Eptir þat fór Sveinn í víking, ok hafði fimm langskip. Ok er hann kom vestr fyrir Skotlandsfjörðu, spurði Sveinn at Sumarliði höldr var á skip kominn, ok ætlaði í víking; hann hafði sjau skip. Þar stýrði Gilli-odran einu skipi, ok var hann farinn inn í Fjörðu eptir liði því, er eigi var komit. Þegar er Sveinn spurði til Sumarliða, lagði hann til orrostu við hann; ok var þar bardagi harðr. Ok í þeirri orrostu féll Sumarliði höldr, ok mikit lið með honum. Þar varð Sveinn þess víss, at Gilli-odran var eigi þar. Fór Sveinn þá at leita hans; ok fann hann í Myrkva-firði; ok drap hann þar Gilli-odran ok fimm tigi manna með honum. Eptir þat fór Sveinn í víking; ok heim at hausti, sem hann var vanr. Ok er [hann] kom heim, varð skjótt fundr þeirra Rögnvalds jarls; ok lét hann vel yfir þessum verkum.ok lèt hann vel yfir þessum verkum.
Þat var síðr jarla nær hvert sumar, at fara yfir á Katanes, ok þar upp á merkr, at veiða rauðdýri eðr hreina. Þorbjörn klerkr var með Melkólmi, Skotakonúngi; en stundum fór hann ofan á Nes, ok var leyniliga með vinum sínum. Hann átti þrjá vini á Katanesi, þá er hann hafði mest traust af: einn var Hösvir mágr hans; annarr Lífólfr er bjó í Þórsdal; þriði var Hallvarðr Dúfuson, er bjó at Forsi í Kálfadal er gengr af Þórsdal. Þessir vóru einka-vinir hans.
Þá er Rögnvaldr hafði jarl verit tvá vetr ok tuttugu síðan er Páll jarl var handtekinn, þá fóru þeir jarlar yfir á Katanes at áliðnu sumri eptir vanða. Or er þeir kómu í Þórsá, þá fréttu þeir kvitt nokkurn, at Þorbjörn mundi vera upp í Þórsdal á laun, ok eigi all-fámennr;Or er þeir kómu í Þórsá, þá frèttu þeir kvitt nokkurn, at Þorbjörn mundi vera upp í Þórsdal á laun, ok eigi all-fámennr; ok mundi ætla þaðan til áhlaupa, ef færi gæfist á. Þá heimta jarlar menn at sér, ok fóru með hundraðliðs;Þá heimta jarlar menn at sèr, ok fóru með hundraðliðs; ok riðu tuttugu, en aðrir gengu. Þeir fóru um kveldit upp um dalinn, ok tóku þar nokkur gisting, sem var erg nökkut. Þat köllu vér setr. Um kveldit, er menn sátu við elda, hnaus Rögnvaldr jarl mjök títt. Haraldr jarl mælti: "Hvellr hnerri, frændi." Þeir fóru upp um dalinn um morgininn. Ok reið Rögnvaldr jarl jafnan fyrir um daginn, ok sá maðr, er Ásólfr hét, Gunnason af Ögðum, Norrænn maðr;Ok reið Rögnvaldr jarl jafnan fyrir um daginn, ok sá maðr, er Ásólfr hèt, Gunnason af Ögðum, Norrænn maðr; annarr hét Jómarr frændi jarls.annarr hèt Jómarr frændi jarls. Fimm riðu þeir saman fyrir upp eptir Kálfadal. Ok er [þeir] fóru at bænum er heitir at Forsi, var Hallvarðr bóndi uppi á korn-amstri einu, ok hlóð, en heima-menn báru at honum. Þeir Haraldr jarl riðu nokkuru síðarr. En er Hallvarðr kendi Rögnvald jarl, heilsaði hann honum með nafni, ok mælti ákafa-hátt, ok spurði at tíðindum; ok mátti jafn-vel heyra þótt fjarri væri. Þetta var skamt frá stofu; ok stóðu húsin á brekku nokkurri hárri; en geilar þröngar at ríða at bænum, ok við-brekt mjök. Á þessum bæ var Þorbjörn klerkr inni, ok sat við drykk. Geilarnar gengu at hús-endanum við gaf [l] hlaðit, ok vóru þar dyrr á húsunum, en aðrar vóru á gaf [l] hlaðinu, ok hlaðit í grjóti laus-liga. Þá er þeir Þorbjörn heyrðu orðtakit, ok Hallvarðr heilsaði þeim Rögnvaldi jarli, hljópu þeir þegar til vápna sinna ok brutu grjótið ór laun-durunum ok hljópu þar út. Þorbjörn hleypr fyrir gaf [l] hlaðit, ok á geila-garðinn. Vóru þeir jarl þá komnir at durunum. Þá hjó Þorbjörn þegar til jarls; en Ásólfr brá við hendinni, ok tók af höndina. Síðan kom sverðit á höku jarls, ok var þat mikit sár. Ásólfr mælti, er hann fekk höggit: "Fylgi þeir betr jarli, er honum eigu gjafir at launa."Ásólfr mælti, er hann fèkk höggit: "Fylgi þeir betr jarli, er honum eigu gjafir at launa." Hann var þá átján vetra gamall, ok var ný-kominn til jarls. Rögnvaldr jarl vildi hlaupa af baki, er [hann] sá Þorbjörn, ok varð fótrinn fastr í stigreipinu. Í því kom Stefann at, ok lagði spjóti á jarli. Þorbjörn veitti þá annat sár jarli. En í því lagði Jómarr spjóti í lær Þorbirni, ok rendi lagit í smá-þarmana. Snéru þeir Þorbjörn þá á bak húsunum; ok var þar at hlaupa fyrir brekku mikla, ok á mýri blauta. Í því kómu þeir Haraldr jarl; ok bar svá til leiðinni, at þeir kómu á móti þeim Þorbirni; ok kendu þá hvárir aðra. Þá mæltu menn jarls, at þeir skyldi snúa eptir þeim Þorbirni, þeir er vissu hvat fyrir var ætlat; en Haraldr jarl latti þess, ok kveðst bíða vilja atkvæða Rögnvalds jarls um þetta mál. "Þvíat Þorbjörn er vanda-maðr minn mikill, sem þér vitið, fyrir frændsemis sökum, ok margra an - "narra venzla, er í milli eru.""Þvíat Þorbjörn er vanda-maðr minn mikill, sem þèr vitið, fyrir frændsemis sökum, ok margra an - "narra venzla, er í milli eru." En þeir menn, er hjá Rögnvaldi jarli vóru, styrmdu yfir honum dauðum; ok leið mjök löng stund áðr þeir Haraldr jarl fréttu tíðindin.ok leið mjök löng stund áðr þeir Haraldr jarl frèttu tíðindin. Vóru þeir þá komnir á mýrina ok yfir fenit, þat er gekk eptir mýrinni. En af áeggjan föruneytis jarla, hljópu þeir Haraldr jarl ofan á mýrina, ok fundust við fenit, svá at sínum-megin vóru at hvárir, ok vörðu þeir Þorbjörn díkis-bakkann. Drifu þá til hans menn af bænum, þeir sem honum höfðu fylgt, ok urðu þeir saman fimm tigir manna. Þeir vörðust þá drengiliga, ok höfðu vígi gótt; þvíat fenit var bæði djúpt ok breitt, en mýrin blaut at fram; ok mátti þeirri einni atsókninni við koma, er þeir skutust á með spjótum. Þorbjörn mælti, at þeir skyldi engum aptr skjóta. Ok er skotin þurru, þá höfðust þeir orð við; ok kallaði Þorbjörn á Harald jarl, ok mælti svá: "Þess vil ek biðja yðr, frændi, at þér gefit mér grið;ok kallaði Þorbjörn á Harald jarl, ok mælti svá: "Þess vil ek biðja yðr, frændi, at þèr gefit mèr grið; en ek vil bjóða þetta mál á yðvart vald, at þér dæmit einir;en ek vil bjóða þetta mál á yðvart vald, at þèr dæmit einir; vil ek þar engan hlut undan draga, þann er ek má, at yður sæmd sé þá meiri en áðr.vil ek þar engan hlut undan draga, þann er ek má, at yður sæmd sè þá meiri en áðr. Væntir mik ok, frændi, at þú munir muna, at þær deilur hafa verit, at þú mundir eigi þann mun gjöra með okkr Rögnvaldi jarli ok mér, at þú mundir drepa mik, þótt ek hefða þetta verk unnit, þá er hann færði þik mest undir ölboga, ok lét þik engu ráða, heldr en svein sinn;Væntir mik ok, frændi, at þú munir muna, at þær deilur hafa verit, at þú mundir eigi þann mun gjöra með okkr Rögnvaldi jarli ok mèr, at þú mundir drepa mik, þótt ek hefða þetta verk unnit, þá er hann færði þik mest undir ölboga, ok lèt þik engu ráða, heldr en svein sinn; en ek gaf þér beztar gjafir, ok leitaða ek þér virðíngar í öllu því er ek mátta.en ek gaf þèr beztar gjafir, ok leitaða ek þèr virðíngar í öllu því er ek mátta. En verk þetta, er ek hefir unnit, er glæpr mikill; ok liggr þat á mér;ok liggr þat á mèr; en ríkit allt er fallit í yðvart vald. Megu þér ok þat vita, at þenna kost ætlaði Rögnvaldr jarl mér, sem nú hefi ek honum veitt;Megu þèr ok þat vita, at þenna kost ætlaði Rögnvaldr jarl mèr, sem nú hefi ek honum veitt; ok er þat mitt hugboð, frændi, þótt þannveg hefði at borizt, at ek væra látinn, en Rögnvaldr jarl lifði, at þér mundit gjöra hann at viðsæmíngar-manni;ok er þat mitt hugboð, frændi, þótt þannveg hefði at borizt, at ek væra látinn, en Rögnvaldr jarl lifði, at þèr mundit gjöra hann at viðsæmíngar-manni; en þér vilit gjöra mik at dauðamanni."en þèr vilit gjöra mik at dauðamanni." Þorbjörn fór hér um mörgum orðum ok áheyriligum.Þorbjörn fór hèr um mörgum orðum ok áheyriligum. Fluttu þetta ok margir menn með honum, ok báðu honum griða. Kom svá, at jarl tók at hlýða á, er margir fluttu. Þá tók til orða Magnús, son Hávarðs Gunnasonar, gæðíngr jarla ok frændi; hann var þar göfgastr maðr í liðinu með Haraldi jarli. Hann sagði svá: "Eigi kunnu vér yðr ráð at kenna, jarl, eptir þessi hinu miklu stórvirki.Hann sagði svá: "Eigi kunnu vèr yðr ráð at kenna, jarl, eptir þessi hinu miklu stórvirki. En segja mun ek hverr orðrómr á mun leggjast, ef Þorbirni eru grið gefin eptir þetta verk; ok þat annat, at hann þorir at segja yðr í augu upp nær í hverju orði, at hann hafi þetta it illa verk fyrir þik gjört, eðr þér til sæmdar unnit, er þér, ok öllum frændum jarls man eilíf skömm ok úsæmd at vera, ef hans er eigi hefnt: Hygg ek þat vini Rögnvalds jarls fyrir satt hafa, at þú munir fyrir löngu verit hafa ráðbana-maðr jarls, en nú hafi fram komit.ok þat annat, at hann þorir at segja yðr í augu upp nær í hverju orði, at hann hafi þetta it illa verk fyrir þik gjört, eðr þèr til sæmdar unnit, er þèr, ok öllum frændum jarls man eilíf skömm ok úsæmd at vera, ef hans er eigi hefnt: Hygg ek þat vini Rögnvalds jarls fyrir satt hafa, at þú munir fyrir löngu verit hafa ráðbana-maðr jarls, en nú hafi fram komit. Eðr hyggr þú, at hann muni af þér bera vitundina, þá er hann skal sik undan sökum færa, en engi heldr svörum upp fyrir yðr, þar er hann segir yðr nú í augu upp, at hann hafi þetta úverkan fyrir yðr unnit.Eðr hyggr þú, at hann muni af þèr bera vitundina, þá er hann skal sik undan sökum færa, en engi heldr svörum upp fyrir yðr, þar er hann segir yðr nú í augu upp, at hann hafi þetta úverkan fyrir yðr unnit. En hversu máttú meirr sanna þat en þú gefir honum nú grið. Em ek ok ráðinn í at aldri skal hann af mér grið hafa, ef nokkurir dugandis-menn vilja mér fylgja, hvárt sem yðr er þat ljúft eðr leitt."Em ek ok ráðinn í at aldri skal hann af mèr grið hafa, ef nokkurir dugandis-menn vilja mèr fylgja, hvárt sem yðr er þat ljúft eðr leitt." Slík [t] hit sama mæltu bræðr hans, Þorsteinn ok Hákon, ok Sveinn Hróaldsson. Snéru þeir þá brott frá jarli ok upp með díkinu, ok leituðu hvar þeir máttu yfir komast. Ok er þeir Þorbjörn sá, at þeir Magnús snúa upp með díkinu, þá tók Þorbjörn til orða: "Nú mun þá á hafa skilit um ráða-gjörðina; mun jarl vilja gefa mér grið, en Magnús mun í móti mæla."mun jarl vilja gefa mèr grið, en Magnús mun í móti mæla." En meðan þeir töluðu þetta, hófust þeir Þorbjörn frá díkinu. Þeir Haraldr jarl stóðu a díkis-bakkanum. Ok er hann sá, at ekki mundi verða af griða-gjöfinni, hljóp hann yfir fenit með öllum vápnum sínum, ok var níu álna yfir díkit. Föru-nautar hans hljópu eptir honum; ok gat engi yfir hlaupit; en flestir gátu fengit bakkann, ok sloðruðu svá at landi. Menn Þorbjarnar eggjuðu at þeir skyldu snúa á móti þeim jarli, eðr, á móti þeim Magnúsi, ok láta þar verða umskipti með þeim. Þá mælti Þorbjörn: "Þat þykki mér ráð, at þat taki hverr upp sem líkligast þykkir at dugi;Þá mælti Þorbjörn: "Þat þykki mèr ráð, at þat taki hverr upp sem líkligast þykkir at dugi; en ek mun enn leita á fund Haralds jarls." Flestir menn löttu þess, ok beiddu hann heldr leita á skóga ok forða sér.Flestir menn löttu þess, ok beiddu hann heldr leita á skóga ok forða sèr. Þorbjörn tók ekki undir þat ráð. Riðluðust þeir förunautar hans frá honum ok leituðu sér ymsa vega hjálpar.Riðluðust þeir förunautar hans frá honum ok leituðu sèr ymsa vega hjálpar. En þeir Þorbjörn urðu eptir níu saman. Ok er hann sér, at Haraldr jarl er kominn yfir díkit, ferr hann á mót honum, ok fell á kné fyrir honum, ok kvezt færa honum höfuð sitt.Ok er hann sèr, at Haraldr jarl er kominn yfir díkit, ferr hann á mót honum, ok fèll á kné fyrir honum, ok kvezt færa honum höfuð sitt. Margir jarls-menn báðu enn Þorbirni griða. Þá tók jarl til orða: "Forða þér, Þorbjörn;Þá tók jarl til orða: "Forða þèr, Þorbjörn; eigi nenni ek at drepa þik, en eigi vil ek sjá þik síðan." Fóru þeir þá ofan með Kálfadals-á, er þeir ræddust þetta við. Þeir Magnús sóttu eptir þeim. Ok er jarl sá þat, mælti hann: "Forða þér, Þorbjörn;Ok er jarl sá þat, mælti hann: "Forða þèr, Þorbjörn; eigi berjumst ek fyrir þik við mína menn." Þá skildust þeir Þorbjörn frá föruneyti jarls ok til auðna-selja nokkura, þeirra er heita Ásgríms-erg. Þeir Magnús sóttu eptir þeim Þorbirni; ok báru þegar eld at húsinu. Þeir Þorbjörn vörðust drengiliga. Ok er húsit tók at falla ofan af bruna, gengu þeir Þorbjörn út; ok vóru þegar vápn borin á þá, er þeim mátti við koma; vóru þeir áðr ok mjök sóttir af elds-gangi; Létust þeir þar allir félagar níu.Lètust þeir þar allir fèlagar níu. Ok er leitað var til sárá-fars Þorbjarnar; höfðu út sigit iðrin í þat sárit er Jómarr hafði veitt honum. Haraldr jarl fór leið sína ofan eptir dalnum. En þeir Magnús vendu aptr til Fors, ok veittu umbúnað líki Rögnvalds jarls, ok fluttu ofan í Þórsá.
Fóru þeir Haraldr jarl þaðan út í Orkneyjar með líkit með fögru föruneyti, ok veittu gröpt at Magnús-kirkju í kórnum; ok hvíldi hann þar, til þess er Bjarni biskup lét upp taka helgan dóm hans at leyfi páfans.ok hvíldi hann þar, til þess er Bjarni biskup lèt upp taka helgan dóm hans at leyfi páfans. Þar á steininum, sem blóð Rögnvalds jarls hafði á komit, þá er hann lézt, má sjá enn í dag svá fagrt sem ný-blætt sé.Þar á steininum, sem blóð Rögnvalds jarls hafði á komit, þá er hann lèzt, má sjá enn í dag svá fagrt sem ný-blætt sè. Rögnvaldr jarl var mjök harmdauði, þvíat hann var all-vinsæll þar í Eyjunum ok víða annars-staðar. Hann hafði verit hjálpar-maðr mikill mörgum mönnum, örr af fé, hógværr ok vinhollr;Hann hafði verit hjálpar-maðr mikill mörgum mönnum, örr af fè, hógværr ok vinhollr; íþrótta-maðr mikill, ok skáld gott. Dóttur eina barna átti hann á lífi, Ingigerði, er átti Eirekr stagbrellr. Þeirra börn vóru þau: Haraldr úngi, ok Magnús mangi, Rögnvaldr, ok Íngibjörg, Elín, Ragnhildr.
Eptir fall Rögnvalds jarls tók Haraldr jarl undir sik allar Eyjar, ok gjörðist einn höfðíngi yfir. Haraldr jarl var mikill höfðíngi, manna mestr ok sterkastr, ódæll ok skap-harðr. Hann átti Afreko; þeirra börn vóru þau: Heinrekr, ok Hákon, Helena, ok Margrét.þeirra börn vóru þau: Heinrekr, ok Hákon, Helena, ok Margrèt. Þá er Hákon var fárra vetra gamall, bauð Sveinn Ásleifarson honum til fóstrs; ok fæddist hann þar upp. Ok þegar hann var svá færr, at hann mátti fara með öðrum mönnum, þá hafði Sveinn hann í hernað með sér hvert sumar, ok leitaði honum í öllu virðíngar.Ok þegar hann var svá færr, at hann mátti fara með öðrum mönnum, þá hafði Sveinn hann í hernað með sèr hvert sumar, ok leitaði honum í öllu virðíngar. Þat var háttr Sveins í þann tíma, at hann sat um vetrum í Gareksey heima, ok helt þar jafnan átta tigi karla á sinn kost.Þat var háttr Sveins í þann tíma, at hann sat um vetrum í Gareksey heima, ok hèlt þar jafnan átta tigi karla á sinn kost. Hann átti svá mikinn drykkju-skála, at engi var annarr jafn-mikill í Orkneyjum. Sveinn hafði á várum starfa mikinn, ok lét færa niðr ofa-mikit sáð, ok gekk þar mjök sjálfr at.Sveinn hafði á várum starfa mikinn, ok lèt færa niðr ofa-mikit sáð, ok gekk þar mjök sjálfr at. En er lokit var þeim starfa, fór hann hvert vár í víkíng, ok herjaði um Suðreyjar ok Írland; ok kom heim eptir mitt sumar. Þat kallaði hann vár-víkíng.
Þá var hann heima til þess er akrar vóru upp-skornir, ok sét var fyrir kornum.Þá var hann heima til þess er akrar vóru upp-skornir, ok sèt var fyrir kornum. Þá fór hann í víking, ok kom þá ekki fyrr heim en mánuðr var af vetri, ok kallaði hann þat haust-víkíng.
Þat var tíðinda eitthvert sinn, at Sveinn Ásleifarson fór í vár-víkíng, þá fór með honum Hákon son Haralds jarls; þeir höfðu fimm róðrar-skip ok öll stór. Þeir herjuðu um Suðreyjar. Þá var fólk svá hrætt við hann í Suðreyjum, at menn fálu allt lausafé sitt í jörðu eðr urðum.Þá var fólk svá hrætt við hann í Suðreyjum, at menn fálu allt lausafè sitt í jörðu eðr urðum. Sveinn fór allt suðr til Manar, ok varð illt til fjár. Þaðan sigldu þeir út undir Írland, ok herjuðu þar. En er þeir kómu nær suðr undir Dýflinn, þá sigldu þar af hafi kjólar tveir, er komnir vóru af Englandi, ok ætluðu til Dýflinnar; þeir vóru hlaðnir Enskum klæðum, ok var þar á gæzka mikil. Þeir Sveinn lögðu at kjólunum, ok buðu þeim til bardaga. Lítil varð vörn Enskra manna, áðr Sveinn réð til uppgöngu. Urðu Enskir menn þá höndlaðir. Ok ræntu þar hverjum penníngi þeim sem á var kjólnuum; nema Enskir menn höfðu ígangs-klæði sín ok nokkurar vistir, ok fóru síðan með kjólana. En þeir Sveinn fóru í Suðreyjar, ok skiptu herfangi sínu. Þeir sigldu vestan með prís miklum. Þeir gjörðu til ágætis sér, er þeir lágu í höfnum, at þeir tjölduðu Enskum klæðum yfir sér.Þeir gjörðu til ágætis sèr, er þeir lágu í höfnum, at þeir tjölduðu Enskum klæðum yfir sèr. En er þeir sigldu í Orkneyjar, saumuðu þeir klæðin framan á seglin, svá at þannig var í at sjá, sem af skrúði einu væri gjör seglin. Þetta kölluðu þeir skrúð-víkíng. Sveinn fór heim í Gareksey til bús síns. Hann hafði tekit af kjólunum vín mikit, ok mjöð Enskan. Þá er Sveinn hafði skamma stund heima verit, bauð hann til sín Haraldi jarli, ok gjörði í mót honum virðuliga veizlu. Þá er Haraldr jarl var at veizlunni, varð þeim mart talat af risnu Sveins. Jarl mælti: "Þat vilda ek nú, Sveinn, at þú legðir af hernaðinn; er nú gott heilum vagni heim at aka. En þú veizt þat, at þú hefir lengi fæddan þik viðhernaðinn ok lið þitt; en újafnaðar-mönnum ferr svá flestum, at þeir látast í hernaðinum, ef þeir taka sik eigi sjálfir frá." Þá svaraði Sveinn, ok leit til jarls, ok mælti með brosu, ok sagði svá: "Vel er þetta mælt, herra, ok vin-gjarnliga; mun ok gott at þiggja heilræði af yðr; en kæra þat sumir, at þér sét litlir jafnaðar-menn."en kæra þat sumir, at þèr sèt litlir jafnaðar-menn." Jarl svaraði: "Ek verð at ábyrgjast minn hlut; en mælgi gengr mér til."en mælgi gengr mèr til." Sveinn mælti: "Gott mun yðr til ganga, herra. Skal ok svá vera, at af skal láta hernaðinum; þvíat ek finn at ek eldumst; en þverr kraptrinn mikit í vásinu ok hernaðinum. Skal nú fara í haust-víkíng; ok vilda ek at hon yrði eigi með minnum afburðum en vár-víkíngin var; en eptir þat skal af láta herförum." Jarl svarar: "Þat er vant at sjá, félags-maðr, hvárt fyrr kemr, hel eðr langframi."Jarl svarar: "Þat er vant at sjá, fèlags-maðr, hvárt fyrr kemr, hel eðr langframi." Eptir þetta fell niðr ræðan.Eptir þetta fèll niðr ræðan. Haraldr jarl fór á brott af veizlunni, ok var út leiddr með sæmiligum gjöfum. Skildust þeir Sveinn með miklum kærleikum.