Bókastaðir

Úlfr gyldir hét hersir ríkr á Þelamǫrk; hann bjó á Fíflavǫllum; hans son var Ásgrímr, er þar bjó síðan. Haraldr konungr hárfagri sendi Þórorm frænda sinn ór Þrumu, at heimta skatt af Ásgrími, enn hann galt eigi; þá sendi hann Þórorm annat sinn til hǫfuðs honum, ok drap hann þá Ásgrím. Þá var Þorsteinn, son Ásgríms, í víkingu, enn Þorgeirr, annarr son hans, var tíu vetra. Nǫkkuru síðar kom Þorsteinn ór hernaði ok lagði til Þrumu, ok brendi Þórorm inni ok hjú hans ǫll, enn hjó búit ok rænti ǫllu lausafé. Eftir þat fór hann til Íslands, ok Þorgeirr, bróðir hans, ok Þórunn, móðursystir þeira; hon nam Þórunnarhálsa alla.

Þorgeirr keypti Oddalǫnd at Hrafni Hæingssyni, ok Strandir báðar ok Varmadal, ok alt milli Rangár ok Hróarslœkjar; hann bjó fyrst í Odda, ok fekk þá Þoríðar Eilífsdóttur.

Þorsteinn nam land at ráði Flosa, er numit hafði áðr Rangárvǫllu, fyrir ofan Víkingslœk til móts við Svínhaga-Bjǫrn, ok bjó í Skarðinu eystra; um hans daga kom skip út í Rangárós; þar var á sótt mikil, enn menn vildu eigi hjálpa þeim; þá fór Þorsteinn til þeira, ok fœrði þá þangat er nú heita Tjaldstaðir, ok gerði þeim þar tjald, ok þjónaði þeim sjálfr, meðan þeir lifðu; enn þeir dó allir; enn sá er lengst lifði gróf niðr fé mikit, ok hefir þat ekki fundizk síðan. Af þessum atburðum var Þorsteinn tjaldstœðingr kallaðr; hans synir váru þeir Gunnarr ok Skeggi.

Flosi hét maðr, son Þorbjarnar ens gaulverska; hann drap þrjá sýslumenn Haralds konungs hárfagra, ok fór eftir þat til Íslands; hann nam land fyrir austan Rangá, alla Rangárvǫllu ena eystri; hans dóttir var Ásný, móðir Þoríðar er Valla-Brandr átti. Son Valla-Brands var Flosi, faðir Kolbeins, fǫður Guðrúnar, er Sæmundr fróði átti. Flosi átti Guðrúnu Þórisdóttur, Skegg-Brodda sonar; þeira synir váru þeir Kolbeinn, er fyrr var nefndr, ok Bjarni, faðir Bjarna, fǫður Flosa, fǫður Valgerðar, móður herra Erlends, fǫður Hauks. Af því fór Loftr hinn gamli, systurson Flosa, at blóta á Gaulum, at Flosa var ófritt í Noregi. Flosi hinn norrœni átti Þórdísi ena miklu, dóttur Þórunnar ennar auðgu, Ketils dóttur hins einhenda; þeira dóttir var Ásný, er átti Þorgeirr.

Ketill enn einhendi hét maðr, son Auðunar þunnkárs; hann nam Rangárvǫllu alla ena ytri, fyrir ofan Lœkjarbotna ok fyrir austan Þjórsá, ok bjó at Á; hann átti Ásleifu Þorgilsdóttur. Þeira son var Auðun, faðir Brynjólfs, fǫður Bergþórs, fǫður Þorláks, fǫður Þórhalls, fǫður Þorláks byskups ens helga.

Ketill ǫrriði, brœðrungr Ketils einhenda, nam land it ytra með Þjórsá ok bjó á Vǫllum enum ytrum; hans son var Helgi hrogn, er átti Helgu dóttur Hrólfs rauðskeggs; þeira son var Oddr mjóvi, faðir Ásborgar, er átti Þorsteinn goði, ok Oddnýjar, er Eilífr ungi átti.

Ormr auðgi, son Úlfs hvassa, nam land með Rangá at ráði Ketils einhenda, ok bjó í Húsagarði ok Áskell, son hans, eftir hann, enn [Brandr] son [Áskels] reisti fyrst bœ á Vǫllum; frá honum eru Vallverjar komnir.

Þorsteinn lunan hét maðr norrœnn ok farmaðr mikill; honum var þat spáð, at hann mundi á því landi deyja, er þá var eigi bygt. Þorsteinn fór til Íslands í elli sinni með Þorgilsi, syni sínum; þeir námu enn efri hluta Þjórsárholta ok bjoggu í Lunansholti, ok þar var Þorsteinn heygðr. Dóttir Þorgils var Ásleif, er átti Ketill einhendi; synir þeira váru þeir Auðun, er áðr var nefndr, ok Eilífr, faðir Þorgeirs, fǫður Skeggja, fǫður Hjalta í Þjórsárdal; hann var faðir Jórunnar, móður Guðrúnar, móður Einars, fǫður Magnúss byskups.

Gunnsteinn berserkjabani, son Bǫlverks blindingatrjónu, drap tvá berserki, ok hafði annarr þeira áðr drepit Grjótgarð jarl í Sǫlva fyrir innan Agðanes. Gunnsteinn var síðan skotinn með ǫru finskri ór skógi á skipi sínu norðr í Hefni. Son Gunnsteins var Þorgeirr, er átti Þórunni ena auðgu, dóttur Ketils einhenda; þeira dóttir var Þórdís en mikla.

Ráþormr ok Jólgeirr, brœðr, kvámu vestan um haf til Íslands; þeir námu land milli Þjórsár ok Rangár; Ráþormr eignaðisk land fyrir austan Rauðalœk, ok bjó í Vætleifsholti; hans dóttir var Arnbjǫrg, er átti Svertingr Hrolleifsson; þeira bǫrn váru þau Grímr lǫgsǫgumaðr ok Jórunn. Síðar átti Arnbjǫrgu Gnúpr Molda-Gnúpsson, ok váru þeira bǫrn Hallsteinn á Hjalla, ok Rannveig, móðir Skafta lǫgsǫgumanns, ok Geirný, móðir Skáld-Hrafns. Jólgeirr eignaðisk land fyrir útan Rauðalœk ok til Steinslœkjar; hann bjó á Jólgeirsstǫðum.

Áskell hnokan, son Dufþaks Dufnialssonar, Kjarvals sonar Írakonungs, hann nam land milli Steinslœkjar ok Þjórsár, ok bjó í Áskelshǫfða; hans son var Ásmundr, faðir Ásgauts, fǫður Skeggja, fǫður Þorvalds, fǫður Þorlaugar, móður Þorgerðar, móður Jóns byskups ens helga.

Þorkell bjálfi, fóstbróðir Ráþorms, eignaðisk lǫnd ǫll milli Rangár ok Þjórsár, ok bjó í Háfi; hann átti Þórunni eyversku; þeira dóttir var Þórdís, móðir Skeggja, fǫður Þorvalds í Ási; þaðan hafði Hjalti mágr hans reiðskjóta til alþingis, ok þeir tólf, þá er hann var út kominn með kristni, enn engi treystisk annarr fyrir ofríki Rúnólfs Úlfssonar, er sektan hafði Hjalta um goðgá.

Nú eru ritaðir þeir menn, er lǫnd hafa numit í landnámi Ketils hæings.

Loftr, son Orms Fróðasonar, kom af Gaulum til Íslands ungr at aldri, ok nam fyrir útan Þjórsá, milli Rauðár ok Þjórsár, ok upp til Skúfslœkjar, ok Breiðamýri ena eystri upp til Súluholts, ok bjó í Gaulverjabœ, ok Oddný, móðir hans, dóttir Þorbjarnar gaulverska. Loftr fór útan et þriðja hvert sumar fyrir hǫnd þeira Flosa beggja, móðurbróður síns, at blóta at hofi því er Þorbjǫrn móðurfaðir hans hafði varðveitt. Frá Lofti er mart stórmenni komit: Þorlákr enn helgi, Páll ok Brandr.

Þorviðr, son Úlfars, bróðir Hildar, fór af Vors til Íslands; enn Loftr frændi hans gaf honum land á Breiðamýri, ok bjó hann í Vorsabœ; hans bǫrn váru þau Hrafn ok Hallveig, er átti Ǫzurr enn hvíti; þeira son Þorgrímr kampi.

Þórarinn hét maðr, son Þorkels ór Alviðru, Hallbjarnarsonar Hǫrðakappa; hann kom skipi sínu í Þjórsárós, ok hafði þjórshǫfuð á stafni, ok er þar áin við kend. Þórarinn nam land fyrir ofan Skúfslœk til Rauðár, með Þjórsá; hans dóttir var Heimlaug, er Loftr gekk at eiga sextugr.

Haraldr gullskeggr hét konungr í Sogni; hann átti Sólvǫru, dóttur Hundólfs jarls, systur Atla jarls ens mjóva; þeira dœtr váru þær Þóra, er átti Hálfdan svarti Upplendingakonungr, ok Þuríðr, er átti Ketill helluflagi. Haraldr ungi var son þeira Hálfdanar ok Þóru; honum gaf Haraldr gullskeggr nafn sitt ok ríki. Haraldr konungr andaðisk fyrstr þeira, enn þá Þóra, enn Haraldr ungi síðast; þá bar ríkit undir Hálfdan konung, enn hann setti yfir þat Atla jarl enn mjóva. Síðan fekk Hálfdan konungr Ragnhildar, dóttur Sigurðar hjartar, ok var þeira son Haraldr hárfagri.

Þá er Haraldr konungr gekk til ríkis í Noregi, ok hann mægðisk við Hákon jarl Grjótgarðsson, fekk hann Sygnafylki Hákoni jarli, mági sínum, er Haraldr konungr fór í Vík austr; enn Atli jarl vildi eigi af láta ríkinu, áðr hann fyndi Harald konung. Jarlarnir þreyttu þetta með kappi, ok drógusk at her; þeir fundusk á Fjǫlum í Stafanesvági ok bǫrðusk; þar fell Hákon jarl, enn Atli varð sárr, ok fluttr í Atley; hann dó þar ór sárum.

Eftir þat helt Hásteinn ríkinu, þar til er Haraldr konungr ok Sigurðr jarl drógu herr at honum; Hallsteinn stǫkk þá undan, ok brá til Íslandsferðar; hann átti Þóru Ǫlvésdóttur; Ǫlvér ok Atli váru synir þeira. Hallsteinn skaut setstokkum fyrir borð í hafi at fornum sið; þeir kómu á Stálfjǫru fyrir Stokkseyri, enn Hallsteinn kom í Hallsteinssund fyrir austan Stokkseyri, ok braut þar.

Hallsteinn nam land milli Rauðár ok Ǫlfusár upp til Fyllarlœkjar, ok Breiðamýri alla upp at Holtum, ok bjó á Stjǫrnusteinum, ok svá Ǫlvér son hans, eftir hann; þar heita nú Ǫlvésstaðir. Ǫlvér hafði landnám alt fyrir útan Grímsá, Stokkseyri ok Ásgautsstaði, enn Atli átti alt milli Grímsár ok Rauðár; hann bjó í Traðarholti. Ǫlvér andaðisk barnlauss. Atli tók eftir hann lǫnd ok lausafé; hans leysingi var Brattr í Brattsholti ok Leiðólfr á Leiðólfsstǫðum.

Atli var faðir Þórðar dofna, fǫður Þorgils Errubeinsstjúps, fǫður Gríms glammaðar, fǫður Ingjalds, fǫður Gríms, fǫður þeira Barkar ok Einars, fǫður Hallkǫtlu, er átti Rafn Sveinbjarnarson; þeira dóttir Steinunn, móðir herra Rafns, ok Herdís, móðir Ála, fǫður Steinunnar, er Haukr Erlendsson átti. Bǫrkr Grímsson var faðir Ragnhildar, er Flosi Bjarnason átti; þeira bǫrn Einarr ok Bjarni, ok Valgerðr, móðir herra Erlends, fǫður Hauks. Þórdís var ǫnnur dóttir Flosa, móðir frú Ingigerðar, móður frú Guðrúnar ok Hallberu abbadísar; Halla var ok dóttir Flosa, móðir herra Kristóforus.

Hallsteinn hét maðr, er fór ór Sogni til Íslands, mágr Hallsteins; honum gaf hann ytra hlut Eyrarbakka; hann bjó á Framnesi; hans son var Þorsteinn, faðir Arngríms, er veginn var at fauskagrefti; hans son Þorbjǫrn á Framnesi.

Þórir, son Ása hersis, Ingjaldssonar, Hróaldssonar, fór til Íslands ok nam Kallnesinga hrepp allan, upp frá Fyllarlœk, ok bjó at Selforsi; hans son var Tyrfingr, faðir Þuríðar, móður Tyrfings, fǫður Þorbjarnar prests ok Hámundar prests í Goððǫlum.

Hróðgeirr enn spaki ok Oddgeirr, bróðir hans, er þeir Fiðr enn auðgi ok Hafnar-Ormr keyptu brutt ór landnámi sínu, námu Hraungerðinga hrepp, ok bjó Oddgeirr í Oddgeirshólum; hans son var Þorsteinn øxnabroddr, faðir Hróðgeirs, fǫður Ǫgurs í Kambakistu; enn dóttir Hróðgeirs ens spaka var Gunnvǫr, er átti Kolgrímr enn gamli; þaðan eru Kvistlingar komnir.

Ǫnundr bildr, er fyrr var getit, nam land fyrir austan Hróarslœk ok bjó í Ǫnundarholti; frá honum er mart stórmenni komit, sem fyrr er ritat.