No entry
adj. = sjaldgætr. mod.; það er mikit sjaldgæft, this is very rare.
a. seldom to be got, rare (~ ávöxtr).
adj. seldom gotten; s. ávöxtr, a rare fruit, Stj. 38; sjaldgæt tíðendi, 139.
pp. seldom heard about.
part. seldom heard, Fær. 198.
a. coming seldom (ek em sjaldkvæm til kirkju).
adj. coming seldom, Fbr. 31; ek em sjaldkvæm til kirkju, 170.
pp. seldom seen (sjaldsénir eru oss þvílíkir menn).
part. seldom seen, Fms. iii. 182, Háv. 53, Barl. 17; sjaldsénir hvítir hrafnar, white ravens are a rare sight, a saying.
adv. seldom.
adv. ‘seldom-times,’ seldom, Sturl. iii. 20.
(að,), v.
1) to sink, dwindle, subside, = setna; esp. of food, to be digested; honum ~ði eigi fœða, he could not digest his food;
2) fig. to subside, abate (þinn ofsi mun illa s.).
að, older form setna (q. v.), Finnb. 336, Fms. ii. 43, Fb. i. 56, [setna, sitja, setja]:—to ‘settle,’ sink, dwindle, subside, esp. of food, to be digested just after having been taken; fyllask menn ekki af því vatni, sjatnar þat vel, ok rennr í hörund sem mungát, Sks. 163; láta sér sjatna, of resting after a meal.
2. metaph. to subside, abate; væntu þeir at heldr mundi sjatna úfriðrinn, Ísl. ii. 386; ok megi þá s. þessi úþokki er í millum ykkar er, Fs. 158; ílla mun s. újafnaðr þeirra bræðra, Lv. 4; ok vit ef sjatni hennar ofsi, Fas. i. 194; þinn ofsi mun ílla s., 189; þóttusk allir vita at eigi mundi sogurt s., Nj. 141, Orkn. (in a verse).
card. numb. seven.
mod. sjö, a cardinal number; [Goth. sibun; A. S. seofon; Engl. seven; O. H. G. sibun; Germ. sieben; Dan. syv; Swed. sju; Lat. septem; Gr. ἑπτά; the Icel. and Scandin. is a contracted form, suppressing the medial labial, cp. Engl. sen in ‘sennight,’ Senhouse]:—seven, passim; sjau-vikna-fasta, Lent.
COMPDS: sjaufaldliga, sjaufaldr, sjausinnum, sjaustirni, sjöstjarna, sjauvetra.
f. a period of seven days, spec. the seventh day after one’s death.
f. a period or term of seven, ‘seven-night,’ just as fimmt (q. v.) is used of a summons before a court, so is this word in the old law only used in the metaph. sense of a funeral or even a funeral service; nú er maðr dauðr … komi þeir allir þar at sjaund, Gþl. 254, Jb. 146; at sjaund eða þrítugs-morni, N. G. L. i. 14, D. N. passim, see Fritzner; um sjaundar-görð (a funeral banquet) ok skulda-lúkning, N. G. L. i. 51; en þó mun ek því heita þér at þú komir til nokkurrar hvíldar eptir seond þína = after thy death, Fb. ii. 342 (Fbr. 200).
ord. numb. the seventh.
the seventh, passim: mod. sjöundi. 2. Sjaundi, Sjundi, as a pr. name, freq. in early Dan., see Thork. Dipl.
No entry
m. a seventh part, Rétt 210, MS. 415. 18.
a. sevenfold.
adj. sevenfold, Al. 35, Stj. 416.
No entry
adv. (-ligr, adj., Bret. 54), sevenfold, Stj. 43, 46.
No entry
adj. = sjautugr, Fms. i. 14.
No entry
adv. seven times.
No entry
n. (mod.
card. numb. seventeen.
= sautjan (sjotjan, Thom. 477), seventeen: sjau-tjándi = sautjandi, the seventeenth, N.G.L i. 348.
a. seventy years old.
mod. sjö-tugr, adj. seventy years old, K. Þ. K. 134, Fs. 160. Bs. i. 77, Stj. 554: of measure, measuring seventy fathoms, ells. sjautug-faldliga, adv. sevenfyfold, Stj. 46.
ord. numb. the seventieth (á sjautugta ári).
mod. sjö-tugasti, the seventieth.
No entry
adj. seven years old.
No entry
m. = sjóvegr, Bs. ii. 76.
I)
pron. dem. m. and f. this, that (~ maðr hafði spjót í hendi).
II)
(sé; sá, sám; sénn), v.
1) to see;
hann kvezt ~ mann rída, he said that he saw a man riding;
var þá sén reið þeira, their riding was seen, they were seen riding;
2) to look (konungr sá til hans ok mælti);
Gunnarr sá í mót tungli, G. looked at the moon;
~ út, to look out of the house (Hrútr bað engan mann út ~ á þeiri nótt);
3) to examine, see (look) after (hann reið ofan í Eyjar at ~ verk húskarla sinna);
4) to see, understand (aldri varð þat enn, at ek sá eigi gátur þær, er fyrir mik váru upp bornar);
5) impers., þá (acc.) mátti eigi ~, they could not be seen;
sér þá hauga enn, those mounds can be seen yet;
má þat ok ~, at nær standa vinir Gunnars, it may be seen, too, that Gunnar’s friends stand near him;
6) with preps.:
~ af e-m, to look away from, be (do) without (ek þóttumst ekki mega af þér ~ sakir ástríkis);
~ á e-t, to look on (nú em ek í höll kominn á þik sjálfan at ~);
to take in hand, take care of (Þorgils kvað sér eigi skylt at ~ á þat mál);
~ á með e-m, to take care of (þess vil ek biðja, at þér ~it á með Högna syni mínum); …
the pronoun, see sá, sú. This word or form might have been put under a separate head, it is often used in a pointedly demonstr. sense, like þessi; see the references s. v. sá.
I)
pron. dem. m. and f. this, that (~ maðr hafði spjót í hendi).
II)
(sé; sá, sám; sénn), v.
1) to see;
hann kvezt ~ mann rída, he said that he saw a man riding;
var þá sén reið þeira, their riding was seen, they were seen riding;
2) to look (konungr sá til hans ok mælti);
Gunnarr sá í mót tungli, G. looked at the moon;
~ út, to look out of the house (Hrútr bað engan mann út ~ á þeiri nótt);
3) to examine, see (look) after (hann reið ofan í Eyjar at ~ verk húskarla sinna);
4) to see, understand (aldri varð þat enn, at ek sá eigi gátur þær, er fyrir mik váru upp bornar);
5) impers., þá (acc.) mátti eigi ~, they could not be seen;
sér þá hauga enn, those mounds can be seen yet;
má þat ok ~, at nær standa vinir Gunnars, it may be seen, too, that Gunnar’s friends stand near him;
6) with preps.:
~ af e-m, to look away from, be (do) without (ek þóttumst ekki mega af þér ~ sakir ástríkis);
~ á e-t, to look on (nú em ek í höll kominn á þik sjálfan at ~);
to take in hand, take care of (Þorgils kvað sér eigi skylt at ~ á þat mál);
~ á með e-m, to take care of (þess vil ek biðja, at þér ~it á með Högna syni mínum); …
pres. sé, sér, sér, pl. sém, séð, sé, or later, sjám, sjáð, sjá; pret. sá, sátt, sáttu (sáttu rhymes with rétti, Fms. vi. in a verse), sá, pl. sám, sáð, sá: pres. subj. sé, sér, and later sjá; pret. sæi: imperat. sé, séðú: part. sénn; neut. séð (sét): a medial form sjámk, sámk: with neg. suff. sér-at, sák-a ek, I saw not; sá-at, saw not; sátt-a-ðu, thou sawest not, Eg. (in a verse): the mod. form is,—pres. sé, sér, sér, sjáum, sjáið, sjá; pret. sá, sást, sá, pl. sáum, sáuð, sáu; pres. subj. sjái, sjáir, sjái: pret. sæi; imperat. sjá, sjáðú; part. seðr, keeping the ð throughout: [Ulf. saiwan = ὁραν; A. S. seon; Engl. see; Germ. sehen; Dan. see.]
A. To see; sé þú, Hým. 12; sé þar harm ljótan, faðir, Edda 58; sé hérna, Stj. 22, MS. 656 B. 10; sé nú, seggir, Gkv. 3. 8; sé þar nú, hve fjándinn var djarfr, Fms. ii. 184; séð nú, góðir hálsar, viii. 116, v. l. sé nú; sé hér nú handlín mitt, viii. 308; sé þú nú vandliga á kostina segir jarl, xi. 31; séðú (see thou) hve vel þeir seðu (sewed), Skálda 163; merki minna verka, þau er allir menn síðan um sé (vident), Hbl. 19; sé þér (= séð ér) eigi at Heklungar flýja, Fms. …
Shortened here. Read the full article →
n. pupil of the eye (svá var sem ormr lægi um ~it).
(mod. sjáaldr), n. the pupil of the eye, Sks. 43; svá var sem ormr lægi um sjáldrit, Fas. i. 346; sjáldr augna hans, Fms. x. 229; sjáldr var svá bjart í augum hans sem lifanda manns, Bs. i. 112; vildi hón leggja saman augun, svá vóru stirð sjáldrin, at hón gat augna-bránum hvergi vikit, 206; bæði hennar augu sukku með sprungnum sjáldrum, ii. 169; spratt út auga-steinninn annarr, svá at móðirin tók hann með öllu fráskildan sjáldrinu, 170; sakir þess slíms er á sjáldrin leggsk, N. G. L. iii. 282.
a. self; hann ~, he himself; hón sjálf, she herself; at sínum sjálfs vilja, at his own will (cf. sinn); er (liggr) við sjálft, at, it is on the verge, within an ace, that (var við sjálft, at þeir mundu berjast).
sjálf, sjálft, pron. adj., in old vellums sjálfr, sjólf; only in the indef. form; for the def. sjálfi is never used: with neg. suff., hón sjálf-gi, ‘self-not,’ Ls. 29: [Ulf. silba = αὐτός; A. S. sylf; Engl. self; O. H. G. selb; Germ. selber, der-selbe; Dan. selv; Swed. sjelf]:—oneself, himself, herself, itself; sjálfir Ásliðar, Skm. 34; sá er sæll er sjálfr um á, Hm. 9; smíðaðu, sem sjálft vill fara, Fms. ix. 55; with the pers. or demonstr. pron. both are declined, thus, þik sjálfan, Vþm. 6; við þik sjálfa, Hkv. Hjörv. 37; þér sjálfum, þér sjálfri, Vkv. 25; hann sjálfan, Vþm. 36; hans sjálfs, honum sjálfum; hón sjálf, she herself, Nj. 6, 24; henni sjálfri, hana sjálfa; sjólf þau, Sks. 503; sjálfra þeirra, D. N. ii. 97, - sjálfum þeim, sjálfum þér, Fms. i. 83; sjálfum sér, Trist. 68; sjálfan sik, sjálfra várra, D. N. iii. 81; sjálfs síns, sjálfrar sinnar, sjálfra sinna (see sinn), sjálfs þíns, sjálfrar þinnar, sjálfra þinna, passim: again, á menn þína (acc. pl.) sjálfs (gen. sing.), = Lat. tuos ipsius, Fms. xi. 59; and sjálfra vár for sjálfra várra, Stj. 392; með sínum peningum sjálfrar, D. N. iii. 45, for sjálfrar sinnar penningum. …
Shortened here. Read the full article →
No entry
see sjálfdáðir.
No entry
u, f. self-love.
No entry
n. pl.; in the phrase, af sjálfsvöldum, self-caused, self-inflicted, self-made; ei er í sjálfsvald sett, Pass.
No entry
a, m. pride.
a. indecl. ‘self-feeding’ (fé gekk þar öllum vetrum ~ í skógum).
adj. ‘self-feeding,’ of cattle grazing without a shepherd; (fé) gékk þar öllum vetrum s. í skógum, Eg. 135; ef menn eigu vetr-haga saman er hross eða sauðir eða naut ganga s. í, Grág. ii. 325; er mér sagt gott frá landa-kostum, at þar gangi fé s. á vetrum, Fs. 20; má af því marka landa-kosti þá er í þat mund vóru, at féit gékk allt s. úti, 26, Landn. 47, v. l.; en er hann fór eptir fé sínu því er þar hafði s. úti gengit, 53.
a. self-supported, self-helpful.
adj. self-sufficient, Fb. i. 462: sjálf-birgingr, m. a self-sufficient fellow.
a. self-supported, self-helpful.
(mod. sjálf-bjarga), adj. self-sufficing, self-helpful; vóru þeir ekki s. til lands, Fas. ii. 269; hann varð eigi s., Fms. ii. 270; hann kvað naut hafa stangat Þórð svá at hanu mundi eigi s. vera, Þorst. St. 50.
No entry
part. self-bidden, self-invited; skal þér allt sjálfboðit innan-bæjar, to use it as if it were thine own, Grett. 99; sjálfboðit sé biskupum ok ábótum at sækja norðr til hins Helga Ólafs konung, N. G. L. i. 4; sjálfboðit lét hann Skíða, Skíða R.
No entry
adj. = sjálfbirgr, Gþl. pref. iv.
a. having died a natural death.
adj. ‘self-dead,’ having died a natural death, Nj. 56: of cattle = svidda, the flesh of which cannot be eaten, Stj. 61.
No entry
f. pl. ‘self-deeds,’ spontaneous action; in the phrase, göra, segja e-t af sjálfdáðum (mod. af sjálfsdáðum), to do, say a thing voluntarily, to volunteer; hann sagði þat af sjálfdáðum, Ísl. ii. 134.
No entry
part. ‘self-judged,’ i. e. as a matter of course, Stj. 162.
No entry
n. ‘self-doom,’ absolute power, Greg. 8.
II. as a law term, ‘self-judgment,’ when, instead of submitting a case to arbitration or to the judgment of a court, one party gave it over to his adversary to give judgment himself; this was by the old customs the greatest satisfaction that could be given, and it often was allowed to an injured man; it was also sometimes used as the last appeal to the justice and generosity of a powerful adversary; the Sagas afford many instances, thus, Sturl. i. ch. 26, 27, ii. ch. 35 sqq., viii. ch. 24, Glúm. ch. 7, Eg. ch. 84, 85, Ld. ch. 50, Nj. ch. 36, 51, Gunnl. S. ch. 10; taka s., selja s., Nj. 54, 77, Ísl. ii. 245.
No entry
n., in sjálfeldis menn, men who support themselves, but not householders nor griðmenn, K. Þ. K. 144.
No entry
part. falling of itself, as a matter of course; segir Kormakr sjálffelt níð á þá, Korm. 202.
a. self-made, easy.
adj. self-made; með sjálfgörum sigri, with an easy victory, Hkr. iii. 156.
No entry
adv. with one’s own hand, 625. 176.
n. self-praise.
n. self-praise, Fms. ii. 267.
No entry
adj. self-praising, Nj. 257, Grett. 133, Þórð. 69.
No entry
f. self-glorification.
n. free-will (kjósa e-t af ~i).
n. free-will; göra e-t af sjálfkrafi, Barl. 70.
a. of one’s own accord or free-will, voluntarily.
(-krafa), adj. of one’s own accord, of free-will, voluntarily, Bs. i. 702, Stj. 67, MS. 656 B. 3; veita þeim líf er s. ganga upp á þeirra náð, Fs. 11; gefask upp s. í vald konungs, Al. 13, Hkr. i. 85; s. útan nauðsynja, Barl. 111, 114; þá er fé er í land rekit, eðr gangi þat s., Grág. ii. 327.
No entry
part. ‘self-summoned,’ having to appear without special summons; eru gögn þau öll sjálfkvödd til alþingis, Grág. i. 105.
No entry
(-lofaðr), part. ‘self-allowed,’ requiring no special licence, H. E. i. 394.
No entry
adj. lifted of oneself, Þd. 9.
n. independent judgement; gøra e-t at ~i, of one’s own accord.
n. ‘self-counsel’ independent judgment; göra e-t at sjálfráði, of one’s own accord, Grett. 162 A.
a.
1) of free-will (hann hafnaði ~ blótum);
2) independent, free (var fyrir honum engi maðr ~).
adj. of free-will, voluntary; hann hafnaði sjálfráði blótum, Landn. 278: s. dó siðan, Skálda (in a verse referring to Christ).
II. the indef. form, sjálf-ráðr, adj. being one’s own master, independent, free, Fms. iv. 85, xi. 242; var fyrir honum engi maðr sjálfráði, Ó. H. 34; en at síðr vóru menn sjálfráða fyrir honum, at engi réð á hver guð trúa skyldi, id.; þeir þóttusk þá vera mundu heldr sjálfráða, Hkr. i. 136; vera s. um alla hluti, Fms. vi. 136; en þegar er lýðrinn varð sjálf-ráða, Ó. H. 46; þó skal maðr s. fyrir fé sínu, free to do with it as he likes, Grág. i. 202, and so in mod. usage.
2. the neut., e-m er e-t sjálfrátt, it is in one’s power if one likes; þótti jarli þeim sjálfrátt at taka hann er hann fór svá úvarliga, Nj. 131: one’s own fault, mér þykkir þer sjálfrátt hafa verit er bátrinn er brotinn, Grett. 131 A: er þér sjálfrátt (‘tis within thy power, easy for thee) at leggja til ráð þau er dugi, svá slægr maðr sem þú ert, Nj. 115; hón var allra kvenna fegrst ok bezt at sér orðin um þat allt er henni var ú-sjálfrátt, en allt ílla gefit þat er henni var sjálfrátt, she was of all women the fairest and best in all that was not of her own making (i. …
Shortened here. Read the full article →
n. independence, liberty (~ ok hóglífi innan lands); gøra e-t at ~ sínu, of one’s own free-will.
n. [Dan. selv-raadighed], ‘self-rule,’ liberty, Sks. 523; s. ok hóglífi, Ó. H. 34: self-will, Sks. 232; at þínu s., as thou likest, Fms. vii. 304; at s. sínu, of one’s own free-will, Grág. i. 128.
No entry
part. ‘self-said,’ as a matter of course; sé hann s. ok útsettr af heilagrar kirkju inngöngu, B. K. 108: in mod., hann er s., he is (to come) as a matter of course, self-appointed, or the like: neut., sjálfsagt, of course! no doubt! Germ. freilich.
pp. self-sown (sjálfsánir akrar).
(-sáðr), part. self-sown; akrar sjálfsánir, Þorf. Karl. 420, Rb. 318, Fms. xi. 413.
No entry
part. ‘self-appointed,’ as a matter of course, Gþl. 177.
a. indecl.; sums ertu ~, of some you are yourself the cause.
adj. ‘self-shaped,’ of one’s own -making; sums ertu s., some is of thy own making, thy own fault, Am. 64: in the phrase, sjálf-skapa-víti, n. pl., sjálfskapat víti, Ld. 140: any self-caused evil (það eru sjálskapa víti), for which no one is to blame but oneself.
No entry
m. a clasp-knife.
No entry
part., see skeyta; sé jörð sjálfskeytt, N. G. L. i. 236, 250.
f. spontaneous order.
f. a spontaneous order, Stj. 632.
No entry
n. a trap or bow going off of itself; ef maðr leggr s. at birni, þá skal hann lýsa at héraðs-kirkju eðr á þingi hvar liggr, Gþl. 446.
No entry
part. ‘self-summoned,’ without special summons; sé honum sjálfstefnt, Gþl. 21; sjálfstefnt skal sökum hans, Grág. ii. 407.
No entry
part.; er umboð sjálftekit af honum, Gþl. 315.
No entry
adj. = sjálfráða; e-m er frjálst ok s., N. G. L. ii. 366.
No entry
part. ‘self-grown,’ home-bred, Sks. 538.
m. free-will; at sjálfvilja, of one’s own free-will.
a, m. free-will; með (at) sjálfvilja, of one’s own will, Eg. 8, 424, Fbr. 181, MS. 625. 67, Stj. 632.
pr. p. with one’s own free-will.
part. with one’s own free-will, willing, Fms. i. 104, ii. 46, Sturl. i. 96. Eg. 410.
a. with one’s own free-will.
adj. = sjálfviljandi, Mar., and in mod. usage.
f. self-opinion, self-conceit.
f. self-esteem, self-opinion, Bs. i. 98.
No entry
m. an eye-witness, N. G. L. i. 357.
(gen. sjávar), m. the sea (varð sjárinn ókyrr mjök; róa út á sjá).
m. the sea, = sjór, sær: in COMPDS: sjábyggvar, sjádauðr, sjádreginn, sjádrif, sjádrifinn, sjágarpr, sjákyrr, sjákæni, sjálægr, sjárafz, sjároka, sjáróðr, sjátún, sjavegr, sjáverkr.
No entry
gen., see sær.
m. pl. = sæ-byggvar.
m. pl. sea-dwellers, coast-people, Fms. viii. 404, v. l.
No entry
adj. = sjódauðr, Fms. iii. 170.
pp. caught out of the sea (~ fiskr).
part. ‘sea-dredged,’ caught, of fish, Bs. ii. 5, 179.
n. sea-spray.
n. sea-spray, Fms, ii. 177.
pp. sea-splashed.
part. sea-splashed, Fms. vii. 49 (in a verse).
No entry
m. a great sea-cbampion, Stj. 571.
a. calm (vindlaust ok sjákyrt).
adj. calm, = sjókyrr, Fms. vi. 262.
No entry
f. sea-skill, Fms. ii. 107, v. l.
a. sightly, handsome.
adj. sightly, handsome; s. maðr, Landn. 190, Ísl. ii. 203;hest sjáligan, Nj. 167.
a. lying on the sea, of fog.
adj. lying on the sea, of fog, Fms. vi. 261, viii. 178.
No entry
m. sea-amber, Sturl. ii. 245.
f. sea-spray.
u, f. sea-spray, Hkr. i. 283.
m. rowing out to sea (~arskip).
m. a rowing out to sea, to the fishing-ground, Bs. ii. 176.
n. seaside-town.
n. a seaside-town, Bs. ii. 124.
m. sea-sickness.
m. ‘sea-wark’ i. e. sea-sickness, Fms. x. 75.
(sýð; sauð, suðum; soðinn), v.
1) to boil, cook (~ mat, slátr, egg);
2) to forge (iron);
3) fig. to brood (tarry) over (~ e-t fyrir sér).
pres. sýð; pret. sauð, sautt (mod. sauðst), sauð, pl. suðu; subj. syði; part. soðinn: [A. S. seôðan; Engl. to seethe; Germ. sieden]:—to cook; sjóða mat, K. Þ. K. 88; ganga sjóða, Hým. 14; soðinn kálfr, Rm. 5; soðin lifr: Gkv. 2. 23; soðinn mörr, Korm.; láta soðinn, Gm. 18; er lokit var at s., Korm. 34; var ekki soðit, Edda 45; at hverr maðr syði ok matbjöggi, Stj. 293; matgört ok soðit, 167; hann sagði at vér syðim furðu íll slátr, Fms. ii. 139; hann tók eitt kið, slátraði ok sauð, Stj. 390; hann sauð í katli miklum, Nj. 247; tak egg ek sjóð hart (imperat.), Pr. 472.
2. a smith’s term, to fuse steel and soft iron; þótti mér aldri soðit verða járnit til loks en sindraði ávallt ór, Þorst. Síðu H. 177; sára-lauk suðu, Gsp.; afii soðinn, Þd. 15.
II. metaph. to brood over, delay; þat sjóðum vér er vér velkjum lengi í hugskoti váru, Hom. 83; þér meltið slíkt ok sjóðit fyrir yðr svá at ekki verðr af, Nj. 154.
(gen. sjóðs), m. money-bag, purse (sjám, hvat vegi s. sá, er ek hefi hér); eiga einn sjóð, to have a common purse (þeir Úlfr áttu einn sjóð báðir); bera e-n í sjóð or sjóði, to carry a person in one’s purse, to take compensation instead of revenge (Þorsteinn hvíti kvazt eigi vilja bera Þorgils son sinn í sjóði).
m., dat. sjóð, Ó. H. 157, ll. 2I. 30, but sjóðinum l. 10, sjóðnum l. 35; sjóðinum, Nj. 56; acc. pl. sjóða, Sighvat (Fms. iv):—a money-bag, Eb. 160; sjám hvat vegi sjóðr sá er ek hefi hér, Ld. 30; Auðr tekr nú féit ok lætr koma í einn stóran sjóð, Gísl. 62; sjóðs eða diguls, Edda 84; draga af annars sjóð. Sks. 78 new Ed.; s. fullr af silfri, Ó. H. 157; hann steypði fram Ensku silfri ór miklum sjóð, 194: þeir Úlfr áttu einn sjóð báðir, they had both one purse. Eg. 2; var með okkr inn kærasti félagskapr ok áttum einn sjóð, Fms. i. 69; nú leggja menn félag sitt saman ok verja ór einum sjóð, Jb. 406: the phrase, bera e-n í sjóði, to carry a person (brother, relative) in one’s purse, i. e. to accept of weregild (or atonement in money) instead of blood revenue, Grett. 102, 104, Fas. iii. 610.
2. = tafl-pungr, Gullþ., Fas. i. (in a verse).
a. lucrative, profitable.
adj. lucrative, Fas. iii. 194.
No entry
a, m. [the word is prob. related to Goth. sauls = στύλος; Icel. súl, meaning a prop, stay], a king, prince; this word occurs only once in old poets, viz. in compd himin-sjóli, heaven-prop, heaven-defender (?), an epithet of Thor, Þd. 9; it does not even appear in Edda (Gl.) among the synonyms of kings and heroes; the word then re-appears in Skíða R. 50 = king; and (from that poem?) in Run. Gramm. Island.; it became freq. in mod. lays and rímur, e. g. Úlf. 1. 21; 2. 76, 81, 88, 3. 18, 44, 4. 20, 50, 5. 10, 7. 21.
2. sjóli occurs once as a pr. name on a Swedish Runic stone.
f.
1) sight, eyesight (heyrn ok s.); s. er sögu ríkri, sight goes before hearsay; var þeim s. sögu ríkri um ferðir Knúts, they had ocular proof of; missa sjónar at auganu, to lose the sight of the eye;
2) look; sundr stökk súla fyrir s. jötuns, the pillar flew asunder at the look of the giant;
3) esp. in pl. the eyes (sá hón fránar sjónir fylkis liðnar); svart er mér fyrir sjónum, my eyes grow dim; leiða e-n sjónum, to fix one’s eyes upon a person (forn jötunn sjónum leiddi sinn andskota).
f., in sing. the old writers prefer sýn, q. v. [Dan. syn]:—sight, vision, the faculty of sight; mál heyrn ok sjón, Edda 6; missa sjónina, to lose the eye-sight; sjóu ok heyrn, Pass. 41. 10; gefa blindum sjón, 655 ix. C. 2; sjón er sögu ríkri, sight goes before hearsay, of an eye-witness, Ó. H. 180; sundr stökk súla fyrir sjón jötuns, Hym. 12.
II. plur. one’s looks; in such phrases as fríðr … sjónum, fair to see, fine-looking, Eg. 486, Hkr. iii. 171.
2. the eyes, esp. in plur.; augu heita sjón, Edda; engi hefir sá séð ógurligar sjónir, er eigi mátti þat sjá er Þórr hvessti augun, 37; hugðisk hann mundu falla fyrir sjóninni einni saman, 28; fjándinn blindar sjónir þeirra, Fms. x. 309; leiða e-n sjónum, to look on, behold, 13; ef ek hann sjónum of sék, Hm. 151; fránar sjónir, Gkv. i. 14; á sjónum skjálfandi, Sól. 43; ok mun hann ekki eigi stað við sjónum hans, Fms. iv. 242; verða e-m at sjónum, to be seen by one, Fas. ii. 315; lýkr hann upp birtandi sjónir, Sks. 43; þrjár hafa þeir sjónir saman (three eyes), Gsp. (Fas. i. 486); hvassar ljóns sjónir, Sighvat; svart-brúnar sjónir, Eg. (in a verse); …
Shortened here. Read the full article →
No entry
n. = sjónar-hváll: poët. the head, Lex. Poët.
No entry
m. a ‘scout-hill,’ out-look.
m. eye-witness.
m. an eye-witness, Js. 38, freq. in mod. usage.
n. the testimony of an eye-witness.
n. the testimony of an eye-witness, Js. 34.
No entry
f. the share (of a whale or the like) due to the man who first saw it; hence the phrase, eiga sjónarvættina í e-u, of a man who first discovers a thing,
m. look-out man.
m. a scout, Fms. viii. 212.
No entry
m. = sjóndeildar-hringr, Vídal. i. 206.
No entry
a, m. a nickname, [akin to són, q. v., Germ. sühne?], Landn.
No entry
sjón-daufr, adj. dim-eyed: sjón-depra, u, f. dim-sightedness.
No entry
f. an ‘eye-mark;’ in sjóndeildar-hringr, m. the horizon.
No entry
adj. having good eye-sight.
a. having an expert, artistic eye.
adj. = sjónhannr, Fb. ii. 14.
a. having an expert, artistic eye.
adj., (sjón-hannarr, Ó. H. 16; sjón-hannr, Fms. iv. 38, l. c.; sjónandr, Hkr. ii. l. c.):—having an expert, artistic eye; hann var s. um smíðir allar, Ó. H.; see hannr.
f. line of sight, straight line (þeir námu ~ ór Múla í Ingjaldsgnúp).
f. the line of sight, a straight line, esp. of boundaries; s. af útanverðu Norðnesi, N. G. L. ii. 265; þeir námu s. ór Múla í Ingjalds-gnúp, Landn. 312; s. millum Arnarstapa tveggja, ok réttsýni í vörðu, Ám. 107; þaðan s. í fuglastapa, D. I. i. 576; skipta með sjón-hendingum, Jb. 193.
f. sharpness of eyesight.
f. the eye-sight; þat er eigi sé í alþýðu viti eðr sjónhenni, Fms. vi. 206.
a. eye-deceiving.
adj. eye-deceiving, of charms, Bs. i. 237.
f. ocular delusion, produced by spells (gøra ~ar í móti e-m; verða fyrir ~um).
f. an ocular delusion, worked by spell; Æsir görðu í móti honum sjónhverfingar, Edda 1; verða fyrir sjónhverfingum, Fms. v. 161; honum mátti engar sjónhverfingar göra í augum, því hann sá allt sem var, Ísl. ii. 34; hón görði sjónhverfingar, þvíat þar sem þær sátu á palli sýndisk þeim standa eski þrjú, 78; mart áttusk þeir Óðinn við ok Gylvi í brögðum ok sjónhverfingum, Hkr. i. 10; fjandinn hræri þá með sínu falis ok sjónhverfingum, Fms. i. 304; með sjónhverfing mannligs líkama, ii. 188, Greg. 80, Stj. 250, Barl. 6.
a. blinf.
adj. ‘sightless,’ blind, Ld. 339, Eg. 759.
n. blindness.
n. blindness, Eg. 762, Fms. ii. 286, Barl. 123.
No entry
m., N. G. L. i. 309 (a false reading).
(gen. sjóvar, sjófar), m. the sea; vera á sjó, to be out fishing.
im., gen. sjóvar (mod. sjóar), for all three forms, sjór, sjár, sær, as also for the compds, sjóvar-, sjávar-, sævar-, see sær:—the sea.
B. COMPDS: sjóbarinn, sjóblíða, sjóborg, sjóbrattr, sjóbygð, sjódauði, sjódauðr, sjódrif, sjódýr, sjófang, sjóferð, sjófiskr, sjófugl, sjófærr, sjógarpr, sjógyðja, sjógygr, sjóhræddr, sjóhræðsla, sjóíllska, sjójökull, sjóklæði, sjókona, sjókvikendi, sjókyrr, sjókæni, sjóleiði, sjóleiðis, sjómaðkr, sjómaðr, sjómál, sjómennska, sjómyrkr, sjóreitr, sjóriða, sjórok, sjóroka, sjósjúkr, sjóskor, sjóskrimsl, sjósótt, sjóvanr, sjóveðr, sjóvegr, sjóverkr, sjóvetlingr, sjóvíkingr, sjóvíti, sjóvolk.
II. in local names, Sjó-land and Sjá-land, Zealand, as also a county in Sweden; whence Sjó-lendingar, m. pl. the men from Zealand, Fms. xii.
No entry
n., and sjöt, of which sjöt makes a rhyme with mjöt, Höfuðl. 19; [the word is not derived from sitja, but from sveit, q. v., changing v into j, as in hvel and hjól]:—a host, assembly, but also home, abode; manna sjöt, a host of men, Höfuðl. l. c.; sótt hefi ek mörg mildinga sjót, I have visited many kings’ men, kingly assemblies, Ad. 2; flotna sjót, a ‘fleet-crew’ mariners, Lex. Poët.; ýta sjót, rekka sjót, id.; ragna sjót, the seat of the gods, i. e. the heavens, Vsp.; tungls sjót, the moon’s home, i. e. the sky, Bragi; sólar sjót, the sun’s land, i. e. the sky, Skv. 1. 52; þursa þjóðar sjót, the giant-land, Fsm. 1; Heljar sjót, ‘Hell-home,’ id.; sjótum görvöllum, to all men, Hdl.
pp. sea-beaten.
part. sea-beaten, Mar.
f. smooth sea.
u, f. a sea-calm, Post. 48.
f. sea-town.
f. a sea-town, Orkn., Pr. 140.
a. steep towards the sea.
adj. ‘sea-brant,’ steep, of coast-land, Fb. iii. 408.
f. sea-district.
f. a coast, Fb. ii. 51.
No entry
a, m. death at sea; sætr er sjódauði, vesall vatns-dauði, a saying.
a. drowned at sea.
adj. ‘sea-dead,’ drowned at sea (= sæ-dauðr, sjá-dauðr), Eb. 274, Bs. ii. 182.
n. spoondrift.
n. sea-spray, Landn. 84, Fas. ii. 78.
n. sea-animal.
n. a sea-animal, Al. 174.
n. catch of fish.
n. ‘sea-take,’ a catch of fish, Eb. 12, Fagrsk. 29.
f. sea-voyage.
f. a sea-voyage, Fas. iii. 538.
m. sea-fish.
m. a sea-fish, Bs. ii. 179.
m. sea-fowl.
m. a sea-fowl, Bs. ii. 111.
No entry
adj. fit for travelling on the sea, Gísl. 47, Fb. ii. 401.
No entry
m. = sjágarpr.
No entry
u, f. a sea-goddess, Fas. iii. 241.
No entry
f. a mermaid, Fas. iii. 241.
No entry
adj. ‘sea-afraid’ fearful at sea.
No entry
u, f. ‘sea-fear.’
No entry
u, f. a bad, rough sea, Vígl. 22.
m. hummock of frozen sea-water.
m. hummocks of frozen sea-water, Grett. 125 A.
No entry
n. pl. sea-clothes.
f. mermaid.
u, f. a mermaid, Þiðr. 28.
n. sea animal.
n. a sea-animal, Fms. v. 340.
a. calm.
adj. calm, Magn. 486.
No entry
f. = sjákæni, Fær. 100.
No entry
n. a sea-way; mikit s., A.A. 276.
No entry
adv. by sea.
No entry
m. a sea-worm, Þorf. Karl. 438.
m. seaman, sailor.
m. a seaman, mariner, Bs. ii. 179.
n. flood-mark, high-water-line.
n. the sea-edge, flood-mark, high-water line; fyrir ofan sjómál, Fas. iii. 426.
No entry
u, f. seamanship.
n. darkness at sea.
n. a sea-fog, Fms. ix. 503, 506.
m. = mið.
n. = mið, Bs. ii. 179.
No entry
u, f. a sea-trembling.
No entry
n. = sjódrif.
f. spindrift, spoondrift.
u, f. = sjároka, Fms. ii. 178.
No entry
adj. sea-sick.
No entry
f. a ‘sea-scaur,’ cliff by the sea, Nj. 252.
n. sea-monster.
n. a sea-monster, Fas. ii. 249.
f. sea-sickness.
f. sea-sickness, Bs. i. 797.
No entry
adj. skilled, practiced as a sailor.
No entry
n. weather on the sea.
No entry
m. a ‘sea-way,’ a way on the sea, opp. to landvegr, fara sjáveg.
m. = sjáverkr.
m. ‘sea-wark’, = sjósótt, Bs. i. 797.
No entry
m. a ‘sea-glove,’ worn by fishermen.
No entry
m. a pirate, Fas. i. 443.
No entry
n. things forbidden at sea in popular superstition.
No entry
n. a tossing about, fatigue on the sea.
v., see súga.
or better súga, Stj. 270, cp. lúka for ljúka, but in mod. usage inserting a j; pres. sýgr; pret. saug, saugt (mod. saugst), saug, pl. sugu; subj. sygi; part. soginn; a pret. só, Landn. 235, Fs. 176; 2nd pers. sótt, Hom. (St.); cp. smó, ló, from smjúga, ljúga: [A. S. sûcan; Engl. suck; Germ. saügen; Dan. suge; Lat. sugere]:—to suck; sæll er sá kviðr es þik bar ok þat brjóst es þú sótt, Hom. (St.); sveinninn saug hana dauða, Fs. 144 (só hana dauða, 176 l. c.); var björninn at ok só ór þeim blóðit, Landn. l. c.; þær hafa pípu með hverri þær súga, Stj. 270; þeir átu safa ok sugu birkju-við, Fms. viii. 33; þú hefir opt sár sogin, Hkv. 1. 36; s. brjóst konu, Mar.; lík öldum kálfi sál mín saug, Hallgr.; sýg ek ór söltum ægi sylg, Fms. vi. (in a verse); þar saug Níðhöggr nái fram-gengna, Vsp.
(að), v. to become ill.
að, to sicken, become sick, Sturl. ii. 127.
m. illness, disease.
n. sickness, Fms. iii. 172, Sturl. ii. 127, Bs. i. 743, ii. 168.
a.
1) sick, ill;
liggja ~, to lie sick;
2) anxious, distressed.
sjúk, sjúkt, adj. [Ulf. siuks = ἀσθενής; A. S. seôc; Engl. sick; O. H. G. siuh; Dan. syg; cp. Lat. saucius; the Goth. has a strong root-verb, sjúkan, sauk, = ἀσθενειν; cp. sótt]:—sick; hann liggr sjúkr heima at búð, Nj. 80; siúkir ymissa sótta, 655 xiv. B. 2; sjúkum kálfi, Hm.; svá s. at hann væri náliga at bana kominn, Fms. xi. 101; Grettir var svá s. at hann mátti eigi á fætr standa, Grett. 153; keli-s., q. v.; fjör-s.; ú-sjúkr, not sick; líf-s., life-sick, Lex. Poët.
II. metaph. concerned; sjúkr um e-t, Stj. 422; hug-s., mind-sick, anxious.
m. sickness, illness.
m. [Dan. sygdom], sickness, Fs. 80, Th. 21.
No entry
part. sickly, N. G. L. ii.
m. sickness, illness.
m. and sjúk-leiki, a, m., the weak form prevails in old writers:—sickness, Fms. vi. 156, 158, viii. 443, ix. 501, Rb. 336, Sks. 105, Jb. 114, Anecd. 2, K. Á. 104, passim.
a. sickly.
adj. sickly, Bs. i. 810.
No entry
f. [sjafni, sefi], one of the goddesses, Edda.
No entry
dep. to subside, settle; hark ok háreysti, … en er sjötlaðisk ok hljóð fékksk, Fms. ii. 43; en er úfriðr tók at sjötlask, 655 xiv. B. 1; þar til sem s. þessi mála-ferli, Grett. 112 new Ed.; ú-sjötlað, unsettled, Grett. (in a verse).
No entry
f. a settler; dólgs-s., a ‘strife-settler’, peace-maker, of the peace-mill, Gs., cp. also the verse in Eg. ch. 67.
No entry
u, f.), the ‘seven-star,’ Pleiades, Pr. 478.
(að), v. impers., e-n ~r ekki, it does one no harm or damage.
1. að, [see skeðja; Engl. scathe; O. H. G. skadon; Germ. schaden; Dan. skade]:—to scathe, hurt, in old writers impers. to take hurt, be scathed; ekki skal þik í skaða, Ld. 212; þig skaðar ekki, frændi, ef ek einn mæli þetta, Fb. ii. 194; má ok vera at skikkjuna skaði ekki, Fms, ii. 279; bætti hann þat, svá at ekki skaðaði, vii. 158.
2. u, f. a bird, Dan. skade, Edda (Gl.)
No entry
f. pl. indemnity, compensation. Fms. vii. 124, Grág. i. 129, 459.
f. disastrous journey.
f. a disastrous journey, Fms. viii. 180.
a. scatheless.
adj. scathe-less, Grág. ii. 43, Fas. iii. 306.
a. = skaðligr.
adj. = skaðligr, Fms. i. 156.
m. killer, slayer (verða ~ e-s).
m. a killer, slayer; verða s. e-s, to slay, Fær. 200, Fms, vii. 202, Al. 106, Js. 30.
a. injurious, hurtful.
adj. = skaðsamligr, Anecd. 82, Stj. 86.
a. injurious, hurtful.
adj. destructive. Fms. v. 345, viii. 205.
m.
1) scathe, harm, damage (gøra e-m skaða); verða fyrir sköðum, to suffer losses;
2) loss in a person; þótti henni mikill s. eptir mann sinn, she felt she had a great loss in her husband;
3) death, = bani; veita e-m skaða, to slay, kill; verða e-m at skaða, to be the death of one.
the giantess or goddess daughter of Thjassi and the wife of Njörð, Edda; declined as masc., gen. Skaða, i. 212, 268.
m.
1) scathe, harm, damage (gøra e-m skaða); verða fyrir sköðum, to suffer losses;
2) loss in a person; þótti henni mikill s. eptir mann sinn, she felt she had a great loss in her husband;
3) death, = bani; veita e-m skaða, to slay, kill; verða e-m at skaða, to be the death of one.
a, m. scathe, harm, damage, Grág. ii. 65; göra skaða, 121, Jb. 421; ef fieiri menn bíða skaða, Grág. i. 459; ér munuð fá skaða bæði farms ok skips, 656 C. 21; henni þótti mikill skaði (great loss) eptir mann sinn, Eg. 36, Nj. 25: in plur., hefna skaða þeirra er oss hafa görvir verit, Fms. ix. 352; varðveita fyrir þjófum, ok við eldi ok við sköðum, 623. 21: death, destruction, veita sér sjálfr skaða, to destroy oneself, Al. 106; verða e-m at skaða, Eg. 114; hversu mörgum dýrum hann hefði at skaða orðit, how many deer he had killed, Fas. ii. 543; verðr hverr öðrum at skaða, Edda i. 190.
COMPDS: skaðabætr, skaðaferð, skaðalauss, skaðaligr, skaðamaðr, skaðasamligr, skaðasamr.
a. unscathed.
adj. scatheless, unscathed, Fbr. 193.
2. without loss, Dipl. ii. 11, iii. 14: neut., at skaðlausu, id., iv. 12.
No entry
adj. ‘scathely,’ hurtful, baneful, Ísl. ii. 225.
No entry
n. a dangerous thing.
a. hurtful, noxious.
adj. ‘scatheful,’ hurtful, noxious, Stj. 93, MS. 623. 26, Orkn. 348, Sks. 445, Fms. i. 76.
a. doing harm, noxious.
adj. doing harm, Finnb. 264.
f. harm.
f. (skað-semi, Sks. 453), harm, Stj. 24.
adv. perniciously.
adv. perniciously, Fas, iii. 78.
a. pernicious.
adj. pernicious, 677. 3.
a. destructive, baleful.
adj. destructive, baleful, Fms. vi. 145.
No entry
n. [skafa], a scraping, peeling, esp. of peeled bark used in Norway for fodder for goats and cattle; brjóta hrís ok skaf, D. N. i. 215; þrjú hlóss viðar, ok tvau skafs, Gþl. 344, N. G. L. i. 39, 240; reiða heim skaf, 358; þá er uxa-mat átum inni skaf sem hafrar, Sighvat; hrís ok skaf í mörkinni, D. N. i. 291.
I)
(skef; skóf, skófum; skafinn), v.
1) to scrape with a blunt instrument; s. e-t af, to scrape off; impers., þat hefir eik, er af annarri sjefr, one tree takes what is scraped from another;
2) to shave so as to make smooth (hann skefr spjót-skepti á hallargólfinu);
3) s. nagl sinn, to pare one’s nail; fig., s. at fastliga, to press hard;
4) to shave (þeir höfðu látit s. krúnur).
II)
f. scraper (cf. horn~).
u, f. a scraper; horn-skafa, a scraper of horn = brák, q. v. sköfu-leikr, m. a kind of game, Ísl. ii. 70, 71.
I)
(skef; skóf, skófum; skafinn), v.
1) to scrape with a blunt instrument; s. e-t af, to scrape off; impers., þat hefir eik, er af annarri sjefr, one tree takes what is scraped from another;
2) to shave so as to make smooth (hann skefr spjót-skepti á hallargólfinu);
3) s. nagl sinn, to pare one’s nail; fig., s. at fastliga, to press hard;
4) to shave (þeir höfðu látit s. krúnur).
II)
f. scraper (cf. horn~).
skef, skóf, skófu, skœfi, skafinn; [Ulf. skaban = κείρειν, 1 Cor. xi. 6; A. S. scafan; Engl. shave; Germ. skaben; Dan. skabe and skrabe with inserted r, cp. Engl. scrape; Swed. skafva]:—to scrape with a blunt instrument (for raka, q. v., is to shave); ef maðr höggr skýli-högg á viði eðr skefr svá at spell sé at, Grág. ii. 296 (of barking trees); mánadag, þá lofar biskup at skafa fyrir naut sín, N. G. L. i. 141 (see skaf): the saying, þat hefir eik er af annarri skefr, Hbl.; þykki mér þat ráð at hér hafi eik þat er af annarri skefr, Grett. 53 new Ed.; þá skefr hann ofan af skæðum sín, he scraped the hair off the skin, Skíða R.; telgdi hann af rúnarnar ok skóf þat í eld niðr, Eg. 567, Bs. ii. 153.
2. to shave, plane; hann skefr (planes) spjót-skepti, Fas. i. 284; hann telgir, skefr ok skapar, Rétt. 2. 10; var þá kistan spánósa svá sem ný-skafin væri, Ó. H. 229:—skafa af, to scratch off; áðr Hróarr skóf af, Landn. 247; nöfn ykkur eru skafin af lífs-bók, 623. 22, H. E. i. 465; allar (the Runes) vóru af skafnar þær er vóru á ristnar, Sdm. 18: so in the phrase, hann skefr ekki af manni, to be a blunt man, cp. …
Shortened here. Read the full article →
m.
1) steep snow-drift;
2) toppling sea;
3) beygja ~inn, to make a wry mouth, of one crying.
n. [from skafa], a snow-drift, a mass of snow, Fas, i. 116; standa sumir á skaflinum, Sturl. ii. 118; skafl var lagðr af hamrinum niðr á jöfnu, Þórð. 44; var kominn snjár á jörð í skafla á fjöllin, Fbr. 36; hann tók spjót sín ok rak í skaflinn, Sd. 163; snjó-skafl, passim; metaph. of waves white as drifted snow, báru-skafl, Hallfred; sjóvar-skaflar þeir sem brökuðu öllu megin at skipinu, Fas. ii. 76.
II. the pointed end of a sharp horse-shoe: skafla-járn, n. a sharp shoe: skafla-járna, að, to sharpen a shoe: skafla-járnaðr, adj. sharp-shod: hence the metaph. phrase, beygja skaflinn, to turn up the mouth in the shape of a horse-shoe, make a wry mouth, hence to cry (in mod. popular phrase, gera skeifu = make a horse-shoe, of children), Fb. i. 566, beygja af; skafl beygjattu skalli, þótt skúr á þik falli, Sturl. iii. (in a verse); hence,
2. the tusk of wild beasts; sökk tann-skaflinn djúpt, og reif með sér mikit af holdinu, Od. xix. 451.
f. clear sky (~ var ok sólskin).
f. a bright sky, Bs. i. 334. skafheið-víkr, adj.
No entry
n. clouds of snow raised by the wind.
(-ða), v. to jut out (skögðu tvær tennr fram ór hausnum).
skagi, skagði, skagat (mod. skagar, skagaði), to jut out, project; tönnina er skagði ór höfði Melbricta, Orkn. 12; skögðu tvær tenn fram ór höfðinu, Sd. 147 (skögul-tönn); boginn skagði um herðarnar, Fas. ii. 330.
m. low cape or ness.
a, m. [Shetl. skaw (as the Skaw of Unst)]:—a low cape or ness (höfði is a high head-land); á lands-enda þann inn norðara eðr skagann, A.A. 276; millum konungs-garðs ok skagans við Ólafs-klaustr, N. G. L. iii. 125; út-skagi: freq. in local names, Vendil-skagi or Jótlands-skagi, the Skagerack; the Skagi, the ness between the Skagafjord and Húnaflói; the Skagi in Akraness: Skaga-strönd, Skaga-fjörðr, whence Skag-firðingar, m. pl. the men from S.; Skag-firzkr, adj.
n. scolding (gaf Sverrir þeim mikit s. fyrir).
or skakr, n., qs. skvak (?), [Engl. squeak], a noise; göra skak at e-m, to howl at, Ann. 1305 (Hb.); gaf Sverrir konungr þeim gestunum mikit skak, he scolded them, Fms. viii. 143 (skakr, v. l.)
(skek; skók, skókum; skekinn), v. to shake (björninn settist upp ok skók höfuðit); s. sverð, to brandish a sword.
u, f. the block of butter from the churn (smjör-skaka).
2. = skak; gaf ek henni miklar skökur, Mar.
(skek; skók, skókum; skekinn), v. to shake (björninn settist upp ok skók höfuðit); s. sverð, to brandish a sword.
skek, skók, skóku, skekinn, [A. S. scacan; Engl. shake; Swed. skaka]:—to shake; reyrr vindi skekinn, 625. 95; skekk (skek ek) hér skinnfeld hrokkinn, Orkn. (in a verse); skóku loða, Hðm. 16; þeir skóku klæðin, ok hreyttu moldinni á þá Þóredd, Eb. 100 new Ed.; skak (imperat.) brott ór hofði þér dupt ok ösku, Stj. 208; sumir skóku at þeim vápn, Fms. i. 273; hann skekr at honum sverðit, Ísl. ii. 364; lögðu á spjóts-odda ok skóku, Fms. x. 117; tóku þeir í hurðir ok skóku fjórum-sinnum, Bær. 2; skaka höfuð, to wag the head insultingly (but hrista höfuð from surprise), Eb. 272, Lil. 53, Matth. xxvii. 39; skaka vængi, Sól. 54: metaph., skaka ok skelfa, Stj. 132; allr þróttr væri skekinn ór þeim, Sturl. iii. 237; sannliga er skekinn þróttr ór yðr, Grett. 112; skekr ór liðinu alla æðru, Al. 25; skaka skeilu at hrossi, to shake a rattle, Grág. i. 441; skaka strokk, to shake a churn, to churn; fulla skekna mæling, Luke vi. 38.
II. reflex., hann hefir ekki skekisk í huginum, his courage has been unshaken, Al. 145.
(að), v., s. með mönnum, to aid one against the other (Þorgeirr og Þorgils sóttust lengi, svá at engi ~ði með þeim).
að, to balance; in the phrase, skakka með e-m, or. skakka milli þeirra, to interfere between fighters, Fas. iii. 93, Þórð. 52; as also, skakka leik, to interfere between two combatants so as to decide the matter.
m. disproportion, disparity, odd amount (þann skakka, er þar er á milli, man ek bœta).
a, m. a disproportion, disparity, odd amount; þann skakka er þar er á millum mun ek bæta, Bjarn. 55; skal Björn lúka Arna í skakka millum fyrr-greindra kúgilda, Dipl. v. 26; þau tvau hundruð hundraða, sem fóru at skakka, the odd hundreds, Sturl. ii. 258; var jafnat sárum manna ok frumhlaupum, en bættr skakki, Eb. 212, Orkn. 224; þann skakka gat Ketill prestr niðrfelldan, Ísl. i. 330.
No entry
m. wry leg, Sturl. i. 60.
I)
a.
1) skew, wry;
2) unequal, unjust (skökk gørð).
II)
m. wry position; skjóta augunum í skakk, to look awry.
adj. skew, wry, distorted (rangr, q. v., is mostly used in a metaph. sense); hvárki vindt né skakkt. Krók. 42; ekki skakkt né hallt, 656 A. i. 33; skakkr eða lami, 656 B. 7; bar hanu jafnan hallt höfuðit síðan, því var hann skakkr kallaðr. Orkn. 364; skakkar tenn, Skíða R.; skakkr á banni, with a sprained leg, Hým. 37: allit., skældr ok skakkr: neut., skjóta augum í skakk, to look awry, Fbr. 71.
II. metaph. unequal; skökk mála-efni, Fms. iv. 332; þótt várir fundir hafi jafnan skakkir verit sakir fjölmennis, viii. 214; at görð sjá sé heldr skökk, unequal, unjust. Eg. 738.
III. as a nickname, Skakki = Lat. Claudus: Skakka-skáld, a nickname.
COMPDS: skakkborinn, skakkhorn, skakkifótr, skakktenntr.
No entry
part. ‘skew-born’, illegitimate, Al. 29.
No entry
n. a diagonal; í skakkhorn, diagonally, 415. 18.
No entry
part. wry-toothed, Bárð. 178.
No entry
part. threatening, of the waves, Egilsson’s Poems.
No entry
n. = skak, Fms. viii, v. l.
I) n.
1) noise;
2) pl. sköll, mocking, derision (gera sköll at e-m).
II) from skjalla.
or skal, n., qs. skvall, dropping the v, a squall, noise; skal ok kliðr, Mork. 100; menn heyrðu skall mikit ok óp djöfla ok íll læti, Barl. 178.
2. plur. sköll, mocking, derision; við sköll þau er Páli þótti gör at sér, Sturl. ii. 46.
n. scarlet; see skarlat.
n. scarlet; see skarlat.
m. a bald head (settist mý margt á skalla honum).
a, m. [Old Engl. scall, scald-head], a bald head, Lv. 50; beran skallann, Fms. xi. 132; strjúka um skallann, Háv. 55; þóttú litaðir á mér skallann, Lv. 109; tók Faxa nú at sárna skallinn, Fas. ii. 451; stíg upp, skalli, stíg upp, s.! Stj. 609 (2 Kings ii. 23); þat sé ek á skalla þeim inum mikla, at …, Eg. 114; skalli, kom þú á morgin, Post. 250.
2. the thick end of a hammer. Skalla-Grímr, Grim the Bald, Eg.
No entry
f. = skömm, Skáld H. 7. 63.
(að), v.
1) to shame, disgrace (þá menn, er vini vára hafa drepit ok ~t);
2) refl., ~st e-s, to be ashamed of a thing (skúa ok bróka skammisk engi maðr); s. sin, to blush; with infin., ~st at gera e-t, to be ashamed to do a thing.
að, [skömm], to shame, disgrace; hraktr ok skammaðr, Sturl. iii. 11; þeir er vinir hennar höfðu drepit ok skammat, Fs. 85: to scold.
II. reflex. to be ashamed, Fms. vi. 302, Hom. 10; skammask e-s, to be ashamed of a thing; skúa ok bróka skammisk engi maðr, Hm. 60, Sks. 744; ek skömdumk at vera nökviðr, 507 B, Bs. i. 469: mod. skammast sín, to blush, Sturl. i. 210; and skammast sín fyrir e-ð.
2. recipr. to scold, use bad language to one another.
No entry
n. a shameful errand, Fb. iii. 315.
n. shameful manslaughter, = níðingsvíg.
n. = níðingsvíg, Nj. 253.
No entry
adj., in ó-skammfeilinn, impudent.
m. = skammfylli.
m. shamefastness, Mar. 1028.
No entry
adv. bashfully, Barl. 59.
a. ashamed, bashful.
adj. [Dan. skamfuld], shamefast, bashful, Stj. 34, Art.
No entry
t, to be ashamed, Stj. 34, Barl. 91, 165.
f. shame, blushing.
f. shame, blushing, Al. 80, 104, Th. 78.
f. bashfulness.
f. bashfulness, Stj. 34, Barl. 173.
No entry
ð, [Dan. skamfere], to spoil, cut short; skipit er skammfært ef eigi fylgja árarnar, 673. 59; hestana háðuliga útleikna ok skammfærða, Fas. i. 90 (spoiled by cutting off the manes and tails).
a.
1) shameless, without shame; ætla ek, at þú sér ~ af þessu, it is no shame to thee;
2) neut. skammlaust, not disgraceful (honum var skammlaust at hlíta konungs dómi).
adj. shameless, without shame; ætla ek at þú sér s. af þessu, ‘tis no shame to thee, Eb. 160; þú góð kona, skammlaus ertú af mér, Bær. 17.
2. neut. not disgraceful; lízt mér þetta skammlaust, Korm. 192; er þat s. at þiggja ok veita stór högg, Fms. viii. 116, Hkr. i. 11: at skammlausu, without shame, Eg. 274.
No entry
adv. shamefully, Sks. 503.
No entry
adj. shamefully naked, Sks. 504.
No entry
f., Fms. iv. 264; read skapraun, see Ó. H. l. c.
adv. shamefully.
adv. shamefully, Fs. 134, Al. 30, Sks. 503.
a. shameful, disgraceful.
adj. shameful, disgraceful, Fs. 31, Stj. 585, Róm. 149.
No entry
f. a short duration; mun þér þetta draga til skammæðar, it will not last thee long, Þórð. 23.
a. short-lived, fleeting, brief (skammælig gleði).
adj. short-lived, fleeting, brief; s. líf, Fms. i. 225; s. gleði, Greg. 42; girndir skammæligra hluta, 677. 4; hann kvað hann skammæligan (short-lived), Sturl. i. 145.
a. short-lived, of short duration.
adj. (-æ, -ætt), short-lived; s. sigr, Fms. ii. 10 (Fs. 90); skamæ lýti, Mkv. 19; skammætt ríki, short-lived power, opp. to everlasting, 677. 7: Teitr varð skammær, Fms. vii. 40; munum skammæir, Am. 29 (Bugge).
No entry
or skammr, skömm, skamt, adj., compar. skemri, superl. skemstr; usually spelt and sounded with mm before a vowel, but m before a consonant, [cp. Engl. scamped, of carpenter’s work when ill-done]:—short; var fótleggrinn skamr, Fms. viii. 447, skammar ‘ro skips rár (see rá, f.), Hm.; láta e-n höfði skemra, to make a head shorter, i. e. behead, Hým.: as a nickname, Atli inn Skammi, the Short, Eg.: not freq. in a local sense, except in the neut. skamt, en er þeir vóru skamt komnir frá, skála, Fb. i. 540; ok er þeir áttu skamt til garðsins, Eb. 60; hón bjó skamt frá Skalla-grími, Eg. 109; þaðan skamt á brott, 130; skamt í frá honum, Fms. x. 420, Fs. 37, Edda 29; um aðra hluti var skamt milii máls konunga (i. e. they did not dissent much), en þó gékk eigi sættin saman, Fms. x. 132: compar., var sú leiðin skemri, Eg. 576; örskot eða skemra, Grág. ii. 264; hann hljóp eigi skemra aptr en fram, Nj. 29; þykki mér þat opt rjúfask er skemra er at frétta enn slíkt, 259: þar er skemst var milli skógarins ok árinnar, Eg. 276.
II. temp. brief, short; skamma hríð, a short while, Nj. 6; til skamrar stundar, Hom. …
Shortened here. Read the full article →
No entry
að, [from skammr], to share, dole out, portion, esp. of food at meals to the household; skamta fólkínu; skamta í búrinu; skamta e-m úr hnefa.
n. = skapnaðarerendi (at hann hefir skamtaðarerindi).
n., read skapnaðar-erendi (q. v.), Lv. 79.
m. share, portion.
m. [cp. Engl. scant], a share, portion; setja e-m skamt, Róm. 132; skornum skamti, in short measure, scantily, Nikdr. 68; þá hefir hann skamt logit á hendr sér, N. G. L. i. 73.
No entry
a, m. the short cross-beams in the roof.
No entry
adv. shortly, soon, Hkr. i. 249.
No entry
n. the ‘short day,’ Midwinter-day, Lat. bruma, Landn. 140, Bs. i. 350, Fb. i. 539.
No entry
m. short-foot, a nickname, Gísl. 33.
No entry
adj. good for but a brief time; s. vermir, a warmth that will not last long.
No entry
m. short-neck, a nickname, Fms. ix. 14.
No entry
adj. (-hyggni, f.), = skam-sýnn, Barl. 55.
No entry
m. short-hand, a nickname, Landn.
No entry
m. shortness; s. várs lífs, 1812. 20.
No entry
adj. short-faced, Grett. 90 A.
No entry
n. the being short-lived, Fms. vi. 229, Hkr. i. 251.
No entry
adj. short-lived, Fms. xi. 329, Dropl. 6.
No entry
adj. short of memory, Fms. viii. 241.
No entry
n. short speech, brevity, Stj. 41.
No entry
n. pl. the short ribs, the lower part of the breast, the brisket, Dipl. v. 18, Fb. ii. 103: metaph., skamrifja-mikill, stout, fat, Grett. 148 A.
No entry
adj. having a short memory for revenge, Fms. v. 325, MS. 656 B. 2.
No entry
part. short-shafted, Sks. 386, Fms. viii. 429, x. 363.
No entry
að, to abbreviate.
No entry
f. abbreviation.
No entry
f. short-sightedness (only in a metaph. sense), Sks. 11, 302, 623, 667, Gþl. 162.
No entry
adj. = skamsýnn, Fms. viii. 101, Sks. 276.
No entry
adj. short-sighted, foolish, only metaph. (nærsýnn in a bodily sense), Fms. viii. 17, Sks. 248, Anecd. 10, Gþl. 44.
No entry
adj. short of stay; skamsæta ætla ek honum þá laug, Sturl. ii. 99.
No entry
part. short-spoken, Fms. viii. 204, Eg. 62.
No entry
part. short of growth, of crops, Ann. 827.
No entry
adj. short of wit, foolish, Sks. 292.
n.
1) state, condition;
at því ~i, in the same proportion;
hélt þat vel ~i, meðan hón lifði, it kept a good state whilst she lived;
2) condition of mind, temper, mood;
þat er ekki mitt ~, it is not my turn of mind;
vera (með) illu ~i, to be in an angry mood;
bregða ~i við e-t, renna e-m í ~, to take to heart, be much affected by (rann honum mjök í ~ sá atburðr);
koma ~i við e-n, to agree with, het on with (engi kann við mik ~i koma);
koma ~i (eiga ~) saman, to have minds alike (þit eigit meirr ~ saman);
hafa ekki ~ til e-s, to have no mind to do a thing;
hógværr í ~i, mild of temper;
lítill í ~i, of small mind, faint-hearted;
gera sér e-t í ~, to take into one’s head;
vera e-m (vel) at ~i, vera nær ~i e-s, to be to one’s mind;
e-t fellr e-m vel í ~, one likes, is pleased with;
gera e-t til ~s e-m, to do a thing to please one.
n. [A. S. ge-sceap; Engl. shape; cp. Germ. be-schaffen]:—prop. shape, form.
II. state, condition; at því skapi, in the same proportion, Rb. 96; nú ferr at því skapi um alla öldina, 62; hélt þat vel skapi, meðan hón lifði, it kept in a good state whilst she lived, Bs. 1. 129; því hefir haldit skapi, it has held its shape, remained unchanged, Jd. 3: under this head come compds denoting lawful, right, skap-drottinn, -þing, -dauði, -arfi, -bætendr, -þiggendr, see below.
III. condition of mind, temper, mood, Fs. 128; ek kann skapi Hrafnkels, Hrafn. 27; hógværr í skapi, Nj. 2; mitt skap er eigi betra enn til meðallags, Þiðr.; hennar skap er svá stórt, at …, 307; Högni er nú mjök reiðr ok íllu skapi, in an angry mood, 321: mod., í íllu skapi, cp. vesall maðr ok ílla skapi (ill-tempered), Hm. 21, where skapi seems to be used as an adjective; vera við e-s, skap, to be after one’s mind, Finnb. 262; hón svarar sem hennar var skap til, Fbr. 137; er ok varkunn á at þvílíkir hlutir liggi í miklu rúmi þeim er nokkurir eru skapi, Fms. iv. 80; kofarn í skapi, … íllr í skapi, ill-tempered; …
Shortened here. Read the full article →
(að; pret. also skóp), v.
1) to shape, form, mould, make (ór Ymis holdi var jörð sköpuð); to create (guð, er mik skóp); s. skegg, to trim the beard; s. skeið, to take a run (þetta dýr ~ði skeið at oss); s. ok skera e-t, or um e-t, to decide, settle (ek skal einn skera ok s. okkar á milli);
2) to assign as one’s fate or destiny (ek ~ honum þat, at hann skal eigi lifa lengr en kerti þat brenner); s. e-m aldr, to fashion one’s future life; syni þínum verðr-a sæla sköpuð, bliss is not fated to thy son;
3) to fix, appoint (haf þá eina fémuni, er ek ~ þér); s. e-m víti, to impose a fine or penalty; at sköpuðu, in the order of nature, according to the course of nature (væri þat at sköpuðu fyrir aldrs sakir, at þú lifðir lengr okkar); láta skeika at sköpuðu, to let things go their own course (according to fate); láta ~t skera, to let fate decide;
4) refl., ~st, to take shape; freista, hvé þá skapist, try how things will go then; Ámundi kvað jarl úáhlýðinn ok mun lítt at s., A. said the earl was self-willed, and little will come of it.
the forms of this word vary much; there was a strong form, skapa, skóp, but defective, for only the pret. (skóp, skópu) remains; the other tenses follow the weak form skapa, að (of the first weak conjugation), which is freq. in old writers, while it is the only form in mod. usage.
2. there are also remains of another weak verb, skepja (answering to Goth. skapjan), to which belong the pret. skapði, part. skapið, skaptr; the infin. skepja, however, only occurs in a few instances, Kormak, D. I. i. 243. l. 31 (H. E. iv. 154), Bs. i. 734; as also the pres. part. skepjandi (in ein-skepjandi): [Ulf. skapjan = κτίζειν; A. S. and Hel. scapan; Engl. shape; O. H. G. skafan; Germ schaffen; Dan. skabe.]
B. To shape, form, mould, which is the original sense; takit einn trédrumb, ok skapit þar af líkneskjur, Barl. 165: the saying, engi skapar sik sjálfr, Grett. 103 new Ed.; á hverfanda hveli vóru þeim hjörtu sköpuð, Hm. 83; Skíðblaðni að skapa, to shape (build) the ship S., Gm. 43; skepja skil, to shape one’s words, Korm. 164 (in a verse).
2. …
Shortened here. Read the full article →
f.
1) shape, form (fríðr at allri s.);
2) creation.
and sköpun, f. a shape, form; fríðr at allri skapan, Fms. ii. 19; líkr móður sinni at skaplyndi ok sköpun, iii. 195; þú, prestr, spurðir mik, hversu þeir menn væri í skapan sem íllr er sjórinn … sá er gráleitr ok þunnleitr sem þú ert, Bs. i. 797: an order, precept, H. E. i. 386: allit., skapan ok skipan, Stj. 5.
II. creation; Adam ok Eva á fyrsta degi sinnar skapanar, Stj. 41: passim in mod. usage, esp. in the Bible, Pass., Vídal.; sköpunar verk, creation.
m. the Maker, Creator.
a, m. (skaperi, 623. 22), prop. a ‘shaper,’ but only used in a Biblical sense, the Maker, Creator, Edda (pref.), MS. 677. 2: freq. in mod. usage, the Bible, Pass., Vídal., Hymns; e. g. Skapari himins og jarðar, Skapari stjarna Herra hreinn, Einn Guð skapari allra sá, etc.
m. what is due, propriety.
m. a shape, form, freq. in mod. usage.
2. what is due, propriety; mér þykkir jafnt s. at verki komi verka í mót, Bjarn. 46; skapnaðar-eyrendi, a due errand, Fms. viii. 90, 221, Lv. 79; skapnaðar virðing, due honour, Eg. 739.
No entry
m. [Germ. -schaft], inflexive, see Gramm.
a. compar. less offensive.
adj. compar. less offensive, Hrafn. 30.
n. pl. temper-trying words.
n. provoking language, Nj. 83.
No entry
adj.; ok er mér eigi s., not without cause for provocation to me, Nj. 152.
No entry
adv. iwa provoking manner, Sturl. iii. 123.
No entry
a, m. fault of temper or mind, the bad side of one’s character, Sturl. i. 146, Fms. iv. 382.
f. mind, disposition, temper, = skaphöfn.
f. mind, disposition; þeir feðgar vóru úlíkir í skapshöfnum, Fms. viii. 447, MS. 655 xi. 2; hann nennti eigi at hafa Erlend suðr þar lengr fyrir skapshafnar sakir, for the sake of his distemper, Sturl. i. 165.
No entry
m. = skaplöstr, Sturl. i. 146.
m. pl. = skaplyndi.
m. pl. mind, temper, disposition, Eb. 110, Sd. 188, Hrafn. 24, Ísl. ii. 12, Fms. iii. 195, v. 341.
n.
1) shaft, missile; skjóta ~i í móti e-m, to shoot a shaft against, to withstand;
2) handle, haft, of an axe, hammer; shaft, pole of a spear (cf. hamar~, øxar~, spjót~);
3) a shaft-shaped thing, e. g. a comet’s tail, the beam in a weaver’s loom, a peak on a helmet.
n., or better skaft, [A. S. sceaft; Engl. shaft; Dan. skaft; from skafa]:—prop. a ‘shaved stick,’ a shaft, missile, Hm. 127; skapti réttara, Gsp., Darr. 3, Gm. 9, Rm. 34, Fas. i. 173; this original sense is obsolete in prose (for Fas. i. 173 is a paraphrase from a lost poem), except in the metaph. and allit. phrase, skjóta skapti, Stj. 644, Odd. 22, El. 103; skjóta skapti í móti e-m, to shoot a shaft against, to withstand(cp. reisa rönd við e-m); at engi maðr mundi skapti skjóta í móti honum, Fms. vii. 210, xi. 344, Ld. 214; as also in the law phrase, skipta jörðu með skapti, to measure land with a spear, Gþl. 286.
2. of a shaft-shapen thing, a comet’s tail, Fms. ix. 482: the beam in a weaver’s loom, Darr. 2; skaptið upp af hettinum, of a high-raised hood, Karl. 178, 286: the shaft by which a top is spun, in skapt-kringla: the phrase, sýnisk mér sem hann muni ekki þar lengi gengit hafa skapta muninn, Lv. 35.
3. a handle, haft, of an axe, hammer, knife, the shaft or pole of a spear or the like; var skaptið (of an axe), svart af reyk, Eg. 183: of a spear-shaft, K. …
Shortened here. Read the full article →
No entry
part. minded; lítt við alþýðu skaptr (skap?), Krók. 38.
a. ‘shaft-high’, above the horizon, of the sun.
adj. ‘shaft-high,’ above the horizon, of the sun in the early morning; til þess sól er skapthá, K. Þ. K. 94, defined 96.
n. = skapker.
n., the older and truer form is skap-ker, Gm. 25 (Bugge, see the foot-note), Ó. H. 30, Edda i. 128 (Cod. Reg.), N. G. L. i. 31; the later and erroneous form is skapt-ker, Edda (Ub. l. c.), Eg. 24, Gísl. 166. Fb. ii. 33 (a v. l. to Ó. H. 30), Fms. vi. 241: [the word is therefore not derived from skapt, but from skepja = Germ. schöpfen]:—the large vessel in the hall from which the horns (cups) were filled (= Gr. κρατήρ); þat var horn Þóris ok hafði hann unnit (emptied it) ok ætlaði þú at bera til skaptkers, Fms. vi. 241, cp. Yngl. S. ch. 14; for the other references see above.
f. whipping-top (eptir þat snerist hann á hæli sem ~).
u, f. a top, Nj. 253, Karl. 255, (mod. skoppara-kringla.)
a. without a shaft (spjót skaptlaust).
adj. without a handle, Fbr. 96, Stj. 544 (of a spear).
No entry
n. [for. word], mid. Lat. scapulare, Mar.
No entry
a, m. a right, lawful heir, Grág. i. 177, D. N. iii. 311, 472.
No entry
m. = skaparfi; þá falli undir hennar réttan skaparf, D. N. iv. 469; cp. the phrase, var þá margr óskapa-arfr kirkju-fjánna, the glebes went into wrong hands, Bs. ii. 242.
No entry
a, m. = skaparfi, K. Þ. K. (begin, in Cod. Reg.)
a. hot-tempered; e-m verðr skapbrátt, one loses his temper.
adj. hot-headed, Nj. 219, Valla L. 203; e-m verðr skapbrátt, to lose one’s temper, Grett. 117 A.
No entry
m. a fault of temper or mind, Hkr. iii. 274 (of insanity).
No entry
part. pl. lawful payers of weregild, Grág. ii. 178.
No entry
m. ‘mind-betterer;’ þat var mælt at hann væri engi s. Hallgerði, Nj. 16.
a. fit or proper to die (hann er ~).
adj., prop. dying his destined death; hann er s., Am. 57 (Fas. i. 218).
f. good nature.
f. good nature, Nj. 139, v. l.; hann var lítill skapdeildar-maðr, he was but little master of his temper, Grett. 90.
No entry
m. a lawful master, a law term, N. G. L. i. 13, 32, 33, 211–213.
No entry
a, m. = skaparfi, K. Þ. K. 3.
pp. disposed, tempered (= skapi farinn).
part. disposed, tempered, Nj. 256, Ó. H. 175.
a. n., e-m verðr ~, one loses his temper.
n. adj., in the phrase, e-m verðr s., to lose one’s temper, Eb. 198, Ísl. ii. 321, Þorf. Karl. 220, Grett. 116.
a. to one’s mind, agreeable.
adj. to one’s mind, agreeable, Fms. vi. 110, ix. 35, xi. 78, Eg. 265, Sturl. i. 14.
a. = skapfeldr; ~ í andliti, well-shapen in face, agreeable.
adj. id., Nj. 191; s. í andliti, well-shapen in face, handsome, Ísl. ii. 203.
f. disposition of mind, temper, character.
f. = skapferli, Barl. 27: skap-ferði, n., Fms. vi. 54, Ísl. ii. 217, 373, Nj. 49, 61.
n. disposition of mind, temper, character.
n. disposition of mind, temper, character, Nj. 60, 61, Fms. ii. 154.
a. alike in character or temper.
adj. alike in character or temper, Glúm. 326: skap-líkr, id., Eg. 175, Nj. 66, Fbr. 16, Ó. H. 15.
a. good-natured, good-tempered; e-m er skapgott, one is in good spirits.
adj. good-natured, gentle, cheerful, Nj. 68; e-m er skapgott, to be in good spirits, Fb. i. 540.
No entry
n. good nature, Sks. 670 B.
No entry
adj. gentle of mood, Fms. vi. 109.
a. harsh of mood, severe.
adj. harsh of mood, severe, Nj. 16.
a. foolish.
adj. foolish, Korm. 32.
No entry
adj. meek, gentle, Fs. 34.
f., esp. in pl. sentiments, disposition, temper.
f., esp. in pl. sentiments, disposition, temper, Eb. 88, Clem. 32 (skapshöfn).
a. ill-tempered.
adj. ill-tempered, Nj. 32, Korm. 142, Boll. 352, Skíða R. 62.
No entry
u, f. evil-mindedness, Art. 69.
No entry
n. a ‘law-due,’ tax; hvárki s. né skyldu, D. N. i. 59.
No entry
m. = skaplyndi, Höfuðl.
a. light-minded, cheerful; konungi var skaplétt, the king was in high spirits.
adj. light-minded, cheerful: neut., e-m er skaplétt, to be in good spirits, Ó. H. 58.
adv. duly, fitly.
adv. duly, fitly, as it ought to be, Am. 75.
a. due, fit, suitable (H. kvaddi konung virðuliga, sem skapligt var).
adj. [Engl. shapely], shapely, handsome; kona stór vexti en þó skaplig, Grett. 143 new Ed.
2. suitable, due, meet, Fms. vi. 176; hús svá mikit at þér sé skapligt (suitable) at hvíla i, xi. 4; kenningar hans vóru skapligar ok skemtiligar, his teachings were suitable and instructive, Bs. i. 164; sem skapligt var, as was due, Ld. 32: due, meet, deserved, skapligt erendi, Fms. viii. 90, Eb. 84; hann mun þykkjask eiga við oss skapligan fund, Fms. i. 309 (x. 356).
a. = skapfarinn (allra manna grimmastr ok verst ~).
adj. disposed, tempered, Hkr. i. 47.
n. mind, temper, disposition; vera við ~ e-s, to be to one’s mind (slíkt er ekki við ~ Þorsteins).
f. mind, temper, disposition, Nj. 112, Eg. 34, 84, 195, Fms. vi. 431, vii. 113, 150, Ísl. ii. 217, Lv. 24, Ó. H. 32; slíkt er ekki við s. Þorsteins, ‘tis not at all to Th.’s mind, Ísl. ii. 216; nær mínu s., Fms. i. 42; hafa ekki s. til, he could not bear, was too proud to do it, Ó. H. 47, Eg. 525; þó at þú görir þik svá fyrir skaplyndar (sic) sakir, for humour’s sake, Háv. 43 new Ed.
m. fault of character.
m. a fault in mind, temper or character, Fms. i. 33, Ó. H. 174, 175: depravity of mind, Sturl. i. 146.
a. proud of mind.
adj. proud of mind, Bret. 80, 92, Fms. vi. 193, xi. 78.
No entry
f. an affection of the mind, Hom. (St.)
a. well-disposed, generous.
adj. well-disposed, generous, Bs. i. 619.
f. trial of one’s temper, vexation, annoyance; ferr svá um mörg mál, þótt menn hafi ~ af, although they try men’s tempers.
f. ‘a mind’s trial,’ provocation, whatsoever causes grief or indignation; hrelling ok s., Hrafn. 15; til skapraunar við e-n, Rd. 184; göra mönnum s., Fms. ii. 13; hafa s. af e-u, Nj. 68; þola s., Fms. iv. 264; mér er s. að því, I am grieved, indignant at it.
COMPDS: skapraunalaust, skapraunarminna, skapraunarorð, skapraunasamliga.
(að), v. to annoy, provoke, with dat. (er þér fremd engi at ~ gömlum manni); impers., honum ~ði mjök, he was much vexed.
að, with dat. (s. e-m), to vex, tease, provoke, Dropl. 15: impers., honum skapraunaði, he was vexed, Háv. 50.
f. change of mind (taka ~).
f. a change of mind, Bs. i. 537.
n. = skapskipan.
n. a change of mind, Hrafn. 17, Sturl. iii. 142.
a. proud-minded, = skapmikill.
adj. proud of mind, Nj. 16, Ld. 22, 286, Eg. 598, Fms. vii. 175, Ó. H. 15, 53, 98.
a. irritable, excited.
adj. irritable, excited, Eb. 258, Grett. 76 new Ed.
a. to one’s mind, agreeable (láta sér e-t skaptítt).
adj. to one’s mind, agreeable; þau létu sér skaptítt allt þat er gott var, 625. 83; þess-konar átrúnað sem oss er ó-skaptíðr, Ísl. ii. 391.
n. (?).
n. (thus in the vellum), a flour-bin (?), into which flour is poured, Gs. 22.
a. difficult of temper.
adj. difficult of temper; einlyndr ok s., Nj. 384.
a. lacking in temper.
adj. lacking in temper, Fær. 245.
No entry
m. a worrier.
a. wary of temper, discreet.
adj. wary of temper, discreet, Lv. 23.
No entry
adj. agreeable, engaging.
m. a lawful receiver of weregild, opp. to ‘skapbœtandi’.
part. a lawful receiver of weregiid, Grág. ii. 175; opp. to skapbætandi.
n. ordinary assembly.
n. an ordinary assembly or parliament; á helgaðu skapþingi, Grág. ii. 96; skapþing þrjú, várþing, alþingi, leið, i. 163.
a. n. depressed in spirit (e-m er ~).
n. adj. depressed in spirit; e-m er s., to be depressed in mind, Nj. 11, Fb. i. 451, Fs. 107.
from skera.
n. the snuff of a candle or lamp; taka skarið af ljósinu, to take the snuff off; blakta á skari, to flicker.
(að), v.
1) to poke, rake; s. eld, to poke the fire; with dat., þeiri ösku sköruðu þeir allri út, they raked all the ashes out; hann ~ði til spjótskaptinu, he poked with the spear-shaft;
2) to set or cover closely; skip ~t skjöldum, a ship set with shields from stem to stern.
u, f. a little shovel for raking the fire.
(að), v.
1) to poke, rake; s. eld, to poke the fire; with dat., þeiri ösku sköruðu þeir allri út, they raked all the ashes out; hann ~ði til spjótskaptinu, he poked with the spear-shaft;
2) to set or cover closely; skip ~t skjöldum, a ship set with shields from stem to stern.
að, [skör], to jut out; þá skaraði ofan léinn, Korm. 38; skara fram úr, to stand out, Lat. eminere; fram-úr-skarandi, eminent.
2. to poke the fire; en þeirri ösku sköruðu þeir allri út, they raked the ashes out, Eb. 316; skara eld, to poke the fire, Fas. ii. 109; skara að eldinum, id. (skörungr, a poker); hann skaraði til spjót-skaptinu, he poked with the spear-pole, 558; hann skaraði þá upp undir fótborðit, Gísl. 31.
II. [Shetl. to skare; Dan. skarre], as a shipwright’s term, to clinch the planks of a boat, so that the lower edge of every plank overlaps the upper edge of the plank below it (hence skar-súð, clinch-work).
2. skarað skjöldum, a row of shields (formed like a ‘wall of shields’), Al. 47:—chiefly used of ships, whose gunwale was lined with shields from stem to stern, var skarat skjöldum milli stafna, Grett. 97, Ld. 68; skipin vóru sköruð skjöldum á bæði borð, Fms. i. 100.
n.
1) notch, hack, in the edge of a thing (skörð vóru fallin í sverðit); s. í vörr, a hare-lip;
2) empty space, breach, gap (höggva s. í ætt e-s);
3) mountain pass.
n. [A. S. sceard; Engl. shard; Germ. scharte; Dan. skaard]:—a notch, chink in the edge of a thing; skörð vöru fallin í sverðit, Fs. 62; þá beit Egill skarð ór horninu, Eg. 605; skarð í vör, a hare-lip, Fms. x. 88; skarð í vör Skíða, Sd.: of the moon, hvel á tungli er nær sólu, en skarð firr, Rb. 452 (skarðr máni); leysi af með skinni, eðr leysi skarð ór skinni, Gþl. 448.
2. an empty, open place, in a rank or a row; skarð fyrir skildi (see skjöldr), Fas. iii. 42, 43; betra er oss skarð ok missa í flota Ólafs, Hkr. i. 334; nú ef skörð verða á, þá skal ármaðr þau skörð bæta, N. G. L. i. 101; skarð í ætt e-s, Fs. 6; höggva skarð í ætt e-s, Eg. 475 (metaphor from a fence); var nú úhægt at verja þat skarð er þessir höfðu staðit, Fms. x. 361; en ef þeir synja þér manntals, þá máttú telja skörð (loss of right, deficiency) á hendr þeim, N. G. L. i. 98; ef skríða skal í þat skarð sem Ormr reytti af þér, Ölk. 36.
3. [cp. Cumbrian Scarf-gap], a mountain pass, Ölk. 37; vestr yfir skörðin, Fs. 41; austr um skörð, Skíða R.; hamra-skarð, fjall-skarð, q. v.: freq. in local names, Skarð, Skörð; …
Shortened here. Read the full article →
No entry
a, m. a nickname, hare-lip; í efri vör hans var skarð, því var hann kallaðr Þorgils skarði, Sturl. iii. 122, cp. Korm.
II. a freq. Dan. pr. name on the Runic stones. Skarða-borg, Scarborough, Korm.
a. diminished, impaired; inn skarði máni, the waning moon; hafa, bera skarðan hlut fyrir e-m, to be worsted (wronged) by one; sitja of (um, yfir) skörðum hlut fyrir e-m, to suffer injury from one.
part. diminished; hinn skarði máni, the crescent moon, Vkv. 6; með skarða skjöldu, with ‘sheared,’ hacked shields, Hkm. 9: the phrase, hafa, bera … skarðan hlut, to have a ‘sheared lot,’ not to get one’s share, to be worsted, Ísl. ii. 315, Am. 100; sitja margir of skörðum hlut fyrir þér, Ó. H. 150; menn munu eigi una svá skörðum hlut við þik, Fær. 160.
(-s, -ar), m. cormorant.
m. [Shetl. scarf; Scot. scart]:—properly the green cormorant, pelicanus graculus, L., Edda (Gl.); topp-skarfr, the crested cormorant, p. ater capite cristato, Eggert Itin. 554; díla-skarfr, the common cormorant, p. carbo, L., Eggcrt Itin. 556, passim: also of other sea-fowl, grá-s., the grey gull, larus canus, L., Eggert Itin. 555:—as a nickname, Dropl. 21, Landn., Dipl. ii. 5.
II. freq. in local names, Skarfa-klettr, Skarfa-hóll. skarfa-kál, n., botan. cochlearia, scurvy-grass, Eggert Itin. 321, a plant which grows on rocky sea-shores, good against scorbutic diseases.
m. host, troop.
1. a, m. a snuffer, Pm. 31; elda-skari, Magn. Ólafsson.
2. a, m. [Germ. schaar; Dan. skare], a host, troop, esp. a procession; Spes ok hennar skari, Grett. 161 A, Fas. iii. 359, Bs. ii. 122; engla skari, a host of angels, D. N. ii. 166, freq. in mod. usage.
No entry
m., see fífill.
n. noise, tumult.
n. a noise, tumult, Fms. vi. 248, Dropl. 30.
m. noise, tumult.
a, m. = skark; skarkala mikill, the making a great noise, Fas. ii. 330; spelt skarkjali, iii. 399.
a. tumultuous.
adj. tumultuous, Edda ii. 428.
n. scarlet.
(skarlak, skallat, skarlak = skarlat), n., Fb. ii. 75, 273; skarlakan, n. id., D. N. iv. 363, N. G. L. iii. 205, 208, [for. word; Engl. scarlet; Dan. skarlagen]:—scarlet, Sks. 287, Sturl. iii. 132; kyrtill af skaljati, Fms. vi. 358; hekla gör af skarlati, ii. 70; skarlats kápa, Ld. 330, Ó. H. 31; skarlats klæði, Nj. 48, Ld. 330, Ó. H. 153; skarlas kyrtill, Nj. 24, Fms. vii. 143; skarlats möttull, -skikkja, x. 271, Nj. 48, 169, Bs. i. 636.
n. dung (aka ~i á hóla).
n. [Dan. skarn; cp. Gr. σκώρ, σκατός], dung; einn ók skarni á hóla, Nj. 67: grime, dirt, freq. in mod. usage, þvo af sér skarnið. skarn-sækinn, adj. shewing dirt: skörnugr, adj. dirty.
a.
1) scorched, pinched from dryness; með skörpum reipum, with hard ropes; s. belgr, a shrivelled skin; s. fiskr, dried (hard) fish;
2) barren (landit er skarpt ok lítit matland);
3) sharp, vehement, bitter (skörp deila); taka skarpara á, to pull sharper;
4) tight, strong (skarpar álar þóttu þér Skrýmis vera);
5) keen, sharp, of a weapon (skörp sverð).
skörp, skarpt, adj.; [A. S. scearp; Engl. sharp; Germ. scharf; akin to skorpinn, related to a lost strong verb]:—sharp, prop. scorched or pinched from dryness; með skörpum reipum, with hard ropes (of ropes of skin), Stj. 416; því harðara er hann brautsk, því skarpara varð bandit, Edda 20; skarpar álar, Ls. 62; skarpr belgr, a shrivelled skin, Hm. 135; skörp skrydda, Gd. 34; skarpr skinn-stakkr, Fas. ii. 147; skarpr fiskr (mod. harðr), a dried fish, Bs. i. 209, 365, 367, H. E. ii. 120; skörp skreið, id., i. 457.
II. metaph. sharp, barren (Engl. farmers speak of a sharp gravel); landit er skarpt ok lítið matland, Fms. vii. 78; eiga skarpan kost, to have small fare; það er skarpt um, dearth, want (cp. Engl. sharp-set).
2. sharp, bitter; skörp deila, Stj. 234; hin skarpa skálmöld, Sturl. (in a verse); skarpt él, Edda (Ht.); skörp skæra, Fms. vi. 64 (in a verse); taka skarpara á, to pull sharper, Gs. 19; s. í sókn, Trist.
3. keen, sharp, of a weapon; skörp sverð, Þiðr. 322; skarpr geirr, Gs. 14; skarpr brandr, Rekst. 6; skarpr hamarr, Haustl. …
Shortened here. Read the full article →
a. keen-edged.
adj. keen-edged, Fbr. 143.
No entry
a, m. keenness, acuteness, of the mind, freq. in mod. usage.
a. sharp-featured.
adj. sharp-featured, Nj. 33, Orkn. 66, Fms. vii. 321, Sd. 147, Þiðr. 178.
adv. sharply (sœkja at ~).
adv. sharply; sækja at s., Finnb. 352; skjóta s., Am. 42: keenly, acutely, svara s., freq. in mod. usage.
No entry
adj. keen, of intellect, freq. in mod. usage.
No entry
adj. sharp-eyed.
f. dried fish.
u, f. ‘sharp-ware,’ dried fish. D. N. iv. 152, Munk. 154.
pp. gaunt and bony.
part. sharp-grown, gaunt and bony, Sturl. i. 8.
No entry
adj. sharp-witted.
n. skirmish, tumult.
m. [cp. skæra], a skirmish, tumult; skarr í Dýra-firði, Fb. iii. 573; þótti honum ílla er þeir höfðu farit með skari nokkurum (nokkuru Ed.) at Böðvari, Sturl. iii. 231; görr skarr at Krókálfi í Skagafirði, Ann. 1305:—the name of a sword, Edda (Gl.)
n. ogress, giantess.
sounded skass (? gender), [cp. skyrsi and skersa], a monster, ogress, giantess, Hdl. 39, Hkv. Hjörv. 23, Hkv. 1. 38: hjálm-skars, the ‘helm-ogre’ = an axe, Lex. Poët.: in mod. usage of a romping lass, þú ert mesta skass!
n. the snuff of a candle.
n. [skara], n. the snuff of a candle (= skar), Konr. 13.
n. show, finery (búa sik í s.).
n. show, finery; búa sik í (við) skart, Fms. vii. 321, Ld. 194; fara með dramb ok skart, Edda 108; höfuð-búnaðar skart, Sks. 225; skarts-kona, a dressy woman; skarts-maðr, a dandy, Eb. 256, Fms. vii. 219; berjask af skarti, Þiðr. 148; skart eðr skraut, Bs. i. 92: as a nickname, Sturl. iii. 184 C.
(að), v. to make great show.
að, to dress fine, Bs. ii. 450.
m. a vain boaster.
a, m. a vain boaster, Karl. 284; hence are prob. corrupted the mod. gort and gortari, q. v.
adv. with great display (búinn ~).
adv. finely; búinn s., Fas. i. 80.
a. showy.
adj. showy, dressy, Stj. 142, Fas. iii. 77.
a. fond of show.
adj. dressy, Str. 9, Fms. ii. 169.
n. ‘head-ribbon’, fillet.
n. [skör], a ‘head-ribbon,’ fillet, Nj. 46, Fas. iii. 307, Mag. 32.
No entry
or better skar-mendingr, m. the name of a cope, Bs. i. 77; but skarmandi, 830.
No entry
a, m. a clinch-nail; see skara II.
No entry
f. [skara], clinch-work (see skara II), opp. to felli-súð, in which the edges are fitted together.
No entry
f. a carpenter’s adze, opp. to bolöx.
f. skate (fish).
u, f. a skate (the fish), Edda (Gl.), passim in mod. usage; þegir barnið meðan það étr skötu-fótinn.
COMPDS: skötubarð, skötumóðir.
(pl. skatar or skatnar, gen. skatna), m. man (poet.).
a, m., pl. skatnar, poët.; [cp. Swed. skata = the top of a tree, a spar, and skat-vegr or skötu-vegr, skat-viða]:—a towering, lordly man, but only used in poetry, Edda (Gl.); skapleik skata, Höfuðl.; skati enn ungi, Hdl. 9; skatna margra, 21; er at skamt milli skata húsa, a saying, great men are not found at every door, Ad. 21; enginn veifiskati, no open-handed men, Ölk. 34; gull-skati, Edda (in a verse); þjóðskati, a great, lordly man, Höfuðl.: plur. men, skatna vinr, the friend of men, Yngl. S. (in a verse); skatna dróttinn, Skv. 1. 5; skatna mengi, Akv. 31, Skv. 3. 54; as a nickname, Fms. xi. 351.
(að), v. to make tributary, lay a tribute on (konungr ~ði landit hit efra sem hit ýtra).
að, to make tributary, lay a tribute on; konungr skattaði landit, Fms. x. 192, Fas. i. 451.
(-s, -ar), m.
1) tribute, tax (leggja skatt á land; greiða, gjalda, e-m skatt);
2) treasure.
m. [Ulf. renders ἀργύριον, δηνάριον, and μνα, all by skatts; A. S. sceat = a coin; O. H. G. scaz, whence mod. Germ. schatz; scatt is an old Danish tax still paid in Shetl.; Dan. skat]:—tribute, Fms. i. 157, Hkr. i. 58, Nj. 8; svarinn Hákoni ok Magnúsi Noregs konungum land ok þegnar ok æfinligr skattr á Íslandi, Ann. 1262, cp. 1263, 1264: allit., leigt Ísland með sköttum ok skyldum um þrjá vetr, 1361; allan Noreg með sköttum ok skyldum, Fms. i. 3; Róma-skattr, Peter’s pence: the phrase, skatt vel ek honum harðan, pay him hard tribute, Orkn. 20 (ironically, in a verse on piling stones over a slain king): in Icel. the tax paid to the king was levied on the franklins (skattbændr), as described in Jb. 52, 53.
2. in mod. usage any taxes and dues are called skattr.
II. a share or portion of food, a breakfast is in Icel. called skattr, prob. corrupted from skamtr, skamta; skyr og rjóma í litla skattinn.
m. a franklin who has to pay tax.
a, m. a franklin who has to pay skattr, Bs. i. 834.
n. tribute money.
n. tribute-money, Fms. vii. 145.
No entry
m. a ‘tribute-bringer’, = skattkonungr, Lex. Poët.
(-lda, -ldr), v. to lay tribute on, = skatta.
d, to lay tribute on, make tributary, Fær. 189, Fms. i. 29, Ó. H. 57, Eg. 402.
n. payment of tribute.
n. payment of tribute, Fær. 192, Fms. x. 386.
a. tributary.
adj. tributary; s. e-m or undir e-n, Stj. 160, Eg. 268, Fms. xi. 30, Sks. 489.
n. = skattgildi.
n. = skattgildi, Fms. i. 103, MS. 655 xiii. B. 1.
f. what is given as tribute.
f. the offering of tribute, Hkr. i. 15, 137, Rb. 508.
f. tax-gathering.
u, f. a craving of skattr, tax-gathering, Eg. 574, Mar.
No entry
f. = skattheimta, Ó. H. 128.
m. ‘tributary earl’, vassal.
m. a ‘tributary earl,’ a vassal, Fær. 38.
No entry
part. a nickname, Eb. ch. 29.
vassal king.
m. a vassal-king, Edda 93, Fms. i. 110, 111, iii. 14, Eg. 268.
n. tributary land, dependency.
n. a tributary land, Fms. i. 98.
2. a dependency; þeir buðu honum þriðjung af Noregi, en ekki af skattlöndum … þriðjung af Noregi ok skattlöndum, Fms. ix. 263; skattlönd þau er fjarri lágu, Eg. 536.
No entry
m. tribute-pence, Hkr. i. 13, 185.
No entry
að, (skatt-skrift, f. a taxing, Luke ii. 2), to tax, Luke ii. 1.
f. = skattheimta.
u, f. = skattheimta, O. H. L. 42.
No entry
adj. liable to skattr; s. eyrir, taxable property, N. G. L. i. 44, 82; skattvarar-eyrir, 70.
No entry
t, dep., or skat-yrðask (?), to bandy high words, to rail, rant, Ísl. ii. 317, 383, Orkn. 312, Fms. vi. 153.
n. pl. foul language.
n. pl. (skat-yrði?), foul language, ranting, Gísl. 53; cp. skæting.
No entry
n. an assembly where taxes are levied, D. N.
No entry
m. a tram-way for carrying heavy loads, D. N. ii. 770.
No entry
u, f. large spars of wood; en sperrur eða skatviðu yfir þann veg at færa fyrir-bjóðum vér, D. N. i. 595.
No entry
m. the ‘top-sky,’ ether (see skati), Edda (Gl.)
No entry
f. pl. [A. S. sceâð; Engl. sheath; Germ. schote; Goth. skauda in skauda-raip = ἱμάς; Dan. skede]
I. prop. a sheath, but only used of a horse’s sheath; fúnuðu af hestinum allar skauðirnar, Bs. i. 319, 145.
II. sing. a poltroon, a word of abuse, Edda (Gl.); þú ert skauð at meiri, Fær. 30; ekki man at ykkrum skauðum gagn, Bs. i. 712; muntú vera skaud ein, Ísl. ii. 66: in mod. usage neut., mesta skauð!
COMPDS: skauðhvítr, skauðmenni, skauðmígr.
No entry
adj. ‘sheath-white,’ of a horse’s disease, N. G. L. i. 75.
n. poltroon.
n. a poltroon, Bret. 134.
No entry
adj. of a horse’s disease, N. G. L. i. 75.
n. a fox’s brush.
n. [A. S. sceâf; Engl. sheaf; O. H. G. scoub], prop. a sheaf of corn; it exists in Dan. local names, e. g. Skevinge; this sense is, however, obsolete, and the word is used,
2. metaph. a ‘sheaf-like’ tail, a fox’s brush; refinum er nú dregr skaufit með landinu, Fagrsk. 47.
m. Reynard the Fox.
a, m. ‘sheaf-tail,’ one of the names of Reynard the Fox in the tale, Fms. viii. 314, 319, Edda (Gl.) ii. 489: Skaufhala-bálkr, the name of an old unpublished Icel. poem, a popular Reynard the Fox of the 15th century, beginning thus,—Hefir í grenjum | gamall skaufali, | lengi búið | hjá lágfælu.
No entry
m. pl. the hinder fins of a fish, opp. to eyr-uggar.
No entry
m., poët. a shield, Edda (Gl.); prop. a ‘protector,’ akin to Germ. schonen; skaunar seil, the shield strap, Þd. 9. The word also occurs in þing-skaun, the ‘þing-sanctuary’, asylum, within the holy bounds vé-bönd (= þing-helgi?), Fms. ix. 419.
II. Skaun is a freq. local name in Norway, always of fertile meadow-land; [Ulf. skauns = ὡραιος; Germ. schön, whence mod. Dan. skjön is borrowed. This ancient Teut. root word is otherwise quite extinct in the old Scandin. languages, see Munch’s Norg. Beskr. pref. xvi.]
n. mockery, ridicule;
hafa at ~i, to mock, scoff at.
f.(?), a plug; en í blegðunum ætla ek vera skaup, Krók. 56 C.
n. mockery, ridicule;
hafa at ~i, to mock, scoff at.
n. mockery, ridicule; skaupi gnegr, Ad. 2; þat varð hlaup at skaupi, Kormak; hafa at skaupi, to mock, scoff at, Clem. 43, Fms. iv. 259; hann görir af mikit skaup, Sks. 247; skaup ok skemmt, Fms. ii. 142; skaup eðr atyrði, Fs. 72; hafa í skaupi ok hlátri, Bs. i. 812; draga þeir glott at ok mikit skaup, 647; verða at skömm ok at skaupi, Stj. 569: mod. skop.
I) n.
1) corner of a square cloth (hann var borinn í fjórum ~um til búðar);
feldr fimm alna í s., a cloak five ells square;
of the heaven (þeir gerðu þar af himin ok settu hann upp yfir jörðina með fjórum ~um);
2) corner of a sail or sheet;
byrr beggja ~a, a fair wind (right astern);
fig., hann mun verða yðr þungr í ~i, hard to deal with;
3) flap, skirt of a cloak (hón hafði yfir sik skallats-skikkju hlaðbúna í s. niðr);
4) lap (sitja, liggja í ~i e-s);
5) a square piece of cloth, kerchief (menn báru þá hluti sína í s., ok tók jarlinn upp);
6) a lady’s hood.
II) from skjóta.
n. [Ulf. skauts = κράσπεδον, Matth. ix. 20, Mark vi. 56, Luke viii. 44; A. S. sceât; Engl. sheet; O. H. G. skoza; Germ. schoss; Dan. sköd]:—the sheet, i. e. the corner of a square cloth or other object; hann sá niðr síga dúk mikinn af himni með fjórum skautum, 656 C. 8 (Acts xi. 5); hann var borinn í fjórum skautum til búðar, Glúm. 395, Fbr. 95 new Ed.; var hann fluttr heim í fjórum skautum, Vígl. 24; feldr fimm álna í skaut, a cloak of five ells square, Korm. 86: of the heaven, þeir görðu þar af himinn ok settu hann yfir jörðina með fjórum skautum, with four ‘sheets,’ i. e. corners (east, west, north, south), Edda; whence himin-skaut, the airts, four quarters of the heavens; or heims-skaut, the poles, norðr-skaut or norðr-heims-skaut, the north pole; jarðar-skaut, the earth’s corner, outskirt of the earth, Edda (in a verse).
2. the sheet, i. e. the rope fastened to the corner of a sail, by which it is let out or hauled close, N. G. L. ii. 283; þeir létu landit á bakborða ok létu skaut horfa á land, Fb. i. 431; skautin ok líkin, Hem. (Gr. H. Mind. ii. …
Shortened here. Read the full article →
No entry
m. the hood worn by ladies in Icel. (= skaut), see faldr.
No entry
n. a square-sail.
No entry
f. square rigging, in western Icel.
m. kerchief.
a, m. a kercbief used as a purse by knitting all four corners together so as to make a bag (see knýti-skauti), Háv. 43, Bs. i. 337, 340.
2. the square piece of wood fastened on an oar where it moves in the rowlock so as to keep the oar from rubbing is in western Icel. called skauti; það er einn skautinn af árinni.
No entry
and skaut-hreinn, m. the ‘tack-bear,’ a ship, Edda.
No entry
adj. ‘fair-sheeted,’ poët. epithet of a ship, Lex. Poët.
m. a cloak, or frock, with skirts.
m. a ‘sheet-cloak,’ square cloak, Glúm. 336.
No entry
adj. an epithet of the giant Thiassi, Hdl. 29 (prob. a false reading).
No entry
u, f. a hood with a flap, Bárð. 179.
No entry
m. a chest to keep kerchiefs in, D. N. v. 69.
No entry
m. ‘sheet-king,’ the nickname of the Swedish king Olave who was an orphan child and was carried about by the Swedes, as the tale is told in Fas. i. 511, cp. Ó. H. ch. 15; but may not the name be derived from his having been an adopted son of the old king? See the references s. v. skaut (3).
No entry
n. the ‘sheet-rope,’ of a sail; við s. hvárt-tveggja, N. G. L. i. 199, Edda (Gl.)
(að), v. to tug at the skirt of one’s cloak, to handle roughly.
að, to tug at the skirt of one’s cloak, to handle roughly, Fms. vi. 203, Edda (Gl.)
No entry
adj. ‘sheet-fitted,’ an epithet of a ship, Lex. Poët.
No entry
adv. [cp. Dan. skraa; Germ. schräge], askew, askance; and á ská, id.; hence ská-hallr, adj. sloping.
pp. oblique (á skáðum veg).
part. askew, Lat. obliquus; á skáðum veg til suðrs, Sks. 50 new Ed., for 427; see skjáðr.
m. relief, improvement (varð engi ~ á hans meini).
a, m. relief, of pain; ok þótti henni nekkverr skái verða á hverju dægri á sínum mætti, Bs. i. 352; varð engi skái á hans meini, 336; var fyrst með ská (= skáa acc.), it was at first with some relief, Þiðr. 248; cp. skána, skárri.
No entry
f. [of Persian origin], chess, Vm. 177; tefla skák, Gsp.
COMPDS: skákborð, skákmaðr.
2. [O. H. G. scâb-man; Germ. schächer], a robber, highwayman, Þiðr. 100 (v. l.), 125 (v. l. 14), 353. skák-tafl, n. a game of chess, Ó. H. 167, Fas. i. 523, Fms. xi. 366 (year 1155), Bs. i. 635 (year 1238), ii. 186, D. N. (in deeds of the 14th century). There is no authentic record of chess in Scandin. before the 12th century, for Fas. l. c. is mythical, and as to Ó. H. 167 see remarks s. v. hnefi. In Icel. there is still played a peculiar kind of chess, called vald-skák, where no piece, if guarded, can be taken or exchanged.
II. metaph. a seat, bench; in the popular phrase, tyltu þér á skákina, take a seat!
(skek; skók, skókum; skekinn), v. to shake (björninn settist upp ok skók höfuðit); s. sverð, to brandish a sword.
að, to check. Fms. iv. 366, v. l. (skekði, Ó. H. l. c.), freq. in mod. usage:—the metaph. phrase, skáka í því skjóli, to check one in that shelter, i. e. to take advantage of (unduly).
No entry
n. a chess-board.
m.
1) chessman;
2) robber, highwayman.
m. a chess-man, Skíða R. 164: a chess-player.
(pl. -ir or -ar), f.
1) bowl (s. full mjaðar);
2) scale, esp. pl., scales (bað hann taka skálir ok vega gullit).
f., pl. skálir and skálar, Vkv. 24, 35 (Bugge), and so in mod. usage; [Germ. schale; Dan.-Swed. skål]:—a bowl; skál fulla vatns, Stj. 392; skál full mjaðar, Fms. vi. 52; þær skálir er Þórr var vanr at drekka, Edda 57.
2. a hollow, whence as a local name, Landn.
II. [Engl. scale], scales, 643 B; eyri fyrir bein hvert er ór leysir, ef skellr í skálum, N. G. L. i. 67; taka skálir ok vega gullit, Fms. vii. 145; skálir góðar, xi. 128; leggja í skálir, Fb. ii. 79; vega í skálum með metum, Gþl. 523; skálir ok met, Fms. vi. 183; þá verðu vit at leita at skálum ok vega hringinn, 249.
2. metaph. phrase, stóð sú ógn af honum, at engi lagði í aðra skál enn hann vildi, Ó. H. 111; engir menn gátu nær í aðra skál lagt enn þeir vildu, þar sem þeir stóðu einn veg at málum, Bs. i. 716; þorðu þeir ekki orð í aðra skál at leggja enn konungr vildi, Fb. i. 549: gull-skálir, Bret. 59; meta-skalir, q. v.
COMPDS: skálaglam, skálamark, skálapund, skálaveginn.
No entry
a nickname, see Jómsv. S. ch. 42; whence Skál-eyjar, Landn.
No entry
-merki, n. the sign Libra, Rb.
No entry
n. a weight, Dan. skaal-pund, Rétt.
No entry
part. weighed in scales, D. N.
n. scald, poet.
n., pl. skáld; the word is in poetry rhymed as skald (with a short vowel), skald and kalda, aldri and skaldi, Kormak, and so on; but the plural is always spelt skáld, not sköld; the mod. Dan. skjald is borrowed from the Icel.: [the etymology and origin of this word is contested; Prof. Bergmann, in Message de Skirnir, Strasburg, 1871, p. 54, derives it from the Slavonic skladi = composition, skladacz = compositeur; but the earliest usages point to a Teutonic and a different root. In the ancient law skáldskapr meant a libel in verse, and was synonymous with flimt, danz, níð, q. v.; the compds skáld-fífl, leir-skáld (q. v.) also point to the bad sense as the original one, which is still noticeable in popular Icel. usages and phrases such as skálda (the verb), skáldi, skældinn (libellous), see also skáldmær below. On the other hand, skálda, Germ. schalte, means a pole (sec skálda, skáld-stöng below); libels and imprecations were in the ancient heathen age scratched on poles, see the remarks s. v. níð, níðstöng. The word is therefore, we believe, to be traced back to the old libel-pole, ‘scald-pole;’ if so, Engl. …
Shortened here. Read the full article →
No entry
1. u, f. [O. H. G. scalta; mid. H. G. schalte], a pole or staff, whence a flute, pipe; skálda með tönn, a flute made of walrus tusk, D. N. iv. 359.
2. [mid. H. G. schalte], a kind of boat, Edda (Gl.)
II. Skálda, a contr. form of Skáldskapar-mál (List of Authors C.I), but usually applied to the old collection of Philological Treatises affixed to the Edda, (List of Authors H.I.)
2. að, to make verses, but in rather a bad sense.
3. að, [cp. Engl. scall or scald], to rot, fall off, of hair; skáldaðr.
No entry
f. pl., see Ísl. Þjóðs. ii. 557.
No entry
m. ‘skald-spoiler,’ the nickname of the poet Eyvind; the name was, we believe, a bye-word, a ‘poetaster,’ ‘plagiarist;’ we believe that this nickname was given to this poet because two of his chief poems were modelled after other works of contemporary poets, the Háleygja-tal after the Ynglinga-tal, and the Hákonar-mál after the Eiríks-mál; (as to the latter poem this is even expressly stated in Fagrsk. 22); the word would thus be the same as íll-skælda, a word applied to a poet for having borrowed the refrain of his poem, Fms. iii. 65.
No entry
n. a List of Poets, a short treatise affixed to. the Cod. Ups. of the Edda and the Cod. Acad. primus of the Heimskringla.
No entry
a, m. a poetaster, a nickname given in Icel. to vagrant, extemporising verse-makers; thus in this century Páll skáldi (a vagrant priest and verse-maker); and in the 16th century Bjarni skáldi; the word is never applied to really good poets.
2. as a nickname, Baut. (on Runic stones).
No entry
f. [Germ. schalt-eiche], the holm-oak, ilex, Þd. (the MS. has skal-eik).
No entry
n. a ‘skald-fee’ reward for a poem, Ad.
n. poetaster.
n. a poetaster (perh. originally a libeller), Edda 49.
f. poetess.
u, f. a ‘skald-quean,’ a poetess, a nickname of a woman, for which the reason given is this; hann átti Þórhildi skáldkonu, ‘hón var orðgífr mikit ok fór með flimtan,’ she was a ‘word-witch,’ and made libels, Nj. 49.
a. poetical.
adj. (-liga, adv.), poetical, Fms. ii. 50.
m. poet.
m. a poet; skáldmenn miklir, Ísl. ii. 191.
f. poetess.
adj. a ‘skald-maid,’ poetess, a nickname of the poetess Jórunn, Fms. i. 13; the name of her poem Sendi-bít looks as if it had been of a ‘biting’ libellous kind.
f. a kind of flute.
u, f. a ‘skald-pipe,’ a flute (?), Clar. 135.
m.
1) ‘scaldship’, poetry;
2) libel in verse.
m. ‘scaldship,’ poetry:
I. a libel in verse; eigi skal lýsa legorðs-sök um skáldskap, Grág. i. 351; ef maðr kveðr skáld-skap til háðungar manni, … ok varðar þat skóggang, skal sækja sem annan skáldskap, ii. 151, see the whole chapter in Kb. ch. 238, inscribed, um Skáldskap, of Libels; the word is therefore used synonymously with danz and flimt, níð, q. v.
II. poetry in a good sense, Edda passim; Sighvatr var ekki hrað-mæltr maðr í sundr-lausum orðum, en s. var honum svá tiltækr, at hann kvað af tungu fram svá sem hann mælti annat mál, Ó. H. 171; ok kom þar brátt talinu at þeir ræddu um skáldskap, þótti hvárum-tveggja þær ræður skemtiligar, Eg. 686; skáld-skapar grein, -háttr, poetical metre, Skálda 183, 210; skáldskapar laun = skáldfé, Eg. 152. Skáld-skapar-mál, n. pl. poetical diction, Edda 49, Skálda 195; hence the name of the second part of the Edda, the ancient Ars Poetica, containing the rules and laws of ancient poetry. ☞ Skáldskapr in old writers refers to the ‘form’ (metre, flow, diction), not to the contents; even in such phrases as, ekki var mikill skáldskapr í því kvæði, there was not much ‘scaldship’ in that poem, it was a bad composition, Fms. …
Shortened here. Read the full article →
No entry
f. a ‘libel-pole,’ a pole with imprecations or charms scratched on it; ef maðr reisir stöng ok kallar s., þá hefir hann fyrir-gört hverjum penningi fjár síns, N. G. L. i. 430.
No entry
a, m. a fish of the carp kind (?), Edda (Gl.)
m.
1) hut, shed (put up for temporary use);
2) hall, room (cf. drykkju~, elda~, for~, kvenna~), esp. sleeping-hall.
a, m. [cp. Scot. shieling; Ivar Aasen skaale = shieling]:—prop. a hut, shed, put up for temporary use; this is the earliest Norse sense, and it is still so used in Norway; þar sér enn skála-tópt þeirra ok svá hrófit, Landn. 30; skála vist at Rauðabjörgum, of a fisherman’s hut, Vm. 147; skála búi, a hut dweller = a robber, Fs.; hence, leik-skálar, play-shielings, put up when people assembled for sports; gufu-skálar, ‘steam-shieling’ a local name, of bathing-sheds (?), Landn.; fiski-skálar, fishing shielings; it also remains in local names as Skála-holt. II. a hall (höll is only used of the king’s hall), see Orkn. ch. 18, 70, 115, Gísl. 29, Dropl. 18, 28, Fms. i. 288–292, Korm. 58, Bs. i. 41, Fbr. ch. 13 new Ed, Nj. ch. 78, Gunnl. S. ch. 11; in Landn. 1. ch. 2, 2. ch. 13, the skáli is a detached building; drykkju-s., a drinking hall; svefn-s., a sleeping hall. In Grág. i. 459 distinction is made between eldhús and skáli; in the Sturl. skáli is distinguished from stofa; and it seems that the men were seated in the former, the women in the latter. At still later times, and so at present, the skáli is an apartment near the entrance, a kind of for-skáli, q. …
Shortened here. Read the full article →
(-s, -ar), m.
1) servant;
2) rogue (ljúga sem ~).
m. [Ulf. skalks = δουλος, skalkinon = δουλεύειν, skalkinassus = δουλεία; A. S. scealc; Germ. schalk; the word remains in siniscalc, seneschal; mariscalc, mar-shall = a horse-groom]:—prop. a ‘slave,’ ‘servant;’ skálka þeirra er skjöld bera, Fas. i. (in a verse); but that sense is else lost.
2. a rogue, yet with some notion of a ‘mocker,’ cp. skelkja and skálkheið, Dan. skalk-agtig; leiðr s., Clar.; ljúga sem skálkr, Rétt. 61, and so in mod. usage, Pass. 8. 19; skálka mark, a brand, 7. 13; skálka-pör, roguery. It is freq. in Germ. pr. names, as, Godi-scalk, whence mod. Icel. Gott-skalk, which appears in Icel. in the 15th century.
m. fraud, mockery.
m. mockery, Stj. 63, 122, 127, 241, 263.
(pl. -ir), f.
1) prong (tók hann birkirapt ok reiddi um öxl, svá at hann hélt um ~irnar);
2) beanpod (bauna-~ir);
3) short sword.
f. a short sword, Hom. 14, Gkv. 2. 19, Fas. ii. 229, Ld. 214, Hkr. iii. 150, Fb. i. 259, ii. 138, Fas. i. 56 sqq., Fms. vi. 402, Grett. 140, Band, (in a verse); ryð-skálm.
II. one part of a cloven thing; hann tók upp birki-rapt mikinn, ok reiddi um öxl svá at hann hélt um skálmirnar, … raptrinn gékk í sundr í skálmunum, Eb. 324; skálma-tré, a cleft tree, Pr. 421; buxna-skálm, one leg of a pair of breeches.
III. [cp. skálpr; old Swed. skafl], a bean-pod; bauna-skálmir, Barl. 46.
IV. a pr. name of a mare, Landn.
V. the word occurs in the local names, Skálmar-dalr, -fjörðr, -nes, Landn.; but may not such names be derived from the cloven shape of the firths or the fells?
No entry
að, to stride with long paces, Hallfred (Fs. 106, where reflex.): freq. in mod. usage, hann gékk burt og skálmaði stórum, Od. xi. 539.
f. age of swords.
f. the ‘sword-age,’ Vsp. 46; at margir góðir menn mundu verða drepnir í s. þeirri, Clem. 28.
No entry
f., qs. skvalp, mod. skolp, prop. scullery-water, wash.
II. metaph. ‘wishy-washy stuff,’ thick talk; mál heitir skálp, Edda 110; mál-skálp.
(-s, -ar), m. scabbard, sheath.
m. a leather sheath; varð laust sverðit, Sigurðr héit um skálpinn, Sturl. iii. 163; þeir átu skálpana af sverðum sínum, Fms. viii. 436; drag sverðit ór skálpinum, Karl. 72; skálp-hús, in a pun, Krók.
II. a kind of boat or ship, Edda (Gl.); hence perhaps, Skálp-eið, the name of an isthmus in the Orkneys, Orkn.
No entry
a, m. [Dan. grön-skolding], a greenhorn, Fms. ii. (in a verse).
No entry
u, f. the name of a bird (?), a hen; the scaup-duck, anas marila, see Bewick.; a nickname, Landn.
n. privy.
n. = skáli, 655 xxx. 9.
f. a thin membrane, film.
f. a thin membrane, film; hann laust hann með líkþrá, svá at ein skán var alt af hvirfli ofan ok niðr á tær, Hom. (St.); myki-skán, a cake of cow-dung, Þorf. Karl. 430.
2. esp. the skin on cooked milk, porridge, or the like; mjólkr-skán, grautar-skán, a common word in Icel.; cp. skæni, skeini.
No entry
að, [skái], to get better, of illness and the weather; mér er farið að skána, and veðrið er farið að skána.
No entry
and Skáney, f.; the gen. Skáneyjar occurs as early as in a poet of the 10th century, the syllable -ey answering to the Latinised -avia:—Scania, a local name, the Scandia or Scandinavia of Pliny and succeeding geographers, mod. Dan. Skaane; from the Saga time downwards the name of a county formerly belonging to Denmark, but since 1658 to Sweden; it is said to mean border-land, and may be akin to skán. Skáni forms the southernmost point of the great northern peninsula, and was accordingly the first district in the peninsula known to the Romans, whence in Latin writers it became the general name for the whole of the north; but not so in Icel. vernacular writers, who use it only in its proper sense of the county Skáni, Fms., Fb. passim.
No entry
m. pl. the men of Skáni, Fms.
No entry
m. a case or drawer with shelves; klæða s., a clothes-drawer; boka-s., a book-case; matar-s., a pantry.
No entry
adj. [ská, skátt; cp. Ulf. us-skaws, 1 Thess. v. 8, and us-skawjan = ἀνανήφειν; whence A. S. sceawjan; Germ. schauen]:—open; only used in the compds opin-skár, made public; her-skár, open to inroads, of a country, see herr (p. 259).
I)
a. compar., better; þat mun þér ráð skást, it will be most advisable for thee.
II)
m. young sea-mew.
1. or skárri, a compar., superl. skástr, with no corresponding positive, [skái]:—better, best; þat mun þér ráð skást, it will be most advisable for thee, Fas. i. 421.
2. a, m. [skera], a swathe, the sweep of a scythe in mowing; as also skára, að, to make a swathe.
3. a, m. a young sea-mew, Edda (Gl.) ii. 489; má-skári: hence a nickname, whence Skára-staðir, a local name, Þórð.
(skeð, skadda, skaddr), v. to do scathe to, hurt, damage, with dat. (s. lífi e-s); ek skadda klæðum hans, I spoiled his clothes; axi var skatt, one ear of corn was damaged; with acc., þær þora ekki mýss s., they dare not do harm to mice.
pres. skeðr; pret. skaddi; the subj. skeddi does not occur; part. skaddr, skatt; [see skaða]:—to scathe, hurt, with acc.; skeðja líkami þeirra, H. E. ii. 68; ok vilda ek aldri skeðja, Fas. i. 209; ef maðr skeðr þar jörð, Grág. ii. 229; s. þá jörðu, 216; eigi á þá jörðu at s. (to violate) til þess at grafa lík, K. Þ. K. 22; þær þora ekki mýss skeðja, Pr. 474.
2. to do scathe to, damage, with dat.; iðrumk ek er ek skadda klæðum hans, that I spoiled his clothes, Sks. 720; þá á landeigandi þá sök, ef jörðu er skatt, Grág. ii. 337; svá at þú skeðir (subj.) jörðunni, Sks. 89 B; er hvergi s. hári sínu, Al. 68; s. váru ríki, 120; ekki má vápn s. henni, Karl. 461; engu hári var skatt, Fms. xi. 309; s. lífi þínu, Sks. 721; s. líkömum þeirra, H. E. i. 464; en þá er skorit er skeðr beini eðr brjóski, Grág. ii. 11; axi var skatt, one ear of corn was damaged, Fas. iii. 13.
No entry
m. [skafa], a scratcher; eyrna-skefill, an ear-picker.
II. = skemill, fót-skemill by changing m into f, Bs. i. 155.
III. a pr. name, Rd. 289; of a mythol. king, Edda.
No entry
f. pl. a sheath (?); only used in the phrase, hafa sig í skefjum, to restrain oneself. skefju-maðr, m. a wary person, one who restrains himself, Grett. (Ub.) 95.
No entry
f. pl. scrapes, rough handling; (ungar) svá, styrknaðir at þeir megi skefjur þola, Post. 636.
No entry
ð, [skafl], to be drifted together, massed, of snow; það skeflir yfir það, it was covered with snow: of the waves, haflauðr (acc.) skeflir, Edda (Ht.)
n. beard (honum. óx eigi s.).
n. [Engl. shaggy is akin, but in the sense of the beard the word is peculiar to the Scandin. languages, which use barð (q. v.) in a different sense; Dan. skæg; Swed. skägg]:—a beard, prop. originally = shagginess, Þkv. 1, Rm. 15; honum óx eigi skegg, Nj. 30, Fms. ii. 59; stutt skegg ok snöggvan kaup, … jaðar-skegg, Sks. 288; kanpa ok skegg, K. Þ. K.; hón sér undir skegg Hagbarði, Korm. 12: phrases, Úlfarr vatt við skegginu, Eb. 164; skríða undir skegg e-m, to hide behind another’s beard, Fs. 31; konu skegg, a woman’s beard, Germ. Kaisers-bart, cp. Edda 19; höggva skeggi niðr, to bite the dust, Fms. xi. (in a verse); meðan upp heldr skeggi, as long as we can stand upright, Orkn. (in a verse); höggvask til skeggjum, to put beards together, Grett. (in a verse).
II. = barð (q. v.), the cutwater, beak, of a ship; var skegg á ofanverðu barðinu, Fms. ii. 310; flaugar-skegg.
III. in pr. names, Skeggi, Járn-skeggi, Skegg-broddi, Landn., Ó. H.; Skegg-bragi, Skegg-ávaldi or Ávaldi skegg, Fs.
B. COMPDS: skeggbarn, skeggbroddr, skeggbrúsi, skegghvítr, skeggkarl, skegglauss, skeggmaðr, skeggsíðr, skeggstaðr, skeggstæði. …
Shortened here. Read the full article →
(pl. skeggjar), m. man, in compds., eyjar-skeggjar, islanders.
a, m., pl. skeggjar, in the compds, eyjar-skeggjar, ‘island-shaggies,’ i. e. islanders, freq. in the Sagas, prob. originally a sort of soubriquet, owing to the notion that islanders were more rough and wild in their habits than other men; the word is particularly used of the Faroe islanders, Fær., Ó. H.: cp. Götu-skeggjar, the name of a family from Gata in Faroe; Mostrar-skeggr, the nickname of Thorolf of Moster, an island in Norway, Eb., Landn.; cp. hraun-skeggi, the man of the wilderness, Fs.
f. a kind of halberd (poet.).
u, f. a kind of halberd, also called barða (q. v.), Edda (Gl.)
pp. bearded.
part. bearded, Greg. 74, Fb. i. 134; ú-skeggjaðr, beardless, Sighvat.
No entry
m. a kind of bird, Engl. shag or green cormorant (?), Edda (Gl.); mod. skeggla.
n. bearded child (a name given to a man by a giant).
n. a ‘beard-bairn,’ bearded baby, a name given to a man by a giant, Fas. ii. 517.
No entry
m. bristles of the beard; þeyta skeggbroddana, Fb. i. 296 (the skeggröddina and skeggraustina, Fms. i. 303, is prob. only a false reading for skeggbroddana).
No entry
a, m. an earthen jug.
a. white-bearded.
adj. white-bearded, Karl. 416.
No entry
m. = skeggbrúsi; skyldir erum við skeggkarl tveir, Hallgr.
a. beardless.
adj. beardless, Nj. 52, Landn. 283.
m. bearded man.
m. a bearded man, Fas. i. 150.
a. long-bearded.
adj. long-bearded, Þiðr. 18.
m. the bearded part of the face.
m., mod.
No entry
n. the bearded part of the face, Fb. i. 530, Fas. ii. 256.
No entry
f. = skeggja or barða, Sks. 388, Eg. 189.
I)
(pl. -ir), f.
1) war-ship, galley (snekkjur ok ~ir);
2) a weaver’s reed, sley;
3) pl. sheath (tók hann kníf sinn ór ~um).
II)
n.
1) race, run;
renna ~ við e-n, to run a race with one;
ríða á ~, to ride at full speed;
hlaupa á ~, to set off running (hann kastar niðr verkfœrum ok hleypr á ~ heim til bœjar);
gera (or renna) ~ at e-u, to make a run at a thing;
skapa (or skopa) ~, to take a run;
taka e-t á ~i, to catch it on the move (G. tók knöttinn á ~i);
2) race-course (var þar gott ~ at renna eptir sléttum velli);
3) a piece of way;
skammt, langt ~, a short, long way;
4) space of time (þat var eitt ~, at);
nökkut ~, for some time (Njáll þagnaði nökkut ~);
um ~, for a while;
annat ~, after a while, every now and then (hann hafði niðri aðra höndina at jörðu ok bregðr henni annat ~ at nösum);
vera á œsku ~i, á léttasta ~i aldrs, to be in the prime of life;
vera af œsku ~i, to be no longer a young man.
1. f., pl. skeiðr, Fb. i. 532. l. 1, ii. 42. l. 4, Fms. iv. 135, vi. 78, x. 54 (in a verse); the form skeiðar (see Lex. Poët.) seems to be erroneous: [akin to skíð and skeið, n.]:—a kind of swift-sailing ship of war of the class langskip, but distinguished from dreki, freq. in the Sagas; Erlingr átti skeið mikla, hón var tvau rúm ok þrjátigi, Fms. iii. 41, Ó. H. passim, cp. Fms. i. 46, vi. 308; tuttugu langskip, tvær skeiðr ok tvá knörru, v. 169, cp. snekkja.
II. the slay or weaver’s rod, with which in former times the weft was beaten; sverð var fyrir skeið (cp. skulum slá sverðum sigrvef þenna), Nj. 275; vind-skeið, q. v.
2. a spoon, Dan. skee, freq. in mod. usage; a spoon made of silver is skeið of horn spónn, of wood sleif; the word is mod., but occurs in D. N. i. 895, ii. 627 (of the begin, of the 15th century).
COMPDS: skeiðar-kinn, skeiðar-nef, a nickname, from the beaks of swift ships, Landn. skeiðar-kylfi, n. a club or beak on the skeið, Ó. H. 40 (Fb. ii. 44, where kylfa, f., as also in Sighvat’s verse).
2. n. a race; renna skeið við e-n, to run a race with one, Edda 31; …
Shortened here. Read the full article →
(að), v. to sheath (~ sverð).
að, [skeiðir], to sheath a sword, knife, Fas. i. 460.
II. [skeið, n.], to gallop, passim.
No entry
f. pl. [Engl. sheath; Dan. skæde; Germ. scheide]:—a sheath; ná knífi ór skeiðum, Bs. i. 385; taka kníf ór skeiðum, 229, Háv. 49 new Ed.; mér sýnisk sem réttindin skríði nú í skeiðir, Róm. 116.
No entry
m. the name of a mythical steed, Edda.
f. good way (to ride on).
u, f. a broad causeway (to ride on), Ísl. ii. 339.
No entry
m. a race-horse, also of a horse that ambles (skeið II).
No entry
m. a nickname, Sturl.
a. n. good course for riding (höfðu þeir Kolbeinn ~ eptir stígnum).
n. part. a broad way for riding; þá var allt s., Sturl. iii. 23.
f. horseshoe.
u, f. [skeifr], a horse-shoe, Þiðr. 105; hálf-s., a broken horse-shoe; skafla-s., a sharp-shoe: metaph., það er skeifu-mynd á e-u, it is in the shape of a s., it is crooked, askew, goes wrong, Sturl. ii. 93 (in a verse); mod., það er skeifu-lag á því: as a nickname, Sturl. ii. 120: skeifa is rare in old writers, but is the common word in mod. Icel. use; the ancients said skór, a shoe.
a. oblique, awry; koma skeift við, to go crookedly.
adj. [Engl. skew; Germ. schief; Dan. skjæv]:—askew, oblique; ör Jonate fló aldri vint né skeift, Stj. 495; koma skeift við, to go crookedly, Bret. 174: of the feet, skeifum fæti, Fms. vi. (in a verse); inn-skeifr = Lat. varus; út-s. = Lat. valgus: skeifr, a nickname, Orkn.; Fjöru-skeifr, a nickname, Fms.
No entry
adj. cutting askew, using a hammer or axe awkwardly.
No entry
adj. askew, awry, wrong, D. N. iii. 153: skeif-liga, adv., Karl. 478.
(að), v. to go askew, swerve, go wrong (þar ~ði mjök stjórnin); (láta) ~ at sköpuðu, to (let things) go according to fate.
að, [Dan. skeje; Swed. skeka], to go askew, swerve, deviate; hann stýrði svá at landi at aldri skeikaði, Bs. i. 326; þar skeikaði mjök stjórnin, 726: the phrase, láta skeika at sköpuðu (see skapa), Fms. ii. 112, Eg. 90, Ó. H. 146, Gg. 4: with prep., skeika af, to swerve from; af trúnni svá aldri skeiki, a hymn.
I)
(-da, -dr), v. to scratch, wound slightly (hefir þú skeint þik? hann svarar: ekki em ek skeindr);
refl., ~st, to get a scratch, a slight wound.
II)
f. scratch, slight wound (kalla ek þetta skeinu ok ekki sár).
1. u, f. a scratch, slight wound; kalla ek þetta skeinu en ekki sár, Nj. 205, Háv. 50, Fms. ix. 497, Róm. 239; var skeinan saman hlaupin, Grett. 152.
COMPDS: skeinuhættr, skeinusamr, skeinisamt.
2. d, [skeini, skán, skæni], to wipe, tergere foramen.
I)
(-da, -dr), v. to scratch, wound slightly (hefir þú skeint þik? hann svarar: ekki em ek skeindr);
refl., ~st, to get a scratch, a slight wound.
II)
f. scratch, slight wound (kalla ek þetta skeinu ok ekki sár).
d, [provinc. Swed. skeina = to cut with a scythe], to scratch, wound slightly; hefir þú skeint þik? Ó. H. 72; ef maðr höggr til manns ok skeinir klæði hans, N. G. L. i. 164; nú hyggr hann at, hvar hann væri skeindr, Rd. 240.
2. reflex. to get a scratch, a slight wound, Grág. ii. 65, Korm. 62, Fms. ii. 82, Sturl. i. 148, Ísl. ii. 258, Fas. ii. 407; skeindusk iðrin, Bs. i. 330.
No entry
n. [skæni, skán], folium tergendi.
a. n. exposed to being wounded (verðr honum þá ~).
n. adj.: verðr honum þá skeinisamt, he was then much exposed to being wounded, Eb. 190; varð þeim þat s., 214.
a. likely (apt) to wound (sverðit verðr þeim skeinuhætt).
adj.; vera s., to be one who gives good scratches, dangerous, Fb. i. 352, 566, 571, Vígl. 29.
a. likely (apt) to wound (sverðit verðr þeim skeinusam).
adj. id., Eg. 293, Finnb. 352.
No entry
f. vanity (?), Hom. (St.)
(pl. skeklar), m. shank of a hide; cf. eyjar~, land~.
(better skekkill with kk), m. dimin., [skiki: akin to Engl. shank]:—the shanks or legs of an animal’s skin when stretched out, hence út-skekill, an outskirt, of a land or field, tún-skekill, land-skekill, q. v.
II. as a nickname, Sturl.: the mythol. name of a sea-king, Edda.
No entry
1. t, [skakkr], to set askew, displace.
2. u, f. obliquity.
(gen. -jar, pl. -jar), f. shell.
gen. skeljar, pl. skeljar, [Ulf. skalja = κέραμος, Luke v. 19; A. S. sceala; Engl. shell; cp. Germ. schale]:—a shell, of flat or spoon-formed shells, as opp. to kúfungr (of whorled shells); báru-skel, gymbr-skel, kú-skel, öðu-skel (aða), kráku-skel; skurn eðr skel, Stj. 88, Mag.; Skelja-karl, id., Skíða R.: kné-skel, the knee-pan.
COMPDS: skeljabrot, skeljahrúga, skeljamoli.
(-ða, -ðr), v.
1) to make to shake, brandish (~ sverð, lind, ask);
2) to make to tremble with fear, frighten; s. e-n af e-u, to deter;
3) refl., ~st, to fear (s. e-t or við e-t).
ð, a causal to skjálfa, q. v.:—to make to shake, give one a shaking; skeifa lind, Rm. 34; s. aska, 39; hann rétti gullrekit spjót at Armóði ok skelfði við, Orkn. 328; Bengeirr skelfði sverðit, Fms. viii. 317; skelfðan græði, the troubled waters, Fms. vi. (in a verse); hann fær eigi steinvegginn sundr skelfdan, Sks. 410; þat er skelfi þína hamingju, Fms. x. 223.
II. to make tremble, frighten; eigi skal einn þeirra skeifa mik, Fas. i. 73; lát þik þat ekki s., Al. 5; okkr skelfa eigi brögð þeirra, 655 xiii. B. 1; s. e-n af e-u, to deter, Al. 15: skelfdr, frightened, Bs. i. 786; ó-skelfdr, dauntless.
No entry
f. ‘shaking,’ terror, Th. 25, freq. in mod. usage: as adv. = awfully, skelfing er að tarna fallegt, awfully fine!
m. shaker, frightener.
m. a shaker, Lex. Poët.: a pr. name of a mythical king, Edda.
No entry
adj. (-liga, adv.), terrible.
a. trembling, shaky.
adj. trembling, Al. 76, Fas. ii. 192; ó-skelfr, undaunted, Fb. ii. 8, 351: compar., at ek skula tala lægra eðr skelfra, with a lower or more faltering voice, 296.
No entry
d, dep. [skjálgr], to come askew; augu skelgjask, the eyes squint, Anecd. 6.
No entry
adv. = skeleggliga, Sturl. iii. 147, Hkr. iii. 383.
No entry
n. = skelja-moli.
No entry
u, f. a mound of shells, Mag.
No entry
a, m. a sherd, broken shell, Sturl. i. 119.
No entry
m. a kind of whale, a sword-fish (?), Edda (Gl.), Sks. 132.
No entry
part. frightened.
No entry
f. mockery, Arna-Magn. 234 (vellum).
No entry
adj. mocking, Lex. Poët.
(-ta, -t), v. to mock (þeir skelktu at líkneskinu).
ð, [skálkr], to mock; s. at e-m, Stj. 363, Al. 153, Fas. iii. 37 (in a verse); s. at Guði, Stj. 363; þeir gengu fyrir krossinn ok skelktu at líkneskinu, Bs. i. 147; þá mun hann ei ok ei (aye and aye) s. at oss, Karl. 374: reflex., Guð lætr eigi skelkjask, Hom. 144 (Gal. vi. 7).
II. [skelkr], to frighten, Fms. vi. (in a verse), but rare.
No entry
f. mockery, [Shetl. skeelkin], Hom. (St.)
m. fright, fear; e-m, skýtr skelk í bringu, one is seized with fear (vænti ek, at yðr skjóti skelk í bringu).
m. [mid. H. G. schellech; Engl. skulk], fear; only in the phrase, e-m skýtr skelk í bringu, one is taken by fear, loses heart, is frightened, Fb. i. 418, Ld. 78, Fms. viii. 43, 350, Ó. H. 108, 121, Eg. 49, with a mocking notion, see skalkr, q. v.; or e-m slær skelk í bringu, Stj. 372.
I)
(-da, -dr), v.
1) to make to slam, clash, with dat.;
~ aptr hurðu, to slam the door;
~ lófum saman, to clap the hands;
~ hrömmum yfir, to clutch;
~ e-u niðr, to throw down with a clash;
2) to strike, smite;
þær skelldu skip mitt, they shattered my ship;
~ af honum höndina, to cut off his hand;
~ fót undan, to smite off the foot;
3) ~ á e-n, to scold one;
4) ~ upp ok hlæja, to burst out laughing (Grímr skelldi upp ok hló).
II)
f. rattle (for scaring horses).
u, f. a rattle for scaring horses; skaka skellu, Grág. i. 441.
I)
(-da, -dr), v.
1) to make to slam, clash, with dat.;
~ aptr hurðu, to slam the door;
~ lófum saman, to clap the hands;
~ hrömmum yfir, to clutch;
~ e-u niðr, to throw down with a clash;
2) to strike, smite;
þær skelldu skip mitt, they shattered my ship;
~ af honum höndina, to cut off his hand;
~ fót undan, to smite off the foot;
3) ~ á e-n, to scold one;
4) ~ upp ok hlæja, to burst out laughing (Grímr skelldi upp ok hló).
II)
f. rattle (for scaring horses).
d, causal of skjalla (q. v.), to make to slam, clash; skelldu skip mitt er ek skorðat hafðak, knocked my ship, Hbl., Sturl. i. 177; hann skelldi þeim saman, beat them together, Landn. 84; s. sverði í skeiðin, Eg. 304; s. aptr hurðu, to slam the door, Fb. i. 258, Fms. viii. 341: to smack, s. á lærin, to smack the thigh with the palm; skella lófum, to clap with the hands, Merl.; s. hrömmum yfir, to clutch, Ld. 52; spor svá stór sem keralds botni væri niðr skellt, footprints as great as if the bottom of a cask had been thrown down, Grett. 111.
2. with prepp., skella af, to strike clean off; hann skellir af honum höndina, Al. 40; s. fót undan, Am. 48; skálmin hljóp inn í bergit svá at skellisk við heptið, Fas. i. 56: skella upp, or s. upp yfir sik (skelli-hlátr), to burst out into roaring laughter, Dropl. 31, Sturl. ii. 136, Fms. iii. 113; hón skelldi upp yfir sik ok hló, Grett. 148: skella á e-n (Dan. skælde paa een), to scold one; var þá skellt á Þorstein, at honum hefði ílla tekizk, Orkn. 264; þeir er opt á mik skella, Bs. i. 667 (in a verse): rass-skella, to flog behind, punish children. …
Shortened here. Read the full article →
No entry
n. pl. merry pranks, Fb. iii. 241 (in a verse).
m. roaring laughter.
m. roaring laughter, Fas. iii. 572.
f. a certain door (that slams of itself) in a farm-house.
f. a door that slams of itself, Háv. 39.
I) (pl. -ir), m.
1) clash, splash;
2) slap, blow (sá hlaut skellinn, er skyldi).
II) from skjalla.
m., pl. skellir, a loud splash; er hann heyrði skellina, the splash of one diving, Fær. 172: a smiting, beating, sá hlaut skellinn er skyldi, Nj. 141; hón skell um hlaut fyrir skillinga, Þkv. 32: rass-s., a flogging behind.
m. rogue, devil.
m. [Dan. skjelm = Germ. schelm], a rogue, devil; drepa skelmi þann, Boll. 352; skelmirinn, of the devil, Th. 76, Fb. i. 417, Bs. ii. 81; hann spratt upp ok spurði hvat skelmi þat væri, Grett. 66 new Ed.; hvat vill skelmir þinn! Fs. 52; þinn skelmir! 166; skelmir sá, Bjarn. 32.
COMPDS: skelmisdrep, skelmisskapr.
n. plague, murrain.
n. a plague, murrain, Stj. 326, 344.
No entry
m. devilry, Gísl. 31.
f. wry face (gera skelpur).
u, f. [skálpr], a wry face; in the phrase, göra skelpur, to make a wry mouth, in crying, Fb. i. 566.
adv. briskly, vehemently.
adv. briskly, in a sweep, Fms. xi. 128.
a. shell-edged, keen-edged; fig. brisk, vehement.
adj., cp. mod. skel-þunnr; the form skeligr (skjalligr) in some Editions and paper transcripts is merely a false reading, for the vellums, even such later ones as the Fb., spell ‘-eggr;’ the derivation in Lex. Poët. s. v. is therefore erroneous:—shell-edged, thin-edged, keen, hence metaph. dauntless; ef þú hefir viljann skeleggjan, Al. 4; skeleggjum hugum (Cod. scelegiom), 677. 5; oss er úsigrinn víss, nema vér sém skeleggir sjálfir ráða-menninir, Ó. H. 214; snarpir ok skeleggir, id., as also Fb. ii. 350, l. c.; vóru formenn skeleggir (skeligir Ed.) um allt, Sturl. iii. 217; þeir vóru allir skeleg(g)ir í því at skilja eigi við hann, i. 41; þeir svara fá um, ok vóru í engu skeleggir (skéligir Ed., skjalligir C.), iii. 315; ef menn eru skeleggir til móts, Fb. i. 140; jafn-skeleggr til orrostu, Al. 183; skulu vér nú ok skeleggir á vera héðan í frá, Fb. ii. 552.
m. shell-fish.
m. a shell-fish, Edda (Gl.), Stj. 88.
No entry
a, m. ‘shell-bullock,’ a kind of shell = kúskel.
No entry
adj. ‘shell-thin,’ thin as a shell, of an edge, Eg. (in a verse), freq. in mod. usage.
m. foot-stool.
m. [Engl. shambles; Scot. skamyll, a bench; Dan. skammel = a foot-stool]:—prop. a bench, whence a foot-stool; see fót-skemill.
I)
(-da, -dr), v.
1) to put to shame;
2) to shorten, make shorter; dagr, nótt skemmist, the day, night shortens;
3) to damage, spoil (~ vápn manna); vera skemmdr, to be hurt.
II)
f. a small detached building, lady’s bower; storehouse.
u, f. [prop. from skamr = short], a small detached building in an ancient dwelling, for sleeping in or for a lady’s bower; hann átti eina litla skemmu ok svaf hann þar jafnan, Fær. 259; þau vóru öll í svefni í skemmu einni, Gísl. 7. Ísl. ii. 38; sá hann Steingerði sitja í skemmu einni, Korm. 228; skemmu-búr, a bower, Eg. 560; skemmu-dyrr, -gluggr, -hurð, -veggr, Fms. ii. 125, iii. 67, iv. 335, Fær. 144, Fas. i. 197; skemmu-seta, sitting in a skemma, of ladies, iii. 68, Fms. ii. 90.
2. in mod. usage, a store-house used for keeping things in, an out-house; í skemmu þrettán dýnur ok tuttugu, átján skinn-beðir, hálfr fjórði tugr hæginda, Dipl. iii. 4. skemmu-mær, f. a chamber-maid, Fas. i. 193.
I)
(-da, -dr), v.
1) to put to shame;
2) to shorten, make shorter; dagr, nótt skemmist, the day, night shortens;
3) to damage, spoil (~ vápn manna); vera skemmdr, to be hurt.
II)
f. a small detached building, lady’s bower; storehouse.
d, [skömm, skamm], to put to shame, Sks. 702, Barl. 54, 55, 125, 146.
2. reflex. to blush, Barl. 36, v. l.; skernmask naktra líma, Sks. 534, 549.
II. [skamr], to shorten; skemma svá samstöfur at göra eina ór tveim (i. e. by contraction), Edda i. 610; vél (common Engl. to skimp) skar aptan ok skemdi fjaðrar, Gsp.; skulu þeir af kili höggva, ok s. svá skip þeirra … göra eigi skemra en …, N. G. L. i. 99; s. líf sitt, Al. 43; þá er tveir eru skemdir, degi hvárr, shortened each by a day, Rb. 526: impers., en er dag tók at skemma, Fms. i. 67; er nótt dimmaðisk en dagr skemdisk, Fb. i. 71, Sks. 230.
2. to damage, spoil; skemma vápn manna, Al. 168; eigi er enn öllu skemt, Band. 39 new Ed.; vera skemdr, to be hurt, Bs. i. 287; ó-skemdr, unhurt, unscathed, id.: freq. in mod. usage, skemdu það ekki, þú hefir skemt það, thou hast spoiled it; or also, það er skemt, it is damaged, in a bad condition.
No entry
f. shame, disgrace, Barl. 115, 129, Ver. 5, 26, MS. 655 v. 1, 623. 31, Rb. 382; þola þeim allar skemmdir, Anecd. 12; skemmdar auki, Boll. 354; skemmdar-orð, -verk, -víg, a villainous word, deed, slaughter, Fms. vi. 33, N. G. L. ii. 49; skemmdar fullr, disgraceful, 623. 6, Fms. ii. 47, Fb. i. 512; skemmdar-lauss, without disgrace, Al. 48: neut., Hom, 111: without hurt, unscathed, Rd. 247; skemmdar-maðr, a villain, Fms. vi. 32, D. N. iv. 228.
No entry
f. shame, = skemmd, Hom. 17.
No entry
m. a kind of seal, the smallest species, Sks. 177: as a nickname, Sturl.
adv. shamefully.
adv. shamefully, Fas. iii. 143.
a. shameful.
adj. shameful, Háv. 45.
No entry
adv. compar., superl. skemst, [from skamr], shorter: of space, þeir sögðu at konungr hefði skemr farit en líkligt þætti til Oslóar, Fms. ix. 529: er skemr hefir búit í því héraði, Grág. i. 423; lifa skemr, Al. 15; alldri s. en þrjár nætr, Rb. 566; hann lifði skemst þeirra bræðra, Ó. H. 92; á einum degi, ok láta sem skemst á meðal, Grág. ii. 124.
2. of time, lengr eða skemr, for a longer or shorter time, Finnb. 328; at hann væri þar lengr enn skemr, the longer the better, Ld. 162, Al. 105; hvárt sem þeir töluðu lengr eða skemr, Fms. i. 80; hirði ek alldri hvárt þú verr þik lengr eða skemr, Nj. 116.
No entry
f. [Dan. skjemt], an amusement, = skemtan, Pass. 21. 2.
(-ta, -t, rarely að), v. to amuse, entertain, with dat.; ~ sér, to amuse oneself (vér erum kátir ok skemtum oss); skemtu þeir honum frá ferðum sínum, they entertained him by telling of their journeys; esp. to entertain at meetings or festivals (with story-telling or songs); frá því er nökkut sagt, hverju skemt var, what the entertainment was; fekk þetta kvæði góðan róm, þótti ok vel skemt, and it was thought to be a good entertainment.
t, but að, Fms. x. 226, 281, [prop. from skamr = to shorten]:—to amuse, entertain, with dat. of pers.; skemta sér, to amuse oneself, play, Nj. 129; þeir drukku ok skemmtuðu sér, Fms. x. 281; skemtaði hann sér á hverjum degi, 226; hón gékk um gólf ok skemti sér, Eg. 48; vér erum kátir ok skemtum oss, Fms. viii. 354. 357:—so also of other persons, sveinn þeirra er inni, ok skemtir þeim, Ísl. ii. 348; þótti ok vel skemt, a good entertainment, Fms. viii. 207.
II. esp. to entertain people at meetings or festivals with story-telling or songs; Björn skemtir vísum þeim, er …, Bjarn. 46; frá því er nokkut sagt hverju skemt var, i. e. what the entertainment was, Sturl. i. 23; þessi saga var skemt Sverri konungi, this story was to amuse king Sverri, id.
2. absol. to amuse, entertain people; þat er eigi, segir konungr, þvíat vetr-gestr þinn skemtir vel … en er konungr var í sæng kominn, skemti Stúfr ok kvað flokk einn, konungr vakti lengi, en Stúfr skemti, … hverjum skaltú s. með drápunum þínum? Fms. vi. 391; hann kvaðsk kunna nokkurar sögur. Konungr mælti, þú skalt vera með hirð minni í vetr ok s. ávallt, … þat er ætlan mín at nú muni uppi sögur þínar, þvíat þú hefir jafnan skemt, 355; …
Shortened here. Read the full article →
f. entertainment, amusement, pastime (hvat er ~ einherjanna þá er þeir drekka eigi?); hafa ~ af e-u, to amuse oneself with a thing.
(skemtun), f. an entertainment, Edda 25; hafa s. af e-u, to amuse oneself with a thing, Eg. 232; at henni þætti s. at tala við Óláf, Ld. 72; at þú eigir fá skemtanar daga (days of joy) héðan í frá, 154;skemtanar-ganga, a pleasure-walk, promenade, Sks. 371; skemtanar líf, a life of pleasure, 619; hafa skemtanar ræður, to have a chat, Fms. vii. 119.
II. amusement, entertainment, by story-telling or the like; þat var eitt sinn at þeir áttu hesta-þing, þá var Þórðr beðinn skemtanar, en hann tók því ekki fjarri, en þat var upphaf at hann kvað vísur þær er hann kallaði Daggeisla-vísur, … Björu hlýddi skemtan hit bezta …, Bjarn. 46; hvárr þeirra kvað allt þat er hann hafði kveðit um annan var sú s. sum ein áheyrilig, 56, Fms. vi. 391; ok má þá sitja skömmum við at hlýða skemtaninni, 355; tóku menn þá umtal mikit um skemtanina, id., cp. Sturl. passim; kvað vill Skíði húsgangs-maðr, hafa fyrir s. sína? Skíða R. 22; sagna-s., story-telling, see saga. skemtunar-samligr, adj. amusing, Sks. 379.
No entry
adj. amusing, pleasant, Sks. 379.
adv. amusingly, pleasantly (hann segir vel frá ok ~).
adv. amusingly, pleasantly; segja frá vel ok s., to tell a story well and pleasantly, Fbr. 146; svá sem skemtiligast, Mar.
a. amusing, pleasant, interesting, entertaining (þótti Kjartani skemtiligt at tala löngum við hana).
adj. amusing, interesting, pleasant, Fms. ii. 22, vi. 350, Ísl. ii. 212, Stj. 91; ó-skemtiligr, dull, uninteresting.
(pl. -ar), f. the serving of drink at table.
f. the serving drink at the table; því næst kómu inn sendingar (dishes), þar næst skenkingar, Ó. H. 86; ekki starf skulu þeir hafa fyrir s. um Jól, N. G. L. ii. 447.
2. a present, Germ. geschenk.
(-ta, -tr), v.
1) with dat. to serve with drink (fjórir menn skenktu konum);
2) to pour out, serve (drink), to one (~ e-m mjöð).
t, [Dan. skjœnke; Germ. schenken, einschenken], to serve drink, fill one’s cup, often with dat. of pers.; Orkn. 216; hann skenkti honum með fríðu horni búnu, Fms. iv. 49; drekka silfri skenkt it fagra vín, Edda (H.); Freyja fór þá at s. honum …, eða hví Freyja skal s. honum sem at gildi Ása, Edda 57; s. mjöð, 76; þann mann er þar hafði skenkt um kveldit, Eg. 557; s. drykk, Flóv. 12; öll minni þau er bændr skenktu, Fms. i. 37; at hann skyldi s. sjálfum honum, Stj. 201; hann lét standa fyrir borði sínu skutil-sveina at s. sér með borðkerum, Fms. vi. 442, N. G. L. ii. 447: to give drink, skenkta ek þyrstanda, Sks. 632: mod., skenkja kaffé, to give one a cup of coffee.
II. to make presents, mod.
m. cup-bearer.
a, m. a cup-bearer, Stj. 200, 571, N. G. L. ii. 413, 415, 447, Sturl. iii. 182.
m. a drink to be served at a meal (kom ~ í stofuna).
m., pl. skenkir, the serving of drink at a meal; ok er menn höfðu matask um hríð kom iunar skenkr, Sturl. iii. 182 C.
II. [Germ. geschenk; Dan. skjenk], a present, mod.
(skapta, skaptr, neut.skapit), v. = skapa;
1) to shape, form, fashion, create (sá maðr, er guð skapti fyrstan í heim þenna);
2) to devise, procure (konungr sagði, at Þ. hafði þar sjálfr sér laun fyrir skapit).
skapði, see skapa.
f.
1) shape, form (var síðan hverr hennar limr liðr með réttri skepnu);
2) a created thing, creature.
u, f. [skapa; Dan. skabning], a shape, form; með hverigri skepnu sem er, K. Þ. K. (begin.); eptir réttri skepnu, Fms. v. 347, Hom. 115.
2. fate, destiny (Dan. skjebne), MS. 4. 8 (but rare).
II. a created thing, creature; sá Guð at þetta var allt saman góð skepna, Stj. 15; hann greindi skepnuna í tvær greinir, Rb. 78; Dróttinn Guð sá er allri skepnu stýrir, 623. 25, Lil. 6; alla skepnuna, … öll sýnilig skepna, Stj. 29, 30; englar … er æztir váru allrar Guðs skepnu, 656 C. i; skepnu en eigi skapara, Ver. 47; Guð skóp allar skepnur senn, Rb. 78; góð skepna, 677. 10; á enni sömu skepnu gékk Pétr þurrum fótum, of the sea, Greg. 58: compd., skepnu-dagr, the day of creation, Ver. 7.
2. in mod. usage esp. cattle, livestock; fara vel með skepnurnar, engin lifandi skepna; skepnu-laus, without livestock; skepnu-höld, the keeping of livestock, and so on.
No entry
u, f. [Dan. skjeppe; Engl. skip], a measure, bushel, N. G. L. i. 136, ii. 166. v. l. 35, 366, D. N. v. 77.
(-pta, -ptr), v. to furnish with a shaft, make a shaft to (~ geira, spjót, örvar).
u, f. a shaft, = skeptiflétta, Fms. x. 357.
II. in einskepta, fer-s. (q. v.), from a weaver’s rod.
(-pta, -ptr), v. to furnish with a shaft, make a shaft to (~ geira, spjót, örvar).
t, [skapt]; skepta örvar, to make shafts to arrow-heads, Rm. 25; s. geira, to make spear-shafts, Akv. 37; skepta spjót, Fs. 64, Krók.:—to furnish with a handle, ramliga skeptar öxar, Gþl. 104: metaph., hann bað hann þá ekki um skepta = skipta, he begged him not to meddle, Fms. viii. 27.
n.
1) shaft, handle (var ~t langt at spjótinu);
2) javelin, = ~fletta.
n. a shaft; tvennar tylptir örva, skefla eðr brodda, N. G. L. i. 201; var skeptið langt at spjótinu, Gísl. 101.
COMPDS: skeptiflétta, skeptismiðr, skeptivölr.
II. a handle; höggva sax af skepti, Grett. (in a verse); kníf-skepti, a knife-handle.
No entry
m. a kind of head-gear, Edda ii. 494.
No entry
u, f. a kind of shaft with a cord, Sks. 389, Fms. vi. 77, Ó. H. 217, Hallfred.
No entry
m. a shaft-maker, Hm. 127.
No entry
m. a kind of pike, Hkr. iii. 313.
No entry
part. shafted, of arrows, spears; skeptar örvar, dörr álmi skept, Lex. Poët.; auð-skept spjör, Ad.
(gen. pl. skezja), n. rock in the sea, skerry (sigla milli skers ok báru).
n., gen. pl. skerja, dat. skerjum; [Dan. skjœr; Swed. skär; Engl. skerry]:—a skerry, an isolated rock in the sea; í hólma eðr í sker, Grág. ii. 131; upp á skerit, Fær. 171; til þess er þraut sker öll, Eg. 128, Eb. 12, 236–240, passim; as also in local names, Skerja-fjörðr: for the saying, sigla milli skers ok báru, see sigla; eyði-sker, a desert skerry; blind-sker, a sunken skerry: also in the phrase, að flaska á því skerinu, to split on that rock. skerja-blesi, a nickname, Dropl.
(sker; skar, skárum; skorinn), v.
1) to cut (þeir skáru böndin);
~ e-n á háls, to cut one’s throat (Karkr þræll skar hann á háls);
~ út ór, to cut right through;
2) to slaughter (~ sauði, kálf, kið, dilk, geldinga);
3) to shape, cut (hann skar hár hans ok negl);
4) to cut, mow, reap (~ akr);
5) to carve, cut out (á brúðum stólsins var skorinn Þórr, ok var þat líkneski mikit);
6) ~ e-m höfuð, to make faces at one;
skapa ok ~, to have all the say in a matter;
láta skapat ~, to let fate decide;
7) with preps. and advs.:
~ e-t af, to cut off;
~ af manni, to be reserved or reticent;
~ lítt af manni, to speak one’s mind;
~ niðr kvikfé, to slaughter the live stock (for want of fodder);
~ ór e-u, to decide, settle (~ ór vanda-málum);
nú er þat vili várr, at einn veg skeri ór, that the case be settled;
~ upp herör, þingboð, to dispatch a war-arrow, gathering-stick;
~ upp akr, to reap a field;
8) refl., ~st, to stretch, branch, of a fjord, valley;
fjörðr skarst langt inn í landit, stretched far into the land;
höfðarnir skárust á víxl, the headlands stretched across, overlapped one another; …
sker, pret. skar, pl. skáru; subj. skæri; part. skorinn: [A. S. sceran; Engl. shear; Germ. scheren; Dan. skjære]:—to cut; skera með knífi, klippa með söxum, Str. 9; þeir skáru böndin, Fms. iv. 369; hann skar af nokkurn hlut, x. 337; s. tungu ór höfði manni, Grág. ii. 11; hann skar ór egg-farveginn ór sárinu, Þórð. 54 new Ed.; þann flekk skera ór með holdi ok blóði, Fms. ii. 188; s. á háls, Nj. 156; skera ór út ór, to cut sheer through, 244, Fms. i. 217.
2. to slaughter, Gr. σφάττειν; skera sauði, kálf, kið, geldinga, Landn. 292, K. Þ. K. 134, Bs. i. 646, Hkr. i. 170, Sturl. i. 94, Eb. 318; hann skar síðan dilkinn, þess iðraðisk hann mest er hann hafði dilkinn skorit, Grett. 137; þá höfðu þeir skorit flest allt sauðfé, en einn hrút létu þeir lifa, 148; Þóroddr hafði þá ok skorit í bú sitt sem hann bar nauðsyn til, Eb. 316; s. gæss, Korm. 206, 208; skera niðr kvíkfé, Vápn. 30; skera af, id., Korm.; kýrin var skorin af.
3. to cut, shape; skorinn ok skapaðan, Barl 166: of clothes, klæði skorin eða úskorin, Grág. i. 504; óskorin klæði öll, N. G. L. i. 210; var skorit um pell nýtt, Fms. vii. 197; veittú mér þat, at þú sker mér skyrtu, Auðr, Þórkatli bónda mínum … At þú skyldir s. …
Shortened here. Read the full article →
(-rða, -rðr), v. to diminish.
ð, [skarð], to diminish; þá skal s. jafnt alla aura … skerða mundinn, Grág. i. 125, 126; þat er hvárki skerði verð né leigu, Gþl. 503.
No entry
m. a shark (há-skerðingr), as a nickname; whence Skerðings-staðir, in western Icel.
No entry
m. a diminisher, Lex. Poët.
No entry
m. [Dan. skjœrv], a share, portion.
No entry
u, f., prop. a cow = skirja, akin to skars, skersa, a romping lass; að skerjan þessi skyldi mér … snuprur nógar veita, Grönd.
a. full of skerries.
adj. full of skerries, Fms. ii. 16, Ld. 142.
n. pl. a stretch of, rugged barren ground.
n. pl. [akin to sker], rugged, broken, rocky ground; halda þangat fénu at þeir fái versta haga ok skermsl eru mest, Ísl. ii. 181.
f. sharpness;
með fyrstu skerpu, in the first access or onslaught.
1. t, to sharpen.
2. u, f. [skarpr], sharpness: = skorpa, lota, með fyrstu skerpu, in the first charge, onslaught. Thom. 482.
m. sharp effort (róa undan í skerpingi).
m. a sharp effort; róa undan í skerpingi, Krók. 59 C: a sharp frosf.
No entry
u, f. the second month in the summer, Edda 103; see Icel. Almanack, May 25, 1872.
No entry
(skessa), u, f. [skars], a giantess, Fb. i. 258: freq. in mod. usage of an unlady-like woman.
No entry
adj. monstrous, Pr. 403.
No entry
a, m. a nickname, Gísl. 3.
No entry
n. a dish, plate; eins og s. reist á rönd, rambar þar til dettr, Tíma R.
m. a belt of rocks in the sea.
m. [Dan. skærgaard], a reef of rocks in the sea near shore, Bs. i. 842, Trist. 8, Rafn. S. (in a verse).
No entry
m. a kind of bird, Fas. iii. 230.
m. a person left to die on a skerry.
m. a person left to die on a skerry, Grág. ii. 185; see nár.
No entry
m. [skattr]. a kind of coin, B. K. 91, 97.
No entry
m. pl. the men from the county of Skaun in Norway, Ó. H.
(-ta, -t), v. to mock (menn ~ at honum ok hæja).
ð, [skaup], to mock; skeypa at e-n, Konr.
adv. mockingly.
adv. (-ligr, adj.), [skaup], mockingly, Bs. i. 340.
(-tta, -ttr), v.
1) to transfer, convey a piece of land to another (s. e-m jörð, s. jarðir til kirkju);
2) vera undir e-n skyldr ok skeyttr, to be bound, subject to one;
3) ~ e-m forvitni, to satisfy one’s curiosity;
4) s. e-t saman, to join together;
5) s. um e-t, to care for, trouble oneself about (þeir skeyttu ekki um þá).
t, [skaut; Dan. sköde], a law term derived from the symbolical act used in transferring land by donation or bequest; the donor put a sod from the land into the new owner’s lap (for the reference from N. G. L. i. 96, see s. v. mold); hence skeyta land, to convey a piece of land to another; nú kaupir maðr jörð í fjölda manna, þá eigu þingmenn at skeyta honum jörð, … þá eigu þingmenn honum með vápna-taki jörð at s., … þat skal jamt halda sem á þingi sé skeytt, N. G. L. i. 96; skeyta jörð undir e-n, Munk. 79, 139, D. N. iii. 250, 253; konungr skeytti honum jarðir austr við lands-enda, Fms. vi. 432; taka þeir fasteignir kirkjunnar ok s. ok skipta sem þeim líkar, K. Á. 232: of a person, vera skyldr ok skeyttr undir e-n í öllum hlutum, or vera e-m skyldr ok skeyttr, to be bound, subject to one, Fms. vi. 53, vii. 315; jörð brigð ok skeytt undir mik ok minn ættlegg, Gþl. 296, 302; skeytti hann (the king) jarðir miklar til kirkju, Ó. H. 168; þá var skeytt þangat Hernes mikla á Frostu, Fms. vii. 196; nú kaupir maðr jörð til skeytingar ok vill hinn eigi s. er seldi, N. G. L. i. 93; skeyta e-m forvitni, to satisfy one’s curiosity, Ld. 98, Ísl, ii. 375.
2. skeyta saman [skauti], to join together; …
Shortened here. Read the full article →
n. shaft, missile, arrow.
n. [skjóta]. a shaft, missile; honum selr Fjölnir í hönd eitt skeyti … hann berr þessa ör fyrir hvern mann, Fms. xi. 71; með s. sín, Lv. 66, Fms. ii. 332; skafa s., Rm. 39; skaðleg s., Fms. ii. 198; þung s., Magn. 468, Skv. 3. 54: shafts or arrows were used for tokens or messages (cp. Swed. budkafle, her-ör, q. v.), hence the Icel. popular phrases, eg heti ekki fengið nein skeyti, I have received no notice; hann hefir ekki sent mér nein s., he has sent me no message.
No entry
f. the conveyance of an estate, see skeyta; kaupa jörð til skeytingar, N. G. L. i. 93, Gþl. 302; skeytingar vitni, N. G. L. i. 223; skeytings-aurar, a fee for the conveyance, D. N. iv. 120, 147, 880.
2. metaph. heed, care; in the compds, skeytingar-laus, adj. Dan. sködeslös, heedless, reckless; and skeytingar-leysi, n. negligence.
No entry
m. = skæting, taunts, Bs. ii. 123.
m. = skímaðr.
see skímaðr, Fb. i. 448 (see skí).
No entry
ð, [from Germ. ge-scheben; Dan. skee], to happen; it appears first in the 15th century, í Licia skeði litlu síðarr, Nikdr. 51; þar af hefir opt mikil óhæfa skét, H. E. ii. 168 (seems to be due to a transcript, as are also passages such as Ísl. ii. 66, v. l. 4); after the Reformation the word became freq. in the N. T., Pass., Vídal., cp. also Safn i. 31, 32; in má-ské, kann-ské, may be!
No entry
a, m., qs. skikki (?), [akin to Engl. shank; Germ. schinken]:—a strip, lap, skirt, of skin, cloth, land; bak-skiki (q. v.), land-s.; hann hefir skilið eptir lítinn skika, passim in mod. usage.
(að), v. to order, set in order order, ordain (rare).
að, [from Germ. schicken], to order, ordain, Fb. iii. 337 (the third hand), Fas. iii. 295, 337 (of the 15th century); for in Sks. 803 the old vellum B has skipaðr, Bs. ii. 306 (verse 8).
No entry
f. an ordinance, order, Pass., Vídal.
No entry
adj. (-liga, adv.), orderly, well-behaved, (mod.)
I)
f. cloak, mantle.
II)
(-ta, -t), v. to put on a cloak; ~ sik, to cloak oneself.
ð, to put on a cloak; skikkja sik, to cloak oneself; þá tók konungrinn einn gráfeldinn ok skikði sik, Hkr. i. 180; varar-feldir nýir ok úskiktir, not worn, N. G. L. i. 75.
I)
f. cloak, mantle.
II)
(-ta, -t), v. to put on a cloak; ~ sik, to cloak oneself.
u, f. a cloak, mantle, Am. 47, Nj. 22, Eg. 213, 318, 579, Fms. ii. 280; skikkja and möttull (q. v.) are synonymous, thus, hann gaf honum ‘skikkju,’… hann sá altaris-klæði þat er gört var ór ‘möttlinum’ (both referring to the same garment), Fms. vi. 164; skikkjur þær er feldir heita, Krók.; skikkju verð, Fms. x. 199; skikkju kaup, id.
COMPDS: skikkjubönd, skikkjulauss, skikkjurakki, skikkjuskaut.
n. pl. mantle-straps.
n. pl. the mantle straps, Fms vi. 348.
a. cloakless.
adj. cloakless, Fms. vii. 143, Sks. 289, Ld. 168.
m. lapdog.
a, m. a lap-dog, Orkn. 114, Fas. iii. 544.
n. lap of a cloak.
n. the lap of the s., Fms. iv. 137, Mag.
n. pl.
1) distinction; heyra, nema orða s., to be able to make out words; menn sá varla handa (fingra) sinna s., they could hardly see their own hands (fingers);
2) discernment, knowledge; kunna, vita góð s. á e-u, to be well informed of, have good knowledge of; kunna s. rúna, to know how to read runes;
3) adjustment; fœra mál til skila, to put a case right; gera s. á e-u, to perform, discharge (mér þykkir úsýnt, hver s. ek geri á yðru erendi); verða at litlum skilum, to be of little account, come to nought; koma e-u til skila, to put in order; e-t kemr til skila, is duly delivered, comes to hand (hann sendi konunginum hest, ok kom sá vel til skila); svá at allír hefði góð s., so that all should have their due; hann hafði engan erfingja þann er s. væri at, he had no trusty heir;
4) pleading (öll jögmælt s.).
n. pl. [skilja; Engl. skill; Dan. skjel; a word borrowed from the Norse]:—a distinction, of eyesight and hearing; menn sá varla handa sinna skil, one could hardly distinguish one’s own hands, Eb. 260; sjá varla fingra sinna skil, Bs. i. 352; nema orða-skil, to catch the distinction of words, Eb. 28; kunna daga-skil, Sks.
2. a weaver’s term, the space between the threads.
II. metaph. discernment, knowledge; kunna góð skil á e-m (e-u), to have favourable knowledge of, to know distinctly, well, Ld. 22; vita skil á e-u, id., K. Á. 108, Gþl. 25; kunna skil e-s, Am. 9; Snorri vissi góð skil á honum, Eb. 142.
2. an adjustment, fair dealings, due, Dan. skjel; segja skil á e-u, to declare, Ld. 234; göra skil á e-u, to give an account of, Grág. i. 440; at skilum ok at lögmáli réttu, Gþl. 306; stefna e-m til skila, to cite a person to answer in court, Grág. i. 175, 179, ii. 227; færa mál til skila, to put a case right, Fms. v. 324; verða at litlum skilum, to be of little account, come to naught, Fms. ix. 297; svara skilum fyrir e-t, vii. 127; sá arfr skal at skilum fara, Jb. …
Shortened here. Read the full article →
(að), v.
1) to expound, give reason for, explain (vilda ek, at þú skilðir þessa rœðu);
2) to decide; þeir áttu eigi um at s. málit, they had not to decide the suit;
3) ~ e-u aptr, to return a thing, bring back (hann ~ði aptr yxnunum).
að, to perform a duty; fylgd ok vörðr skal boðinn vera snimma dags, ok skilaðr í seinsta lagi þann tíma sem konungr gengr til borðs, N. G. L. ii. 414; at ekki sé eptir ú-skilat eðr úgört, Hom. 84.
2. skila e-u, to bring back, return a thing; hann skilaði aptr yxnunum, Rd. 257; at þú skilir aptr stóðhrossunum, Vápn. 19; fé skilisk eptir fyrra skil-orði, Gþl. 311: to deliver a message, skila e-u, því ana ek at s. til þín, at…, id.
II. = skilja, to decide; til viðr-tals um þá hluti er eigi vóru enn skilaðir þeirra í milli, Bs. i. 773; þeir áttu eigi um at skila málit, Nj. 87; meðan þau vóru eigi andliga skiluð, Hom. 79; ok öllu því máli var þá skilat er áðr hafði í milli farit, Eg. 346; enda eigi þeir um einn hlut at skila, Grág. (Kb.) i. 68.
2. to expound, give reason for, explain; vilda ek at þú skilaðir þessa ræðu, Sks. 327 B; at þér skilit þetta meðr nökkurum orðum, 685 B (or from skilja); enda skil ek eigi áðr enn ek heyri þetta görr skilat fyrir mér, 36; at sjálf decreta skili þat síðan, hversu …, Anecd. 18.
No entry
n. pl. a message.
No entry
f. = skilgetin dóttir, D. N.
No entry
m. a Norse law term, a private court of adjustment, like the Icel. görð, q. v.; cp. mod. Germ. ‘schieds’-richter, N. G. L. i. 87; halda skiladómi fyrir kaupi sínu, Gþl. 496 (Js. 119), Dipl. ii. 12; halda s. fyrir jörðina (acc.), iii. 11; halda skiladómi fyrir, ok njóta vátta sinna, at hann tók fyrri, Gþl. 335; halda (landi) til skiladóms, Dipl. ii. 6.
No entry
adj. = skillítill, Sturl. i. 56.
m. trustworthy man.
m. a trusty man, Sks. 20, Rd. 260, Gþl. 25; ó-skila maðr, an untrustworthy man.
No entry
m. = skillingr, D. N., in deeds of the 14th century.
2. in mod. usage, of a small coin.
No entry
m. a reed-wand, Fb. i. 405 (in a verse).
No entry
m. [either from skelfa = the shaker, or, it may be, akin to Germ. schilf = a reed]:—the name of a mythical royal familv, a prince, lord, Edda, Lex. Poët.; dauða skilfingr, the prince of Death, Niðrst. 6.
No entry
f. a disposition, Skálda 197.
a.
1) clear, distinct (skilin orð);
2) intelligent (s. til orða).
adj. [skilja; Scot. skeely], distinct; skilin orð, clear, distinct words, Hm. 135; tala hátt ok snjallt ok skilit, Konr. 56; svá skýrt ok skilit, Bs. ii. 16; til þess at þá verði skilnari frásögnin, Róm. 108; snjallr ok skilinn í öllu framferði, Mar.
(skil, skilda; skiliðr, later skildr, skilinn), v.
1) to part, divide, separate (sú er nú kölluð Jökulsá ok skirl landsfjórðunga);
skilr hann flokk sinn, he divides his band;
2) to break off, break up (þessi sótt mun ~ samvistu okkra);
síðan skildu þau talit, they broke off their talk;
3) to part company, take leave (skildu þeir með mikilli vináttu);
4) impers.; þar er leidir (acc.) skildi, þá skildi ok slóðina, where the roads parted, there the tracks too parted;
mundi ~ vegu þeirra, their ways would diverge;
með þessu skilr skipti þeirra, thus ended their dealings;
it differs, mikit (acc.) skilr hamingju okkra, there is a wide difference between our fortunes;
þá skilr á um e-t, they disagree about a thing;
ef skrár skilr á, if the scrolls differ;
5) to distinluish, discern, with the eyes (nú má ek þann eigi sjá eða biða mér fulltings, er ek má harm eigi ~);
with the ears, to hear (eru þeir hér svá, at þeir megi ~ mál mitt);
6) to understand, find out (þá þóttist Þórr ~ hvat látum verity hafði of nóttina);
7) to decide, settle (skildi konungr erendi Sighvats svá, at honum líkaði vel);
8) to set apart, reserve for one (þó at konungr hafi mér skilit eignir minar eða landsvist í Orkneyjum); …
pres. skil, skill, Grág.; pret. skilði, skildi; part. skiliðr, and later, skildr and skilinn; neut. skilið and skilt: [the original sense, viz. to cut, Lat. secare, appears in Goth. skilja = a butcher; A. S. scylan = to separate.]
A. To part, separate, divide; Tanais skilr heims-þriðjunga, Al. 131; sú er nú kölluð Jökulsá ok skilr lands-fjórðunga, Landn. 251; Gautelfr skilr Noregs-konungs ríki ok Svía-konungs, Rb. 330:—to break off, break up, þessi sótt mun skilja vára samvistu, Ld. 286; mun sá einn hlutr vera at s. mun með okkr, Nj. 112; mun þat s. með okkr, Fs. 16: segja Rúti at betra mun at s. ykkr, of fighters, Nj. 32; Höskuldr skildi þær, Ld. 36; þá er barsmíð skilið, Grág. ii. 114; s. ræðu, s. talit, to break off the conversation, Ld. 36, Fms. ii. 262, Nj. 48, Bjarn. 22; s. boðinu (dat.), Gísl. 116, is prob. an error; skilja hjúskap, to divorce, K. Á. 6; váru skilið ráð þeirra Sigríðar, Fms. x. 219; skilr hann flokk sinn, then he divided his band, viii. 59; þá skildi ekki nema hel, vii. 233.
2. with prepp.: s. frá, to separate, Fms. xi. 350, Blas. 42; frá skildr, excepted, Dipl. …
Shortened here. Read the full article →
No entry
adv. distinctly, Mar.
a. intelligible, distinct.
adj. distinct, Skálda 174: intelligible, Sks. 157; ú-skiljanligr, unintelligible.
(-s, -ar), m.
1) pl. money (hón skell um hlaut fyr skillinga);
2) shilling; shekel.
m. [Goth. skilliggs; A. S. scilling; Engl. shilling; Dan. skilling], a shilling, Þkv. 32, Eg. 278, 280: as a rendering of the Hebr. shekel, Stj. 363. 396, 461, 534, Mar. 1202; gull-s., Ó. H. 22.
No entry
n. [Dan. skimmel; Shetl. skilm], mustiness; and skilma, að, to be covered with mouldiness, (Oldn. Ordb.)
m. separation, parting, divorce; at skilnaði, at parting.
m. a separation, Grág. ii. 13, 114: a separation, divorce, i. 378, Fms. x. 348: a parting, Stj. 479; at skilnaði, at their parting, at last, Eg. 574, 575, Nj. 106, Fms. viii. 258.
II. distinction, Stj. 271.
f.
1) separation;
2) discernment, understanding (fá skjóta ~ á e-u);
3) sense, meaning (~ orðanna);
4) view, opinion;
vera má, at svá sé, en ek heti hina ~, but I am of the opposite opinion.
f. (in mod. usage skilningr, m.), a separation, division; einn Guð þrennr í skilningu, Hom. 146; Guð görði himna í skilningu, Eluc. 9; s. millum íllra hluta ok góðra, Sks 502; þær þrjár skilningar er einn Guð, Gþl. 40.
II. discernment, understanding, intellect, Barl. 23, 45; skilningar andi, Sks. 611; skilningar himinn, Fas. iii. 665; leiða til fullrar skilningar, Sks. 309 B; fá skjóta s. á e-u, Fms. i. 97: koma skilningu á e-t, Mar.; eptir honum hurfu margir menn í skilningu, Ver. 95; rétta skilning, kunna góða s. á e-u, Sks. 51, 493 B; mikla s. ok minni, Stj. 70; vit ok s., Skálda 169.
3. sense, meaning; ek hefi hina s., at …, but I think, that…, Nj. 142; meðr annarri s., Stj. 53; þessor er ráðning ok s. draums þíns, 200; hann bauð þeim gæta hverja skilning þeir skildi á hverju hafa, Barl. 22; eigi skaltú þvilíka s. hafa á þessu máli, 45; án skilning þeirra orða, Anecd. 2.
COMPDS: skilningarlauss, skilningarvit.
a. senseless, without understanding; skilningarlaus skepna, a brute.
adj. senseless, without understanding, Sks. 246 B: a brute, s. skepna, 45.
n. sense, intellect.
n. pl. mother-wit, sense, instinct, Stj. 98, 101: the (five) senses, 20, freq. in mod. usage.
m. sense, meaning, opinion.
m. = skilning, sense, meaning, understanding; þann skilning, Stj. 2; skilningi, id.; andaligr s., 25, 50; var í bréfinu sá s., Bs. i. 803, 838; þessi o:ð bera þann skilning, ii. 42; þat er minn s. at sú skipan á at standa, i. 827; tvenna skilninga, Skálda 207, and so in mod. usage: skilnings-góðr, clever; skilnings-laus, -lítill, adj. senseless, of small understanding,
pp. torn in wedlock, = skilgetinn.
part. lawfully-born, born in wedlock, Fms. i. 193.
m. condition, stipulation, terms; með þeim skildaga, at, on condition that.
a, m. a condition, stipulation, terms, Nj. 81, Ó. H. 47, 98, Gþl. 494, Fms. i. 22, 80, vi. 293, vii. 92, 147, Vm. 129, K. Á. 224, passim.
2. a term, Icel. Almanack, 10th and 14th May, 1872.
No entry
part. f. lawfully wedded; móðir s., Gþl. 215, 232; s. kona, N. G. L. i. 151; s. barn = skilgetið barn, Rétt. 44; dróttningar skilfenginnar, Fms. vii. 306.
pp. lawfully begotten, born in wedlock.
part. lawfully begotten, born in wedlock; s. sonr, dóttir, arfi, Nj. 154, Orkn. 318, Fms. ix. 242, 328, Vm. 131:—s. móðir, = skilfengin, N. G. L. ii. 75. v. l. 17.
a. trustworthy, reliable, respectable (~ bóndi).
adj. trustworthy, worthy; s. bóndi, Magn. 536, Sturl. i. 8; framkvæmdar-maðr ok s., 38; skilgóðir menn, Eb. 264.
m. promptness.
a, m. promptness, = greiðskapr, Nj. 18, v. l.
No entry
að, dep. to marry lawfully, Rétt. 44.
a. not very trustworthy.
adj. not very truthful, Sturl. i. 56, 193.
m. agreement, condition, stipulation (með þeim. skilmála, at).
a, m. a condition, term, stipulation, Eg. 35, Stj. 38, 173, freq. in mod. usage.
No entry
n. [Dan. skjelle-mærke], a land-mark, Gþl. 452. skilmerki-ligr, adj. (-liga, adv.), distinct.
n. condition, stipulation, terms.
n. a condition, stipulation, terms (= skildagi), Jb. 282, Gþl. 307, 483, K. Á. 112, Fms. vi. 19, passim: a regulation, fjár s., N. G. L. i. 75: a decision, með sex manna skilorði, ii. 142.
n. = skilríki.
n. an account, proof, evidence; með skynsemd ok s., Stj. 142, 150, 163, cp. 23, v. l.
a. = skilríkr.
adj. trustworthy, respectable; skilrekkir menn, Stj. 90, 142.
n. proof, evidence (sýna ~ til e-s).
n. a proof, evidence, = skilrekki; sýna s. til e-s, Grett. 121 A; sýna e-t með s., Jb. 170; sýna fullt s., Dipl. ii. 16; með fullu s., Th. 4; skrár ok s., Pm. 68; eptir því sem góðra manna s. þar um vátta, 46; fyrndar s., a proof of prescription, Dipl. ii. 5.
2. of a deed (as a document), Ann. 1361; bréf ok skilríki (plur.), Bs. i. 818, freq. in mod. usage, but skilrekki seems to be the older and truer form.
adv.
1) honestly;
2) clearly, conclusively.
adv. clearly, conclusively, Gþl. 18 (Jb. 48), Karl. 554; frankly, H. E. i. 487.
a.
1) honest, upright;
2) trustworthy.
adj. - skilrekkr; s. maðr, Nj. 235, Fms. xi. 101, K. Á. 208, Gþl. 58, Grett. 90 A; s. bóndi, 110.
2. conclusive; skilríkt bréf, s. skript, Stat. 274, Bs. ii. 131; tjá skilríkt, to tell distinctly, 121.
No entry
adj. (-semi, f.) = skilríkr.
No entry
a, m. = skildagi, N. G. L. i. 136, 151.
No entry
f. an account; göra s. fyrir kaupum, Gþl. 493.
No entry
adv. clearly, conclusively, with despatch, promptly, Gþl. 66, Dipl. ii. 13, Anecd. 66, Sks. 57, 282 B, 315.
a. trustworthy.
adj. trustworthy, authentic, Stj. 17, Anecd.; öll bréf eiga á sér s. mörk, marks proving their authenticity, 88.
a. trustworthy (~ maðr).
adj. = skilríkr, trustworthy; s. maðr, Ld. 274; í skilvísum bókum, Stj. 17, 41, 58.
a. = skilvíss.
adj. = skilvíss, K. Á. 52.
n. = skilorð.
n. = skilorð, Fms. vi. 194, D. N., freq. in mod. usage.
(að), v. to look all around.
að, to look all around, of a restless and eager look; hann skimar at fé sínu, Fas. i. 7; s. í allar áttir; see skuma.
No entry
m., poët. a he-goat, Edda (Gl.)
n. sheen, shining (s. sólar).
n. [skína; in provinc. Germ. the moon is called schein, Grimm’s Dict.], sheen, shining, of the sun, moon, stars; skin sólar ok tungls, 623. 21; hann ræðr fyrir regni ok skini sólar, Edda 16; einn dag var skin heitt, Fms. i. 118, vi. 411; þann dag var fagrt veðr af skini, x. 344; höfðu þeir skorpnat í skininu, Háv. 47, passim: sól-skin, sunshine; tungl-skin, moonshine; a poët. name of the moon, Alm.
2. show = Germ. schein; yfir-skin, mod.
COMPDS: Skinfaxi, skinhringr.
n. a kind of cloak.
n. a kind of cloth; Grönl. H.M. iii. 96, Flóv., D. N.
pp. from skína;
bleached, withered (~ hross-hauss).
part. bleached, withered; s. bein.
n. skin, fur.
n. [a specially Scandin. word, not known to the Saxon and Germ., unless Germ. schinden (= to flay) is of the same root; the Engl. skin is probably a borrowed Norse word, esp. as sk is not represented by sh]:—a skin; húð af nauti, skinn af sauði, N. G. L. i. 420; bera (fall) af skinni, K. Þ. K., passim; sauð-skinn, sheep-skin; skinna tíund, N. G. L. i. 462.
II. plur. skins, of fur or a furred cloak, Fms. vii. 34; grá skinn, 352; hvít skinn, Rétt. 2. 10; hann tók þá skinn sín er hann hafði á herðum sér, ok lagði undir höfuð Knúti konungi, 368; hann gaf honum skinn góð ok klæddi hann vel, 397; þat var skikkja ok pelldregin yfir skinnin, Lv. 41; cp. ‘axlede han sit skin’ in Dan. ballads. Skinna-björn, a nickname, from fur-trading in Russia (Hólmgarðr), see Landn. 3, ch. 1. skinns-litr, m. complexion of skin, Nj. 219, Bárð. 164, Fms. iii. 189. skinna-vara, u, f. ‘skin-ware,’ peltry, fur-ware, Eg. 69, Fms. x. 75, Ó. H. 134, Landn. 169, v. l. 7.
B. As adj. of skin: skinn-beðr, m. a bed in a skin case, Dipl. …
Shortened here. Read the full article →
No entry
u, f. a skin, piece of vellum, in compds, Fagr-skinna, Morkin-s., Grá-s., Hrokkin-s., Gull-s., Rauð-s., see prefaces to Icel. Edd. of Sagas.
m. skinner, tanner.
a, m. a skinner, tanner, 656 C. 8.
No entry
a, m. a nickname, a skinner, Vápn. 5.
No entry
adj. bright-skinned, of complexion, Lex. Poët.
No entry
m. ‘skin-pulling,’ an athletic game, uncertain what; ef maðr gengr til fangs eðr skinndráttar at vilja sínum ábyrgist sá sik sjálfr at öllu, N. G. L. ii. 59.
pp. lined with skin.
part. lined with fur, Ísl. ii. 223.
a. white-skinned.
adj. white-skinned, = skinnbjartr.
No entry
d, to put on one’s skin clothes, of fishermen.
n. pl. = skinnföt.
n. a suit of skin clothes; see skinn B.
a. skinless, skinned.
adj. skinless, with abraded skin, Fas. iii. 393.
m. a kind of game.
m. a ‘skin-game,’ = skinndráttr, Sturl. iii. 188, Háv. 54, Fbr. 140, Bs. i. 648, 680.
No entry
adj. white-skinned.
No entry
m. skin-socks, worn by fishermen; see skinn B.
No entry
u, f. a scratch of the skin.
m. skin cloak.
m. a skin cloak, used by fishermen; see skinn B.
No entry
u, f. a nickname, Bárð.
pp. skin-thatched, skin-covered.
part. skin-thatched, skin-covered, Stj.
No entry
a, m. Sheen-mane, name of the sun-horse, Edda.
No entry
m. a nickname, Fms. viii.
n. ship (of any kind).
n. [Ulf. skip = πλοιον; a word common to all Teut. languages, ancient and modern]:—a ship; it is the generic name, including ships of every size and shape; lang-skip, a long ship, a war ship (including dreki, skeið, snekkja); kaup-skip, a merchant ship (including knörr, buzza, kuggr); even of ferry-boats on lakes, rivers, channels, hafa skip á á (river), Grág. ii. 267; haf-skip, a sea-going ship; segl-skip, róðrar-skip, N. G. L. i. 335, Ld. 300, Hkr. i. 152, Fms. i. 38; ríða til skips, Nj. 4, and in countless instances: of a ship-formed candlestick, járn stika með skipi, Dipl. v. 18. For the heathen rite of burying a man in a ship, see Landn. 81, Ld. 16, Gísl., cp. also Yngl. S. ch. 27; Skjöld. S., of king Ring in Arngrim’s Suppliments (MSS.)
II. COMPDS:
1. with gen. plur.: skipa-afli, a, m. a naval force, Sturl. iii. 65, Fms. vii. 248. skipa-búnaðr (-búningr, Fms. x. 119), m. the fitting out of ships, making ready for sea, Fms. viii. 380, ix. 215. skipa-farir, f. pl. = skipa-ferð, Orkn. 428, Fms. iv. 50, Þiðr. 249. skipa-fé, n. …
Shortened here. Read the full article →
I)
(að), v.
1) to arrange, place in order, draw up, with dat. (Egill ~ði svá mönnum þeim, er merkit báru); s. e-m fyrir e-t or yfir e-t, to put one in charge of; s. e-m hjá e-m, to assign a seat to one beside another (jarlinn ~ði þeim hjá Gunnlaugi); fig. to explain; s. draumi, to interpret a dream;
2) with acc. to take up, occupy; skipuðu konur pall, the women were seated on the pallr; hann ~ði öndvegi, he had his place in the high-seat; to arrange, array, s. fylking sína, to draw up one’s line of battle; var skjöldum ~t allt húsit um veggina, the walls were all hung with shields;
3) s. e-m e-t, to assign a thing to one (~ði hann nú allt land sínum sýslumönnum); also without dat. (Geirmundr ~r jarðir sínar á laun);
4) to man (skipuðu þeir skipin sem bezt); ek skal s. húskörlum mínum annat skipit, I will man one of them with my house-carles;
5) s. til e-s, to arrange, make ready for (s. til atlögu); s. til búa sinna, to put one’s household in order; þó mun eigi of ~t til ánna, there will not be too many rams for the ewes;
6) to change; bið hann, at þit skipit máldaga, ask him to change the bargain; …
að, [skip; Dan. skibe], to unload a cargo, skipa upp; Vigfúss skipar upp gózit, Fms. xi. 430; þeir tóku land ok skipuðu þar upp, Ísl. ii. 246; þeir lágu þar í lægi ok skipuðu upp, 217; skipit hélzk ok var upp skipat, Sturl. ii. 117.
I)
(að), v.
1) to arrange, place in order, draw up, with dat. (Egill ~ði svá mönnum þeim, er merkit báru); s. e-m fyrir e-t or yfir e-t, to put one in charge of; s. e-m hjá e-m, to assign a seat to one beside another (jarlinn ~ði þeim hjá Gunnlaugi); fig. to explain; s. draumi, to interpret a dream;
2) with acc. to take up, occupy; skipuðu konur pall, the women were seated on the pallr; hann ~ði öndvegi, he had his place in the high-seat; to arrange, array, s. fylking sína, to draw up one’s line of battle; var skjöldum ~t allt húsit um veggina, the walls were all hung with shields;
3) s. e-m e-t, to assign a thing to one (~ði hann nú allt land sínum sýslumönnum); also without dat. (Geirmundr ~r jarðir sínar á laun);
4) to man (skipuðu þeir skipin sem bezt); ek skal s. húskörlum mínum annat skipit, I will man one of them with my house-carles;
5) s. til e-s, to arrange, make ready for (s. til atlögu); s. til búa sinna, to put one’s household in order; þó mun eigi of ~t til ánna, there will not be too many rams for the ewes;
6) to change; bið hann, at þit skipit máldaga, ask him to change the bargain; …
að, [from this word has come the Fr. équiper; Engl. equip]:—to give order or arrangement to things, with dat., i. e. to draw up, place in order, arrange them, of seats, lines, rows; hann skipaði mönnum í skjaldborg, Ó. H. 206; þá fylktu þeir liði sínu ok skipaðu, 205; þeirra hverr á at skipa tveim mönnum í Lögréttu, öðrum fyrir sér, en öðrum á bak sér, Grág. i. 5; Gunnarr hafði marga boðsmenn, ok skipaði hann svá sínum mönnum, hann sat á miðjan bekk, en innar frá Þráinn … þá var skipat konum í annat sinn, sat þá Þorgerðr meðal brúða, Nj. 50, 51; svá var skipat sessum, at …, Fms. x. 16; Egill skipaði svá mönnum þeim er merkit báru, Hkr. i. 150; skipaðu höfðingjar herinum til atlögu, Fms. ii. 303; jarl skipaði svá atlögunni, ix. 430; þeir skipaðu svá sinni ferð, at …, 468; konungr skipaði Haraldi í sína sveit, vi. 168; Gizurr skipaði Oddi yfir Skaga-fjörð, x. 60; hann skipaði sonum sínum til landa, Rb. 316; skipuðu Ribbungar þar öllum sýslum, Fms. ix. 393; bændr ok þingu-nautar skyldu fyrst gunga á þingit ok skipa dómum eptir lögum, vii. 138; hann skipaði allri bygð ok skipti í skipreiður, Hkr. i. 146; er skipat í þáttu allri skrá þessi, Rb. 4.
2. …
Shortened here. Read the full article →
f.
1) order, arrangement; A. sagði, hver s. vera skyldi fyrir liði hans, how his troops should be drawn up; þessi var s. á göngu konungs til kirkju, this was the order of the royal procession;
2) manning of a ship, crew; sex skip skipuð fullri s., fully manned:
3) place, berth, as one of the crew (hann tók, sér s. með þeim manni, er Þórólfr hét);
4) due order, due course, disposition, arrangement (lét hann upp lesa bréf um s. ríkisins);
5) orders (þeir beiddust skipunar at konungi);
6) change; mun honum, þykkja góð a. á komin, he will think that good change has taken place.
and skipun, f. order, arrangement, disposition, of men; Aðalsteinn sagði hver s. vera skyldi fyrir liði hans, A. said how his troops should be drawn up. Eg. 292; þessi var skipan á göngu konungs til kirkju, this was the order of the royal procession, Fms. x. 15; þeir höfðu séð lið Hákonar ok alla skipan þeirra, vii. 256; varð orrosta eigi löng áðr s. raufsk á skipi Hákonar, 289; þá þynntisk skipun fyrir framan merki konungs, Ó. H. 217.
2. the manning of a ship, a crew; sex skip skipud fullri skipan, fully manned, Fms. x. 58; Eiríkr skipaði hann (i. e. the ship) sínum mönnum með þrennum skipunum, manned her with a threefold crew, 368; svá létu þér sem várt skip myndi eigi verr skipat enn Ormrinu langi var, en svá sýnisk mér sem skipti muni á vera um skipanina, vii. 11; ef háseti rýfr skipan, if one of the crew breaks the crew, by absenting himself or deserting, N. G. L. ii. 276, 278 (Jb. 387); Lögréttu-s.
II. an appointed place, position; ganga til sætis síns sem hann á gang réttan ok skipan, Sks. 370; Haraldr fór þá austr til Svíþjóðar ok leitaði sér skiponar, Ó. H. 11: = skiprúm, hired service on board a ship, as a mate, fisherman; …
Shortened here. Read the full article →
No entry
f. a book of statutes, H. E. i. 516.
n. writ.
n. a writ, Sturl. iii. 138.
n. trespass against an order.
n. trespass against an order, Sks. 592.
m. seaman sailor.
a, m. [Dan. and Engl. skipper], a mariner, Eg. 373, Fms. ix. 319, Jb. 382, Hkr. ii. 83; skipara-stefna, Fms. iv. 298.
m. a shipwrecked person (sýna skipbrotsmanni, hvar höfn var).
m. a shipwrecked person, Hkr. i. 310.
No entry
m. pl. the franklins of a skipreiða, Gþl. 91.
No entry
n. a husting in a s., Gþl. 86.
No entry
m. a ‘ship-steerer,’ captain, skipper, Eg. 33, Fms. vii. 256.
f. the camp of the Varangians at Constantinople.
f. [from Lat. excubitum; Byzan. Gr. ἐσκύβιτον], the camp of the Varangians at Constantinople, Fagrsk. 111.
(-pta, -ptr), v.
1) to divide;
s. e-u í tvá staði, to divide into two parts;
s. e-u með sér, to divide between themselves (sumum mönnum skiptu þeir með sér til ánauðar);
2) to share, deal out (nornir ~ geysiújafnt);
enda skipti guð með oss, and so may God judge between us;
3) to shift, change (s. litum, nafni, skapi);
4) þat skiptir engu (litlu, miklu), it is of no (little, great) importance, it makes no (little, great) difference;
mik skiptir engu, it is of no moment to me, does not concern me;
s. máli, to be of importance (þótti henni allmiklu máli s., at þér tœkist stórmannliga);
eiga máli at s. um e-t, to have a right to deal with, be concerned about, a thing;
þat mun tveimr s., it will turn out in one of two ways;
sér Pálnatoki, at mun tveimr um s., that it will turn out one way or the other;
þat skipti mörgum hundruðum, it was a matter of (it amounted to) many hundreds;
sitr Ólafr nú at búi sínu, svá at vetrum skipti, for several years;
5) absol. to come about, happen;
ef því er at s., if it comes to that;
því er at s. þó, it will however turn out so;
6) with preps., s. sér af e-u, to take part in, concern oneself with a thing (Glúmr skipti sér ekki af um búsýslu); …
t, [A. S. scyftan; Engl. shift; Dan. skifte]:—to make a division of a thing, with dat. of the thing; to part, share, divide; skipta e-u í hluti, Eluc. 8; s. hrepp í fjórðunga, Grág. i. 443; s. liði í sveitir, Fms. ix. 511, x. 268; skipta þeir nú félagi sínu, Ld. 192; s. arfi, Eg. 197; s. með sér úmögum, Grág. i. 237 sqq.; sumum mönnum skiptu þeir með sér til ánauðar, Fms. i. 77; tóku þeir at herfangi allt fólk ok skiptu milli skipanna, vii. 195; s. vatni með mönnum, Grág. ii. 290; s. landi með okkr, 254; konungr skipti landi með sonum sínum, Fms. i. 6: s. e-u við e-n, to share it with another, Eg. 333, Fms. vii. 176; s. sundr, to part asunder, divide; ef sundr er skipt lögunum, þá mun sundr skipt friðinum, Nj. 164: to share, nornir skipta geysi-újafnt, Edda 11; enda skipti Guð með okkr, Nj. 165; látum s. Guð giptu, Fms. viii. (in a verse).
2. so in the phrases, vil ek mér engu af skipta, I will take no share for myself, will take no part in, Bs. i. 7, Band. 9 new Ed.; skipta sér lítið af e-u, Hom. (St.), Fas. iii. 529; s. mér engu af við þik, to leave thee alone, Fms. ii. 162; Þorgils bað hann sér ekki s. …
Shortened here. Read the full article →
n.
1) division, distribution sharing (þér hafit land lítit, en erut margir til ~s);
2) change (mörgum þótti þetta s. mjök í móti skapi);
3) shift (þat munu Danir kalla betra s. at drepa heldr víking norrœnan en bróðurson sinn danskan);
4) pl. dealings, transactions, disputes, fights (þau ein s. munu vit eiga, at þér mun eigi betr gegna).
n. a division, distribution, sharing; þegar í áttir er skipt úmögum, þá skal þat s. halda, Grág. i. 237; þér hafit lítið af ríki, en erut margir til skiptis, Fms. i. 52; þessa skiptis mun ek opt iðrask, Eg. 294; ok er þeir fundusk um skiptin, orðu þeir vel ásáttir, Þorst. Síðu H. 117.
2. a shift; þat munu Danir kalla at betra skipti sé at drepa heldr vÍking Norrænan en bróður sinn Danskan, Fms. i. 85: a change, mörgum þótti þetta s. mjök á móti skapi, Eg. 64.
II. exchange, dealings, transactions, as also contests, disputes, fights, only in plur.; í þvílíkum skiptum konunganna fannsk þat á, at …, Fms. i. 17; þau ein s. munu vit eiga, Nj. 141; fórn þeirra s. svá, at…, 196; s. vár sona. Eiríks, Eg. 524; með þessu skilr s. þeirra, Ísl. ii. 274; hafa þeir fengit minna hlut í várum skiptum, Fms. vii. 256; mæltu menn at hér væri makliga um þeirra s., Ld. 148; ef hinn sári maðr segir öðrum frá þeirra skiptum, Grág. ii. 33; við-s., af-skipti, dealings; um-s., a change; see also the compds, missera-skipti, síða-skipti; hesta-s., a change of horses; all these compds being used only in plur.
III. time; …
Shortened here. Read the full article →
f.
1) division;
2) change.
f. a division, dividing, Grág. i. 242, ii. 342, Alg. 356 (of arithmetic), passim.
2. a shifting, change, Skálda 182, 209. skiptingar-tíund, f. = skiptitíund, K. Þ. K. 162.
m.
1) changeling;
2) idiot (inn mesti s. ok afglapi).
m. a changeling (Germ. wechselbalg), an idiot, believed to have been substituted for the right child by fairies, Sks. 296, Fms. xi. 56, 445, Fas. ii. 341, Mar., Stj. 475; for the popular superstition see Maurer’s Volksagen.
2. gramm. = semi-vocalis, the letters i and u, Skálda 170.
No entry
adv. shiftingly, in parts, 677. 8.
a.
1) changeable;
2) divisible.
adj. divisible, 677. 11, Skálda 203.
No entry
f. a tithe, thus called from being divided into four parts, between the church, bishop, priest, and poor, K. Þ. K. 162, Bs. i. 834, Vm. 84, H. E. ii. 89.
No entry
n. order, disposition.
adv.
adv. orderly, Fms. ii. 147, Sturl. i. 9, ii. 1.
a. orderly.
adj. orderly, Sturl. ii. 174.
No entry
m. a ship’s boat, cock-boat, Fms. vii. 82.
n. a ship’s board, gunwale.
n. = skipsborð, Hkr. i. 314.
No entry
f. a ship’s repair, Pm. 133.
n.
1) shipwreck; vera í ~i, to be shipwrecked;
2) pl. pieces of a wrecked ship (ætluðu þeir at gera sér skip ór ~unum).
n. a shipwreck, Grett. 98 A, Ísl. ii. 245; vera í skipbroti, to be shipwrecked, Fb. i. 341: wreck drifted ashore, Grett.
No entry
u, f., Ann. 1349; see buza.
pp. ready to sail.
part. ‘boun,’ ready to sail, Bs. i.
m. a ship’s fittings.
m. a ship’s fittings, Eb. 100.
m. ship-launching.
m. a ship-launch, Gþl. 113, Fms. vi. 202.
No entry
m. a skipper, captain, N. G. L. i. 209.
No entry
f. an inheritance among the ship’s company, see the remarks to mis-för, p. 430, N. G. L. i. 50.
No entry
m. a ship’s cargo, Sks. 231.
f. sea-voyage.
f. [Germ. schiff-fahrt], a sea-voyage, Fms. i. 222, xi. 263.
f. a ship’s plank; stíga á ~, to go on board.
f. a ship’s plank; only in the phrase, stíga á s., to go on board, Ld. 318, Fbr. 186.
n. wreck.
n. a wreck. Fas. ii. 538, Ann. 1419.
No entry
adj. navigable for a ship; veðr hvasst ok eigi skipfært, Eg. 482; lagði fjörðinn svá at ekki var skipfært, Fbr. 79 new Ed.
f. sailing voyage (vera í ~um).
f. a sailing, Eg. 220: a voyage; vera í skipförum, 73; banna skipfarar upp í landit, Hkr. ii. 12.
a. navigable.
adj. ‘ship-going,’ navigable, of a channel, river, or the like, Eg. 482.
No entry
f. ship-building, Gþl. 78, Hkr. iii. 118.
m. ship-master, captain.
m. a skipper, ship-master, captain, Fms. xi. 426, Sturl. iii. 6l.
m. the ship’s share of a catch.
m. the ship’s share of a catch, Jb. 329.
n. wreck of a ship.
n. the wreck of a ship, Fms. viii. 259, Jb. 392.
a. afraid of the sea.
adj. = sjóhræddr, Al. 140.
n. purchase of a ship.
n. the purchase of a ship, Lv. 97.
m. = skipakostr.
m. = skipakostr, Eg. 202, Sturl. i. 77.
f. arrival of a ship.
(-koma), u, f. the arrival of a ship, Grág. ii. 405, Nj. 4, Ld. 62, Fms. ii. 68.
a. skilled as a seaman.
adj. skilled as a seaman, Stj. 571.
a. shipless.
adj. shipless, Fms. viii. 371.
v. to bury in a ship.
lagði, to bury in a ship, Landn. 81.
f. the hire of a ship.
u, f. the hire of a ship, Gþl. 507, Jb. 383: a ship-tax, N. G. L. i. 257.
No entry
f. damage to a ship, N. G. L. i. 336.
No entry
n. a lack of ships.
m. sailor, ferryman.
m. a shipmate, one of the crew, Fms. xi. 430.
n. ship-pound.
n. [Dan. skib-pund], a weight; fjórar vættir ok tuttugu skulu göra s., Gþl. 523; tíu s. í lest, tólf lestir í áhöfn, 732. 16; but, tólf s. í lest, Bs. i. 545; hann kvað á at ekki s. skyldi vera dýrra en hundrað vaðmála, Fms. vi. 266; sex s. af gulli, six talents of gold, vii. 96.
No entry
a, m. a ship-pound steelyard, Gþl. 522.
f. ‘ship-levy’.
u, f. ‘ship-levy;’ in Norway the country for the purposes of levy was divided into ‘skipreiður,’ tvá menn skal nefna ór hverri skipreiðu, Gþl. 10; var þá rannsakat útboð í hverri skipreiðu, Ó. H. 148; skipta í skipreiður, Hkr. i. 146.
m. a ship’s rigging.
a, m. a ship’s rigging, Fms. i. 102.
No entry
a, m., corrupt for skipreki or -vreki, a shipwreck, Fas. iii. 529, passim: in mod. usage, verða í skipreika.
n. berth, esp. of fishermen.
n. a ‘ship-room,’ berth, esp. of fishermen; veita e-m s., to take one among the crew, Sturl. i. 11.
f. a ship’s sale.
u, f. a ship’s sale, Þorst. hv. 40.
m. ship-nails.
m. ship-nails, Fms. viii. 199, Fas. iii. 301.
No entry
-sát, n. the right of beaching a ship, Vm. 136, 164.
No entry
að, in a pun, Krók. 64.
No entry
m. an old hulk.
m. ship-sledge.
a, m. a ‘ship-sledge,’ roller for launching a ship, Fb. i. 22.
m. = skipasmiðr.
m. a ship-wright, Fms. ix. 377.
f. ship-building.
f. ship-building, Bs. ii. 78.
f. = skipsögn.
f. = skipsögn, Fagrsk.
m. a ship’s stem.
m. a ship’s stern, Fms. vi. 402, viii. 217.
No entry
a, m. = skipherra.
f. command of a ship.
f. the steering or command of a ship, Fms. vi. 246, vii. 287, Eg. 253.
m. = skipmaðr.
m. a ship-boy, Bs. i. 842.
No entry
u, f. = skipreiða, N. G. L. i. 153, ii. 382.
f. crew.
f. a ship’s crew. Fms. vii. 43, ix. 319, x. 296, 390, Fær. 194, Hkr. ii. 226, passim.
f. the seizing of a ship.
u, f. the seizing of a ship, Fms. v. 74.
m. loss of a ship (at sea).
a, m. the loss of a ship (at sea), Fms. ix. 427.
n. = skiptapi.
n. = skiptapi, Fms. xi. 237, Ann. 1227.
m. ship’s toll.
m. a ship’s toll, Fs. 153, 157.
m. hulk.
m. a hulk, Sturl. iii. 71.
No entry
n. = skipsátr, Jm. 2.
n. ship’s price.
m. a ship’s worth, Fms. vi. 248.
m. one of the crew; pl., skipverjar, the crew.
a, m. one of a crew, in sing., Eg. 128, Landn. 68: esp. in plur.,
No entry
the crew, Grág. ii. 60, Eg. 100, Nj. 281, Ó. H. 56 (spelt skipverar), Fms. vi. 248, passim.
m. a ship’s timbers.
m. a ship’s timbers; nú bera menn skipviðu eða draga langviðu, N. G. L. i. 65: of a wreck, Grág. ii. 387; sumir fylgðu skipviðum ok komu allir lifandi til lands, 656 C. 22.
f. the being one of the crew.
f. = skiprúm, Sturl. i. 11: the right of laying up a ship, = skip-sátr, Vm. 154.
No entry
n., mod. skrifli, [Germ. scherbe], a hulk, an old dilapidated thing; skjaldar-s., Band.; skip-skrifli, bát-s., freq. in mod. usage.
(-pta, -pt), v., see skyrpa.
t, to spit; hann skirpti við, er þeir riðu brott, Sturl. i. 177; s. e-u fram úr sér, to spit it out.
(-ða, -ðr), v.
1) to frighten (cf. skjarr), with acc.;
2) to prevent, avert, with dat. (s. vandræðum);
3) refl., ~st e-t, við e-t, to shrink from, shun.
ð, [skjarr], to ‘bar’, prevent, with dat.; s. vandræðum, to prevent strife, Orkn. 162; ek hefi allan mik vid lagt at skirra vandræðum þeirra, Eg. 738; kvað þeim þat mikit happ cf þeir mætti s. vandræðum svá miklum, Ld. 220; þó vóru þeir sumir er s. vildu vandræðum, Bs. i. 21.
II. reflex. skirrask, to shun, shrink from, with acc.; skirrask manndráp, Sks. 576; skirrask slík vandræði, Róm. 198, Hom. (St.): the mod. phrase, skirrast við e-t, to shrink from.
No entry
m. the name of a dwarf, Vsp.: skirvill, a nickname, Ann.
No entry
u, f. [cp. skíta], diarrhoea, skitu-leitr, adj. pale, thin, Grönd.
pp. dirty (skitnir ok fúnir klæðaleppar).
part. [Dan. skiden], dirty, Skíða R. 123.
No entry
að, to become dirty.
No entry
m. a nickname, Fms. ix. 421.
No entry
adj. dirty, paltry, Rd. 239.
No entry
m. a ship’s chaplain, Sturl. i. 117.
n. jugglery, legerdemain.
n. jugglery, legerdemain; undr ok argskap. skí ok skrípi ein, Gsp. (Fas. i. 487): hence the compd, skí-maðr or ske-maðr, m., prop. a juggler, impostor, by which word the ancients rendered the ‘hypocrite’ of the N. T.; eigi skulu þér hryggvir vera sem skímenn, … þeir hryggjask svá sem skímenn, Hom. 74; ér skímenn, hverr yðvarr leysir oxa sinn af bási á þváttdegi? Greg. 48 (Luke xiii. 15): in secular writings, enn Eirekr faðir hans sagði svá, at þat var samskulda er Leifr hafði borgit skipshöfn manna í hafi, ok þat er hann hafði flutt skæmanninn til Grænlands, þat var prestrinn, Frissb. 157, cp. Fms. ii. 246 (Hkr. i. 304 l. c. spells skemann).
I)
n.
1) billet of wood, firewood (kljúfa s.);
2) esp. pl., long snowshoes, ‘ski’ (fara, renna, skriða, kunna á skíðum).
II)
n. lintel; hurð vár á skíði, the door was shut.
n. [A. S. scide; Germ. scheite; the root verb is the Goth. skaidan; Germ. scheiden; Lat. scindere, pf. scīdi; Gr. σχίζειν]:—a billet of wood (a tablet, Vsp. 20), fire-wood; kljúfa skíð, Nj. 130, Fas. ii. 117; bátr hlaðinn skíðum, Fms. vii. 31; þurra skíða, Hm. 59; þeir báru skíðin á eldinn, Edda 82; konungr tók þá skíð eitt ok skelldi á þilit, Fas. iii. 125; skíða-fang, an armful of logs, Fms. v. 92.
COMPDS: skíðahlaði, skíðaviðr.
II. [cp. Engl. skid, the drag applied to a coach-wheel], of snow-shoes, such as are used by the Finns, Norsemen, and Icelanders in the north-east of Iceland (also called öndurr or andrar); ferr hón mjök á skíðum ok með boga, Edda 16, Ó. H. 185; allra manna bezt færr á skíðum, Eg. 73: stíga á skíð, Ó. H. 153, Eg. 545; kunna vel á skíðum, Fms. i. 9; skríða á skíðum, Orkn. (in a verse), Fms. vii. 120; renna á skíðum, Fb. iii. 405; for descriptions of running in skíð see Ó. H. ch. 78, 131, Hem. þ. (Fb. iii. 408–410): allit., á skipi eðr skíði, Grág. ii. 171: from the likeness of a war-ship (cp. skeið) to snow-shoes a ship is called skíð sækonunga eðr sævar, sævar-skíð. …
Shortened here. Read the full article →
f. piece of split wood, billet, stick, = skíð 1 (klauf hann þar Þór í skíður einar ok lagði síðan í eld).
u. f., gen. pl. skíðna, Gþl. 381: a splint, stick, Fas. iii. 125, Mar. 1055; klauf hann Þór í skíður einar, Fms. ii. 163; taka skíður í hönd sér, Bs. i. 634. skíðna-garðr, m. = skíðgarðr, Gþl. 381.
II. the name of a county in Norway, mod. Skien, Fms.
f. going or travelling on snow-shoes.
f. a running on snow-shoes, Fms. v. 337, Hem.
m. balancing staff used with ‘ski’.
a, m. the balancing-staff used by sliders, Fms. v. 337.
m. pile of fire-wood.
a, m. [Germ. scheiter-haufen], a pile of fire-wood, Dropl. 29, Fs. 5, Fas. ii. 424, Landn. 179.
No entry
m. fire-wood, Kd. 232.
n. sheath, = skeiðir, slíðrar.
1. a, m. a kind of bird, Edda (Gl.)
II. a pr. name, Landn. Skíða-Ríma, the Lay of Skiði: Skíðungar, a nickname, Sturl.: in plur. the name of an old family, the descendants of S, Korm.
2. n. [A. S. scæð, sceað; Engl. sheath; Germ. scheide; Dan. skede], a sheath, Hðm. 16. skíði-járn, n. a ‘sheath-iron,’ dirk, id.
No entry
f. = suzingull, Sks. 403.
No entry
m. the name of the famous mythical ship of the god Frey, Gm., Edda.
No entry
n. a passage on snow-shoes; þar til at snjófa görði ok gott s., Fb. i. 21, Fms. viii. 400.
No entry
adj. good at running on snow-shoes, Edda 18, Fms. iii. 18, ix. 233.
m. wooden palings, wooden fence (Þ. hleypr yfir skíðgarð nökkurn).
m. wooden palings, a wooden fence, Eg. 80, 232, Ó. H. 135, Fb. i. 545, Fms. ix. 521; skíðgarðs-hlið, iii. 67: a yard, 656 C. 4.
m. snow-sledge shaped like a snow-shoe.
a, m. = skíðsleði, Fb. ii. 169.
No entry
adj. level, horizontal; þar skíðlægt yfir, Bs. ii. 81.
No entry
a, m. a snow-sledge shaped like a snow-shoe, Ó. H. 85.
I)
f. slice (cf. brauð~).
II)
(-ða, -ðr), v. to slice, cut into slices (mátti þar sjá hjálma skífða).
1. u, f. [Germ. scheibe], a shaving, slice, passim in mod. usage; a nickname, Fms. x.
2. ð, to cut into slices, slice; skífða hjálma, Fas. i. 158; s. sem hvannir, Bær. 8, Háv. 13 new Ed.; skífðu hnappinn or grindinni, Lv. 65; skífði frá síðuna, Flóv.; s. undurn, to carve meat, Km. 2.
No entry
u, f. a shimmer, faint gleam of light; dags-s., ljós-s.
No entry
a, m. [Ulf. skeima = φανή, John xviii. 3; Germ. schimmer; A. S. scîma; Engl. shimmer]:—a gleam of light; nokkurir skímar af hennar geislum, Sks. 205; at af þeim geisli þessi skími, 206; með bleikum skíma, 627; leiðir fram dökkvan skíma, 229 B.
(skín; skein, skinum; skininn), v. to shine (veðr var fagrt, skein sól í heiði); impers., mun s. af í dag, it will clear up today.
pres. skínn, Nj. 146; þú skínn, 623. 18: mod. skín (with a single n); pres. skein, skeint (mod. skeinst), skein, pl. skinu; subj. skini; part. skininn: [Ulf. skeinan = λαμπειν, ἐξαστράπτειν; common to all Teut. languages]:—to shine; sól skínn, Grág. ii. 170; nú skínn sól í sali, Alm.; sól skein sunnan, Vsp. 4; veðr var fagrt, skein sól í heiði, Ó. H. 216; geislar skinu, Ór. 60; er sólin skínn á, Nj. 146; s. með mikilli birti, Fms. i. 77: tne phrase, skína í jarteinum, 623. 18; or, s. jarteinum, of a saint, Bs. passim; ok er hann skein í þvílíkri dýrð, Fms. x. 231; þeim er skein í heims prýði, 656 A. ii. 2; heilög Krisini hefir skinit með björtum blóma, Bs. i. 237; skínanda klæði, shining, glittering clothes, of gold-embroidered stuff, Dipl. iii. 4, v. 18, Vm. 52, 55.
2. to glimmer, gleam; skínu við tólf spjót ok skildir nokkurir, Eg. 742.
II. part. skininn, bleached, withered; skininn hross-hauss, Fas. ii. 300; hvítr ok skininn.
(-ða, -ðr), v.
1) to cleanse, purify (s. silfr); skira sik, to clear (pure) oneself by an oath or ordeal;
2) to baptize, christen (skírði prestr barnit); láta ~st, to be baptized.
ð; a distinction is made between skíra (with í) = to purify, and skýra (with y) metaph. = to explain; but that both words are identical is shewn from the Goth.: [Ulf. skeirjan = ἑρμηνεύειν, skeireins = ἑρμηνεία, skeirs = clear]:—to cleanse, purify; s. silfr, Hkr. i. 185; þat skírir ok birtir augu, … þat bætir myrk augu ok skírir, Pr. 472, 473; skíra sik, to cleanse oneself.
2. of an oath or ordeal, to clear, purge; skíra sik með tylptar-eiði, Gþl. 151; ok skíri hón sik, ok handsala faðerni ef hón verðr skír, Lv. 77; er þó ván at þú skírir þik í hreinsunar-eldi, Fms. vii. 38.
II. eccl. [as translation of A. S. fullian = to cleanse], to baptize, christen; skíra barn, K. Þ. K., N. G. L., Fms., Nj., Bs., in countless instances, old and mod.
2. reflex. skírask, to be baptized; láta skírask, Jb. 10, Fms. i. 23, 129.
m. baptizer, baptist.
a, m. [cp. A. S. fullere], the Baptist, N. T., Vídal.
No entry
f. a clearing; skíringar-vitni, a compurgatory witness, N. G. L. i. 207.
2. a christening = skírn, N. G. L. i. 375, 392.
No entry
m. = Skírdagr.
m. one’s ‘baptizing father’.
m. a ‘baptism-father,’ one who has baptized one, Sturl. i. 75.
No entry
a, m. a namesake, Sighvat.
m. = skírdagr.
m. = Skírdagr.
f. baptism, christening; halda barni undir s., to stand godfather; taka s., to be baptized.
f. [as a translation of the A. S. fulluht, which prop. means cleansing, cp. Engl fuller = bleacher]:—eccl. baptism, christening; skírn görir alla hreina ok skíra, 655 i. 1, K. Þ. K., Bs., in countless instances, old and mod.; heima-s., christening at home; skurðar-s., circumcision; halda barni undir skírn, to stand godfather, Fb. ii. 264; skírnar-hald, the standing godfather, Str. 17; skírnar embætti, -þjónosta, Fms. i. 148, H. E. i. 473, Karl. 204, Stj. 377; skírnar-dagr, 677. 15; skírnar-brunnr (-bruðr), the fount of baptism, Fms. iii. 168, MS. 656 A. ii. 2; skírnar-dropi, Hom. 56; skírnar-ketill, skírnar-munnlaug, a font, Vm. 17, 109; skírnar-Sár, a baptismal font, H. E. i. 473, Vm. 1; skírnar-klæði, baptismal clothing = hvíta-váðir (q. v.), a white garment, Fms. x. 244, Stj. 49, Ó. T. 25, 29; skírnar-nafn, a baptismal name, Bær. 6, Stj. 139; skírnar-steinn, a font, Vm. 38; skírnar-vatn, baptismal water, 655 vii. 2.
(að), v. to become clear.
að, to become clear; vatn sem betr hefði skírnat ok setzk, Stj. 290; þá tekr þat ljós at skírnask ok birtask, Sks. 204.
No entry
m. the Bright, the name of the messenger of Frey, the god of light, Edda. Skírnis-för (in mod. Edd. called Skírnis-mál), Sæm.
(~i or skírari, skírstr), a.
1) clear, bright, pure, of glass, metal, water, sky, etc. (s. mjöðr, skírt vatn, s. málmr, skírt silfr);
2) cleansed from guilt (hón skal øruggliga bera mega þetta járn ok skír verða);
3) of the voice, clear (með ~i raustu).
adj., compar. skírri, superl. skírstr, Sks. 138 new Ed., MS. 15. 5; [Goth. skeirs; A. S. scîr; Engl. sheer; Germ. schier; Dan. skjær; cp. also skærr and skýrr]:—clear, bright, pure, of glass, water, sky, light, etc.; gler allra hreinst ok skírst, MS. 15. 5; skírt vatn, Hb. 544. 39; skír ok úskír vötn, Rb. 352; skír veðr eðr úskír, Stj. 15; þrjár merkr gang-silfrs móti einni skírri, 732. 16; skírt silfr, id.; sýndisk honum eigi skírt mála-silfrit, Fms. vi. 243; átta hundruð marka skírra, x. 92; drykkr skírri hverju víni, id.; getinn af skírri meyju ok flekklaussi, 625. 70.
2. metaph. cleansed from guilt, esp. referring to an ordeal; hreinn ok skírr, 655 i. 1; emk skírr um þat, I am clear of that, Sighvat; verðr hón af járni skír þá er hón sýkn saka, N. G. L. i. 351; þá varð sá skírr er undir jarðar-men gékk ef torfan féll eigi á hann, Ld. 58.
3. með skírri raust, wfth a clear voice, Sks. 138 new Ed.
f. purification, ordeal.
f., prop. purification, an ordeal; for the ordeal see the remarks s. v. bera A. 111, jörð A. in fine, ketill 1. 2; as also the words járn-burðr, ketil-tak, jarðar-men; göra skírslir, Fms. x. 418; Guðs skírslir, ‘God’s ordeal,’ is opp. to manna skírsl, man’s ordeal (i. e. an oath), N. G. L. i. 389; göra e-m stefnu til þings, ok njóti þar skírsla sinna, Js. 38; hann skal eigi eiga hverft til manna skírsla ef hann býðr fyrri Guðs skírslir, i. e. if a man first offers God’s ordeal he shall have no right afterwards to man’s ordeal, the oath, N. G. L. l. c.
COMPDS: skírslareldr, skírslaþing.
II. a christening = skírn, q. v.; um Guðsifjar ok skírsl (skísl Ed.), N. G. L. i. 339; skírsla-stefna, the fixing a time for christening, 340.
f. = skírsl; fig. gera skírslu til e-s, to put to the test.
u, f. a purification, ordeal, see skírsl, Fms. vii. 164, ix. 284, K. Þ. K. 168, Grág. i. 341, 361: in a heathen sense, of passing under a jarðarmen, Ld. 58: metaph., göra skírslu til e-s, to put to the test, Fms. xi. 95, Orkn. 356.
No entry
m. [Dan. skers-ild], purgatory, Mar.
No entry
n. a meeting for an ordeal, N. G. L. i. 459.
pp. born in wedlock.
part. ‘pure-born,’ born in wedlock, Grág. i. 288, Fms. x. 265.
m. Maundy-Thursday.
m. Maundy-Thursday, Bs. i. 168, 247, ii. 167, Ld. 324, Rb. 358, Fms. ix. 500, Sturl. i. 25, 114, iii. 203: Skíri-dagr, id., Gþl. 177: Skíri-Jón, John the Baptist, Gd. Skíri-Þórsdagr, id., N. G. L. i. 10, Gþl. 177, Fms. ix. 500, Karl. 469.
a. dazzling.
adj. dazzling; lét hann tjalda svörtum tjöldum til þess at þá væri síðr skírdræpt, Ó. H. 156 (Fær. 213).
pp. = skírborinn.
part. born in wedlock, Fms. ix. 250, Grág. i. 171.
m. purity.
m. (-leiki, a, m.), purity; at slá slíkt silfr at skírleika sem várr vili verðr til, N. G. L. i. 446; sakir orða gnóttar eða skírleiks, MS. 15. 1: mostly in a moral sense, s. andarinnar, Stj. 34, 142, Mar.
a. bright-faced.
adj. pure of countenance, Gm. 39, Akv. 35; bjartari ok skírleitari, MS. 234. 80.
adv: purely, chaslely.
Adv. purely, Sól. 10.
a. bright; ~ í yfirbragði, at yfirlitum, bright of countenance.
adj. = skírleitr; s. í yfirbragði, Sturl. ii. 189; s. at yfirlítum, Fb. ii. 431 (MS. skýrligr, less correct).
n. chastity.
n. a pure life, chastity, Mar.
No entry
adj. pure-lived, chaste, HE. i. 469, MS. 625. 78, passim.
(að), v. to refer or submit to judgement (E. ~ði þessum órskurði undir þá menn alla, er við vóru), or to testimony (~ e-u undir e-n, e-u fyrir e-m, e-u við vitni e-s); ~ til e-s, to appeal to.
að, to appeal, a law term, with dat.; the word is prob. derived from the appeal to ordeal; s. e-u undir e-n, to appeal to; s. þessum órskurði undir þá menn alla, … ok skírskotaði til þeirra laga er gengu á Uppsala-þingi, Ó. H. 86; því s. ek undir þik, Arinbjörn, ok þik, Þórðr, … at …, Eg. 352; s. skal hann undir vátta svörum þeirra, N. G. L. i. 348; konungr skírskotaði þá fyrir þeim er hjá vóru, at Símon gékk við, called them to witness, upon that S. confessed, Fms. ix. 358; þá er hann réttlauss ok hefir hann því skírskotað, N. G. L. i. 74.
No entry
n. [cp. jartein], a proof, evidence (documentary or personal), freq. in mod. usage: skír-teinn, m. the name of a charmed sword, which shewed the guilt or innocence of one who touched it, Hem.
(skít, skeit, skitinn), v. = dríta;
þeir fuglar, er í sitt hreiðr ~, that foul their own nest.
skeit, skitu, skitið, [A. S. scitan; Engl. shite; Germ. scheissen; Dan. skide; now only vulgar]:—cacare, Grág. ii. 133, Fms. vii. 21; þeir fuglar er í sitt hreiðr s., that foul their own nest, Sturl. iii. 253: part. skitinn (q. v.), dirty.
No entry
m. merda, N. G. L. i. 29, passim.
COMPDS: skítholt, skítkarl.
No entry
adj. dirty.
No entry
n. (cp. ganga til trés), a privy, a low word of abuse; skítholtið þitt!
m. dirty fellow.
m. a dirty fellow, Fas. ii. 211, Mag. 73.
m. pretender, hypocrite.
m. a juggler, hypocrite; see skí.
n.
1) a kind of weed, darnel;
2) an ill-flavoured or poisonous element (s. í mungáti).
n. [Norse skjak = lolium temulentum, Gunnerus Flora Norwagica]:—a kind of weed, darnel; stundum spillir s., of a field, Sks. 322.
2. of an ill-flavoured or poisonous brewing, as of a drink made of darnel; mungát þat er s. var í, Bs. i. 64; þá kom s. í mungátið … tók þá þegar alla úþekt ok s. ór mungátinu, 316; þar var mungát heitt … ok görði síðan af dám ekki góðan, ok þótti halda við váða, at s. möndi í koma, 340.
n. empty talk, gossip.
n. [= skval, dropping the v], windy, empty talk, gossip, Edda 110; s. ok hégómi, H. E. i. 475; hann kvaðsk eigi heyra skjal þeirra, Fms. v. 327; verða at skjali einu, Fas. iii. 181; skrum ok s., Skiða R. 7; alþýðu skjal, Hom. (St.)
B. [A different word; from skil, Dan. skjel, cp. spell and spjall], a written deed, document, adduced as proof in a lawsuit, D. N. i. 605, iv. 538. 550, freq. in mod. usage.
COMPDS: skjalasafn, skjalavörðr.
(að), v. to prate, swagger.
að, to prate, swagger, Fas. iii 273, 284, Grett. 89 new Ed.
No entry
n. archives.
No entry
m. a keeper of archives; leyndar-skjal, a secret deed.
(að), v. to cover (furnish) with a shield or shields.
1. að, to enclose in a fence of shields, Fms. x. 78; skip skjaldat með stöfnum, viii. 233; al-skjaldaðr, of a ship, Landn. 156 (see skjöldr): skjaldaðr, shielded, of a person, Fær. 81, Bb. i. 204, Karl. 377.
2. u, f. a particoloured cow, Ísl. Þjóðs.
No entry
a, m. a targeteer, Gþl. 103.
No entry
n. a shield-strap, a nickname, Fms. ix. 249.
n. shield-boss.
n. the shield-boss, Al. 40.
m. shield-strap.
m. the shield-strap (mid. H. G. scilt-vezzel, Gr. τελαμών), Bjarn. 36, Sks. 407.
No entry
m. ‘shield-giant,’ a war-engine, Sks. 430.
f. rim of a shield.
f. the shield-rim, Fms. i. 266, Korm. 120, Sks. 385.
No entry
n. pl. old worn-out shields, Band. 33 new Ed.
m. the lower pointed end of a shield.
m. the ‘shield-tail,’ the lower part of an oblong shield, Ld. 78, Glúm. 333, Fas. i. 515.
No entry
the form taken by skjöldr in COMPDS: skjaldblætr, skjaldborg, skjaldfimr, skjaldhvalr, skjaldkona, skjaldkænn, skjaldmær, skjaldrim, skjaldsteinn, skjaldsveinn.
No entry
m. (N. G. L. i. 84), and skjald-þili, n. (should be spelt skjal-, not skjald-, from skilja, not from skjöldr?), [Norse skjel-tile]:—a wooden partition-wall, Eg. 90, 233, 235, Fms. v. 338, viii. 172, Grett. 98 A, Orkn. 110, N. G. L. ii. 245 (skjælldili).
No entry
m. a shield worshipper (?), Yngl. S. (in a verse).
f. wall (rampart) of shields, an old battle-array (skipa mönnum í ~).
f. a ‘shield-burgh,’ wall of shields, an old battle array, Ó. H. 206, Nj. 274, Eg. 92, 532, Fms. ii. 319, vi. 416, 418, vii. 262, described in Har. S. Harðr. ch. 117 (Fms. vi 413).
No entry
f. = skjaldbálkr: skjald-bríkja, t, to wainscot, D. N.
a. dexterous with one’s shield.
adj. quick with one’s shield, Lex. Poët.
m. a kind of whale.
m. a kind of whale, from its particoloured skin, Sks. 124.
No entry
u, f. = skjaldmær, Lv. 63.
No entry
adj. = skjaldfimr, Lex. Poët.
f. amazon.
f. a ‘shield-maid,’ amazon, Akv. 17, Al. 121, Fas. i. 140, 177, Odd. 22, 26.
f. ‘shield-rim’ (on a ship).
f. the ‘shield-rim,’ i. e. the line of shields along the gunwale of a ship (skip skarat skjöldum), Orkn. 104 (in a verse), Fms, vi. (in a verse), xi. 140 (read. skjaldrimna).
No entry
m. ‘the ‘shield-stone,’ the upper stone of a hand-mill (?), Gísl. (in a verse).
m. shield-bearer; skjaldþili, n. wainscoting.
m. a ‘shield-boy,’ shield-bearer, Sks. 705, Korm. 118, Stj. 631.
n. the while membrane of an egg (~i hvítara).
n., qs. skval (q. v.), empty, vain flattering.
n. the while membrane of an egg (~i hvítara).
n. the white membrane of an egg, Edda 12; hvítr sem skjall, white as s., id.; skjalli hvítara, Gsp.
2. a membrane, the white skin stretched over a round frame (skjár) and used for a window; hence the phrase, vera sem skjall á skjá, to be like a skjall on a frame, of a fickle, shifty person, cp. the mod. ‘brittle as glass:’ the phrase in N. G. L. i. 384—en ef hann svarar, at nú gengr eigi skjall á skjá = but if he answers, ‘tis no matter, never mind!—is somewhat obscure, skjall-hvítr, adj. white as skjall, Gd. 68 (of a lily).
(skell; skall, skullum; skollinn), v. to clash, clatter (á hælum hringar skullu).
að, [skvel, skvaldr], to swagger, talk loud; vér verðum at tala meðan ungmennit skjallar, Mork. 90, cp. Fms. vi. 335.
2. mod. to flatter; s. e-n.
(skell; skall, skullum; skollinn), v. to clash, clatter (á hælum hringar skullu).
skellr, skall, skullu, skylli, skollinn; an infin. skella is used in mod. writings, but hardly occurs in old writers (except Ob. l. c.); the older form skjalla is analogous to skjaálfa, hjálpa, bjarga, q. v.:—to clash, clatter, hann lætr skjalla honum höggit, Fms. xi. 149; láta hamarinn skjalla honum, Edda i. 168 (skella, Ob. l. c.); láta hnefa skjalla, Hd.; en á hælum hringar skullu, clattered, Hým. 34; áin skall þegar á brjóst honum, Grett. 140; hnefar Þórs skullu út á borðinu, Edda 36; enda skellr þar nú láss fyrir búrin Reykdæla, Sturl. ii. 53; hurðin skall í lás, the door slammed to: skella á, to burst out on, break out, of a gale, storm; veðr, hríð, stormr skall á; skall nú bardagi á þeim, burst upon them, Fms. xi. 23: impers., skall þar e-m, there was one struck, iii. 188: metaph., hjörtu skullu, were stricken with fear, Fms. vi. 39 (in a verse).
No entry
a, m. a flatterer.
a.
1) loud, shrill (s. brestr);
2) hann kvað sér vera ekki einkar skjallt, he said he did not feel well.
adj. [skjalla], loud, clashing, shrill; s. brestr, Bs. i. 798; lesa snjallt ok skjallt, 220; kalla skjallt, 623. 35; hann skelldi miklu skjallast, Fas. iii. 125: the phrase, hann kvað sér vera ekki einkar skjallt, he said he did not feel well, Gísl. 47.
No entry
(spelt skjæll-fili) = skjaldþili, N. G. L. ii. 245, v. l. 27.
No entry
adj. white as skjall, q. v.
No entry
adv. in a swaggering manner, Grett. 131 A.
No entry
adj. without swagger or cant, Mag.
No entry
adj. documentary, authentic; skjalligt próf, D. N. ii. 580.
No entry
f. swaggering, Hom. (St.)
No entry
a, m. = skjanni, (conversational.)
m. the side of the head.
a, m. [akin to kinn?], the side of the head, Fas. ii. 451 (but coarse) skjanna-ligr, adj. gaunt-faced.
No entry
u, f., mod. skeppa, [Dan. skjeppe; East Engl. skip], a bushel; skjöppur ok vágir, N. G. L. i. 126; fjórar skeppur, 136: a nickname, Fms. vii. 215.
a. shy, timid (s. sauðr); s. við e-t, shy (afraid) of (s. við skot).
adj. [Engl. shy; Germ. scheu], shy, timid, of animals, deer; skjarra sauði, Nj. 27, Bs. i. 330; skjörr hross, Hrafn. 7: skjarrt hross, Gþl. 504; sauðfé þat er skjarrast var, Ld. 96.
2. metaph., skjarr við e-t, shunning; skjarr við skot, Ls. 13; gör þér sem leiðust öll manndráp ok ver skjarr við, Sks. 382; skjörr á skeið(i), shy, faltering in the race, but the passage is obscure or corrupt, Fm. 5; dag-s., shunning the day, of a dwarf, Ýt. 2; flug-s., flót-s., shunning flight; bleyði-s., bold; læ-skjarr, fraud-shunning, Lex. Poët.
No entry
adj. quick-eyed. Post. 636, v. l.
f. = skjár.
ð, to stretch the membrane skjall over a window-frame; glyggi smá ok alla skjáða, Sks. 427; konu-tetrið öngan gluggan skjáði, Hallgr.
No entry
m., Edda ii. 610; read skrjóðr.
No entry
f [Engl. shelf], a shelf, seat; remains only in hlið-skjálf, q. v.
II. a pr. name, Yngl. S. (Skjálfar-bóndi).
(skelf; skalf, skulfum; skolfit), v. to shiver, shake, quiver (honum þótti s. bæði jörð ok himinn); þeygi henni hendr skulfu, her hands faltered not at all.
= skelfa, to make to shake; s. ok hræða e-n, Barl. 197.
(skelf; skalf, skulfum; skolfit), v. to shiver, shake, quiver (honum þótti s. bæði jörð ok himinn); þeygi henni hendr skulfu, her hands faltered not at all.
skelf, skalf, skulfu; subj. skylfi; part. skolfit (skolf = skalf, Barl. 53):—to shiver, shake, quiver; honum þótti s. bæði jörð ok himin, Nj. 194; með skjálfandum beinum, Fms. x. 314: svá þat skylfi af hræðslu, Fbr. 12; s. sundr, to shake so as to burst, Sks. 412; þeyg henni hendr skulfu, Am. 48; hann skalf mjök, Lv. 59; griðkona kom inn ok skalf mjök, Orkn. 326; sá skal vita er á strengnum heldr hvárt hann skelfr, Fb. ii. 129; s. sem hrísla: skjálfandi, shivering; ú-skjálfandi, steady, firm, Lex. Poët.
(að), v. to shiver, shake.
ð, to shiver, shake; hann skjálfraði allr, Fms. x. 314.
a. shivering.
adj. shivering, Fms. i. 162, Bs. i. 39.
No entry
adj. not shaking, Bs. ii. 159.
m. shivering.
(skálpti), a, m. a shivering, shaking, Orkn. 326 (shivering from cold), Gullþ. 8: pass., land-s., jarð-s., an earthquake.
COMPDS: skjálftafullr, skjálftalauss.
No entry
u, f. a kind of metre, Edda (Ht.) 35, 129, 130; for the origin of this metre see Edda l. c.
a. with trembling hand, tremulous.
adj. in the metre skjálfhenda, Edda.
2. [hönd], with trembling hand.
II. [önd], tremulous, with faltering voice; hærra né lægra né skjalfhendra (= skjálfendra), Fms. vii. 227.
No entry
part. with faltering voice.
I)
a.
1) wry, oblique;
2) squinting, as a nickname (Þórólfr s.).
II)
m., in the phrase, skjóta í skjálg augunum, to look askance.
1. adj. [Engl. shallow, although in an altered sense]:—wry, oblique; með skjálgum skotum, Sks. 383: the phrase, skjóta augum í skjálg, to look askance, Fbr. 71.
2. squinting, as a nickname, Þórólfr Skjálgr (Fms.), the father of Erling Skjálgsson (Ó. H.), whence it became a pr. name; fé-skjálgr. see fé.
2. m. the crescent moon, Edda (Gl.)
II. the name of a fish, Edda ii. 564.
No entry
(spelt skjágleiki), m. wryness, Rb. 476.
(pl. skjáir), m. a window-frame with a transparent membrane over it, fitting to the opening (ljóri) in the roof, or to the window in the sidewall (cf. hlið~).
m. (the older form was prob. ské, analogous to lé, klé, q. v.):—a window (the opening). In old dwellings the openings were round, fitted with a hoop or frame (called skjá-grind), which had a membrane (skjall) stretched over it, and this was used instead of glass, and could be taken out at pleasure-; such windows are still found in Icel. farm-houses, all such openings being in the roof, not in the walls, cp. Nj. ch. 78 (init.); and when the frame was taken out, these openings served as outlets for smoke. In some instances skjár seems to be used synonymously with ljóri (q. v.); the hlið-skjár (q. v.), or ‘side-skjar,’ would then answer to the window or opening in mod. Icel. dwellings; hristust skjáir (chimney-pot = mod. strompr. q. v.)á húsum sem fyrir vindi hvössum, Ann. 1341; Þorbjörn þreif upp stokk ok reisti undir skjáinn ok fór þar út, Gullþ. 19; taka af skjána ok láta leggja út reykinn, Fbr. 99 new Ed.; ef menn sitja í húsum þeim er skjáir eru á, þá er svá ljóst inni, at hverr maðr kennir annan, Sks. 47 new Ed.; konungr hafði gört skjá fyrir stofuna, Fms. vii. 34; fara upp á stofuna ok taka af skjáinn (i. e. the frame), Fbr. 170; hann kastaði því inn um skjáinn, Fas. …
Shortened here. Read the full article →
No entry
u, f. a piece of scorched skin; skinn-s.
No entry
að, impers. mér skjátlar, one falters, misses; see skjóplast.
No entry
a, m., opp. to a glass window.
No entry
f., see above.
f. membrane window.
n. a skjá window, Sturl. i. 168, Orkn. 250.
No entry
f. a skin bag, N. G. L. ii. 248.
f. a small skin-bag.
u, f. [akin to skauð], a small skin-bag, H. E. i. 473, Edda ii. 314, 430; nafra-s., skjóðu skrúð, Fms. vi. 374, freq. in mod. usage. skjóðu-pungr, m. a skin-purse, Þjorf. Karl. 374.
n. shelter, cover; skjóta ~i yfir e-n, to give shelter to.
n. [Dan. skjul], a shelter, cover, Fms. iii. 112, xi. 36; in Icel. also used of any cover or hollow under a fence, a stone, or the like, where sheep seek shelter against storm and cold: the phrase, nú er fokit í öll skjól, all shelters are covered with snow, no refuge is left, the metaphor being taken from a snow-storm, Nj. 258; kirkja á fjöru-tigi sauða höfn í Múlafjall, ok skjól í Máríu-helli, Vm. 65; reka skal smala þaðan til skjóla í Vatns-hlíð jafnan er vill, Pm. 110; í mitt skjól ok húsa-skyggni, Stj. 121; flýja undir skjól e-s, Fms. i. 264; skjóta skjóli yfir, to give shelter, Ld. 40, Gísl. 40, Fs. 37: in mod. usage also, skjóta skjóls-húsi yfir e-n. skjóls-maðr, m. a shelterer, protector, 655 xxiii. 1.
f. pail, bucket.
u, f. [North. E. and Scot. skeel or skeil, a milk-pan], (gen. pl. skjólna, Dipl. v. 18, Lv. 98):—a pail, bucket, Sturl. ii. 86, Dropl. 34, N. G. L. ii. 248 (v. l.), passim in old and mod. usage: of a measure, Lv. 98, Grág. i. 501, Dipl. v. 18; katlamáls-s., see ketill.
2. of a Constellation, Rb.
No entry
adj. [A. S. sceôl-eâge; Dan. skel-öjed], goggle-eyed, squinting, Bárð. 178.
No entry
m. a sheltering fence, Vm. 64.
No entry
adj. giving good cover, warm, of cloth.
No entry
adj. sheltering, Merl.
No entry
m. a client, (mod.)
No entry
a, m. [Ivar Aasen skjoma = to flicker], a flickering light.
2. metaph., skjómi daltangar, the ‘ray of the hand,’ i. e. a drawn sword, Landn. (in a verse): a sword, Lex. Poët.: a nickname, Fb. iii.
No entry
a, m. a pieball horse, i. e. black and white [see skjóttr]; skjóna, u, f. of a mare.
No entry
að, dep., not to be spelt skjöplast, as is seen both from the spelling of the vellum (o, not au, or ), and also from the mod. popular form skjátla, which is a corruption from skjápla, a form which occurs in Norske Saml. v. 158:—to be upset, fail, at eigi skjóplisk, Sks. 86 new Ed.; at engi skjóplisk í einorðinni við annan, Ó. H. 6l; svá at aldri skjóplaðisk (skjöpl- Ed.) okkur vinátta, Fms. vii. 64; kvað Sigmundr hann skjóplaz (skjöpl- Ed.) hafa í ferðinni til Noregs, ii. 114; mun Óðinn vilja skjóplaz í sigrgjöfinni við mik, Fas. i. 380; aldri síðan skal ek skjóplask í yðvarri þjónustu, Fms. via. 369.
No entry
m. [Dan. skjære], the magpie, corvus pica, Edda (Gl.), Karl. 460.
(skýt; skaut, skutum; skotinn), v.
1) to shoot with a weapon, with dat. (~ öru, spjóti, kólfi);
vera skotinn spjóti í gegnum, to be shot through with a spear;
~ af boga, to shoot with a bow;
with the object shot at in acc. (~ dýr, mann, sel, fugl);
~ at e-m, til e-s, to shoot at one;
~ til hœfis, to shoot at a mark;
2) to shoot push or shove quickly;
~ brú af, to draw the bridge off or away;
~ skildi fyrir sik, to put a shield before one;
~ loku fyrir, to shoot the bolt, lock the door;
~ frá lokum, to unlock;
~ e-u fyrir borð, to ‘shoot’ overboard;
~ skipum á vatn, to launch ships;
~ báti, to launch a boat from the shore;
~ útan báti, to shove out a boat;
~ hesti uridir e-n, to put a horse under one, to mount him;
var mér hér skotit á land, I was put ashore here;
~ e-u niðr, to thrust it down (hann skaut svá fast niðr skildinum, at);
~ e-m brott or undan, to let one escape;
~ undan peningum, to abstract, embezzle money;
~ e-u í hug e-m to suggest to one (þá skaut guð því ráði í hug þeim);
~ upp hvítum skildi, to hoist a white shield;
~ upp vita, ~ eldi í vita, to light up a beacon; …
skýt, pret. skaut, skauzt (skauztu rhyming with laust, Fms. vi. in a verse), skaut, pl. skutu; subj. skyti; imperat. skjót, skjóttú; part. skotinn: [A. S. sceôtan, scyttan; Engl. shoot and shut; Dan. skyde; Germ. schiessen.]
A. To shoot with a weapon, the weapon being in dat.; skjóta öru (örum), spjóti, fleini, skutli, kesju, kólfi …, Fms. i. 44, x. 308, 362, Eg. 380; þeir þykkjask eigi hafa skotið betra skot, Fms. vii. 211; vera skotinn spjóti í gögnum, shot through with a spear, Nj. 274: the object shot at in acc., skjóta dýr, fugla, sela, Edda 16, Nj. 95, Ld. 56, Fms. x. 356, 362, and passim: also, s. til e-s, to shoot at; s. til fugls, Orkn. 346; s. til hæfis, to shoot at a mark, Fms. ii. 268; s. kesju at e-m, Eg. 380; allir skutu at Baldri, Edda 37.
II. to shoot, to push or shove quickly; skjóta loku fyrir (or frá) hurðu (dyrum), to shoot the bolt, lock the door; s. frá lokum, to unlock, Lv. 60; hann lagðisk niðr ok skaut fyrir loku, Eg. 601; skaut hann þá frá lokum, Fms. vi. 189; þeir lögðu hann í kistu ok skutu síðan fyrir borð, and shot the chest overboard, Eg. …
Shortened here. Read the full article →
No entry
part. mounted, furnished with a horse or vehicle (skjótr, m.); þó ek sé verr skjótaðr, en hann fyrir vanheilsu sökum, although I am less well mounted, Fms. vii. 275.
No entry
part. a shooter, Edda 56.
No entry
adv. = skjótliga, Hom. 109.
I)
m. vehicle, horse.
II)
a. swift fleet (~ hestr); quick, short (skjót svör); neut., skjótt, as adv. speedily (hón bjó sik skjótt).
m. [Swed. skjuts = a post-horse; Ivar Aasen skjot]:—a vehicle, esp. a horse; hann segir honum at búinn var skjótrinn, Fms. iv. 35: in Sweden and Norway the word specially means the conveyance (skyds) of a public person or message as by law required, en sá sem fellir þenna skjót, K. Á. 22; ok sérliga um skjót sem ér erut mínum herra biskupinum skyldugir at lögum, N. G. L. ii. 336; farar-s., reið-s., q. v.
I)
m. vehicle, horse.
II)
a. swift fleet (~ hestr); quick, short (skjót svör); neut., skjótt, as adv. speedily (hón bjó sik skjótt).
adj., skjót, skjótt, swift, fleet; hefir þú skjótara hest séð? Fms. vii. 169; þeir hljópu at þeim, ok varð skjótastr Moðúlfr, Nj. 262; s. til góðra verka, Skálda 169: skjótt, opp. to seint, Edda 127.
2. of time; skjótari skilning, Fms. i. 97; skjótan órskurð, 42; skjótar sölur, Ísl. ii. 126; þat er skjótast at segja, in short! Fms. vi. 84; rifhrís er skjótara er at rífa upp, it is sooner picked, Grág. ii. 288; mjólk ok aðra hluti þá er þeim vóru skjótastir til lífs, Finnb. 234; skjót samstafa, a short syllable, Edda (Ht.)
3. neut. skjótt, speedily; hón bjó sik skjótt, Nj. 11; búa sik sem skjótast, Fms. i. 73; þeir sjá skjótt (soon) logann, Ísl. ii. 152; birta skjótt sinn vilja, Ld. 186; sofna skjótt, Fms. i. 9; líf mannligt endast skjótt, Hallgr., Pass. 8. 17, 14. 1.
B. COMPDS: skjótfara, skjótfæri, skjótfættr, skjótgörr, skjóthendr, skjótkeypt, skjótkjörinn, skjótlátr, skjótleikinn, skjótlitið, skjótlyndr, skjótmælgi, skjótorðliga, skjótorðr, skjótráðit, skjótráðr, skjótræði, skjótsvarinn, skjóttíndr, skjótyrði.
a. piebald (of a horse).
adj. [contracted qs. skýj-óttr? see skjóni], skewball (i. e. brown and white), only of a horse, Ísl. ii. 62; rauð-s., jarp-s., mó-s., kinn-s., q. v., cp. skjóni.
No entry
n. the neglecting to provide a vehicle or horse, N. G. L. ii. 336.
a. indecl. swift-going.
adj. swift-going, Sturl. i. 84.
No entry
fleetness, Edda 34.
No entry
adj. swift-footed.
a. soon made.
part. soon made, Fms. vi.
a. swift-handed.
adj. swift-handed, Fas. i. 100.
pp. n. a hasty bargain.
n. part. a hasty bargain, Bárð. 30 new Ed.
No entry
part. soon chosen, Fms. ii. 79, Fas. ii. 188.
a. quick, alert.
adj. quick, alert, Ísl. ii. 6.
a. nimble.
adj. nimble, Finnb. 352.
m. alertness.
adj. fleetness, Edda 31, Landn. 194, MS. 4. 18, Sks. 82.
adv.
1) swiftly, quickly;
2) soon.
adv. swiftly, quickly, Nj. 130, Fms. vi. 31, vii. 342: soon, skaltú nú ok vita s., Ld. 50; sofna s., 156.
a. quick, alert.
adj. ‘shot-like,’ fleet, quick, alert; s. í viðbragði, Fms. vii. 175; s. til karlmennsku, Nj. 183; hann var hinn skjótligsti at sjá, Fær. 256: sudden, s. dauði, Sks. 231.
No entry
n. part.; göra s. e-t mál, to hurry, be rash in a thing, Ld. 186.
a. impatient, rash.
adj. impatient, Sks. 641.
f. rash speech.
f. a rash speech, Barl. 108.
adv. in a few words.
adv. in a few words, Hkr. iii. 104.
a. quick-spoken, ready of tongue.
adj. quick-spoken, ready of tongue, Bjarn. 14, Nj. 38, Ó. H. 113, 201.
pp. n. hastily decided.
n. part. hastily decided, Edda 127.
a. quick (rash) in resolving.
adj. quick in resolving, Ó. H. 201.
n. rashness.
n. rashness, Fms. i. 74, vi. 104, 133, Njarð. 378.
No entry
n. the change of a horse, N. G. L. ii. 336.
pp. rashly sworn.
part. rashly sworn, Sks. 607.
No entry
part. soon picked up, Sks. 7.
n. pl. hasty words.
n. hasty words, Fms. v. 253.
No entry
n. limping as if palsied.
No entry
að, to limp as if palsied, esp. of animals dragging their legs after them.
No entry
að, to wag to and fro.
No entry
adj. dappled, skewball, of cattle; rauð-s.
(gen. skjaldar, dat. skildi; pl. skildir, acc. skjöldu), m. shield;
hafa e-n at skildi fyrir sér, to have another as a shield before one;
bera efra (hærra) skjöld, to have the best of it, to gain the day;
þjóna undir þann skjöld, to serve under that standard;
leika tveim skjöldum, to play a double game;
koma í opna skjöldu, to attack in flank (from the left);
skjóta skildi yfir e-n, to protect one.
m., gen. skjaldar, dat. skildi; an old dat. in poets skjaldi,—hjaldrs á mínum skjaldi, Eb. 27 new Ed. (in a verse); haldorð í bug skjaldi, Fms. vi. (in a verse); haldir fast ok skjaldi, Kormak: plur. skildir; acc. skjöldu, mod. skildi: [Ulf. skildus = θυρεός, Ephes. vi. 16; Dan. skjold; Swed. sköld; common to all Teut. languages: it is commonly derived from skjól, shelter, although the short root vowel and the final d of skild speak against this: ‘skillingr’ or ‘skildingr’ (a shilling) may be a derivative from ‘skildus,’ from the shape, and from the painted or scratched ‘ring’ on the shields; see below: in fact, an old poet (Bragi) calls the shield ‘the penny of the hall of Odin.’]
A. A shield, the generic name; the special names are, rönd, rít, baugr, targa, lind; þeir höfðu ekki langa skjöldu, Fas. i. 379; góðan skjöld ok þjökkan á hálsi, Sks. 407; skjöld á hlið, Bjarn. 62, and so in countless instances.
II. special phrases; halda skildi fyrir e-m (e-n), to hold one’s shield, as a second in a holmganga, Glúm. 332, Korm. 88; or, fyrir e-n, Ísl. …
Shortened here. Read the full article →
No entry
m. pl. the famous lineage of the kings of Denmark, from Skjöld, the son of Odin, Edda, Yngl. S. The Danish legend derives the name from his being found in infancy in a bed of reeds to which he had floated on a shield; but in fact the name is derived from the ancient Teutonic custom of electing the king by lifting him on a shield in the assembly. Skjöldunga-ætt, f. the kin of the S., Fas. ii. 10.
No entry
m. a bird, the sheldrake, from the shield-like band across his breast, Edda (Gl.)
No entry
m. wordiness. Fas. iii. 372, v. l.
No entry
interj. see! behold! qs. skoða, skoðaðu.
(að), v. to look after, view, review (konungr halði ~t lið sitt);
refl., ~st um, to look about.
að, [Swed. skåda; early Dan. skode; the Germ. schauen and Goth. skawjan are kindred words]:—to look after, view; skoða augum, Hm. 7, Skíða R. 196; er málit var skoðat, Grett. 102 A, H. E. i. 387; veri sýslumaðr skyldr at s. þetta á hverjum tólf mánuðum, Gþl. 526; s. nauðsyn mannsins, K. Á. 76; svá at vér allir megim s. hvárt …, Dipl. ii. 14; höfu vér iðuliga skoðat hana, revised it (the book), Gpl. (pref. v); hón býðr at s. í höfði honum, Ld. 156; at líta ok eptir at s. um landamerki, Dipl. ii. 19.
II. skoðask um, to look about, Hm. 1.
f. viewing, examination.
f. a viewing, Stj. 299, H. E. i. 584, Bs. i. 703; undir skoðan ok yfir-sjón Gunnsteins ábóta, Dipl. iii. 4.
No entry
n. an animal, said to be a hybrid between a she-cat and a fox, Ísl. i. 612.
(-s, -ar), m. chest, trunk.
m. a trunk, chest; skokkr var á gólfi, a carpenter’s chest, Rm. 15; þeir höfðu með sér skokka (skrokka Cod.) ok í dýra-merg, Þorf. 430, v. l.: a ship’s hulk, Fms. vi. 141, 252 (in a verse), Orkn. 104 (in a verse), Pd. 20, 38: mod. skrokkr = a trunk.
No entry
n., qs. skvál, [Engl. scullery], washing water. skola-vatn, n. scullery water.
(að), v. to wash; also impers. (~ði til hafs öllu ór skipinu).
að, to wash; skola handklæði, H. E. i. 489; s. í vatni, MS. 544. 39; sjór skolar kjöl, Edda (in a verse): impers., skolar til hafs öllu ór skipinu, it was all washed away, Sturl. i. 120; alda skolar kjöl, Edda ii. 492 (in a verse).
No entry
m. a ‘school-clerk,’ scholar, Bs. i. 793, Mar., D. N.
(-da, ~t), v. to hang over, dangle; to skulk away, keep aloof.
skollir, skolli, skollat, to hang over, dangle; belg þann er skollir með skrám, Hm. 135; þar er þú skollir við ský uppi, Vkv. 35; Bjarni skoldi við tré, dangled in the tree, Fms. vi. 304 (in a verie); gull-mörkuð vé skollu (skolldu), the standard floated, Fagrsk. (in a verse); ek læt skeiðr skolla við sker, I make the ships hover among the skerries, Fms vi. (in a verse); létum tjöldut skip s. fyrir landi, we made the ships hover off the ness, Sighvat: in mod. usage, treyjan (the coat) skollir upp á herðar blöðum, of a short, ill-fitting jacket.
2. metaph. to skulk away, keep aloof; þá skolli þér svá at mér mun seint verða at taka af yðr hjálp. Edda 20: skolla við e-m, to forsake, prove false to; þó lætr Gerðr í Görðum gollhrings við mér skolla, she turns a deaf ear to me, Fms. vi. (in a verse.)
No entry
f. pl. devil’s breeks:
No entry
botan. = lycopodium selago, a kind of fern:
No entry
m., botan. = equisetum, horse-tail, a plant akin to the ferns:
No entry
a, m. ‘devil’s-spittle’ = the jelly-fish, see Maurer’s Volks.:
No entry
n., botan. goat-weed = aegopodium, Hjalt.
No entry
m. (see above):
No entry
n., botan. ‘devil’s rope,’ the bramble, = rubus:
m. fox Reynard (hann spurði, hvárt ~ væri inni).
a, m. the ‘skulker,’ a fox, Reynard, Edda (Gl.); esp. used in nursery tales and in games, e. g. skolla-leikr, the fox-game, blind-man’s-buff, in which every man in turn pats the skolli (the blindfolded man) on the shoulder, shouting, klukk, klukk, skolli minn, klukk, klukk! and then turns round; hann hleypr upp at selinu ok spurði hvárt skolli væri inni, whether the fox were in? Ld. 278, Sturl. iii. 218; hann gaf stór högg á dyrnar ok spurði hvárt skolli væri inni …,—answer, Inni er skolli ok ekki hræddr | bittu til þess að hann er klæddr, Safn i. 53: in the phrase, skella skolla-eyrunum við e-u, to turn a ‘fox-ear’ (deaf-ear) to a thing.
2. the evil one, a word used in swearing; hvaða skolli! skollans! hence in COMPDS: skollabrækr, skollahráki, skollafingr, skollaleikr, skollareipi, skollafótr, skollakál.
No entry
m. [cp. Engl. skulk], poët. a wolf, Edda (Gl.); no doubt akin to skolli.
m. skulking, deceit (nökkurr s. var í skapi búand-karla).
m. [Ivar Aasen skæll = a fog], = skolli, a fox, Edda ii. 490.
2. skulking, deceit; byggja um skoll, Fms. xi. 365; s. var í skapi búandkarla, viii. 44.
COMPDS: skolllaust, skollvíss.
No entry
adj. guileless, Sighvat.
No entry
m. a skulker, deceiver, one of the names of Odin, Edda (Gl.); but more probably belonging to some ancient fable about Reynard the fox.
a. ‘skilled in tricks’, deceitful (skollvís kona).
adj. skulking, wily, Hkv. 1. 37.
No entry
n., qs. skvalp, [cp. Dan. squalpe], scullery water.
(-s, -ar), m. a turner’s chisel.
m. [Ivar Aasen skolpe-jarn], a turner’s chisel; skolpa ok nafra, Sks. 30.
No entry
m., spelt thus, Fms. vi. 180 (in a verse), and ii. 259, v. l.; sounded and spelt skoltr; [akin to the preceding word]:—a snout, of a dog, dragon, or the like; skeið bar skolpt inn rauða, Fms. vi. (in a verse); gnöptu skoltar, ii. 259 (in a verse); hann lýstr á skoltinn hesti sínum, Þorst. St. 48; kom broddrinn í auga hestinum, ok hljóp augat út á skoltinn, … augat var frosit á skoltinum, Bs. i. 608: of the human face, hón var steinblind … hón bar vatnið upp í skoltana, ok þóttisk linan af fá er kallt var, ii. 169; ljótan skolt, langa trjónu, Fas. iii. 37 (in a verse); Skíða sló á skoltinn enn, Skíða R. 142.
No entry
adj. brown-legged, a nickname, Fms. x. 123.
a. swarthy, brown.
1. adj. the etymology and exact sense of this word is uncertain, either from skol and brúnn = scullery-brown, or from skálpr or skolptr, qs. ‘scalp-brown’ swarthy, perhaps the latter; svarteygr ok s., Eg. 305; svartr á hár, skarpleitr, nökkut s., Orkn. 66; nökkut s., hvítr á hár ok rétthár, Glúm. 335; s. ok skarpleitr, Sd. 147; hárr í skeggi ok s. mjök, Ld. 274; rauðbleikr á hár, skolbrúnn, eygðr mjök ok vel, Eb. 30; Hallfreðr var s. nökkut, jarpr á hár, Fs. 86; rauðskeggjaðr, skol-brúnn. ok heldr íllmannligr, 101, Hem. (of earl Tosti).
2. the best Engl. rendering would be olive, of complexion.
No entry
að, to serve, attend, with dat.; skona ok því allir oss með út-greiðslu ok mikilli hlýðni, N. G. L. ii. 426.
No entry
u, f. a schooner, (mod.)
m. sconce, lantern.
n. [Lat. ab-sconsa], a sconce, lantern, Bs. i. 847.
No entry
u, f. a dark nook.
No entry
n. [Dan.], a biscuit, (mod.)
n. mocking, = skaup.
n. = skaup, railing, mocking, Fas. iii. 37. skop-ligr, adj.
(að), v.
1) to mock, scoff, = skeypa;
2) to take a run (s. skeið).
að, = skeypa; skopast að e-u, to scoff, mock.
II. [see skapa], to take a run; in the phrase, skopa skeið (skapa skeið), Gullþ. 57, Gísl. 69, Fas. ii. 283, Fs. 51.
No entry
f. railing, Hom. (St.)
No entry
að, (skopp, n.), [cp. Engl. to skip], to spin like a top. skoppara-kringla, u, f. a top (the toy).
No entry
m. a top (?), a nickname, Sturl. iii. 153.
n. hair (s. heitir hár).
n., better skoft, mod. skott, q. v.; [Ulf. skufts = τρίχες; O. H. G. skuft; Germ. schopf]:—hair; skopt heitir hár, Edda 109; skopt it svarta, Fbr. (in a verse); þó heilagt skopt, Edda (in a verse); only in poets; it remains in the pr. name Skopti, Hkr., Landn.
No entry
skopti, skopta, to float atop (like hair); skopta ek upp, I rose to the surface, emerged, Fbr., Fb. ii. 215 (in a verse); this certainly is the sense, and not as explained in Lex. Poët.
(pl. -ar), f.
1) score, notch, incision;
2) a rift in a rock or precipice (hleypr hann ofan fyrir skorina).
f., pl. skorar, a score, notch, incision; setja þrjár skorar á dyra-stoð, N. G. L. i. 55; bera, þola skor, to ‘thole a score,’ stand a cut, of a good silver coin (bad coins were merely silvered over), Grág. i. 392, 500; hvítr í skor, white in the cut, of silver, Hkr. i. 185.
2. [North. E. scar, scaur], a rift in a rock or precipice; hleypr hann ofan fyrir skorina, Gísl. 158; er þú vatt þá sjau í skorinni, Nj. 146; svelta sem refr í skor, Fas. iii. 180, 636; fóta-festi í einni lítilli skor, Barl. 56; Skorar-geirr, a nickname, Nj.: the name of a cloven mountain north of Broadfirth in Icel., milli Skorar og Jökuls: berg-skor, hellis-skor, kletta-skor.
II. a tally or stick for counting, a score or notch being made for every twenty; ef skip skal skipa … þá skal skorar (they scored the roll) selja ármanni í hönd, ok augljós nef þau öll göra at bryggju-sporði, er skorat er fyrir, N. G. L. i. 202; hence,
2. a score, a tale of twenty; ellefu skorar af karlmönnum, sjau skorar af börnum, 415. 16.
(að), v.
1) to chafe, rub, gall (jarnin skoruðu mjök at beini);
2) to make a score or incision in (sumir ganga at með boløxar ok ~ fœti á filunum); s. e-t sundr, to cut asunder;
3) to challenge; s. e-m (or e-n) á hólm (til hólmgöngu, til hólms, til einvígis), to challenge to a duel;
4) s. á e-n, to call upon, request strongly (þeir skoruðu á hann fast); s. á e-n til e-s, to call upon one for a thing (s. á. e-n til liðveizlu, fulltings); s. á e-n til hólmgöngu, to challenge one to fight;
5) to urge insist upon (fast ~r þú þat); s. e-t mál við e-n, to broach a matter to one (konungr ~r þá þetta mál við hana sjálfa);
6) s. e-t í, to stipulate (Þ. ~ði þat í, at);
7) to score, count by tallies (hann lét þá s. liðit).
u, f. a score, notch, incision, passim in mod. usage. skoru-kefli, n. a ‘score-stick,’ tally (used in keeping accounts); þó skal búandi hverr augljós nef hafa á bryggju-sporði á skorukefli fyrir ármann, each franklin (in paying his levy) is to shew his tally to the king’s steward, N. G. L. i. 200.
(að), v.
1) to chafe, rub, gall (jarnin skoruðu mjök at beini);
2) to make a score or incision in (sumir ganga at með boløxar ok ~ fœti á filunum); s. e-t sundr, to cut asunder;
3) to challenge; s. e-m (or e-n) á hólm (til hólmgöngu, til hólms, til einvígis), to challenge to a duel;
4) s. á e-n, to call upon, request strongly (þeir skoruðu á hann fast); s. á e-n til e-s, to call upon one for a thing (s. á. e-n til liðveizlu, fulltings); s. á e-n til hólmgöngu, to challenge one to fight;
5) to urge insist upon (fast ~r þú þat); s. e-t mál við e-n, to broach a matter to one (konungr ~r þá þetta mál við hana sjálfa);
6) s. e-t í, to stipulate (Þ. ~ði þat í, at);
7) to score, count by tallies (hann lét þá s. liðit).
að, (but skorðu, Gs. 14), [Engl. to score], to make a score, incision; járnin skoruðu mjök at beini, Fms. xi. 288; af annan fótinn en skoraði mjök annan, Sturl. ii. 158; þar skorðu vit (we scored) blóð ór benjum, Gs. 14; þeir skora sundr vegginn með bolöxum, Al. 148; skora sundr í miðju, Fas. iii. 343; þeir skoruðu af spjótskapti (scored a piece off) ok görðu þar af hæl, Slurl. ii. 181; þeir skora fætr á fílunum þar til er þeir falla, Al. 143.
II. skora e-m hólm, prop. to ‘score’ or mark out a field for battle, hence to challenge to single combat, (rísta reit, to scratch the limits of a batile-fdd, see Korm. S.); skora á e-n, to challenge; s. á e-n til hólmgöngu, Dropl. 36, Fs. 137; hann skoraði á Þorfinn til landa, Landn. 80; skora á mann til e-s hlutar, Eg. 494: also, skora e-m á hólm or hólmgöngu, to challenge to fight, Nj. 15, 36, Gísl. 78: skora e-n (acc.) á hólm, Grett. 40 new Ed., is less correct.
2. to call on, summon; hann skorar á Þorgerði, Fms. xi. 134; at þú skorir á hann, at hann rétti þitt mál, Dropl. 20: to urge, fast skorar þú þat, Ld. 334; konungr skorar þetta mál við hana sjálfa, Fms. …
Shortened here. Read the full article →
No entry
f. a scoring; þriggja marka ból at s., D. N. iv. 279; á-skoran, a challenge.
I)
f. stay, prop (setja skorður undir skip); fig., reisa (setja) skorður við e-u, to put a stop to, take precautions against.
II)
(að), v. to prop, support by shores (þeir skorðuðu skipit).
að, to prop; þvertré er skorða staflægjur, Hom. 96: of a ship, skorða skip, Hbl. 39, Sd. 141, freq. in mod. usage.
I)
f. stay, prop (setja skorður undir skip); fig., reisa (setja) skorður við e-u, to put a stop to, take precautions against.
II)
(að), v. to prop, support by shores (þeir skorðuðu skipit).
u, f. a stay, prop, esp. under a ship or boat when ashore, Grág. ii. 39;, Edda 91; setja skorður undir skip. Fms. x. 98: metaph., reisa (setja) rammar skorður við, to put a stop to, take precautions against, Eb. 262, Nj. 88, Fms. vii. 28; vera (standa) í skorðum, to be well propped, all right.
a. clear-spoken.
adj. [from skora ll. 2], clear-spoken; heill ok s., Hom. 114, Mar.: mod. out-spoken, tala skorinort, to speak out.
No entry
m. a strip of cloth, Vm. 127, Pm. 7.
No entry
f. a pomegranate, ‘malo-granata,’ Stj. 391 (Numb. xx. 5).
No entry
u, f. [Dan. skorpe], a crust, as a nickname, Fms. vii. 304; skorpu-skalli, a nickname, 253: = skerpa (q. v.), vinna skorpu, í einni skorpu.
a. shrivelled (s. belgr: skorpit skinn).
adj. [skarpr], shrivelled, Fas. i. 60; skorpit skinn, iii. 571.
(að), v. to shrivel up (~r skór at fœti mér); fig. ~r at, it presses hard (þér mun þykkja mjök at s.).
að, to be shrivelled, Barl. 81; húð skorpnuð við eld, Nj. 208; þeir (the shoes) höfðu skorpnað í skininu, Háv. 25 new Ed.; skorpnar skór at fæti mér, Fms. vi. 45: metaph., það skorpnar at e-m, to be hard pressed, Fas. iii. 80.
No entry
a, m. a bird, the pie (?), = skærr.
II. a nickname, Landn.: in local names, Skorra-staðir, -dalr, Landn., map of Icel.
pp. n., used as adv., short of; var hann þar litit s. viku, he was there little short of a week.
n. part., see skorta.
(-rti, -rt), v. to be lacking to one (eigi mun þik karlmenska s.); mostly impers., e-n skortir e-t, one is in want of, is short of; ekki skortir ykkr áhuga, ye do not lack heart; e-n skortir við e-n, to be one’s inferior, fall short of one; honum þótti sik s. við oss, he thought he fell short of us; skortir á e-t, it is lacking; þat er á skorti, what was lacking.
t, [Engl. short; Dan. skorte], to be short of, lack; eigi mun þik karlmennska skorta, Fms. xi. 232: mostly impers., e-n skortir e-t (acc.), þar skorti eigi vápn (acc.), Eg. 236; at engan hlut skyrti, Fms. iv. 194, cp. Ó. H. 83; svá at þá skyrti eigi svá lengi sem þeir vildu drekka, Eg. 557; menn skorti bæði hey ok mat, Nj. 73; mik skortir eigi hug, Eg. 719; s. fé, 76; eigi skortir mik afla, Fms. i. 75; skorti hann tvá vetr á sextigi, 219; eigi mundi þar s. lausafé, Eg. 236; ok skorti eigi hálft hundrat manna, Gísl. 27.
II. part. skort, used as an adverb; þeir vóru þar lítið skort viku, little short of a week, Sturl. iii. 2150; lítið skort fjóra tigu manna, Ann. 1360; honum þótti sik skorta við oss, to fall short of, Nj. 90; ok hafi (hann) þó allar íþróttir skort, Fær. 152; var auðsætt at hann mundi skorta við þenna mann, Ó. T. 33; þat skortir (skortar Ed.) yðr herra, Fas. i. 76; skorta á (í); þat er á skorti, what is lacking? Hkr. iii. 98; ef áðr hefir nökkut á skort, Fms. vii. 19; allt þat er honum (sic) skortir í, Grág. i. 214.
m. want, lack, scarcity.
m. a shortness, want; sitja fyrir skort, Hrafn. 9; engum skort eðr þurð, Fms. iv. 162; frama-skortr, Fb. ii. 296; bú-skortr, fé-s., orða-s., lack of words, Gd.
No entry
m. a score-axe, Km. (for skeribíldr); in the phrase, skor-bíldar ganga í e-u, the axe has been shaving off much, i. e. we have had great losses, Ld. 60.
No entry
n. an insect, (mod.)
m. chimney.
m. [Germ. schornstein], a cbimney, Fms. xi. 367, Boldt.
n.
1) shooting, shot (þóttist Þ. eigi hafa skotit betra ~);
2) the thing shot missile, = skeyti (ef fleiri ~ eru í hvalnum);
3) appeal; er til hans miklu minna ~ en margir láta yfir, there is less appeal to (less worth in) him than folks say;
4) a narrow dark passage, running along the wall of the ancient hall (gekk hann inn ok í ~, er var um eldahúsit).
n. [from skjóta; A. S. scot; Engl. shot and scot; Germ. schoss; Dan. skud]:—a shot, a shooting; skjóta langt skot af handboga, Landn. 288; þóttisk hann eigi hafa skotið betra skot, Fms. vii. 211; hann féll við skotið, Nj. 247, and passim; hand-skot, boga-skot, and byssu-skot, (mod.): plur. shooting, sund ok skot, Fb. i. 368; skotum ok spjóta-lögum, Ó. H. 183.
2. the thing shot, a missile = skeyti; hval ef eigi er skot í … ef skot eru fleiri í hval enn eitt … leita skots, … at hann átti þat skot, … ef fleiri menn kalla til skots en einn, Grág. ii. 367–371; smíða sér skot, Þiðr. 87.
II. metaph. usage, a scot or shot, [in the phrases to pay one’s scot, scot and lot, scot-free], contribution; halda sínu skoti upp, Grág. i. 239; sam-skot, scot and lot, portion; hálfs bolla skot, Gþl. 80; plóga-skot, Ólafs-skot, Hallvarðar-skot, a kind of tax in Norway, N. G. L. ii. 336, cp. i. 459.
2. as a law term, an appeal; mega skoti orka, N. G. L. i. 88; fullt skot, a lawful appeal, 21; er til hans miklu minna skot en margir láta yfir, there is less appeal to or worth in him than folks say, i. …
Shortened here. Read the full article →
No entry
1. u, f. a nickname, Fms. x. 123.
2. að, = skotra, to shove, with dat., Edda (in a verse); marr skotar knerri, Hallfred.
No entry
f. a shoving; skýfing eða s., N. G. L. ii, D. N. iv. 90.
m. pl. the Scots (Skota jarl).
m. pl. the Scots: Skot-land, n. Scotland, Landn., Fms., passim: Skotzkr, adj. Scottish, Ld. 12, 274, Eg. 266, Landn. 112. ☞ In some passages of the Landn. Skotar and Skotland seem to be used of the Irish and Ireland. skota-kollr, m. a nickname, Landn.
No entry
a, m. a shooter; in and-skoti, q. v.
No entry
að; impers., e-m skotnar, to get a piece of good luck or gain, Lex. Poët.: mod., e-m á skotnast, to gain; á-skotnast, to gain, have a piece of good luck.
No entry
m. a gain, piece of good luck, Ó. H. (in a verse).
No entry
m. the name of a sword, Edda (Gl.)
(að), v. to shove, push, with dat. (berserkirnir skotruðu Gretti).
að, to shove against, with dat., Grett. 98.
No entry
n., qs. skoft or skopt (q. v.), by way of assimilation; [Ulf. skufts; Germ. schopf; Engl. scut, of the tail of a hare or rabbit]:—a fox’s tail; tóu-skott, passim in mod. usage.
(að), v. to move to and fro (jarl lét ~ við skip sín, ok lagði ekki at sinni til orrustu).
1. að, qs. skofta, which form occurs in the verse Fbr., see skopta, [skopt]:—to dangle, wag to and fro (like hair or a tail); hann lét skotta við skip sín, ok lagði ekki til orrostu, Fms. ii. 310; þeir skotta nú við útan, Fas. i. 10, see skopta.
2. u, f. [skott], the popular Icel. name for a female ghost, since, as she roams about, her head-gear streams behind her like a fox’s tail, Maurer’s Volks.; Hvítárvalla-s., Leirár-s.: Skotti, a, m. a nickname, prop. a ghost (?), also used of a horse whose body and tail are of different colours.
No entry
m. a kind of catapult, Fb. ii. 23.
m. ‘shooting-bank’, butts (fóru þeir í skotbakka ok vöndust við skot).
a, m. a ‘shooting-bank,’ the butts against which the target was set up; fara í skotbakka, Fær. 46; vera á sundi eðr í skotbökkum, Fas. ii. 505; Oddr fylgdi þeim þar til er þeir Ásmundr höfðu átt skotbakka, 558.
No entry
n. the sheath of an ear of corn before it opens, Edda ii. 491.
No entry
m. the shoulder, a perquisite of the shooter or harpooner, N. G. L. i. 47, D. N. iv. 268.
No entry
m. a missile, Lex. Poët.
m. Greek fire (?).
m. a shooting of fire, of Greek fire, Fms. vii. 97, Fb. ii. 299, Þiðr. 179, Fas. iii. 90: mod. bombardment.
a. restless of eye.
adj. restless of eye, like a hunted deer, Bárð. 38 new Ed.
n. = skothlutr.
n. a shooter’s or harpooner’s fee, Grág. ii. 374, 377.
f. skill in archery.
f. skill in archery, Fms. ii. 100.
No entry
adj. skilful as an archer.
No entry
n. shot-range; koma í s., to come within shot, Nj. 72, Gísl. 51, Al. 33; liggja í skotfærum við, to be within bow-shot, Fms. ii. 327: shooting weapons, Stj. 86.
No entry
adj. good as an archer, Fas. ii. 266.
f. half rhyme.
u, f. a half rhyme (as in land lenda), Edda (Ht.) 135, 139; in the old dróttkvæði the half rhyme was used in the odd lines, but aðal-henda (a full rhyme) in the even.
f. half rhyme.
f. = skothenda; jörð fyrð, … þessa setning hljóðstafa köllum vér s., Edda 121, 139.
a. composed in the metre skothenda.
adj. composed in the metre s., Edda (Ht.) 52.
2. in mod. usage a bad rhyme; skáldskapr þinn er skothent klúðr | skakk-settum höfuð-stöfum með, Jón Þorl.
m. shooter’s share.
m. a shooter’s share, Grág. ii. 387.
No entry
f. a shower of missiles, Fær. 73, Fms. viii. 289.
m. a dead whale with a harpoon in it.
m. a dead whale with a marked harpoon in it, Grág. ii. 358, 366.
No entry
u, f. a kind of axe, D. N.
m. shooter, harpooner.
m. a shooter, harpooner, Grág. ii. 358, 367, Am. 4, Pm. 69, Róm. 270.
n. range;
langt ~, a long range;
koma í ~, to come within range.
n. a range; langt s., a long range, Fms. ii. 271; koma í s., to come within range, Nj. 108, Fms. viii. 40, x. 43; liggja í skotmáli, 353.
No entry
m. ‘scot-money’ = Dan. tære-penge, pocket-money, Fms. xi. 202, Al. 18, Fas. 1. 450.
n. = skotpeningr.
n. ‘scot-silver,’ Gullþ. 46 (Ed.), Fms. vii. 319, Ó. H. 55, Orkn. 416 new Ed., Grett. 49 new Ed.
m. target; hafa e-n at skotspæni, to make a butt of one.
m. a target; setja at skotspæni, Fms. ii. 271: the phrase, hafa e-n at skotspæni, Fs. 39, Nj. 222, Fær. 30.
m. a stick used as a mark.
m. a stick used as a mark, Sks. 379, cp. Fb. iii. 405.
m. catapult.
m. a catapult, Sks. 421.
n. missile.
n. a missile, Fms. i. 45, Sks. 386, Fb. ii. 19, passim.
m. a wand to he shot.
m. a wand to be shot, Þiðr. 370.
n. pl. scoffs, taunts.
n. pl. [cp. skatyrðask], scoffs, taunts, Fms. vii. 20, Sturl. iii. 199.
No entry
f. a barb, Sks. 419, v. l.
a. Scottish, Scotch.
adj. [skotta], nimble, alert, of a boy or puny person; hann er skolli skozkr.
II. Scotch, see Skotar.
No entry
að, to shoe: skóaðr, shoed, see skúa.
No entry
a, m. a shoemaker.
No entry
n. [skaði and skóð point to a lost strong verb], scathe, bale, a noxious thing; hjálma skóð, randar s., skjaldar s., the scathe of helmets, of shields, i. e. a weapon; mær skóð, the bright weapons, Hallfred; Hildar s., id.: in compds, ben-skóð, víg-s., val-s., remmi-s., i. e. weapons, Lex. Poët.; the word is only used in poetry.
from skafa.
t. [skafa], the singed crust or scraps at the bottom of a pan or kettle; grautar-skóf, mjólkr-s.
2. botan., geitna-s., a kind of lichen.
m. wood-bear, common bear.
m. a wood-bear, Grág. ii. 33, Landn. 35, 345.
f. forest-path.
f. a road broken through a wood, wood-path, Fas. ii. 197, iii. 587, Ísl. ii. 44.
f. forest-fire.
u, f. a wood-fire, Ölk. 34.
No entry
f. a wood-booth, but in a wood, Gþl. 449.
m. a dweller near a wood.
a, m. a ‘wood-neighbour,’ dweller near a wood, Grág. ii. 300.
n. wood deer.
n. a wood-deer, Stj. 219, Bret. 194.
f. forest-path.
u, f. a wood-path, Sturl. iii. 23, Fms. iii. 74: plur.
f. wood-goat, wild goat.
f. a wood-goat, Fms. ii. 309 (x. 351).
No entry
a local name in western Icel.
m. wooded neck or ridge.
m. a forest-hill, Eg. 544, Stj. 485.
No entry
m. a hart of the forest, Stj. 560.
No entry
n. a ‘wood-holt,’ ridge, hill, Eg. 744.
n. = skógarnef.
n. = skógarnef, Karl. 98.
No entry
m. a wood-ridge, Dipl. iii. 6.
n. wild honey.
n. wild honey, 625. 89.
No entry
n. a hut in a wood, Stj.
n. tree-fellng.
n. [Dan. skov-hugst], tree-felling, Grág. ii. 295, Vm. 80.
No entry
n. the purchase of a wood, N. G. L. i. 81, 169.
No entry
n. pl. brush-wood, a holt, Eg. 546, Fms. vii. 56, Róm. 183.
No entry
m. a wood-rock. Eg. 717.
No entry
u, f. the rent of a wood, H. E. i. 394.
m. outlaw.
m. a ‘wood-man’ an outlaw, Nj. 110, Grág. i. 72, 87, 119, 137, 139, 178, ii. 136, 159, Grett. and the Laws and Sagas passim,
No entry
n. a wood-mark, land-mark of a wood, Grág. ii. 300, Sturl. ii. 57.
n. out-skirt of a wood.
n. a ‘wood-neb,’ jutting outskirt of a wood, Fms. vii. 69, Karl. 104, Thom. 473, Eg. 376, 377: as a nickname, Nj.
No entry
m. a share in a wood, Vm. 144, Dipl. v. 3.
n. clearing in a wood.
m. (see rjóðr), Fs. 69.
m. thicket.
m. a division of a wood, Eg. 219, Fas. i. 4, Róm. 236.
n. division of a wood.
n. a division of a wood, Grág. ii. 293, 294.
n. damage done to a wood.
n. damage done to a wood, Vm. 153.
No entry
m. a spot, piece of a wood, Vm. 103.
No entry
u, f. the place on which a wood stood, Jb. 240.
No entry
f. a woodland-coast, Stj. 90, v. l.
f. wood-sorrel, cuckoo’s meat.
u, f. wood-sorrel, Pr. 472.
No entry
m. a strip of wood, Vm, 11, 138.
No entry
n. a tree in a wood, Stj. 256, 274.
f. cotton.
f. [Germ. baum-wolle], ‘wood-wool’ cotton, Al. 166.
m. wand from the forest.
m. a wand, Fas. i. 333.
No entry
m. the throstle or thrush.
No entry
f. a wood-axe, Rétt. 3. 10.
No entry
adj. woody, Stj. 337.
No entry
n. id., Grág. ii. 219, Sturl. ii. 57.
m. outlaw, = skógarmaðr.
m. a ‘wood-man,’ outlaw, Grág. i. 137, 143, passim.
f. trial for outlawry.
u, f. a trial for outlawry, Sturl. ii. 2.
f. a case or suit involving outlawry.
f. a case of outlawry, Grág. i. 3, 58, ii. 229, Nj. 88.
n. theft punishable with outlawry.
n. theft punishable with skóggang, Grág. ii. 137.
(-ar, -ar), m. wood, forest (var þá s. milli fjalls ok fjöru); fara í skóg; to go foresting; stefna e-m til skógar, to summon a person with intent to outlaw him; leysa e-n ór skógi, to free one from outlawry.
m., gen. skógar (skógs, Gþl. 145, Fms. vi. in a verse), dat. skógi, pl. skógar,—the acc. pl. skógu, Gísl. 128, in a paper transcript, is prob. an error: [North. E. and Scot. schaw or show; Dan. skov; Swed. skog; perh. akin to skuggi. of a shady place]:—a shaw, wood, mörk being a forest; var þá skógr milli fjalls ok fjöru, Íb. 28; þá var þar svá stórr skógr, at hann görði þar af hafskip, Landn. 47; gengu sumir í fen ofan sumir í skóginn, Nj. 21; brenna kol í skógi, 57; skógr mikill, Eg. 276; skóg þykkvan, Ísl. ii. 43; til fjalls eða skógs, til fjöru eða skips, Gþl. 145; rjóðr í skóginum, Ld. 96; fara í skóg, to go foresting, Js. 49, Fb. i. 252; hann lét skera torf ok hafði þat fyrir eldi-við, þvíat engi var skógr í Orkneyjuin, Hkr. i. 105 (Orkn. 16).
2. the wood or desert was the abode of the outlaw, hence various law phrases; stefna e-m til skógar, to cite a person to stand trial for outlawry, Grág. ii. 63, 192; sækja sök til skógar, 33; kaupa sik ór skógi, to buy oneself off from outlawry, N. G. L. i. 164, 165; leysa e-n ór skógi, Nj. 193; er hann útlagr ok öllu fyrir-gört er hann á, nema jörðu sinni einni, ok því er hann kemr í skóg með sér, N. …
Shortened here. Read the full article →
No entry
a, m. a wood-hedge, hawthorn, D. N.
No entry
m. a nickname, Sturl. i. 76.