Bókastaðir

Hildiguðr var úti ok mælti: "Nú skulu allir heimamenn mínir vera úti, er Flosi ríðr í garð, en konur skulu ræsta húsin ok tjalda ok búa Flosa ǫndugi."

Síðan reið Flosi í túnit. Hildiguðr snøri at honum ok mælti: "Kom heill ok sæll, frændi! ok er fegit orðit hjarta mitt tilkvámu þinni."

"Hér skulu vér," segir Flosi, "eta dagverð ok ríða síðan."

Þá váru bundnir hestar þeira. Flosi gekk inn í stofuna ok settiz niðr ok kastaði í pallinn undan sér hásætinu ok mælti: "Hvártki em ek konungr né jarl, ok þarf ekki at gera hásæti undir mér, ok þarf ekki at spotta mik."

Hildiguðr var nær stǫdd ok mælti: "Þat er illa, ef þér mislíkar, því at þetta gerðu vér af heilum hug."

Flosi mælti: "Ef þú hefir heilan hug við mik, þá mun sjálft lofa sik, ef vel er, enda mun sjálft lasta sik, ef illa er."

Hildiguðr hló kaldahlátr ok mælti: "Ekki er enn mark at, nær munu vit gangaz, áðr lýkr."

Hon settiz niðr hjá Flosa, ok tǫluðu þau lengi hljótt.

Síðan váru borð tekin, en Flosi tók laugar ok lið hans; Flosi hugði at handklæðinu, ok var þat raufar einar ok numit til annars endans. Hann kastaði í bekkinn, ok vildi eigi þerra sér á ok reist af borðdúkinum ok þerði sér þar á ok kastaði til manna sinna; síðan settiz Flosi undir borð ok bað menn eta. Þá kom Hildiguðr í stofuna ok greiddi hárit frá augum sér ok grét.

Flosi mælti: "Skapþungt er þér nú, frændkona! en þó er þat vel, er þú grætr góðan mann."

"Hvert eptirmæli skal ek af þér hafa," segir hon, "eða liðveizlu?"

Flosi mælti: "Sœkja mun ek mál þitt til fullra laga eða veita til þeira sætta, er góðir menn sjá at vér sém vel sœmðir af í alla staði."

Hon mælti: "Hefna myndi Hǫskuldr þín, ef hann ætti eptir þik at mæla."

Flosi svaraði: "Eigi skortir þik grimmleik, ok sét er, hvat þú vill."

Hildiguðr mælti: "Minna hafði misgǫrt Arnórr Ǫrnólfsson ór Forsárskógum við Þórð Freysgoða, fǫður þinn, ok vágu brœðr þínir hann á Skaptafellsþingi, Kolbeinn ok Egill."

Hildiguðr gekk þá fram í skála ok lauk upp kistu sína; tók hon þá upp skikkjuna, er Flosi hafði gefit Hǫskuldi ok í þeiri var hann veginn ok hafði hon þar varðveitt í blóðit allt. Hon gekk þá innar í stofuna með skikkjuna; hon gekk þegjandi at Flosa. Þá var Flosi mettr ok af borit af borðinu. Hildiguðr lagði yfir Flosa skikkjuna; dunði þá blóðit um hann allan.

Hon mælti þá: "Þessa skikkju gaft þú, Flosi! Hǫskuldi, ok vil ek nú gefa þér aptr. Var hann í þessi veginn. Skýt ek því til guðs ok góðra manna, at ek sœri þik fyrir alla krapta Krists þíns ok fyrir manndóm ok karlmensku þína, at þú hefnir þeira allra sára, sem hann hafði á sér dauðum, eða heita hvers manns níðingr ella."

Flosi kastaði af sér skikkjunni ok rak í fang henni ok mælti: "Þú ert et mesta forað ok vildir, at vér tœkim þat upp, er ǫllum oss gegndi verst, ok eru kǫld kvenna ráð."

Flosa brá svá við, at hann var í andliti stundum sem blóð, en stundum fǫlr sem gras, en stundum blár sem hel. Þeir Flosi riðu í braut; hann reið til Holtsvaðs ok bíðr þar Sigfússona ok annarra sinna manna. Ingjaldr bjó at Keldum, bróðir Hróðnýjar móður Hǫskulds Njálssonar; þau váru bǫrn Hǫskulds ens hvíta, Ingjaldssonar ens sterka, Geirfinnssonar ens rauða, Sǫlvasonar, Gunnsteinssonar berserkjabana. Ingjaldr átti Þraslaugu, dóttur Egils Þórðarsonar Freysgoða; móðir Egils var Þraslaug, dóttir Þorsteins titlings; móðir Þraslaugar var Unnr, dóttir Eyvindar karfa. Flosi sendi orð Ingjaldi, at hann kvæmi til hans. Ingjaldr fór þegar við enn fimtánda mann. Ingjaldr var mikill maðr ok styrkr ok fálátr ok enn hraustasti karlmaðr ok fédrengr góðr við vini sína. Flosi fagnaði honum vel ok mælti til hans: "Mikill vandi er kominn at hendi oss, mágr! ok er nú vant ór at ráða. Bið ek þik þess, at þú skiliz eigi við mitt mál fyrr en lýkr yfir vandræði þessi."

Ingjaldr mælti: "Við vant em ek um kominn fyrir tengða sakir við Njál ok sonu hans ok annarra stórra hluta, er hér hvarfa í milli."

Flosi mælti: "Þat ætlaða ek, þá er ek gipta þér bróðurdóttur mína, at þú hétir mér því, at veita mér at hverju máli."

"Þat er ok líkast," segir Ingjaldr, "at ek gera svá, en þó vil ek nú heim ríða fyrst ok þaðan til þings."

Sigfússynir spurðu, at Flosi var við Holtsvað, ok riðu þangat til móts við hann, ok var þar Ketill ór Mǫrk ok Lambi, bróðir hans, Þorkell ok Mǫrðr Sigfússynir, Sigmundr bróðir þeira ok Lambi Sigurðarson ok Gunnarr Lambason ok Grani Gunnarsson, Vébrandr Hámundarson. Flosi stóð upp í móti ok fagnaði þeim glaðliga. Þeir gengu fram at ánni. Flosi hafði af þeim sannar sǫgur, ok skilði þá ekki á ok Rúnólf í Dal.

Flosi mælti til Ketils ór Mǫrk: "Þik kveð ek at þessu, hversu harðsnúinn ert þú á þetta mál eða aðrir Sigfússynir?"

Ketill mælti: "Þat vilda ek, at sættir yrði með oss. En þó hefi ek svarit eiða at skiljaz eigi við þessi mál, fyrr en yfir lýkr með nǫkkuru móti ok leggja líf á."

Flosi mælti: "Drengr ert þú góðr, ok er slíkum mǫnnum allvel farit."

Þeir tóku báðir senn til orða Grani Gunnarsson ok Gunnarr Lambason: "Sekðir vilju vér at fram komi ok mannráð."

Flosi mælti: "Eigi er ráðit, at bæði sé, at vér kjósim ok deilim."

Grani mælti: "Þat var mér þá í hug, er þeir drápu Þráin við Markarfljót, en síðan Hǫskuld, son hans, at ek mynda aldri sættaz við þá heilum sáttum, því at ek vilda vera þar gjarna, er þeir væri allir drepnir."

Flosi mælti: "Setit hefir þú svá nær, at þú mættir hafa hefnt þessa, ef þú hefðir haft til þrek ok karlmensku. Þykki mér sem þess biðir þú nú, ok margir aðrir, er myndir mikit fé til gefa, at þú hefðir eigi orðit við staddr. Sé ek þat gǫrla, þó at vér drepim Njál eða sonu hans, þá eru þeir svá mikils háttar menn, at þar mun svá mikit eptirmál verða, at vér munum fyrir margs manns kné ganga verða ok biðja oss liðs, áðr vér komim oss ór þessum vanda. Meguð þér ok svá til ætla, at þeir munu margir snauðir, er áðr eigu stórfé, en sumir munu láta bæði féit ok lífit."

Mǫrðr Valgarðsson reið til fundar við Flosa ok kvaz ríða vilja til þings með honum með ǫllu liði sínu. Flosi tók því vel ok hóf bónorð við hann, at hann skyldi gipta Rannveigu, dóttur sína, Starkaði, er bjó at Stafafelli, bróðursyni Flosa; gekk Flosa þat til, at hann þóttiz svá ráða undir sik trúnað hans ok fjǫlmenni. Mǫrðr tók vænliga á ok veik undir Gizur hvíta ok bað tala um á þingi. Mǫrðr átti Þorkǫtlu, dóttur Gizurar hvíta. Þeir Mǫrðr ok Flosi riðu báðir saman til þings ok tǫluðu alla daga.

Njáll mælti til Skarpheðins: "Hverja ráðagørð hafið þér nú fyrir yðr brœðr ok mágar?"

Skarpheðinn mælti: "Lítt rekju vér drauma til flestra hluta, en þér til at segja, þá munu vér ríða í Tungu til Ásgríms Elliða-Grímssonar ok þaðan til þings. En hvat ætlar þú um ferð þína, faðir?"

Njáll segir: "Ríða mun ek til þings, því at þat er sómi minn at skiljaz eigi við yðvart mál, meðan ek lifi. Væntir mik þess, at margir verpi þar vel orðum á mik, ok njótið þér mín, en gjaldið hvergi."

Þar var Þórhallr Ásgrímsson, fóstri Njáls. Þeir Njálssynir hlógu at honum, er hann var í kasti mórendu, ok spurðu, hvé lengi hann ætlaði at hafa þat.

Hann svaraði: "Kastat skal ek því hafa, þá er ek á at mæla eptir fóstra minn." Njáll mælti: "Þá munt þú bezt gefaz, er mest liggr við." Þeir búaz nú allir heiman þaðan ok váru nær þrír tigir manna ok riðu, þar til er þeir kómu til Þjórsár. Þá kómu þeir eptir frændr Njáls, Þorleifr krákr ok Þorgrímr enn mikli; þeir váru synir Holta-Þóris ok buðu lið sitt Njálssonum ok atgǫngu, ok þeir þágu þat. Ríða þá allir saman yfir Þjórsá ok þar til er þeir kómu á Laxárbakka; kom þar til móts við þá Hjalti Skeggjason, ok tóku þeir Njáll tal með sér ok tǫluðu lengi hljótt. Hjalti mælti: "Þat mun ek sýna jafnan, at ek em ekki myrkr í skapi. Njáll hefir beðit mik liðveizlu; hefi ek ok í gengit ok heitit honum mínu liðsinni; hefir hann áðr selt mér laun ok mǫrgum ǫðrum í heilræðum sínum." Hjalti segir Njáli allt um ferðir Flosa. Þeir sendu Þórhall fyrir í Tungu at segja, at þeir myndu þangat um kveldit. Ásgrímr bjóz þegar við ok var úti, er Njáll reið í tún. Njáll var í blári kápu ok hafði þófahǫtt á hǫfði ok taparøxi í hendi; Ásgrímr tók Njál af hesti ok bar hann inn ok setti hann í hásæti. Síðan gengu þeir inn allir Njálssynir ok Kári. Ásgrímr gekk þá út. Hjalti vildi snúa í braut, ok þótti þar of mart vera; Ásgrímr tók í taumana ok kvað hann eigi skyldu ná í braut at ríða ok lét taka af hestum þeira ok fylgði Hjalta inn ok setti hann hjá Njáli. En þeir Þorleifr sátu á annan bekk ok menn þeira. Ásgrímr settiz á stól fyrir Njál ok spurði: "Hversu segir þér hugr um mál vár?" Njáll svarar: "Heldr þungliga, því at mik uggir, at hér muni eigi gæfumenn í hlut eiga." Njáll mælti: "Send þú eptir ǫllum þingmǫnnum þínum, ok ríð til þings með mér." "Þat hefi ek ætlat," segir Ásgrímr, "ok því mun ek heita þér með, at ór yðrum málum mun ek aldri ganga, meðan ek fæ nǫkkura menn með mér."

En allir þǫkkuðu honum, þeir er inni váru, ok kváðu slíkt drengiliga mælt. Þar váru þeir um nóttina, en um daginn eptir kom þar allt lið Ásgríms. Síðan ríða þeir allir saman, þar til er þeir koma á þing upp, ok tjalda búðir sínar.

Flosi var þá kominn á þing ok skipaði alla búð sína. Rúnólfr skipaði Dalverjabúð, en Mǫrðr Rangæingabúð. Hallr af Síðu var lengst kominn austan, en nær ekki annarra manna. Hallr hafði þó fjǫlment mjǫk ór sinni sveit ok fór þegar í lið með Flosa ok bað hann sátta ok friðar. Hallr var vitr maðr ok góðgjarn. Flosi svaraði vel ok tók af ǫllu lítit. Hallr spurði, hverir honum hefði liðsinni heitit. Flosi nefndi til Mǫrð Valgarðsson ok kvaz hafa beðit dóttur hans til handa Starkaði frænda sínum. Hallr kvað góðan kost í konunni, en segir allt illt við Mǫrð at eiga — "ok munt þú þat reyna, áðr þessu þingi sé lokit."

Síðan hættu þeir talinu. Þat var einn hvern dag, at þeir Njáll ok Ásgrímr tǫluðu lengi hljótt. Þá spratt Ásgrímr upp ok mælti til Njálssona: "Ganga munu vér ok leita oss vina, at vér verðim eigi bornir ofrliði, því at þetta mál mun verða sótt með kappi."

Ásgrímr gekk þá út ok næst honum Helgi Njálsson, þá Kári Sǫlmundarson, þá Grímr Njálsson, þá Skarpheðinn, þá Þórhallr, þá Þorgrímr enn mikli, þá Þorleifr krákr. Þeir gengu til búðar Gizurar hvíta ok gengu inn í búðina; Gizurr stóð upp í móti þeim ok bað þá sitja ok drekka. Ásgrímr segir: "Eigi veit þannig við, ok skal þetta ekki á mútr mæla; hverrar liðveizlu skal ek þar ván eiga, er þú ert, frændi?"

Gizurr mælti: "Þat myndi Jórunn, systir mín, ætla, at ek mynda eigi undan skeraz þér at veita; skal ok svá vera nú ok optar, at eitt skal yfir okkr ganga."

Ásgrímr þakkaði honum ok gekk í braut síðan.

Þá spurði Skarpheðinn: "Hvert skal nú ganga?"

Ásgrímr svarar: "Til búðar Ǫlfusinga."

Síðan gengu þeir þangat. Ásgrímr spurði, hvárt Skapti Þóroddsson væri at búð; honum var sagt, at hann var þar; gengu þeir þá inn í búðina. Skapti sat á pallinum ok fagnaði Ásgrími; hann tók því vel; Skapti bauð Ásgrími at sitja hjá sér; Ásgrímr kvez skamma dvǫl eiga mundu — "en þó er við þik ørendit."

"Lát heyra þat," segir Skapti.

"Ek vil biðja þik liðsinnis, at þú veitir mér lið ok mágum mínum."

"Hitt hafða ek ætlat," segir Skapti, "at ekki skyldi koma vandræði yður í híbýli mín."

Ásgrímr segir: "Illa er slíkt mælt, at verða mǫnnum þá sízt at liði, er mest liggr við."

"Hverr er sá maðr," segir Skapti, "er fjórir menn ganga fyrir, mikill maðr ok fǫlleitr, ógæfusamligr, harðligr ok trǫllsligr?"

Hann segir: "Skarpheðinn heiti ek, ok hefir þú sét mik jafnan á þingi, en vera mun ek því vitrari en þú, at ek þarf eigi at spyrja, hvat þú heitir. Þú heitir Skapti Þóroddsson, en fyrr kallaðir þú þik Burstakoll, þá er þú hafðir drepit Ketil ór Eldu; gerðir þú þér þá koll ok bart tjǫru í hǫfuð þér. Síðan keyptir þú at þrælum, at rísta upp jarðarmen, ok skreitt þú þar undir um nóttina. Síðan fórt þú til Þórólfs Loptssonar á Eyrum, ok tók hann við þér ok bar þik út í mjǫlsekkum sínum."

Eptir þat gengu þeir Ásgrímr út.

Skarpheðinn mælti: "Hvert skulu vér nú ganga?"

"Til búðar Snorra goða."

Síðan gengu þeir til búðar Snorra. Þar var einn maðr úti fyrir búðinni. Ásgrímr spurði, hvárt Snorri væri í búð; sá sagði, at hann var þar. Ásgrímr gekk inn í búðina ok þeir allir. Snorri sat á palli. Ásgrímr gekk fyrir hann ok kvaddi hann vel. Snorri tók honum blíðliga ok bað hann sitja. Ásgrímr kvez þar skamma dvǫl mundu eiga — "en þó er við þik ørendit."

Snorri bað hann segja þat.

Ásgrímr mælti: "Ek vilda, at þú fœrir til dóma með mér ok veittir mér lið, því at þú ert vitr ok framkvæmdarmaðr mikill."

"Þungt ganga oss nú málaferlin," segir Snorri, "ok draga sik margir mjǫk fram í mót oss, ok eru vér því trauðir at taka vandræði manna í aðra fjórðunga."

"Várkunn er þat," segir Ásgrímr, "því at þú átt oss ekki varlaunat."

"Veit ek, at þú ert góðr drengr," segir Snorri, "ok vil ek því heita þér, at ek skal hvergi í móti þér vera ok eigi veita lið óvinum þínum."

Ásgrímr þakkaði honum.

Snorri mælti: "Hverr er sá maðr, er fjórir ganga fyrir, folleitr ok skarpleitr ok glottir við tǫnn ok hefir øxi reidda um ǫxl?"

"Heðinn heiti ek," segir hann, "en sumir menn kalla mik Skarpheðin ǫllu nafni. Eða hvat vilt þú fleira til mín tala?"

Snorri mælti: "Þat, at mér þykki þú maðr harðligr ok mikilfengligr, en þó get ek, at þrotin sé nú þín en mesta gæfa ok skamt get ek eptir þinnar æfi."

"Vel er þat," segir Skarpheðinn, "því at þá skuld eigu allir at gjalda, en þó er þér meiri nauðsyn at hefna fǫður þíns, en spá mér slíkar spár."

"Margir hafa þat mælt áðr," segir Snorri, "ok mun ek ekki við slíku reiðaz."

Eptir þat gengu þeir út ok fengu þar enga liðveizlu. Þaðan fóru þeir til búðar Skagfirðinga. Þá búð átti Hafr enn auðgi; hann var son Þorkels Eiríks sonar ór Goðdǫlum, Geirmundarsonar, Hróaldssonar, Eiríkssonar ǫrðigskeggja, er feldi Grjótgarð í Sóknardal í Nóregi; móðir Hafrs hét Þórunn ok var dóttir Ásbjarnar Myrkárskalla Hrossbjarnarsonar.

Þeir Ásgrímr gengu inn í búðina. Hafr sat í miðri búðinni ok talaði við mann. Ásgrímr gekk at honum ok heilsaði á hann. Hann tók því vel ok bauð honum at sitja.

Ásgrímr mælti: "Hins vilda ek biðja þik, at þú veittir mér lið ok mágum mínum."

Hafr svaraði skjótt ok kvaz ekki mundu taka undir vandræði þeira — "en þó vil ek spyrja, hverr sá er enn fǫlleiti, er fjórir menn ganga fyrri, ok er svá illiligr sem genginn sé út ór sjávarhǫmrum."

Skarpheðinn mælti: "Hirð ekki þú þat, mjólki þinn! hverr ek em, því at ek mun þora þar fram at ganga, er þú sitr fyrir; ok mynda ek allóhræddr, þó at slíkir sveinar væri á gǫtu minni. Er þér ok skyldra at sœkja Svanlaugu systur þína, er Eydís járnsaxa ok þau Steðjakollr tóku í braut ór híbýlum þínum, ok þorðir þú ekki at at hafa."

Ásgrímr mælti: "Gǫngum út, ekki er hér ván liðveizlu."

Síðan gengu þeir til Mǫðrvellingabúðar ok spurðu, hvárt Guðmundr enn ríki væri í búð, en þeim var sagt, at hann var þar. Þeir gengu þá inn í búðina. Hásæti var í miðri búðinni, ok sat þar Guðmundr ríki. Ásgrímr gekk fyrir hann ok kvaddi hann. Guðmundr tók honum vel ok bauð honum at sitja.

Ásgrímr mælti: "Eigi vil ek sitja, en biðja vil ek þik liðsinnis, því at þú ert kappsamr ok mikill hǫfðingi."

Guðmundr mælti: "Ekki skal ek í móti þér vera, en ef mér sýniz at veita þér lið, þá munu vit vel mega tala um þat síðar," — ok tók á ǫllu vel. Ásgrímr þakkaði honum orð sín.

Guðmundr mælti: "Maðr er sá einn í liði þínu, er ek hefi horft á um hríð, ok líz mér óglíkr flestum mǫnnum þeim, er ek hefi sét."

"Hverr er sá?" segir Ásgrímr.

"Fjórir menn ganga fyrri en hann," segir Guðmundr, "jarpr á hárslit ok fǫllitaðr, mikill vǫxtum ok ernligr, ok svá skjótligr til karlmensku, at heldr vilda ek hans fylgi hafa en tíu annarra. Ok er þó maðrinn ógæfusamligr."

Skarpheðinn mælti: "Veit ek, at þú þykkiz til mín mæla, ok er eigi einn veg farit ógæfu okkarri. Ek hefi ámæli af vígi Hǫskulds Hvítanessgoða, sem várkunn er, en þeir gerðu illmæli um þik Þorkell hákr ok Þórir Helgason, ok hefir þú af því ena mestu skapraun."

Gengu þeir þá út. Skarpheðinn mælti þá: "Hvert skulu vér nú ganga?"

"Til Ljósvetningabúðar," segir Ásgrímr.

Þá búð hafði tjaldat Þorkell hákr. Hann var sonr Þorgeirs goða Tjǫrvasonar, Þorkelssonar langs, en móðir Þorgeirs var Þórunn Þorsteinsdóttir Sigmundarsonar, Gnúpa-Bárðarsonar. Móðir Þorkels háks hét Guðríðr; hon var dóttir Þorkels ens svarta ór Hleiðrargarði, Þórissonar snepils, Ketilssonar brimils, Ǫrnólfssonar, Bjǫrnólfssonar, Grímssonar loðinkinna, Ketilssonar hœings, Hallbjarnarsonar hálftrǫlls. Þorkell hákr hafði farit útan ok framit sik í ǫðrum lǫndum; hann hafði drepit spellvirkja austr á Jamtaskógi; síðan fór hann austr í Svíþjóð ok fór til lags með Sørkvi karli, ok herjuðu þeir í Austrveg. En fyrir austan Bálagarðssíðu átti Þorkell at sœkja þeim vatn eitt kveld. Þá mœtti hann finngálkni ok varðiz því lengi, en svá lauk með þeim, at hann drap finngálknit. Þaðan fór hann austr í Aðalsýslu. Þar vá hann at flugdreka; síðan fór hann aptr til Svíþjóðar ok þaðan til Nóregs ok síðan út til Íslands, ok lét hann gera þrekvirki þessi yfir lokhvílu sinni ok á stóli fyrir hásæti sínu. Hann barðiz ok á Ljósvetningaleið við Guðmund enn ríka með brœðrum sínum, ok hǫfðu Ljósvetningar sigr; gerðu þeir þá illmæli um Guðmund, Þórir Helgason ok Þorkell hákr. Þorkell mælti svá, at sá væri engi á Íslandi, at hann myndi eigi ganga til einvígis við eða á hæl hopa; var hann fyrir því kallaðr Þorkell hákr, at hann eirði hvártki í orðum né verkum, við hvern sem hann átti.

Ásgrímr ok þeir félagar gengu til búðar Þorkels. Ásgrímr mælti þá til félaga sinna: "Þessa búð á Þorkell hákr, kappi mikill, ok væri oss mikit undir, at vér fengim liðsinni hans. Skulu vér hér til gæta í alla staði, því at hann er einlyndr ok skapvandr; vil ek nú biðja þik, Skarpheðinn! at þú létir ekki til þín taka um mál várt."

Skarpheðinn glotti við ok var svá búinn, at hann var í blám kyrtli ok í blárendum brókum ok upphává svarta skúa; hann hafði silfrbelti um sik ok øxi þá í hendi, er hann hafði drepit Þráin með ok hann kallaði Rimmugýgi, ok tǫrgubuklara ok silkihlað um hǫfuð ok greitt hárit aptr um eyrun. Hann var allra manna hermannligastr ok kendu hann allir óséinn; hann gekk sem honum var skipat, hvártki fyrr né síðar. Þeir gengu inn í búðina ok í innanverða. Þorkell sat á miðjum palli ok menn hans alla vega út í frá. Ásgrímr kvaddi hann; Þorkell tók því vel.

Ásgrímr mælti til hans: "Til þess eru vér hingat komnir, at biðja þik liðveizlu, at þú gangir til dóma með oss."

Þorkell mælti: "Hvat myndið þér þurfa minnar liðveizlu við, þar sem þér genguð til Guðmundar? ok mundi hann heita yðr liði sínu?"

"Ekki fengu vér hans liðsinni," segir Ásgrímr.

Þorkell mælti: "Þá þótti Guðmundi óvinsælt málit, ok mun svá ok vera, því at slík verk hafa verst verit unnin. Ok veit ek, hvat þér hefir til gengit hingat at fara, at þú ætlaðir, at ek mynda vera óhlutvandari en Guðmundr ok mynda ek vilja fylgja at rǫngu máli."

Ásgrímr þagnaði þá ok þótti þungt fyrir.

Þorkell mælti: "Hverr er sá enn mikli ok enn feiknligi, er fjórir menn ganga fyrri, fǫlleitr ok skarpleitr, ógæfusamligr ok illmannligr?"

Skarpheðinn mælti: "Ek heiti Skarpheðinn, ok er þér skuldlaust at velja mér hæðiyrði, saklausum manni. Hefir mik aldri þat hent, at ek hafa kúgat fǫður minn ok bariz við hann, sem þú gerðir við þinn fǫður. Hefir þú ok lítt riðit til alþingis eða starfat í þingdeildum, ok mun þér kringra at hafa ljósaverk at búi þínu at Øxará í fásinninu. Er þér ok nær at stanga ór tǫnnum þér rassgarnarendann merarinnar, er þú ázt áðr þú reitt til þings, ok sá smalamaðr þinn ok undraðiz hann, er þú gerðir slíka fúlmensku."

Þorkell spratt þá upp af mikilli reiði ok þreif sax sitt ok mælti: "Þetta sax fekk ek í Svíþjóð ok drap ek enn mesta kappa, en síðan vá ek margan mann með. Ok þegar ek nái til þín, skal ek reka þat í gegnum þik, ok skalt þú þat hafa fyrir fáryrði þín."

Skarpheðinn stóð með reidda øxina ok glotti við ok mælti: "Þessa øxi hafða ek í hendi, þá er ek hljóp tólf álna yfir Markarfljót, ok vá ek Þráin Sigfússon, ok stóðu þeir átta fyrir, ok fengu ekki fang á mér. Hefi ek ok aldri svá reitt vápn at manni, at eigi hafi við komit."

Síðan hratt hann þeim frá brœðrum sínum ok Kára mági sínum ok óð fram at Þorkatli.

Skarpheðinn mælti þá: "Ger þú annat hvárt, Þorkell hákr! at þú slíðra saxit ok sez niðr, eða ek keyri øxina í hǫfuð þér ok klýf þik í herðar niðr."

Þorkell settiz þá niðr ok slíðraði saxit, ok hafði hvártki orðit á fyrir honum áðr né síðan. Þeir Ásgrímr gengu út.

Skarpheðinn mælti: "Hvert skulu vér nú ganga?"

Ásgrímr segir: "Heim til búðar várrar."

"Þá fǫru vér bónleiðir til búðar," segir Skarpheðinn.

Ásgrímr snøriz við honum ok mælti: "Margstaðar hefir þú heldr verit orðhvass, en hér, er Þorkell átti hlut at, þykki mér þú þat eitt hafa á hann lagit, er makligt er."

Gengu þeir þá þeim til búðar sinnar ok sǫgðu Njáli frá ǫllu sem gørst.

Hann mælti: "Búit arki at auðnu, til hvers sem draga vill."

Guðmundr enn ríki spurði nú, hversu farit hafði með þeim Skarpheðni ok Þorkatli, ok mælti svá: "Kunnigt mun yðr vera, hversu farit hefir með oss Ljósvetningum, ok hefi ek aldri farit jafnmikla skǫmm né sneypu fyrir þeim, sem nú fór Þorkell fyrir Skarpheðni; ok er þetta allvel orðit."

Síðan mælti Guðmundr til Einars þværæings bróður síns: "Þú skalt fara með ǫllu liði mínu ok veita Njálssonum, þá er dómar fara út, en ef þeir þurfu liðs annat sumar, þá skal ek sjálfr veita þeim lið."

Einarr játaði þessu ok lét segja Ásgrími.

Ásgrímr mælti: "Ólíkr er Guðmundr flestum hǫfðingjum."

Ásgrímr sagði síðan Njáli.