þar undir. huersu medr sueininn er gǫrt. Bydr ek þat. at ek skal eiginliga þinn þionn uera. fyrir þa sauk at ek tok hann upp aa mina tru. sua framt talandi ok fedr minum fyrirheitandi. at ek skyllda æfinliga vidr hann sealfan sua sem af mikilli syndagerd sekr uera. ef ek flytta eigi sueininn heim aptr til hans. Skal ek fyrir þann skylld i hans stað minn herra ydarr þræll ok þionostumadr uera. er ek þer miklu ǫruggari þræll ok þionostumadr til orku enn smásueinn þersi. Enn Beniamin fari heim med brødrum sinum. þiat eigi megum uær sua fyrir fedr uarn koma. at hann fylgi eigi medr. ok eigi fær ek þar sua komit. at ek uerdi uáttr edr hiauerumadr þeirrar angistar ok aafelliss. sem þa man at honum koma ok þrǫngua.

Eptir þersor hans ord fekk Joseph eigi lengr halldit sik. sua at hann kiemiz eigi vid. sua at margir menn uaru hia. Hann baud þa at allir egiptzkir menn skylldi ut ganga af herberginu. til þers at þeir uæri eigi þa vid. er hann uilldi at hans brødr kendi ham. Ok sem allir adrir uaru ut gengnir. þa kalladi hann medr haari rǫddu. sua at þeir hinir egyptzku ok heimolligir konungsins menn heyrdu sem uti uaru. medr taarfellingu til sinna brædra sua segiandi. Ek er Joseph. edr lifir faðir minn enn. Vidr þersi hans ord uurdu þeir sua ræddir. at þeir mattu engu u ę tta suara. Hann taladi þa blidliga ok sætliga til þeirra. ok sagdi sua. Gangit higat til min. Ok sem þeir komu til hans. sagdi hann sua. Ek er sa sami brodir ydarr Joseph. sem þer selldut aa Egiptaland. hirðit eigi at ottaz ok latit ydr nu ecki hard-rædi i þickia. er þer selldut mik hegat til þersarra herada. þiat gud sendi mik hegat fyrir aa Egiptaland ydr til hialpar ok heilsu. Sulltr þersi ok hallæri hefir nu uerit um. ii. aar. enn. v. ero eptir. aa huer-ium er huarki man mega eria ne korn skera. Huat er af yfiruættiss uexti aarinnar Nili. er fellr um allt Egiptaland. ok hennar æsingi truiz at uordit hafi. Fyrir þa sǫk sendi gud mik hegat fyrir. at þer megit enn lengr uera ok uidr halldaz i uerolldinni. ok þer skylldut her mega fædzlur kaupa sealfum ydr til næringar ok uidrlifiss. Var þat eigi mest af yduarri radagerd. utan helldr medr guds uilia uar ek hegat selldr ok sendr. þess sama sem mik gǫrdi sua sem faadur Pha-raoniss konungs ok herra yfir hans hall ok husi. ok þar medr hǫfd-ingia yfir ollu Egyptalandi. Skundit ok farit heim til fedr mins ok segit honum sua. þersi bod sendi þer sun þinn Joseph. Gud gerdi mik allz Egiptalandz herra ok hǫfdingia. far nidr þagat til min. at þu megir uel hallda lifi þinu. ok bygg i þeirri beztu landzins haalfu sem Gersen heitir. ok uerit ihia mer sealfr þu ok synir þinir. ok þar medr suna synir þinir saudir ok annarr þinn busmali ok ganganda fe medr allri þinni eign. man ek þar fædu ok annan kost fyrir þik leggia. til þers at þu ok hyski þitt ok adrir lutir þeir er þu áátt fyrirfariz eigi. þiat enn eru. v. aar eptir þersarrar krǫnku tidar ok hallæriss. Siait þer nu ok sia (l) fer meðr yðrum augum ok broðer minn Beniamin þat sama sem ek talar uið yðr. Segit fedr minum sannliga mina dyrd ok mckt medr audrum þeim lutum sem þer hafit her seed aa Egiptalandi. Skundit ok flytit hann æ sem fyrst higat til min.

Eptir þersor hans ord ok þat er hann hafdi þa fadmat. þa lagdi hann hendrnar upp um haals brædr sinum Beniamin. faðmandi hann sua meðr taarfellingu. at huarr þeirra gret sem annan kysti ok fadm-adi. Mintiz Joseph þa medr taarfellingu uidr alla sina brødr. ok eptir þat þordu þeir at tala uidr hann. For þetta nu ok flaug ok uar skiott alræmt um alla konungsins hall. at brædr Josephs uaru þar komner. Vard konungrinn sealfr allgladr vidr þersa sǫgn ok allt hans heimoligt folk. ok baðÞ Joseph bioða bræðrum sinum fyrst at klyfia eyki sina med aullum hinum bezta kost. ok fara sua i moti fedr sinum Jacob. ok flytia sua allt saman þangat til hans a Egiptaland. Skal ek þeim neita ok gefa alla þa beztu luti sem i bidr allri Egipto. taladi konungrinn til Josephs. ok þat sem kiarni er landzins skulu þeir sér til kostarhalldz hafa. Laat þa ok af uarum kost taka ser eyki. uagna ok uistir moti fedr sinum. konum ok bǫrnum ok aullu hans folki. Bid þa fara medr skundan ok flyta ser aptr hegat æ sem fyrst medr hann feðr sinn. ok lati ekki uætta þar eptir af aullu sinu godzi þi sem þeir eiga. þiat allr Egiptalandz audr skal ydarr uera. Jsraels synir gerdu sem þeim uar bodit. Fekk Joseph þeim uagna ok uistir eptir konungsins bodskap ok aakuædi. Let hann þa bera. iii. hin uænuztu klædi huerium þeirra. enn Beniamin gaf hann. ccc. aurtuga silfrspeninga medr þeim. v. klædum sem bezt uaru af aullum þeim. þilikan kleðnat medr sua miklum ok morgum peningum sendi hann fedr sinum. leggiandi þar til. x. asna. þeir sem honum flluttu af aullum Egiptalandz audæfum. ok adra. x. asna þa sem hueiti braud ok adrar uistir skylldu bera. sua sem þeir uæri i ueginum. Gaf Joseph þa brødrum sinum blitt orlof. talandi til þeirra sua sem þeir uaru i ueginum. at þeir geymdi at ok reiddiz eigi.

Foru þeir þa i brott at sinni af Egipto ok komu heim til fedr sins aa Chanaansland. ok sogdu honum. at Joseph sun hans lifdi ok uæri þa formadr yfir ollu Egiptalandi. Ok er Jacob heyrdi þetta. þa uar sem hann uaknadi af einum þungum suefni. ok þo trudi hann þeim eigi allt at eins i fyrstunni. Enn sua sem hann sa uagna þa medr ollum þeim gripum ok godzi. sem Joseph hafdi þangat sent. þa endrlifnadi hans andi. ok sagdi hann sua. Nægiz mer ok þǫrf uinnr. ef son minn Joseph lifir. Sem hann segdi sua. Ekki hirtir ek sua mikit um þat huerrar stettar hann er. mer nægiz sem hann lifir. man ek fara at sea hann fyrr enn ek deyia.

Her segir fra Jacob ok Joseph ok bræðrum hans ok Pharaone konungi.

Israel bioz til brottferdar af Chanaanslandi medr ollu sinu gozi ok folki. þii sem hann átti. ok kom til brunnz þers sem suardaga brunnr heitir. ok fyrri var fra sagt. Fornfærdi hann þar gudi þeim sama sem fadir hans hafdi truat aa. Ok eptir þat uitradiz gud honum áá náttar tima. kallandi hann medr sealfs hans nafni ok sua segiandi. Ek er hinn sterkazti gud fodur þins Ysaachs. Rædz eigi þu. far helldr nidr aa Egiptaland. man ek þagat i for ok fylgiu medr þer uera. þiat þar man ek þik ok þitt afku ę mi eina mikla þiod uerda lata. ok ek skal þik þadan brott flytia þann tima sem þu mant aptr uenda. Joseph skal ok leggia hendr yfir þin augu. Hann for eptir þat brott fra fyrr nefndum brunni ok fluttiz til Egiptalandz i uǫgnum þeim. sem Pharao hafdi sent i mot honum konum ok bǫrnum. Kom hann þangat medr sunum sinum ok aullu sinu afku ę mi aa ǫdrum manadi til annars hallæris ok sulltaráársins. sua sem. xx. dagar uaru lidnir af þeim manadi. Varu þar þa uordnir nær. lxx. manna medr Joseph ok. ii. hans sunum. Ok allt hans folk iafnsaman þat sem medr honum kom i Egiptum uaru. lxxx. manna. Jacob sendi undan sun sinn fyrir til fundar uid Joseph. at segia honum kuamu sina i Gersen. þar er su borg er sidarr uar kollud Thebais. af huerri er hinn heilagi Mauricius medr sinum kompanum uaru komnir ok kalladir Thebei. J herudum edr endimǫrkum þessarrar Egiptalandz haalfu. sem Gersen heitir. gerdu ebreskir menn sidarr meirr þa borg af fullkominni kugan ok naudgan Egiptalandz manna. sem Rameses heitir. eptir þi sem nockut man getit uerda af uppruna Moysi.

Kom Joseph i Gersen til fundar uid fedr sinn. Ok þegar sem hann sa hann. fagnadi hann honum ok fadmadi grátandi. Taladi Jacob þa til Josephs. Nu man ek gladliga deyia. fyrir þa sǫk at nu hefir ek þina ásionu seed. ok þu mant lifa eptir mik liðinn. Joseph taladi þa til brødra sinna ok allz þess folks. sem fedr hans hafdi þangat fylgt. Ek man fara at segia Pharaoni. at fadir minn ok brødr ok allt hans hyski. þat sem aa Chanaanslandi uar. er nu komit upp i mina uernd. Eru þeir ǫruggir saudahirdar at geyma iafnual annarra manna hiarda. fluttu þeir higat medr sér bædi naut ok saudi ok annat godz þat sem þeir attu. Nu þann tima sem hann kallar ydr til sin ok spyrr ydr. uid hucria athöfn ok orku þer erot klokaztir. þa skulu þer suara. Vær þeonostumenn þinir höfum iafnan saudageymslumenn uerit fra barndomi allt til þersa dags. ok a sömu leid uaru fedr uarir fyrir oss. Fyrir þann skylld skulu þer þetta segia. at þer mættit byggia heimoliga ok einsliga i þersarri landzins haalfu Gersen i brott ifra audrum Egiptalandz monnum. þiat þeir fyrirlita ok hallda alla saudahirda sem afleita. af þi at þeir eta þa ekki giarna. helldr dyrka þeir nockura af þeim sem gud sitt Hamonem.

Eptir þat gekk Joseph fyrir konunginn ok sagdi honum. at fadir hans ok brøðr ok allr þeirra busmali. naut ok sauðir med aullu þi godz sem þeir attu. uaru nu komnir af Chanaanslandi i Gersen. Hann hafdi þar ok medr ser. v. bræðr sina. hueria er hann skipadi fremzta af aullum monnum fyrir konunginn. Spurði hann sealfr þersa menn. huat þeir kynni bezt uinna. þeir svorudu eptir þi sem Joseph hafði fyrir sagt. ok sogdu sik saudahirda uerit hafa. ok þeir badu sér ok bui sinu bygdarleyfis. þiat eigi bidr sua mikit gras sakir hallæriss aa Chanaanslandi sogdu þeir. at þat megi þrifaz vid. ok af þi bidium uær þrælar þinir. at uær mættim medr þinum boðskap ok bliðu orlofi stadfestaz i landinu Gersen. þiat uær uilldim giarna eigi skiliaz. ok mega sua allir sameiginliga neyta ok niota fodurligrar forsionar. Konungrinn taladi þa til Josephs. Medr þi at fadir þinn ok brødr eru komnir hingat til min upp aa minar nadir. ok allt Egiptaland er þer sua kunnigt sem þat se þer fyrir augum. þa lát þa þaðn stad byggia. sem þu ueitz at beztan bidr til i ollu landinu. enn þat er i Gersen. ok faa þeim þa saumu landzins haalfu minna uegna i lén. Enn ef þu ueitz nockura uelkloka menn af þeim uera. þa gðr þa forsiomenn yfir minum hiðrdum. Eptir þat leiddi Joseph födur sinn fyrir Pharaonem. ok bad hann standa rett fiammi fyrir honum. Ok eptir þat er hann hafdi blezat honum. þa spurdi konungrinn. huersu gamall madr hann uæri. Hann suaradi.. c. ok. xxx. aara eru minir utlegdar ok lifsdagar. litlir ok dáligir. ok eigi komuz þeir enn til minna forfedra lifsdaga. aa huerium er þeir utlægduz. Fyrir þann skylld kalladi Jacob sinar lifstundir utlegdar daga. at heilagir menn taka þenna ueralldar lifnað sua sem utlegd ok erlending. enn fyrir þi illa. at huerr uitr madr rópar sik helldr enn lofar i sealfs sins tali. enn fyrir þat litla. at þeir komuz eigi til lika hans forfedra lifdaga. eptir þi sem hann sagði. Eptir þetta tal blezadi Jacob konunginum ok gekk sidan i brott.

Joseph fekk feðr sinum ok brødrum medr bodi ok forsogn Pharaonis eign i Gersen. þeirri iordu sem bezta beid aa ðllu Egiptalandi. fæddi hann þa ok ueitti allan kost. bædi sealfum þeim ok aullu þeirra hyski. þiat sulltr ok hallæri gekk sua nær um allan heim. at huarki kunni i nog at fa braud ne adra fædu. ok þo einkannliga mest aa Chanáánslandi ok Egipto. Let hann saman taka allan þann fiarlut ok kaupeyri. sem af badum þersum londum uar uiðr hueitinu gefinn. ok i konungsins fehirdzlu nidr leggiaz ok geymaz. Enn þann tima sem folkit hindradi kaupeyri i moti kostinum. þa kom allr Egiptalandz lydr fyrir Joseph ok sagdi sua. Faa oss fædzlur nockurar. edr fyrir huern skylld skulum uǫr þi helldr deyia af sullti. sua at þu seair upp aa at kaupeyrinn hindri. Hann suaradi. Ef þer hafit eigi annat uerd edr kaupeyri moti kostinum at gefa. þa rekit higat allan busmala ydarn. ok gef ek ydr þar fyrir fædzlu at sinni. Ok sem þat uar gert. þa gaf hann þeim hueiti moti hestum ok saudum. yxnum ok ausnum. lifdu þeir uidr þann hialpar atstudning sem þeir fengu þar i mot af honum aa þi aari. A næsta aari eptir komu þeir enn fyrir hann ok sogdu sua. Eigi faam uer lengr leynt uárn herra konunginn. at nu er i kost genginn allr uarr kaupeyrir ok busmali. ok sealfum þer er þat kunnigt. at uǫr hǫfum ekki uætta eptir utan iardir ok sealfa oss. Erum uǫr nu sealfir ok allt uart godz i ydru ualldi. kaup oss nu konunginum helldr til þræla ok mansmannan. en uǫr deyim sua af sulltinum at þu siair upp aa. Veit oss sidan nockut saad ok frækorn. til þers at iordin leggiz eigi meðr ollu i eydi. ef engi finnz edr fæz saa er hana plægi. Joseph keypti þa allar þær iardir sem i uaru ollu Egiptalandi. þiat huerr sem einn vard um sidir sakir yfiruættis hallæriss at selia sinar fasta eignir. Kom hann sua aullum fasta eignum undir konungdominn ok þar medr ollu landzfolkinu milli yztu endimarka allz Egipti. utan eigi kennimanna iardir. hueriar er konungarnir hofdu þeim adr ueittar. ok fyrir þann skylld annan at þeim uar skipadr setningr af almenniligum kornhlodum sér til kostar. þa urdu þeir ecki þrǫngdir edr þuingadir til at selia sinar iardir. Enn sua sem eigi uar langt hallæriss eptir. taladi Joseph til folksins. þer sialfir uitit þat uel. at allir þer bædi medr busmólum ok ǫllum ydrum eignum ok iordum erut i konungsins eign ok valldi. See nu ueitir ek ydr aptr allar iardirnar ok busmalann. ok þar med fær ek ydr saadkorn. þa skulut þer alla Egiptalandz iord plægia ok uinna ok saa akra. sua at þer megit sem mestan uinning ok áuöxt faa ok þar af taka. ok fá konunginum hinn. vta. part af aullum aauextinum. enn hina. iiii. lofar ek ydr allt saman til saads ok atuinnu sialfum ydr. börnum ydrum ok ǫdru þi folki sem ydr til heyrir. þeir suorudu. J þinu ualldi er uár hialp ok heilsa herra. Liti gud ok þi miskunnaraugum til uár. þa munum u ę r glaðliga konunginum þiona. Fra þeim tima hefir iafnliga konunginum lokiz hinn. vti. partr allz aauaxtar aa aullu Egiptalandi allt til þersa dags. eptir þi sem Joseph gordi þa rad fyrir ok nu uar fra sagt. utan kennimanna iardir uaru iafnan frealsar ok lidugar af allri konungsins kröf ok skilmála. enn um allar adrar uar þat endiliga sua sem med æfinligu lögmaali sett ok stadfest.

Her segir af Asceneth ok Joseph. þann tima sem Jacob kom i fyrr nefnda Egiptalandz haalfu Gersen. for Asceneth mágkona hans medr Joseph bonda sinum at finna hann. ok sem hon saa hann. þa undradiz hun huersu fridr ok fagr hann iafngamall madr ok nær öruasi matti vera. sua sem fyrir ugnleiks skylld ok allz þrifligleiks uæri hann ungr ok aa æsku alldri. Hans hofud uar alhuitt sem snior. skeggit uar ok sniohuitt. ok sua sitt at þat breiddiz um bringuna ok briostit. hann uar sua snareygr sem hans augu uæri gloandi edr gneistar flygi ut af þeim. hans sinar ok herdar. axlir ok armleggir uaru þa enn storliga sterkligir. kne hans ok lærleggir. fætr hans ok fotleggir varu þilikir sem risa fætr edr leggir uæri Blezadi Jacob þeim badum hiunum Joseph ok Aseneth ok mintiz uid þau. Enn eptir þat sem þau höfdu snæðt. foru þau heim aptr til sealfra sinna herbergiss. ok medr þeim. ii. brædr Josephs Simeon ok Leui. þat bar til einn tíma. at sua sem konungsins sun Pharaonis sa Aseneth gangandi i sins feðr herbergi at hann fystiz medr sua miklum girndarbita til hennar fegrdar. at hann taladi til Simeonem ok Leui. bidiandi þa at þeir dræpi brodur sinn Joseph. Enn af þi at hon uar þeim nauenzlat ok hann uilldi giarna fáá hennar seer til eiginnar konu. þa baud hann at gefa þeim þar til mikit goz gull ok silfr. Enn þegar sem hann fann at þeir lyddu ekki aa hans fortǫlur. þa tok hann ok ropadi Joseph þaleidiss uidr þa brædr Dan ok Gád. sem ambatta synir uáru. at hann sagdiz heyrt hafa Joseph tala þat fyrir feðr sinum Pharaone. at hann skylldi sua fyrirkoma þeim. eptir þat sem fadir þeirra uæri allr. at alldrigi skylldu þeir ambatta synirnir arfgengir uerda med eiginkuenna sonum fedr hans. ok hann skylldi þa muna þeim þat er þeir hǫfðu sellt hann Ysmaelitis. Bad hann þa vid honum sea. eggiandi þa mikilliga at þeir dræpi hann. enn sealfr hann sagdiz skylldu drepa fedr sinn. fyrir þa sǫk at hann uar sua sem fadir Josephs. Enn aa nockurri nátt sem hann uilldi framm hafa komit þui uaanda uerki. þa fyrirbudu þeir menn sem uǫrdinn helldu. at hann gengi inn. ok sogdu sua til hans. Fadir þinn hefir miok krankt hǫfud ok hefir nu þo sofnat allt at eins. ok af þi fyrirbaud hann oss adr enn hann sofnadi. at nǫckurr madr gengi inn til hans at sinni. ok eigi þi helldr þo at hinn frumgetni sun hans k ę mi til. Brott foru þeir þadan. ok gengu. l. uel uæpntra karlmanna medr honum. Lettu þeir allir samt eigi fyrr sinni ferd. en þeir fundu Dan ok Gad med hardla morgum uæpntum karlmonnum til bardaga bunum. veitandi badum þeim Joseph ok Aseneth fyrirsaat i þeim sama stad. sem honum var sagt at þau mundu koma. Nv bar sua til at Aseneth kom i þann sama stað. ok medr henni. dc. ungra karla. Slær þar þegar i bardaga sem þeir mætaz. ok lykr sua. at þeir sem i fyrirsatinni uaru drapu huert manz barn af monnum Aseneth. utan þann einn suein sem medr laupi komz undan ok aa fund fyrr nefndra brøðra Simeonis ok Leui. ok sagdi þeim þessi tiðindi sem gǫrz hǫfðu. Aseneth komz ok brott or bardaganum i einni kerru medr Beniamin brodur Josephs. Simeon ok Leui kǫlluðu medr sér alla sina menn. þa sem uapnum mattu uallda. ok sottu fastafari eptir þeim sem i fyrirsatinni hǫfdu uerit. liopu þegar i stad a þa medr harǫri atsokn sem þeir komu eptir þeim ok drapu hardla mart folk. Enn þeir brødrnir Dan ok Gad komuz undan medr flotta ok faaluz i einum þyckum reyrskog.

A hinu. xii. aari hǫfdingiadoms Josephs i Egipto andadiz Pharao konungr. a huers dǫgum er hann hofz. þann segir Commestor ǫdru nafni kalladan hafa uerit Nefrem. Af hans dauda talar sua i þeirri frasögn sem gor er af Aseneth. at sua sem Beniamin sat i kerrunni medr Aseneth. eptir fyrr sagdan bardaga milli konungs sunar ok þeirra brædranna Simeonis ok Leui. sem nu uar fra sagt. þa sa Beniamin konungsins sun koma i moti ser. ok ætladiz i brott at taka hans brodur konu Aseneth. Hann leypr or kerrunni ok gripr einn stein upp or forsinum. hia huerium er þau oku. ok slær konungs sun medr hinn uinstra ueg aa halsinn. sua at hann fell þegar i uuit nidr af sinum hesti. sem hann uæri dauðr. Eptir þat sa Beniamin brødr sina Simeonem ok Leui leitandi þeirra Dan ok Gad. ok þottiz hann þa ǫruggr uera. at þeir ætladuz at drepa þa brædr þeirra. Enn Beniamin hindradi þeirra ferd ok af taldi þat fyrir þeim. Toku þeir þa sun Pharaonis. þar sem hann lá. ok færdu hann a fætr. bundu saar hans ok fylgdu honum til fedr sins. segiandi honum allan þenna atburd med ordum ok atuikum sem farit hafdi. þakkadi konungrinn þeim mikilliga þat er þeir hǫfdu eigi drepit hann. Enn þo do hann af þi sama saari. iii. nattum eptir bardagann. ok litlu sidarr andadiz konungrinn sealfr af þeim harmi ok angist sem hann fekk af sunar daudanum. sua sem hann hafdi. xc. ok. ix. aar. Leyfdi hann allt sitt riki Joseph. upp aa þann haatt at hann helldi þi af smasueinsins uegna annars sunar Pharaonis. þerss sem þa uar briostbarn er fadir hans andadiz. Hellt hann þi riki þaleidiss nær. xl. ok. viii. aar. feck hann sidan af höndum ok gaf i ualld þeim sama syni Pharaonis. Var Joseph þo sua framt forsiomadr rikissins med honum. at hann uar hans fadir kalladr um allt Egiptaland. þionadi hann þa ok sem fyrr sua uitrliga ok dyggiliga sinum herra. at hann lagdi medr sinni uitzku allt Egiptalandz folk af nyiu undir hans þrældom ok þionostu.

Her segir af Jacob ok Joseph syni hans.

Israel bygdi aa fyrr sogdu landi Gersen ok eignadiz þat. aukadiz hann þa storliga miok ok hans afk ę mi. ok lifdi þar. xvii. aár. urðu sua hans lifdagar allir saman. c. tirætt. xl. ok. vii. aar. Enn sua sem hann fann at hans daudadagr nalgadiz. þa let hann kalla ser son sinn Joseph. ok taladi sua til hans. Sua framt sem ek hefir giptu ok g ę fu fundit ok fengit i þinu augliti. bidr ek at þu leggir þina hand aa mitt lær. iatandi mer þeirri miskunn medr sannindum ok einfalldleik. at þu skallt eigi iarda mik her aa Egiptalandi. flyt mik hedan i brott af þessu landi ok iarda mik i þeim stad sem feðr uarir eru iarðadir adr. Bad hann fyrir þann skylld þersa. at hinum fyrrum heilagum hofudfedrum uar mikil fyst aa at uera i þeirri iorðu greptir. i hverri er þeir uissu fyrir at guds son mundi upp risa. til þers at þeir mætti þa þar medr sealfum honum upp risa. Hann sagði honum fra þui. huar moðir hans Rachel uar iarðat uiðr fyrr nefnda borg Bethleem eðr Effraym. sua sem hann. var á vaartima i ueginum af Mesopotamia. sem afsakandi sik vm þat. er hann hafði eigi þar hana iarðat sem hann beiddiz at uera grafinn. Er milli þers stadar sem hann ok allir þeir fedgar med Abraham eru iardadir ok Abrahamium er kalladr. xxx. milna ok þers stadar sem uars herra likamr uar iarðadr ok Caluaria uar kalladr. Joseph iatadi þi medr suardaga. sem faðir hans beiddi. Eptir þat sneriz Jsrael upp til höfdalagsins. er til austrs horfdi. ok dyrkadi gud drottin.

Nockuru sidarr uar Joseph sagt. at fadir hans hafdi fengit mikinn siukdom. For hann þa medr. ii. sunum sinum Effraim ok Manase at finna hann. Ok sem Jacob uar sagt. at Joseph sun hans uar kominn. þa uar þilikt sem hann styrktiz þegar i stad. ok settiz upp i sængínni. En sua sem Joseph kom inn i herbergit til hans. ok hann sa syni hans. ii. ok þo ekki miok giorla. þa spurdi hann huerir þeir uæri. Joseph svaradi. Synir minir eru þeir fadir minn. þeir sem gud gaf mer i þersu landi. þersir. ii. synir þinir at eins sagði Jacob. skulu mer teliaz ok takaz i suna stadi undir samri grein sem Ruben ok Simeon. sem þer fædduz fyrr aa Egiptalandi enn ek k ę mi higat til. Sem hann segdi. at þaleidis mundi huarr þeirra fullgera sina kynkuisl. sem hverr eiginligra sealfs hans suna. Enn allir aðrir þinir synir. þeir sem þu getr at eiga. skulu kallaz ok teliaz undir sealfra sinna brædra nafni i sinum eignum ok ættum. eptir þi sem þeir eru bornir til. Ok leid þa til min sagdi Jacob. at ek blezi þeim. Maðrinn gerdiz þa ekki miok glauggskygn fyrir elli sakir. Hann mintiz vid þa bada ok fadmadi þa. talandi þa til sunar sins Josephs. þi sidr er ek nu suikinn edr afsuiptr þinni asionu. at þar med syndi gud mer þitt kyn ok afku ę mi. Lutti Joseph þa litillatliga allt nidr til iardar. er hann tok sueinana af fadmi feðr sinum. bidiandi hann sua meðr uegsemð at hann blezadi þeim. skipandi Effraim son sinn honum til uinstri handar enn Manasen til hinnar hægri. Enn Jacob cancelleradi sua sinar hendr af heilags anda uitran. at hann lagdi sina hogri hand yfir hofud Effraim. þers sem yngri uar þeirra brædra. en hina uinstri yfir Manasen er frumgetinn uar. Blezaði badum þeim. eptir þat er hann hafdi sinum hǫndum umuendat sem hann uilldi. ok sagdi sua. Sa hinn sami gud fedra uarra. sem mik hefir fætt fra minum barndomi allt til þersa dags ok frialsat mik af aullum illum lutum. blezi sueina þersa. Se mitt nafn ok fedra minna nǫfn [Abraham ok Ysaach yfir þeim nefnt ok kallat. ok uaxi þeir ok auaxtiz medr miklum afku ę miss fiolda i uerolldinni. Joseph tok þi nockut sua þungliga. er fadir hans hafdi sina hægri hand yfir hofud Effraim. þreif hann þa til handarinnar ok uilldi letta henni brott af hans hǫfdi ok yfir Manasen. ok sem þat uard eigi gort. taladi hann til fedr sins. Eigi byriar at þu gorir sua. fadir minn. þiat Manases er frumgetinn. legg helldr fyrir [þann skylld þina hægri hand yfir hans hǫfud. Hann nitadi þi ok svaradi. Ek ueit sun minn. at af þessum man ok margr lydr fædaz ok fiolgaz. enn þo man hans hinn yngri brodir honum meira haattar uerda. þiat hans kyn ok afku ę mi man til mikilla þioda aukaz ok aauaxtaz. Fylldiz þetta ok framm kom yfir Jeroboam konungi þeim sem af Effraims ætt uar kominn. huerr er fyrstr rikti yfir. x. Jsraels ættum. Taladi hann þa enn til Effraym. J þer man Jsraels ætt blezad uerda. ok þersi maalshaattr ok ordzkuiðr eptir hafdr. Gǫri gud drottinn sua uid þik sem medr Effraim ok Manasen. Skipadi hann þa ok setti Effraim framm fyrir Manasen. Sidan taladi hann til Josephs. Se nu man ek deyia. en gud sealfr man medr ydr uera. ok hann man ydr aptr leida til yduars landz ok faudurleifdar. ok af þi gef ek þer umframm adra brødr þina þann part af Sichima. sem ek uann ok sotta medr minu suerdi ok boga af hand ok ualldi Amorrei. [de scolastica hystoria þenna part keypti hann i fyrstunni af konunginum Emmor medr. c. lamba. Enn medr þi at honum uar fyrirgert i drápi Sichimitarum. þi sem [fyrr uar sagt. ok hann hellt honum eigi þi sidr þoat medr ualldi. þa komz hann fyrir þann skylld sua at ordi. at hann hefdi þann sama part af ualldi Amorrei sott ok uunnit.

Er Jacob talaði fyrir sonum sinum.

Eptir þat sem nu uar fra sagt kalladi Jacob til sin alla sunu sina. ok taladi sua til þeirra. Komit allir samt hegat til min. ek man tia ydr ok fyrir segia þa luti sem a hinum efztum ok siðarstum dǫgum manu frammkoma. komit higat ok heyrit mik Jacob. heyrit fǫdur yduarn Israel. Blezadi hann þa mǫrgum af þeim sem honum þottu þers makligir uera. Enn ollum þeim sagði hann fyrir uel ok spadomliga marga uuordna luti. Hann spaadi liosliga fyrir ok opinberliga af Gydingalandz surdrskiptinghu. þeirri sem lǫngu sidarr kom framm. ok af þeim steett ok athǫfn sem fyrir mundi liggia huers þeirra ætt ok afku ę mi. Enn þo spaadi hann berligaz af huarritu ę ggiu hegatkuamu Jesu Christi i uerolldina.

Hann taladi sua til sunar sins Ruben. þu Ruben minn son frumgetinn ok minn sterkleiki. þiat þik gat ek at eiga aa hinum gilldazta minum alldri. uerandi upphaf minnar angistar ok umhyggia vid mina sonu. þu hefdir aatt sakir frumburðarins at uera fremztr i fegiðfum ok æztr i allri sæmd ok yfirlæti. Enn fyrir þa sauk at þu framm flautz ut helltiz þaleiðiss til herfiligrar lostasemdar. sem þat uatn er sakir æsiligs uaxtar gengr or sinum farueg. þann tima sem þu komt i suefnklefa þins fǫður saurgandi ok suiuirdandi sealfs hans sæng. þa mant þu ekki þann avoxt eðr framgang fa. þa taladi hann til Simeonem ok Leui. Simeon ok Leui brøðrnir uaru bardagagiǫrn ok ufridsǫm ranglætiss ker edr herbergi. fyrir þa sauk at þeir drapu Sichimitas ok grofu murinn eptir sealfra sinna uilia. Komi alldregi min aund ne aluara vid þeirra raad. ok eigi verdi min dyrð medr þeirra sueit ok samhelldi. Her birtir hann þat segir Commestor. at þat uerk uar gǫrt utan hans orlof ok uilia. þeirra grimd er bǫluad sagdi hann. þiat hon er miok þralynd. ok aa saumu leið er þeirra reidi. þiat hon er hǫrd ok miskunnarlaus. þetta spadi hann berliga af Jesu Christo. þiat þeir formenn sem scribe uaru kallaðir meðr Judum. uaru komnir af ætt Simeonis. enn kennimenn af ætt Leui. af huerra radi er sialfr Kristr uar krossfestr. Skilia man ek þa sagdi hann medr Jacob ok dreifa þeim meðr Israels folki. þessi hans spadomr kom audsyniligha framm. sua at ætt ok afkuæmi Leui hafdi ser einsliga edr eiginliga eigi nockut lutskipti i þi fyrirheitna landi. sem Jsraels folk fekk lǫngu siðarr eptir guds fyrirheiti ok sidan uar Gydingaland kallat. helldr uar hann þar um i bland medr odrum Jsraels ættum. hafandi sina bøi til þess at geyma þar i sinum busmala. Simeons ætt hafði þar ok aa sǫmu leid ekki lutskipti. utan þat er hon tokz inn i þat lutskipti sem lotnadiz ætt ok afku ę mi Jude.

Þar næst blezadi hann Jude. talandi sua af honum ok spaandi af riki Jude. þi sem mǫrgum manzaulldrum sidarr kom framm. ok einkannliga liosliga af sealfum lausnaranum Jesu Christo. ok sagdi sua. Bredr þinir munu lofa þik Juda. þinar hendr munu standa ok starfa upp aa þinna uuina haals ok suira. ok þins fedr synir munu þik uegsama ok þer uirðing ueita. A þann haatt sottir þu son minn ok upp gekkt eptir brádinni ok herfanginu sem nockurr leonshuelpr. Enn þa er þv huilldiz. lagdiz þu nidr sua sem hans kuendyr lena. Ok huerr man hann uekia edr upp reisa. Eigi man rikissuǫndrinn brott takaz af Juda. ok engum mun helldr hertoginn af hans lærum ok ættlegg. þar til er sa kemr sem sendr man vera. Sa hinn sami man uera biðandi þiodanna heilsa. bindandi son minn uidr uingard sinn ungan eyk ok uidr uinuid sealfs sins ausnu. Sinn stola man hann i uini lita ok lauga. enn mǫttul sinn i uinbers bloði. Fagrligr ok uænni ero hans augu enn nockut uin. ok hans tenn eru huitari ok biartari enn nǫckurs konar miolk de scolastica hystoria. þat sem Jacob taladi sua af syni sinum Juda. at hans brædr mundu lofa hann. þa kom framm medr hans kynsmonnum ok afku ę mi. þann tima sem þeir redu fyrstir til af ollu Jsraels folki at ganga framm i hit rauda haf. annan tima eptir Moysen. þa er hann fekk riki. En þar merkir hann ok fyrirspáár þeirra valld ok riki. þat sem sidarr kom framm. er hann sagði sua. þin bǫnd man standa ok starfa upp aa þinna uuina hááls ok suira. ok synir sealfs þins fedr manu þik uirda ok uegsama. Enn þar sem hann nefndi Judam edr uidriafnadi leonis huelpinum. noteraði hann hǫfud ok upphaf konungdomsins af hans ætt ok afku ę mi. þiat Dauid minztr ok yngztr allra sinna brøðra uar einn af aullum þeim til konungs tekinn ok ualdr. Ok enn taladi Jacob sua til Judam. Vpp stett þu til brádar edr ránfengiss sun minn. þiat Dauid konungr af hans ætt kominn hafdi i fyrstu hardla marga uuini ok motstǫdumenn. Enn sem þu huilldiz sagdi Jacob. lagdiz þu sem hans léna. noterandi þat ok fyrirspáándi. at hann rikti sidarr medr meira fridi. ok þa uar storliga mikill otti at honum. Huerr man hann upp uekia. þat talar hann til spadoms ok þers anda sem Dauid uar af sealfum gudi sendr ok gefinn. Sua ma þat ok uel skiliaz ok segiaz af arftæki sunar hans Salomonis. Eigi man rikisuǫndrinn. þat er kon-ungdomrinn edr hǫfdingskaprinn. brott takaz af Juda ok hans afku ę mi. allt til þers tima sem sá mun koma sem af fedrnum man sendr uera. þat er Jesus Christus. Allir þeir konungar sem medr Judum riktu uaru kynsmenn Jude fra Dauid honum til tǫldum. allt til hinnar miklu her-leidingar i Babilonem. Vpp fra þeim tima varu hertogar ok adrir hofdingiar af hans ætt. allt framan til tima Hircani. ok þa uaru enn konungar af kyni Jude nærri uárs herra higatburd. sem Jacob hafdi fyrir sagt. Lyktaðiz þeirra ueralldar riki. sua sem hinn illi konungr Herodes af odrum ættum getinn kom til rikiss. ok hann sealfr mun biðandi manna. eigi at eins Juda utan iafnual heidinna þioða. heilsa uera. Eptir þat uendir hann talinu til Judam sins sunar af hingat-kuamu Jesu Christi. sua segiandi. Sinn ungan fola mun hann vid uin-gard binda sun minn. ok sina ausnu medr uinuið. þat er sua mikit at segia. at sá man ser huarttueggia heidinna manna lyd ok Juda samtengia sem sannr uinuiðr. Í uini man hann sinn stola lauga ok lita. ok sinn mǫttul man hann rioða i uinbers blodi. þat er. at hann man i piningu af blods uthellingu lita ok lauga sinn likam. Hans augu. þat eru postolarnir. eru u ę nni enn nǫckut uin. ok hans tenn heilagir predicarar eru miolkinni huitari.

Þar næst taladi hann ok spádi af Zabulon ok sagdi sua. A siofar strǫndu ok uidr skipa lending edr uppsáát man Zabulon byggia ok nalgaz sua allt til Sydonem. Ma þersor ord uel eptir þi sem letrit liodar af Zabulons ætt skilia. þiat hon eignadiz siobygdir.

Eptir þat taladi hann sua af Ysachar. Ysachar sterkr asni huilandi sik ok liggiandi vid landamæri sá at huilldin uar god ok at iǫrdin uar hardla freo ok god. Fyrir þann skylld kalladi Jacob Ysachar sterkan sem asna. at hans ætt ok afku ę mi uaru miklir orkumenn. einkannliga til akrs ok annars iardarplógs. enn fyrir þa grein liggia medr landamæri. at þersor ætt eignadiz mest mitt landit milli siobygdar ok fiallbygdar. Enn þat fylgir. at hann saa at iǫrdin uar hardla god ok freo. enn þat sidarst. at hann setti sina ǫxl ok herdar undir byrdar. at hann þiǫnadi ok sinnadi skǫttum. Sagdi hann fyrir þann skylld. at Ysachars ætt flutti þann kost frækiliga ok þrifliga medr mikilli mædu til siofar. sem af seolfum þrifnadi uar nogr i þeirra hálfum ok herudum. Enn fyrir þi sagdi Jacob at hann þionadi skǫttum. at þeir annzaðu miok ok sintu skipum þeim sem skatta fluttu. Ebreskir menn skyra þetta medr annars haattar skilningu ok segia. at þersi ætt starfadi nætr ok daga stadfastliga i sinni stundan. fyrir huern skylld er þeir segia. at allar adrar Jsraels ættir þionadu honum presenterandi margar godar giafir sem sinum meistara.

Eptir þat taladi hann af Dan ok sagdi sua. Dan man døma sinn lyð. sua sem ǫnnur Jsraels ætt. Verdi Dan hǫggormr i ueginum ok aa stiginum. sa ormr sem cerastes heitir. bitandi sua hestzins hófa. at sa falli aa bak aptr sem aa honum sitr. þetta fylldiz ok framm kom medr Samsoni sterka. sem hann segði sua. þo af Dan uerði litils haattar ætt. þa man þo allt at eins af henni domandi upp fædaz yfir Jsraels folki. sua sem af odrum ættum. sem þaleidiss man uegnum uardhalld uera. sem nefndir ormar coluber ok cerastes. til þers at eigi gefiz Jsraels uuinum freals gangr at leita sua medr auðn ok ufridi nǫckurum Judeam sem fyrri. ok ofbelldi Philistinorum man hann bakferla ok aptrkast lata fá. Enn þo at hann se sua. þa er hann þo eigi Cristus. huar fyrir er Jacob leggr þetta þar til. Allt at eins man ek þitt hialprad bida drottinn minn. þetta skal skiliaz ok skyraz af Anticristo. þiat af Dans ætt man hann fædaz hegat i uerolldina. huerr er medr predicanar ordum bite sem coluber. ok meðr ofbelldis horni man moti helgum monnum uapnaz. sem cerastes. þiat marga þa man hann aa bak aptr fella. sem i kraptanna hæd ok heilagleik hafa adr upp stigit. ok þa man sa hialparinn koma til hins efzta doms. huers er langan tima hefir bidat uerit.

Þar næst spaadi hann af syni sinum Gaad. ok sagdi sua. Gáth man suerdi gyrdr edr léttbuinn beriaz fyrir hans skylld. ok hann sealfr man um bakit aptr suerdi gyrdaz. þat fylldiz sua medr frammku ę md. at Gaths ætt aluæpnt með halfri Rubens ætt ok Manase for framm fyrir allt Israels folk a þat sama land sem gud hafdi þeim fyrirheitit. sua at hun let konur sinar ok bǫrn eptir fyrir utan Jordan. i þeim herudum ok endimǫrkum sem henni hafdi þar hlotnaz. Enn sua gyrdiz hun sidan um bak aptr. at hon fann þar þa storar orrostur heidinna manna ok sterka bardaga moti sinum monnum. þeim sem hun hafdi þar eptir latit fyrir utan áána. sua sem hun kom fyrst af aullum aptr þagat eptir. xiiii. aar lidin. bardiz þa sterkliga moti sinum uinum ok braut þa undir sik. fellandi sua þat folk ok sina motstǫdumenn fra laundum.

Af Asser taladi hann þar næst ok sagði sua. Asser er feitr hleifr ok feit fæzla. ok konungum man hann krasir ueita. þat kom sua framm. at su eign ok landaskipti sem Assers ætt lotnadiz var frætt ok furðuliga aauaxtsamt ok fullt allt af girniligri gi ę tzku.

Af Neptalims ætt spaadi hann þar næst ok sagdi. Neptalim er utsendr hiǫrtr ok gefandi fegrðar malsenda. Fyrir hiartarins skiotleik merkiz iardarinnar skiotleiki. þiat su iǫrd getr ok gefr medr sinni frygð ok nægð dyrsta ok dyggari aauðxtu. sem sua er uorðin sik. Hennar fagrligir malsendar heyra fyrir þann skylld til fiallinu Tabor. þi sem segiz at i hennar eydimǫrkum ok lutfalli uæri. at þar bygdu miok heilagir spamenn. ella fyrir þann skylld at af hinum fyrstum fiallzins aauðxtum uar iafnan fornfært aa pascha tima. huadan af er guds lof. þat sem utan ef er fegrdar tal. uard einkannliga. Heyrir þat þo sannligarr ok enn sømiligarr af fyrr sǫgdum skiotleik sealfum Cristi til ok hans postolum. fyrir þann skylld at hann flutti þar i mesta lagi framm sina predican ok heilagar kenningar.

Eptir þat blezadi hann sinum elskuliga syni Joseph. byriandi sua sina rædu af honum ok hans afkuæmi. Son minn Joseph er uaxandi ok uænn i asionu. Vaxandi uar hann eigi at eins af tign ok krapti utan ok iafnuel af. ii. paurtum meðr Jsraels ę ttum. Dætrnar sagdi Jacob. þat eru iungfrur ok annat kuendi. runnu ok reikadu um murinn. J þersum ordum noterar hann þat ok tear. huersu kuendit gekk ut ok spaceraði ser fyrir þar aa ueginum sem Joseph for ok fluttiz um Egiptaland. til þers at þær mætti hans frygdarsamliga fegrd ok framferdi sia. Ok enn sagdi hann sua. Snarpa ok skarpa deilu gordu þeir honum medr þeim aufundar skeytum sem þeir hǫfdu. þersor ord eru talat af sealfs hans brædrum. ella af egiptzkum monnum. þiat huarirtueggiu uapnadu sik um eina stund medr aufundar skeytum honum i moti. J styrkleik séé ok stadfestiz hans bogi segir Jacob. þat er i uars herra ucrnd ok ualldi. ok fyrir þi leystuz bǫndin af hans hǫndum ok armleggium fyrir hendr uolldugs Jacobs. þat er at sealfr gud. sem ualld ok mattr er Jacobs. leysti þau bǫnd af honum. meðr huerium er hans brødr hǫfdu bundit hann. Ok enn sagdi Jacob. þadan steig ok ut gekk Jsraels steinn ok hirdir. edr sua sem ebreskir men segia. at þadan gekk ut hirdaligr steinn. þat er sua skilianda. at af hans ætt kom Roboam. sa sem sterkligha styrdi. x. Jsraels ættum. ella skal þat skilia til þers. at hann uar hirðir ok hǫfdingi allz sins fǫdur hyskiss aa Egiptalandi. Eptir þetta tal hit lofsamliga Jacobs af Joseph. byriar hann sina blezan uidr hann. ok segir sua. Gud þins fedr man þinn hialpari ok fulltingiari uera. ok almattigr gud man þik meðr himinsins blezanum ofan at bleza enn neðan at meðr vndirdiupsins blezanum. medr kuidarins ok briostanna blezanum man hann bleza þik. Medr þersum ordum æskir Jacob Joseph himinsins dǫgg ok iarðarinnar aauðxt. aarligs búss ok busmalans freoleiks. agi ę tz afsprings ok honum sømiligs uppfødiss. Ok enn sagdi Jacob. Blezanir þins fodur styrktuz ok stadfestuz medr blezanum hans fedra. þar til er fyst ok girnd æuinligra halsa man framm koma. þersum ordum heyrir nockurr til annarr skilningr ok skyring enn þau heyra hlioda. Sua lesum uer i psalminum. at sua fǫgnudu fiollin ok glǫdduz sem ueðrar. enn haalsarnir sem færsauda lǫmb. Segir hann þetta haalsanna girnd uera. þiat aa nockurum tima sua sem Jsraels folk for nærri þeim sama stad sem Amon heitir ok þeir komu þar at gryttum ok miok uslettum fiallzhálsum. þa neigdiz nǫckvrr partr af þeim. ok slettiz þi sama folki til auðuelldligri yfirferdar. sua sem glediandiz ok fagnandi þeirra tilkuamu. ok liettliga at haalf ætt Manase sonar Josephs hafdi nærri þeim fiollum lotit sitt lutskipti. Sem hann segdi sua. Man Joseph blezaðr uerda sem ek hefir bedit. þar til er hans ætt ok Jsraels folk man um fagnandi haalsa áá hit fyrirheitna land inn ganga. Ok þi framarri segir Commestor. at hann spádi liettliga af fiallinu Effraym ok af fiallinu Samarie. þar sem Jsrael rikti. Jacob sagdi enn sua. Ok þersar allar blezanir uerdi yfir ok i Josephs hofði ok i huirfli Nazarei. þat er i huirfli hans heilags milli sinna brødra.

Sidarst blezadi hann Beniamin sun sinn. þiat hann uar yngztr af aullum hans sonum. ok spaði sua af honum ok hans afkuæmi. Beniamin uerandi skiæðr uargr man um morgininn þat eta. sem ræni er ok rifsat. enn at kuelldi man hann ránfenginu medr odrum skipta. þeir eru nockurir menn. sem þersor ord uilia fyrir þann skylld af sealfri Jorsalaborg skilia. at hon uar i lutskipti Beniamins ættar. hueria er þeir kalla skiæðan uarg. fyrir þi at hun hellti bæði ut spámanna blodi ok sua blodi Jesu Cristi. ok af þi at Israels ætt tok aa utferðarmorni sinum af Egiptalandi rifs ok ráán. eigi at eins af þi sama landi. vtan ok þar medr lǫgmaalit þat sem hann tok sua sem snarat ut af sealfum gudi. ok enn er sua sem hun eti þat sama raanfengi. enn aa ueralldarinnar aptni ok endalykt man hann skilia ok sundrskipta lǫgmaalsins lifganda skilningar anda af þi lǫgmalsins letri. sem nu drepr ef þat er skyringarlaust skilit. Ebreskir menn skilia fyrr sǫgd ord af alltari þi sem uar i Jerusalem. þat sem þeir kolludu skiæðan uarg fyrir olldzins skiædleik ok gleyping. aa huert er kennimenn settu folksins offranir gudi til þægiligra fornfæringa. Enn at aptni skiptu þeir þeim pǫrtum sin i milli. sem þeim offraduz af þi sem fórnfært hafdi uerit. Enn þo ero þau rettligaz ok sannligaz skilin af Pali postola. þeim sem af ætt Beniamins uar kominn ok kyniadr. huerr er aunduerda æfi sina gerdi kristnum monnum ufrid. enn aa sidarra tima skipadi hann ok skipti truliga ok traustliga medr kristnum monnum gudligum maalum ok kirkiunnar grádum ok stettum. Ella taladi hann þau fyrir þann skylld til Beniamins. at hans ætt ok afku ę mi uaru hinir mestu bardagamenn. þersa luti sem nu var fra sagt taladi Jsrael fyrir sunum sinum. ok blezadi þeim sérhuerium medr sinum eiginligum blezanum. eigi sua at hann segdi þeim aullum ok sérhuerium goda luti. sem heyraz matti. utan helldr at hann blezadi morgum ok meira luta af þeim. enn hann taladi uel ok spádomliga af ollum þeim ok þeirra afku ę mi. sem fyrr uar sagt.