Bókastaðir

An Old Norse Library
Chapter 11

Veseti ok synir hans spyrja viðræðu þeirra konúngs, þeir búa skip þrjú sem bezt ok tvö hundruð manna, síðan fara þeir í Sjáland; þeir taka upp þrjú bú þau er auðguzt voru, þeirra er Haraldr jarl átti, ok fara heim eptir þat. Nú spyrr Haraldr jarl, at hann er ræntr; hann sendi nú menn ok bað hann sætta þá, ok kvez nú vilja þat gjarna.hann sendi nú menn ok bað hann sætta þá, ok qvez nú vilja þat gjarna. Sveinn konúngr segir: Haraldr jarl skal nú hafa ráð sín hin góðu, því at hann vill ekki hafa mín ráð;Sveinn konúngr segir: Haraldr jarl skal nú hafa ráð sín hin góðu, því at hann vill ecki hafa mín ráð; nú mun ek eiga í engan lut; fara sendimenn aptr ok segja honum svá búit.fara sendimenn aptr ok segja honum svâ búit. Jarl segir: vér munum þá verða at taka til várra ráða, ef konúngr vill hjá sitja.Jarl segir: vèr munum þá verða at taka til vârra ráða, ef konúngr vill hjá sitja. Haraldr Jarl býr nú tíu skip, ok ferr síðan í Borgundarhólm, ok rænir þar Veseta þrem búum þeim er ei voru verri enn þau er fyrir honum voru tekin; vendir Haraldr jarl nú aptr ok þikkir ofraðar vel geingit hafa.vendir Haraldr jarl nú aptr ok þickir ofraðar vel geingit hafa. Veseti spyrr þetta, ok ferr hann þegar á konúngs fund. Konúngr tók vel við honum. Veseti mælti þá: þannveg legz nú á of stund með oss Haraldi jarli, at ek hygg at ófriðr muni göraz milli landzmanna, ef eigi áttu hlutí. Kann vera at þér þikki nú eigi verra enn síðarr.Kann vera at þèr þicki nú eigi verra enn síðarr. Konúngr segir: ek mun nú bráðliga til þess þíngs fara, er Íseyrarþíng heitir; mun ek þá boða til Haraldi jarli, ok skolu þit þá sættaz. Veseti ferr nú heim; líða nú stundir til þíngsins. Sveinn konúngr sækir nú þíngit með miklu fjölmenni, því at hann vill nú einn ráða milli þeirra;Sveinn konúngr sækir nú þíngit með micklu fjölmenni, því at hann vill nú einn ráða milli þeirra; hann hafði fimmtýgi skipa. Haraldr jarl átti skamt at fara, ok hafði hann tuttugu skip. Veseti ferr ok til þíngs, ok hefir fimm ein skip, enn synir hans voru eigi þar. Enn Haraldr jarl hefir sín tjöld upp stundu leingra frá sæ. Veseti setr tjöld sín við sæinn hjá sundi því, er þar geingr hjá þíngstöðinni. Ok er á leið kveldit, þá sá þeir fara frá heimili Haralds jarls tíu skip til þíngsins.Ok er á leið qveldit, þá sá þeir fara frá heimili Haralds jarls tíu skip til þíngsins. Þeir leggja í lægi, ok síðan gánga þeir upp til þíngs, ok eru þar synir Veseta. Búi var ítarliga klæddr, því at hann hafði tignarklæði Haraldz jarls, er til komo tuttugu merkr gullz. Hött jarls hafði Búi ok á höfði, þann er búinn var með tíu merkr gullz.Havtt jarls hafði Búi ok á havfði, þann er búinn var með tíu merkr gullz. Þeir höfðu ok tekit frá jarli kistur tvær, ok var í hvárri níutýgi merkr gullz.Þeir havfðu ok tekit frá jarli kistur tvær, ok var í hvárri níutýgi merkr gullz. Þeir geingo framm á þíngit alvápnaðir ok með fylktu liði. Þá tekr Búi til orða: hitt er nú ráð, Haraldr jarl! ef þú þorir at berjaz, enda sé nöekur dáð í þér, at þú takir vápn þín, því at nú em ek búinn at berjaz við þik.Þá tekr Búi til orða: hitt er nú ráð, Haraldr jarl! ef þú þorir at berjaz, enda sè nöekur dáð í þèr, at þú takir vápn þín, því at nú em ek búinn at berjaz við þik. Sveinn konúngr heyrði orð Búa, ok þikkiz sjá, at hann mun eigi halda tign sinni, ef þetta ferr framm, geingr konúngr nú í milli þeirra, ok ná þeir eigi at berjaz, ok þar kemr nú, at hvárirtveggju hljóta at játa konúngs umdœmi, enn þat skorar Búi í sættina, at hann kvez aldrei mundu lausar láta gullkistur jarls;Sveinn konúngr heyrði orð Búa, ok þickiz sjá, at hann mun eigi halda tign sinni, ef þetta ferr framm, geingr konúngr nú í milli þeirra, ok ná þeir eigi at berjaz, ok þar kemr nú, at hvárirtveggju hljóta at játa konúngs umdœmi, enn þat skorar Búi í sættina, at hann qvez aldrei mundu lausar láta gullkistur jarls; er þat okmál manna, at hann þikkir þat ent hafa.er þat okmál manna, at hann þickir þat ent hafa. Síðan lýkr Sveinn konúngr upp sættargerðinni, ok ferr þaðan at: at þú, Búi! skalt laus láta tignarklæði jarls, enn gullkistör skaltu hafa báðar, þér skoluð ok gjalda aptr þau þrjú bú jarls, er tekin voru fyrir honum, með því móti at jarl skal gipta Tóvo dóttur sína Sigurði kápu, skal þetta vera hennar heimanfylgja, þessi þrjú bú.Síðan lýkr Sveinn konúngr upp sættargerðinni, ok ferr þaðan at: at þú, Búi! skalt laus láta tignarklæði jarls, enn gullkistör skaltu hafa báðar, þèr skoluð ok gjalda aptr þau þrjú bú jarls, er tekin voru fyrir honum, með því móti at jarl skal gipta Tóvo dóttur sína Sigurði kápu, skal þetta vera hennar heimanfylgja, þessi þrjú bú. Þeir taka nú vel þessu hvárirtveggjö, leggr Veseti til við Sigurð þriðjúng allz fjár, ok þikkir Sigurði it vænsta um kvánfáng sitt, fara þeir nú þegar af þíngino til bruðlaupsins;Þeir taka nú vel þessu hvárirtveggjö, leggr Veseti til við Sigurð þriðjúng allz fjár, ok þickir Sigurði it vænsta um qvânfáng sitt, fara þeir nú þegar af þíngino til bruðlaupsins; þángat buðu ok hvárirtveggjo Sveini konúngi; er nú drukkit bruðlaup þeirra Sigurðar ok Tóvo með mikilli tign.er nú druckit bruðlaup þeirra Sigurðar ok Tóvo með mikilli tign. Veseti ferr nú heim ok setzum kyrt, ok er synir hans hafa skamma hríð heima verit, þá fýsiz Búi at fara til Jómsborgar, ok auka svá ágæti sitt.Veseti ferr nú heim ok setzum kyrt, ok er synir hans hafa skamma hríð heima verit, þá fýsiz Búi at fara til Jómsborgar, ok auka svâ ágæti sitt. Sigurðr vill ok fara, þótt hann sé kvángaðr.Sigurðr vill ok fara, þótt hann sè qvângaðr. Nú búaz þeir heiman brœðr, ok hafa tvö skip ok hundrað manna, ok vilja gera sem líkazt því sem gerðu synir Strútharalds jarls. Þeir koma til Jómsborgar, ok leggja utan at hafnar dyrum. Nú

Chapter 12

Gánga höfðíngjar í kastala með miklo liði, kennir Sigvaldi menn þessa.Gánga höfðíngjar í kastala með micklo liði, kennir Sigvaldi menn þessa. Nú segir Búi sitt erindi, kvez vildo ráðaz þángat til liðs við Pálnatóka, ef hann vildi við honum taka ok þeim báðum brœðrum.Nú segir Búi sitt erindi, qvez vildo ráðaz þángat til liðs við Pálnatóka, ef hann vildi við honum taka ok þeim báðum brœðrum. Sigvaldi mælti þá: hversu hafi þér Strútharaldr sett málum yðrum áðr þér fóruð or landi? Búi segir: þat er laung saga um vár viðskipti, ok má ek nú ekki segja þér, enn sáttir erum vér eptir konúngs dómi.Búi segir: þat er laung saga um vár viðskipti, ok má ek nú ecki segja þér, enn sáttir erum vèr eptir konúngs dómi. Nú mælti Pálnatóki við sína menn: vili þér tilhætta, hvárt þessir menn segja satt eðr eigi, enn allfúss væra ek til þeirra, því at fáir munu slíkir í várö liði.Nú mælti Pálnatóki við sína menn: vili þér tilhætta, hvárt þessir menn segja satt eðr eigi, enn allfúss væra ek til þeirra, því at fáir munu slíkir í vârö liði. Þeir segja: vér viljum at þú takir þá í lög með oss, ef þér sýniz;Þeir segja: vèr viljum at þú takir þá í lavg með oss, ef þér sýniz; enn ef nokkurir lutir koma þeir upp síðan um hagi þeirra, er vér vitum eigi, þá sé þat sem annat á þínum dómi.enn ef nockurir lutir koma þeir upp síðan um hagi þeirra, er vèr vitum eigi, þá sè þat sem annat á þínum dómi. Eptir þat var lokit upp borginni, ok leggja þeir Búi nú skipum sínum í höfnina, ok er síðan reynt lið þeirra, ok þóttu þar áttatýgi manna hlutgeingt, en fjörutýgi fóro heim. Sitja nú enn í borginni með mikilli frægð, enn ero hvert sumar í víking, ok vinna nú enn mörg snildarbrögð.Sitja nú enn í borginni með mikilli frægð, enn ero hvert sumar í víking, ok vinna nú enn mavrg snildarbravgð.

Frá Vagni.

Nú er at segja frá Vagni Ákasyni, at hann var ýmist með feðr sínum eða með Veseta móðurföður sínum; hann var maðr svá úeirinn, at hann hafði drepit þrjá menn, þá er hann var níu vetra.hann var maðr svâ úeirinn, at hann hafði drepit þrjá menn, þá er hann var níu vetra. Hann er nú þó heima þar til er hann er tólf vetra. Ok nú segir hann föður sínum, at hann fái honum lið, ok Áki fær honum hálft hundrað manna ok skip, enn Veseti fær honum ok hálft hundrað manna ok annat lángskip;Ok nú segir hann favður sínum, at hann fái honum lið, ok Áki fær honum hálft hundrað manna ok skip, enn Veseti fær honum ok hálft hundrað manna ok annat lángskip; ok er eingi sá maðr er honum fylgir ellri enn tvítugr ok eingi ýngri enn átján vetra, nema Vagn, hann var tólf vetra; hann kvaz mundo sjálfr fá sér vista ok vápna.hann qvaz mundo sjálfr fá sér vista ok vâpna. Nú heldr Vagn á braut liði sínu, ok þarf nú brátt at fá til vista. Hann ferr fyrir endilánga Danmörk, ok höggr strandhögg ósparliga, rænir hann ok bœði herklæðum ok vápnum.Hann ferr fyrir endilánga Danmörk, ok havggr strandhögg ósparliga, rænir hann ok bœði herklæðum ok vâpnum. Hann léttir eigi fyrr enn hann hafði bæði gnóg vápn ok klæði, áðr hann siglir or Danmörk.Hann lèttir eigi fyrr enn hann hafði bæði gnóg vâpn ok klæði, áðr hann siglir or Danmörk. Hann heldr nú skipum sínum til Jómsborgar, ok kemr þar snemma dags, þegar í sólar upprás; hann leggr utan skipum sínum at steinboganum, enn höfðíngjar borgar geingu framm með miklu liði, ok spyrja hverir komnir væri.hann leggr utan skipum sínum at steinboganum, enn höfðíngjar borgar geingu framm með micklu liði, ok spyrja hverir komnir væri. Vagn spyrr ímót, hvárt Pálnatóki væri í kastala.Vagn spyrr ímót, hvârt Pálnatóki væri í kastala. Pálnatóki segir, at svá var, eðr hverr ertu, er svá lætr ríkmannliga?Pálnatóki segir, at svâ var, eðr hverr ertu, er svâ lætr ríkmannliga? Ekki skal því leyna þik, at ek heiti Vagn, ok em ek Áka son, ok því hér kominn, at bjóða þér mitt lið, ek þótta eigi dœll heima.Ecki skal því leyna þik, at ek heiti Vagn, ok em ek Áka son, ok því hèr kominn, at bjóða þèr mitt lið, ek þótta eigi dœll heima. Pálnatóki segir: þikki þér ráðit, frændi! at þú þikkir hér dæll, ef menn mega trautt heima um þic tæla?Pálnatóki segir: þicki þèr ráðit, frændi! at þú þickir hèr dæll, ef menn mega trautt heima um þic tæla? Vagn mælti: logit er þá at mér, frændi! ef slíkir eru ei nýtir í lögum yðrum.Vagn mælti: logit er þá at mèr, frændi! ef slíkir eru ei nýtir í lögum yðrum. Pálnatóki mælti þá til sinna manna: hvárt þikkir yðr ráð, at vér takim við þeim? þat þikki mér ráð, segir Búi, ok er hann þó við mig bezt sinna frænda, at vér takim eigi við honum.Pálnatóki mælti þá til sinna manna: hvârt þickir yðr ráð, at vèr takim við þeim? þat þicki mèr ráð, segir Búi, ok er hann þó við mig bezt sinna frænda, at vèr takim eigi við honum. Pálnatóki mælti: Vagn frændi! við þér rísa várir menn ok jafnt frændr þínir sem aðrir.Pálnatóki mælti: Vagn frændi! við þèr rísa vârir menn ok jafnt frændr þínir sem aðrir. Vagn segir: eigi varði mic þess, Búi frændi! af þér.Vagn segir: eigi varði mic þess, Búi frændi! af þèr. Búi mælti: þar em ek saðr at því. Vagn mælti: hvat leggja þeir til, synir Strútharalds? Sigvaldi mælti: hafa skolum við til þess einörð, at við vildim at þú kœmir aldri í várn flókk.Sigvaldi mælti: hafa skolum við til þess einörð, at við vildim at þú kœmir aldri í vârn flóck. Nú segir Pálnatóki: hversu gamall ertu, frændi? Vagn segir: ekki skal ljúga til þess, ek em tólf vetra.Vagn segir: ecki skal ljúga til þess, ek em tólf vetra. Pálnatóki mælti: þá mælir þú eigi lög við oss, þvíat þú ert maðr mykln ýngri, enn vér hafim í lög tekna, ok bítr þetta fyrir, at þú mátt eigi hér vera.Pálnatóki mælti: þá mælir þú eigi lavg við oss, þvíat þú ert maðr myckln ýngri, enn vèr hafim í lavg tekna, ok bítr þetta fyrir, at þú mátt eigi hèr vera. Vagn segir: ek mun ekki halda til þess at brjóta lög þín, enn þá eru þau sízt brotin, ef ek em sem einn átján vetra eðr ellri.Vagn segir: ek mun ecki halda til þess at brjóta lavg þín, enn þá eru þau sízt brotin, ef ek em sem einn átján vetra eðr ellri. Pálnatóki mælti: haltu ekki til þessa, frændi! ek mun heldr senda þic til Bretlandz á fund Bjarnar;Pálnatóki mælti: haltu ecki til þessa, frændi! ek mun heldr senda þic til Bretlandz á fund Bjarnar; ok fyrir vára frændsemi, þá gef ek þér ríki þat hálft, er ek á í Bretlandi.ok fyrir vâra frændsemi, þá gef ek þèr ríki þat hálft, er ek á í Bretlandi. Vagn svarar: vel er þat boðit, enn ei vil ek þann. Hvar til ætlar þú, frændi! segir Pálnatóki, er þú vill eigi slíkt? þat skal nú lýsa, segir Vagn, ek býð Sigvalda syni Strútharaldz, at hann leggi or borginni tveim skipum, ok reynum með oss, hvárir undan láta, eða hvárir meira hlut hafi;Hvar til ætlar þú, frændi! segir Pálnatóki, er þú vill eigi slíkt? þat skal nú lýsa, segir Vagn, ek býð Sigvalda syni Strútharaldz, at hann leggi or borginni tveim skipum, ok reynum með oss, hvârir undan láta, eða hvârir meira hlut hafi; ok skal þat vera mark til með oss, at þér skoluð við oss taka, ef þeir láta undan, ella skolu vér í brutt leggja;ok skal þat vera mark til með oss, at þèr skoluð við oss taka, ef þeir láta undan, ella skolu vèr í brutt leggja; ok eigi býð ek honum þetta með minna kappi, enn Sigvaldi beriz við oss, ef hann er óragr karlmaðr, ok hefir hann heldr mannz hug enn berkykvendis.ok eigi býð ek honum þetta með minna kappi, enn Sigvaldi beriz við oss, ef hann er óragr karlmaðr, ok hefir hann heldr mannz hug enn berkyqvendis. Pálnatóki mælti: hvárt heyrir þú, Sigvaldi! hvat Vagn segir, ok ekki vandar hann boð at þér;Pálnatóki mælti: hvârt heyrir þú, Sigvaldi! hvat Vagn segir, ok ecki vandar hann boð at þèr; ok þat ætla ek, at þér komit í gilda raun, enn við þat er svá mikit er ummælt, þá kann ek eigi at letja at þér leggit at þeim, ok gerit þeim þat íllt er þér megit, enn eigi vil ek at þér drepit Vagn, þó at hann þikki eigi aldœli.ok þat ætla ek, at þèr komit í gilda raun, enn við þat er svâ mikit er ummælt, þá kann ek eigi at letja at þèr leggit at þeim, ok gerit þeim þat íllt er þèr megit, enn eigi vil ek at þèr drepit Vagn, þó at hann þicki eigi aldœli. Eptir þetta herklæðaz þeir Sigvaldi, ok róa at þeim tveim skipum, ok þegar slær þar í harðan bardaga, láta þeir Vagn gánga grjóthríð svá harða, at þeir Sigvaldi máttu ekki annat gera enn hlífa sér, ok höfðu þó ærit at vinna.Eptir þetta herklæðaz þeir Sigvaldi, ok róa at þeim tveim skipum, ok þegar slær þar í harðan bardaga, láta þeir Vagn gánga grjóthríð svâ harða, at þeir Sigvaldi máttu ecki annat gera enn hlífa sèr, ok höfðu þó ærit at vinna. Þeir lögðu síbyrt, ok þegar er grjót fættiz, þá láta þeir eigi þurfa at bíða höggvanna;Þeir lögðu síbyrt, ok þegar er grjót fættiz, þá láta þeir eigi þurfa at bíða havggvanna; enn svá kemr því máli, at Sigvaldi lætr síga undan inn til landz, ok vill fá sér grjót, enn þeir Vagn þegar eptir, ok finnaz nú á landi, ok verðr Sigvaldi nú við at hrökkva, ok er sjá myklu meiri bardagi, fellr nú liðit Sigvalda.enn svâ kemr því máli, at Sigvaldi lætr síga undan inn til landz, ok vill fá sèr grjót, enn þeir Vagn þegar eptir, ok finnaz nú á landi, ok verðr Sigvaldi nú við at hravckva, ok er sjá mycklu meiri bardagi, fellr nú liðit Sigvalda. Þeir Pálnatóki eru nú í kastalanum, ok horfa á. Pálnatóki þikkiz nú sjá hversu fara mun, kallar nú á Sigvalda, at þeir skyli hætta;Pálnatóki þickiz nú sjá hversu fara mun, kallar nú á Sigvalda, at þeir skyli hætta; því at yðr mun eigi endaz at þreyta þetta; er þat mitt ráð, at við takim við Vagni ok hans mönnum, þó at hann sé yngri enn í lögum várum er mælt;er þat mitt ráð, at við takim við Vagni ok hans mönnum, þó at hann sè yngri enn í lavgum vârum er mælt; ok er góð ván, at sjá maðr muni verða mikil kenpa at því er mér sýniz.ok er góð vân, at sjá maðr muni verða mikil kenpa at því er mèr sýniz. Nú gera þeir sem Pálnatóki mælti, hætta nú bardaga ok taka við Vagni ok hans félögum, ok eru þeir nú lögteknir.Nú gera þeir sem Pálnatóki mælti, hætta nú bardaga ok taka við Vagni ok hans fèlögum, ok eru þeir nú lavgteknir. Þrjátýgir manna höfðu fallit af Sigvalda, enn fáir af Vagni, enn margir voru sárir. Vagn fylgir þeim nú í hverja herför ok stýrir skipi, ok þikkir nú eingi jafnmikill bardagamaðr sem hann.Vagn fylgir þeim nú í hverja herför ok stýrir skipi, ok þickir nú eingi jafnmikill bardagamaðr sem hann. Þessu fór nú framm þrjú sumur. Nú er Vagn fimmtán vetra; þá tekr Pálnatóki sótt; lætr hann þá senda eptir Burizleifi konúngi; ok þá er konúngr kemr til Pálnatóka, þá mælti hann: þat er lugboð mitt, herra konúngr! at ek muna eigi taka fleiri sóttir enn þessa. Konúngr mælti: þat er mitt ráð, at þú kjósir mann í stað þinn at skipa þeim málum, er þú hefir áðr fyrir séð, ok sé sá höfðíngi í borginni, ok hafiz þér enn hér við.Konúngr mælti: þat er mitt ráð, at þú kjósir mann í stað þinn at skipa þeim málum, er þú hefir áðr fyrir sèð, ok sè sá höfðíngi í borginni, ok hafiz þèr enn hèr við. Pálnatóki segir, at honum þótti Sigvalda minnz tilskorta at sjá yfir mál manna, ok þikki mér þó alla þá nakvat skorta á þat, sem ek hefi verit.Pálnatóki segir, at honum þótti Sigvalda minnz tilskorta at sjá yfir mál manna, ok þicki mèr þó alla þá naqvat skorta á þat, sem ek hefi verit. Konúngr mælti: opt hafa oss þín ráð vel gefiz, ok skal þetta enn hafa it síðarsta; skolu standa öll hin fornu lög í borginni.skolu standa öll hin fornu lavg í borginni. Ekki er Sigvaldi þessa trauðr, ok geingr hann at allglatt.Ecki er Sigvaldi þessa trauðr, ok geingr hann at allglatt. Nú gefr Pálnatóki Vagni frænda sínum hálft Bretland til eignar ok forráða með Birni hinum bretzka, ok bað Vagni virkþa á alla vega við liðit; ok litlu eptir þat andaz Pálnatóki, ok þikkir þat öllum mönnum mesti skaði.ok litlu eptir þat andaz Pálnatóki, ok þickir þat öllum mönnum mesti skaði.

Chapter 13

Sigvaldi hefir skamma stund stýrt lögum þeirra, áðr nökkuð breytiz or því sem áðr var: þá váru konur þar tveim nóttum saman eða þrem, ok svá eru menn nú or borginni leingr enn þá er Pálnatóki lifði.Sigvaldi hefir skamma stund stýrt lögum þeirra, áðr nöcquð breytiz or því sem áðr var: þá vâru konur þar tveim nóttum saman eða þrem, ok svâ eru menn nú or borginni leingr enn þá er Pálnatóki lifði. Verða ok stundum áverkar eðr einstaka víg. Burizleifr konúngr átti þrjár dœtr: hét in elzta Ástríðr ok var hon hin vænsta kona ok hin vitrazta, önnur hét Gunnhildr, þriðja Geira;Burizleifr konúngr átti þrjár dœtr: hèt in elzta Ástríðr ok var hon hin vænsta kona ok hin vitrazta, avnnur hèt Gunnhildr, þriðja Geira; hennar fekk Ólafr Tryggvason.hennar feck Ólafr Tryggvason. Sigvaldi ferr nú á konúngs fund ok býðr honum tvá kosti, at hann muni eigi vera í borginni, ella gefi hann honum Áztríði dóttur sína.Sigvaldi ferr nú á konúngs fund ok býðr honum tvâ kosti, at hann muni eigi vera í borginni, ella gefi hann honum Áztríði dóttur sína. Þat hafða ek ætlat, segir konúngr, at hon mundi þeim manni vera gipt, er tignari væri fyrir nafns sakir enn þú ert, enn þó væri mér nauðsyn, at þú værir í borginni, ok skolum vér ráða um öll saman.Þat hafða ek ætlat, segir konúngr, at hon mundi þeim manni vera gipt, er tignari væri fyrir nafns sakir enn þú ert, enn þó væri mèr nauðsyn, at þú værir í borginni, ok skolum vèr ráða um öll saman. Konúngr hittir nú Ástríði dóttur sína, ok spyrr, hversu henni væri at skapi sá ráðahagr, at hon sé gipt Sigvalda.Konúngr hittir nú Ástríði dóttur sína, ok spyrr, hversu henni væri at skapi sá ráðahagr, at hon sè gipt Sigvalda. Ástríðr segir: þér satt at segja, þá vilda ek Sigvalda aldregi eiga, ok þat skal hann tilvinna at koma af öllum sköttum af landinu, þeim er vér höfum áðr goldit Danakonúngi, áðr hann komi í mína sæng.Ástríðr segir: þèr satt at segja, þá vilda ek Sigvalda aldregi eiga, ok þat skal hann tilvinna at koma af avllum skavttum af landinu, þeim er vèr höfum áðr goldit Danakonúngi, áðr hann komi í mína sæng. Honum er annarr kostr, at hann komi Sveini konúngi híngat, svá at þú eigir hans vald.Honum er annarr kostr, at hann komi Sveini konúngi híngat, svâ at þú eigir hans vald. Konúngr ber þetta nú upp fyrir Sigvalda, enn hann er fúss til ráðahags við Ástríði; kemr þar, at Sigvaldi játar þessu, ok binda þetta fastmælum, skal þetta komit framm fyrir hin fyrstu jól, elligar eru öll mál þeirra laus.kemr þar, at Sigvaldi játar þessu, ok binda þetta fastmælum, skal þetta komit framm fyrir hin fyrstu jól, elligar eru avll mál þeirra laus. Sigvaldi ferr nú heim til Jómsborgar, ok litlu síðarr býr hann þrjú skip ok þrjú hundruð manna or borginni, ok ferr nú þar til er hann kemr við Sjáland. Hann hittir menn at máli, ok spyrr at Sveinu konúngr tekr veizlu skamt þaðan. Þá leggr hann skip sín við eitt nes, þar váru hvergi skip í nánd. Þat var skamt frá bœ þeim, er konúngr drakk með sex hundruð manna.Þat var skamt frá bœ þeim, er konúngr drack með sex hundruð manna. Þeir Sigvaldi snúa skipum sínum ok láta framstafna horfa frá landi, þeir teingja skip hvert af stafni annars. Síðan sendir Sigvaldi tuttugu menn á fund Sveins konúngs: ok segit honum svá, at ek sé sjúkr ok at bana kominn, ok ek vilja fyrir eins finna hann, ok líf hans liggr við.Síðan sendir Sigvaldi tuttugu menn á fund Sveins konúngs: ok segit honum svâ, at ek sè sjúkr ok at bana kominn, ok ek vilja fyrir eins finna hann, ok líf hans liggr við. Nú finna þeir konúng, ok bera upp þessi örendi. Konúngr bregz við skjótt, ok ferr þegar með sex hundruð manna. Enn er Sigvaldi verðr varr, at konúngr er kominn, þá lá hann á því skipi er first var landi. Hann mælti við sína menn: þá er þrjátýgir manna eru komnir á it skip, er næst er landi, þá skolu þér kippa bryggju af landi, ok mæla at menn troði eigi skipin svá at sökkve, ok get ek at konúngr gángi í fyrra lagi, enn þá er tuttugu menn eru komnir á miðskipit, þá skolu þér þar kippa bryggjum.Hann mælti við sína menn: þá er þrjátýgir manna eru komnir á it skip, er næst er landi, þá skolu þèr kippa bryggju af landi, ok mæla at menn troði eigi skipin svâ at savckve, ok get ek at konúngr gángi í fyrra lagi, enn þá er tuttugu menn eru komnir á miðskipit, þá skolu þèr þar kippa bryggjum. Nú er konúngr [er] kominn á skipit, þá göra þeir sem mælt var. Nú er konúngr kominn á skip Sigvalda við tíunda mann, þá spurði konúngr hvárt Sigvaldi hefði mál sitt. Honum var sagt, at máttr hans var sem minnztr. Konúngr geingr þá at rekkju Sigvalda, ok spurði, hvárt hann mætti mæla.Konúngr geingr þá at reckju Sigvalda, ok spurði, hvârt hann mætti mæla. Sigvaldi svárar: lúttu at mér nú!Sigvaldi svárar: lúttu at mèr nú! Enn er konúngr laut at honum, þá tók Sigvaldi annarri hendi um þverar herðar honum, enn annarri undir hönd honum, ok þá kallaði Sigvaldi, at öllum skipum skyli í braut róa sem skjótaz, ok svá gera þeir, enn menn konúngs stóðu eptir á landi ok sá á.Enn er konúngr laut at honum, þá tók Sigvaldi annarri hendi um þverar herðar honum, enn annarri undir hönd honum, ok þá kallaði Sigvaldi, at avllum skipum skyli í braut róa sem skjótaz, ok svâ gera þeir, enn menn konúngs stóðu eptir á landi ok sá á. Þá mælti konúngr: hvat er nú, Sigvaldi! viltu svíkja mig, eða hvat ætlar þú fyrir? Sigvaldi segir: eigi mun ek svíkja yðr, enn fara skolu þér til Jómsborgar, ok skolu þér vera þar velkomnir, ok vér skolum veita yðr alla virðíng.Sigvaldi segir: eigi mun ek svíkja yðr, enn fara skolu þèr til Jómsborgar, ok skolu þèr vera þar velkomnir, ok vèr skolum veita yðr alla virðíng. Konúngr segir: þat munum vér nú ok þekkjaz;Konúngr segir: þat munum vèr nú ok þeckjaz; þeir fara nú til Jómsborgar, ok gera Jómsvíkíngar veizlu mikla móti honum, ok kallaz hans menn.þeir fara nú til Jómsborgar, ok gera Jómsvíkíngar veizlu mickla móti honum, ok kallaz hans menn. Þá sagði Sigvaldi konúngi, at hann hefði beðit til handa honum dóttur Burizleifs konúngs, er Gunnhildr hét, sú er vænst er;Þá sagði Sigvaldi konúngi, at hann hefði beðit til handa honum dóttur Burizleifs konúngs, er Gunnhildr hèt, sú er vænst er; enn mér er föstnuð systir hennar, er Áztríðr heitir;enn mèr er föstnuð systir hennar, er Áztríðr heitir; nú mun ek fara á fund konúngs ok vitja þessa mála fyrir þína hönd. Konúngr bað hann svá göra.Konúngr bað hann svâ göra. Sigvaldi ferr nú á fund Burizleifs konúngs með hundrað manna, ok talaz þeir við, lézt Sigvaldi nú kominn til ráða við Áztríði;Sigvaldi ferr nú á fund Burizleifs konúngs með hundrað manna, ok talaz þeir við, lèzt Sigvaldi nú kominn til ráða við Áztríði; göra þeir nú Burizleifr konúngr ok Sigvaldi ráð sitt. Eptir þat ferr Sigvaldi heim. Sveinn konúngr spurði, hversu geingi málin.

Sigvaldi kvað þat á hans valdi: ef þú konúngr vilt gefa upp Burizleifi konúngi skatta, áðr hann gipti þér dóttur sína, ok er þat meiri sómi báðum ykr, at þú eigir þess konúngs dóttur, at eigi sé skattgildr.Sigvaldi qvað þat á hans valdi: ef þú konúngr vilt gefa upp Burizleifi konúngi skatta, áðr hann gipti þèr dóttur sína, ok er þat meiri sómi báðum ykr, at þú eigir þess konúngs dóttur, at eigi sè skattgildr. Svá kemr Sigvaldi nú sínum fortölum, at konúngr vill þenna kost;Svâ kemr Sigvaldi nú sínum fortavlum, at konúngr vill þenna kost; er nú ákvedin brulliaupsstefna, ok skolu vera bæði senn bruðlaupin.er nú áqvedin brulliaupsstefna, ok skolu vera bæði senn bruðlaupin. Sækir Sveinn konúngr nú til veizlunnar, ok fylgja honum allir Jómsvíkíngar, ok er þarríkulig veizla, svá at menn mundo eigi vegligra boð í Vindlandi.Sækir Sveinn konúngr nú til veizlunnar, ok fylgja honum allir Jómsvíkíngar, ok er þarríkulig veizla, svâ at menn mundo eigi vegligra boð í Vindlandi. En fyrsta aptan hafa brúðirnar síðfaldit, enn um morguninn eptir eru þær kátar, ok skupla þá ekki, ok hyggr þá Sveinn konúngr at yfirlitum þeirra, því at hann hafði hváriga fyrr séna, enn Sigvaldi hafði sagt, at sú væri konan vænni, er konúngr átti;En fyrsta aptan hafa brúðirnar síðfaldit, enn um morguninn eptir eru þær kátar, ok skupla þá ecki, ok hyggr þá Sveinn konúngr at yfirlitum þeirra, því at hann hafði hvâriga fyrr sèna, enn Sigvaldi hafði sagt, at sú væri konan vænni, er konúngr átti; enn konúngi leizt þá eigi svá, oc þikkir Sigvaldi hafa sagt eigi satt, sér nú konúngr allt ráð hans, ok færir þó í nyt sér allt þat, er honum þótti sér til virðíngar snúaz mega.enn konúngi leizt þá eigi svâ, oc þickir Sigvaldi hafa sagt eigi satt, sèr nú konúngr allt ráð hans, ok færir þó í nyt sèr allt þat, er honum þótti sèr til virðíngar snúaz mega. Nú er slitið veizlunni; ferr konúngr nú heim með konu sinni, ok hafði þaðan þrjátýgi skipa ok mikit lið ok margar gersimar. Enn Sigvaldi ferr til Jómsborgar með konu sinni ok Jómsvíkíngar með honum. Litlu síðar spyrjaz þau tíðendi or Danmörk, at Strútharaldr jarl er andaðr, faðir þeirra Sigvalda ok Þorkels, enn Hemíngr bróðir þeirra var úngr. Nú sendir Sveinn konúngr orð Sigvalda, at þeir kœmi í Danmörk at erfa feðr sinn. Þeir sendu þau orð, at konúngr láti búa veizluna, ok spari eigi fé þeirra, enn þeir kvoðuz mundu tilkoma um vetrnátta skeið.Þeir sendu þau orð, at konúngr láti búa veizluna, ok spari eigi fè þeirra, enn þeir qvoðuz mundu tilkoma um vetrnátta skeið. Þetta sýniz flestum mönnum órádlict, ok gruna at vinátta þeirra Sveins konúngs ok Sigvalda muni grunn vera, þannveg sem farit hafði, enn þeir vilja ekki annat enn fara.Þetta sýniz flestum mönnum órádlict, ok gruna at vinátta þeirra Sveins konúngs ok Sigvalda muni grunn vera, þannveg sem farit hafði, enn þeir vilja ecki annat enn fara. Þeir búaz nú or borginni Jómsvíkíngar, ok hafa hálft annat hundrad skipa, fara þeir nú í Sjáland. Sveinn konúngr er þar fyrir, ok búin ágæt veizla. Þar er ok allmikit fjölmenni. Sveinn konúngr lætr nú þegar et fyrsta kveld bera þeim Jómsvíkíngum enn sterkazta drykk, enn þeir drekka ok afar fast.Sveinn konúngr lætr nú þegar et fyrsta qveld bera þeim Jómsvíkíngum enn sterkazta dryck, enn þeir drecka ok afar fast. Sveinn konúngr finnr nú, at þeir göraz dauðdrukknir oc málgir mjög;Sveinn konúngr finnr nú, at þeir göraz dauðdrucknir oc málgir mjög; þá tekr Sveinn konúngr til orða: hér er nú glaumr mikill, væri nú þat sæmilikt, at vér tækim upp gleði nöekverja til skemtanar mönnum, þá er menn hefði at minnúm eptir siðan.þá tekr Sveinn konúngr til orða: hèr er nú glaumr mikill, væri nú þat sæmilikt, at vèr tækim upp gleði nöeqverja til skemtanar mönnum, þá er menn hefði at minnúm eptir siðan. Sigvaldi segir: þat þiekir oss upphafligaz ok bazt fyrir séð, at þér hefið fyrst, því at vér eigum allir til yðvar lúta.Sigvaldi segir: þat þiekir oss upphafligaz ok bazt fyrir sèð, at þèr hefið fyrst, því at vèr eigum allir til yðvar lúta. Konúngr mælti: þat veit ek menn göra at veizlum slíkum, at hafa fram heitstreingíngar til ágætis sér;Konúngr mælti: þat veit ek menn göra at veizlum slíkum, at hafa fram heitstreingíngar til ágætis sèr; nú svá sem þér eruð ágætir um öll lönd, svá mun þat ok af bera, er þér mælit um.nú svâ sem þèr eruð ágætir um avll lavnd, svâ mun þat ok af bera, er þèr mælit um. Nú mun ek fyrir göra. Ek streingi þess heit, at ek skal rekit hafa Aðalráð Einglakonúng af ríki sínu fyrir hinar þriðju vetrnætr eða feldan hann elligar, ok náð svá ríki.Ek streingi þess heit, at ek skal rekit hafa Aðalráð Einglakonúng af ríki sínu fyrir hinar þriðju vetrnætr eða feldan hann elligar, ok náð svâ ríki. Nú áttu Sigvaldi, ok mæl þú eigi minna um! Hann kvad svá vera skyldu: herra! þess streingi ek heit, segir hann, at ek skal herja í Noreg fyrir enar þriðju vetrnætr með því liði er ek fæ til, ok hafa eltan or landi Hákon jarl eða drepit, eða liggja þar eptir.Hann qvad svâ vera skyldu: herra! þess streingi ek heit, segir hann, at ek skal herja í Noreg fyrir enar þriðju vetrnætr með því liði er ek fæ til, ok hafa eltan or landi Hákon jarl eða drepit, eða liggja þar eptir. Þá segir konúngr: Nú ferr vel at, segir hann, ok er þessa vel heitstreingt, ok ver hálfo at heilli, ok efn þetta vel! Nú áttu Þorkell enn háfi! ok er einsætt at láta verða stórmannliga. Þorkell segir: hugat hefi ek mína heitstreingíng, at fylgja Sigvalda bróður mínum ok flýja eigi fyrr enn ek sé á skutstafn skipi hans.Þorkell segir: hugat hefi ek mína heitstreingíng, at fylgja Sigvalda bróður mínum ok flýja eigi fyrr enn ek sè á skutstafn skipi hans. Þetta er hraustliga mælt, ok þetta muntu vel efna. Þú, Búi digri! segir konúngr, nú áttu, ok muntu nakkvarninn merkiliga láta verða.Þú, Búi digri! segir konúngr, nú áttu, ok muntu nacqvarninn merkiliga láta verða. Þess streingi ek heit, segir Búi, at ek skal fylgja Sigvalda í för þessa, sem ek hefi karlmennzku til, ok haldaz við meðan Sigvaldi vill.Þess streingi ek heit, segir Búi, at ek skal fylgja Sigvalda í favr þessa, sem ek hefi karlmennzku til, ok haldaz við meðan Sigvaldi vill. Svá fór, sem vér gátum, segir konúngr, at sköruliga mundi verða af þinni hendi.Svâ fór, sem vèr gátum, segir konúngr, at sköruliga mundi verða af þinni hendi. Nú áttu, Sigurðr kápa! eptir bróður þínum. Skjótt er þat, segir Sigurðr, ek skal fylgja bróður mínum, ok flýja eigi fyrr enn hann, eða hann er dauðr. Slíks var ván, segir konúngr.Slíks var vân, segir konúngr. Nú áttu, Vagn! segir konúngr, ok er oss mikit um at heyra þína heitstreingíng; þér eruð kappar miklir, frændi!þèr eruð kappar micklir, frændi! Vagn mælti: þess streingi ek heit, at fylgja Sigvalda í för þessa, ok Búa frænda mínum, ok haldaz við meðan Búi vill, ef hann er lífs;Vagn mælti: þess streingi ek heit, at fylgja Sigvalda í favr þessa, ok Búa frænda mínum, ok haldaz við meðan Búi vill, ef hann er lífs; þat skal ok fylgja þessi heitstreingíng, ef ek kem í Noreg, at ek skal drepa Þorkel leiru, enn gánga í rekkju Íngibjargar dóttur hans án frænda ráði.þat skal ok fylgja þessi heitstreingíng, ef ek kem í Noreg, at ek skal drepa Þorkel leiru, enn gánga í reckju Íngibjargar dóttur hans án frænda ráði. Björn enn bretzki var þar með Vagni. Þá mælti konúngr: hvers streingir þú heit, Björn? Hann segir: fylgja Vagni fóstra mínum svá sem ek hefi dreingskap til.Hann segir: fylgja Vagni fóstra mínum svâ sem ek hefi dreingskap til. Nú slítr tali þessu, ok fara menn at sofa. Sigvaldi ferr í rekkju hjá konu sinni Áztríði ok sofnar hann brátt ok fast, ok er hann vaknar, spyrr Áztríðr, hvárt hann muni heitstreinging sína;Sigvaldi ferr í reckju hjá konu sinni Áztríði ok sofnar hann brátt ok fast, ok er hann vaknar, spyrr Áztríðr, hvârt hann muni heitstreinging sína; hann kvez ei muna.hann qvez ei muna. Hon mælti: eigi mun þér at því verða, sem eingi hafi verit, ok sagði honum, ok mun bæði viðþurfa vitz ok ráðagerðar.Hon mælti: eigi mun þèr at því verða, sem eingi hafi verit, ok sagði honum, ok mun bæði viðþurfa vitz ok ráðagerðar. Sigvaldi mælti: hvat skal nú til ráða taka? Þú ert vitr ok góðráð. Eigi veit ek þat, segir hon, enn til skal nakkvat leggja, því at þú hefir lítinn styrk síðarr af Sveini konúngi, ef þú fær nú eigi.Eigi veit ek þat, segir hon, enn til skal nacqvat leggja, því at þú hefir lítinn styrk síðarr af Sveini konúngi, ef þú fær nú eigi. Eptir þetta gera þau ráð sín. Kemr Sveinn konúngr í sæti sitt oc allir Jómsvíkíngar. Sigvaldi var kátr mjög. Sveinn konúngr spyrr þá hvárt Sigvaldi myndi heitstreinging sína.Sveinn konúngr spyrr þá hvârt Sigvaldi myndi heitstreinging sína. Sigvaldi kvez eigi muna.Sigvaldi qvez eigi muna. Konúngr segir honum nú. Sigvaldi kvað öl annan mann, eða hvat muntu tilleggja, at ek efna mína heitstreinging.Sigvaldi qvað avl annan mann, eða hvat muntu tilleggja, at ek efna mína heitstreinging. Konúngr kvez ætla, þá er Sigvaldi er búinn, at hann muni tilleggja tuttugu skip.Konúngr qvez ætla, þá er Sigvaldi er búinn, at hann muni tilleggja tuttugu skip. Sigvaldi segir: þat er gott tillag einum bónda, enn ekki er þetta konúnglikt.Sigvaldi segir: þat er gott tillag einum bónda, enn ecki er þetta konúnglikt. Þá mælti Sveinn konúngr, ok varð nökkut brúnölfr: hversu mikils beiðiz þú?Þá mælti Sveinn konúngr, ok varð nöckut brúnölfr: hversu mikils beiðiz þú? Sigvaldi segir: skjótt er þat, sextýgi stórskipa, enn ek mun fá í staðinn eigi færi, þó at smæri sé, þvíat ósýnt er, at öll komi aptr.Sigvaldi segir: skjótt er þat, sextýgi stórskipa, enn ek mun fá í staðinn eigi færi, þó at smæri sè, þvíat ósýnt er, at avll komi aptr.

Þá mælti konúngr: búin skolu öll skipin þá er þú ert búinn.Þá mælti konúngr: búin skolu avll skipin þá er þú ert búinn. Þá er vel viðordit, segir Sigvaldi, ok end þetta vel, því at nú skal þegar fara er lokit er veizlunni. Þá varð konúngr hljóðr, ok mælti: ván bráðara efna skal þetta, enn þó réz þetta skjótara enn ek ætlaða.Þá varð konúngr hljóðr, ok mælti: vân bráðara efna skal þetta, enn þó rèz þetta skjótara enn ek ætlaða. Þá mælti Áztríðr kona Sigvalda: eigi er þess ván, at þér sigriz á Hákoni jarli, ef hann fréttir fyrir, ef ér sigriz þó eigi, at hann viti aunga ván í.Þá mælti Áztríðr kona Sigvalda: eigi er þess vân, at þèr sigriz á Hákoni jarli, ef hann fréttir fyrir, ef èr sigriz þó eigi, at hann viti aunga vân í. Nú skipa þeir þegar til ferðarinnar þar at veizlunni.

Tóva dóttir Haraldz jarls mælti við Sigurð bónda sinn: þess vil ek beiða þik, at þú fylgir sem bezt Búa bróður þínum, því at hann hefir mart vel til mín gert, enn ek mun þat í litlu sýna. Hér eru menn tveir, Búi! er ek vil gefa þér, annarr heitir Hávarðr höggvandi, enn annarr Áslákr hólmskalli.Hèr eru menn tveir, Búi! er ek vil gefa þèr, annarr heitir Hávarðr höggvandi, enn annarr Áslákr hólmskalli. Búi þiggr mennina, ok biðr hana hafa þökk fyrir.Búi þiggr mennina, ok biðr hana hafa þavck fyrir. Búi gefr þegar Áslák Vagni frænda sínum. Nú slítr boðit, ok búaz Jómsvíkíngar þegar af veizlunni, ok eptir þat fara þeir ok hafa hundrað stórskipa. Þeim gaf vel byr ok taka Vík í Noregi. Þeir koma síð um aptan til bœjarins í Túnsbergi á úvart. Sá maðr hét Geirmundr hvíti lendr maðr, er bœinn varðveitti;Sá maðr hèt Geirmundr hvíti lendr maðr, er bœinn varðveitti; ok er herrinn kom í bœinn, þá tóku þeir náliga allan bæinn upp, drápu mart manna, ok rentu órófi feár. Þeir vöknuðu ei við góðan draum. Geirmundr vaknar ok þeir er sváfu í herberginu næst honum, þeir hlaupa upp í lopt þat, er þeir þóttuz leingzt mega verjazt. Þá drápu Jómsvíkíngar at loptinu, ok höggva loptit í ákafa.Þá drápu Jómsvíkíngar at loptinu, ok havggva loptit í ákafa. Sér Geirmundr at þeir munu þar litla hríð fá variz, tekr hann þat ráð, at hann hleypr ofan or loptinu á strætið, ok kemr standandi niðr.Sèr Geirmundr at þeir munu þar litla hríð fá variz, tekr hann þat ráð, at hann hleypr ofan or loptinu á strætið, ok kemr standandi niðr. Vagn varð nær staddr ok höggr þegar til hans, ok tók af höndina, ok fylgði gullhríngr. Geirmundr kemz við þetta til skógar. Hann fór um merkr sex dægr, síðan kemr hann til bygða, ok leitar norðr á slíkt er hann má nótt ok dag. Hann spyrr hvar Hákon jarl er á veizlu á bœ þeim er á Skugga heitir með hundrað manna. Geirmundr kom síð um aptan, ok sat jarl við drykkju.Geirmundr kom síð um aptan, ok sat jarl við dryckju. Geirmundr gekk fyrir hann oc kvaddi hann;Geirmundr geck fyrir hann oc qvaddi hann; jarl spyrr hverr hann væri, enn hann sagði. Jarl spyrr tíðenda. Geirmundr segir: lítil tíðendi eru enn, enn geraz mætti þetta at tíðendum. Hvat þá? segir jarl. Geirmundr mælti: herr er kominn í landit austr í Vík, ok fara með styrjöld mikilli ok ófriði. Þá mælti jarl: veit ek at þú munt eigi segja hersögu nema sönn sé, eða hverr ræðr fyrir her þessum?Þá mælti jarl: veit ek at þú munt eigi segja hersögu nema savnn sè, eða hverr ræðr fyrir her þessum? Geirmundr mælti: Sigvaldi heitir sá er fyrir ræðr, ok heyrða ek nefnda Búa ok Vagn, ok hefi ek þess nökkverjar minjar, ok bregðr upp hendinni, ok sýnir honum stúfinn.Geirmundr mælti: Sigvaldi heitir sá er fyrir ræðr, ok heyrða ek nefnda Búa ok Vagn, ok hefi ek þess nöcqverjar minjar, ok bregðr upp hendinni, ok sýnir honum stúfinn. Jarl mælti: illa ertu leikinn ok sárliga, eða vissir þú hverr þér veitti þetta sár?Jarl mælti: illa ertu leikinn ok sárliga, eða vissir þú hverr þèr veitti þetta sár? Geirmundr mælti: réð ek at líkendum, því at þeirGeirmundr mælti: rèð ek at líkendum, því at þeir

Chapter 14

Mæltu þat, þá er sá tók upp hrínginn er fylgði hendinni: fénaði þér nú, Vagn! sögðu þeir, enn mér þótti sem herrinn héti Jómsvíkíngar.Mæltu þat, þá er sá tók upp hrínginn er fylgði hendinni: fènaði þèr nú, Vagn! sögðu þeir, enn mèr þótti sem herrinn hèti Jómsvíkíngar. Jarl mælti: sannfróðr muntu um þetta, enda munda ek þessa sízt kjósa.

Liðsafnaðr.

Jarl ferr þegar af veizlunni, ok stefnir ofan til Raumsdals, hann gerir menn alla vega frá sér, ok lætr herörvar uppskera, hann sendi ok menn norðr í Þrándheim til Sveins sonar síns, að hann safni liði um Þrándheim.Jarl ferr þegar af veizlunni, ok stefnir ofan til Raumsdals, hann gerir menn alla vega frá sèr, ok lætr heravrvar uppskera, hann sendi ok menn norðr í Þrándheim til Sveins sonar síns, að hann safni liði um Þrándheim. Eiríkr jarl ferr norðr til Naumudals, ok svá hit ytra norðan um Norðmæri ok um eyjar;Eiríkr jarl ferr norðr til Naumudals, ok svâ hit ytra norðan um Norðmæri ok um eyjar; skyldi liðit saman koma í ey þeirri er Höð heitir.skyldi liðit saman koma í ey þeirri er Havð heitir. Erlíngr son jarls fór um Rogaland, Hákon jarl sjálfr um Sunnmæri ok Raumsdal. Þeir koma nú saman herinum öllum undir eyna Höð, ok á vág þann er Hjörúngavágr heitir, ok hafa þeir aukin þrjú hundruð skipa.Þeir koma nú saman herinum avllum undir eyna Havð, ok á vâg þann er Hjavrúngavâgr heitir, ok hafa þeir aukin þrjú hundruð skipa. Nú ráða þeir ráðum sínum. Nú er at segja frá Jómsvíkíngum, at þeir fara sunnan með landi, ok flýr undan þeim allir þeir er því koma við, ok þó drepa þeir fjölda fólks ok höggva stór strandhögg.Nú er at segja frá Jómsvíkíngum, at þeir fara sunnan með landi, ok flýr undan þeim allir þeir er því koma við, ok þó drepa þeir fjölda fólks ok höggva stór strandhavgg. Nú sigla þeir norðr fyrir Staði, ok leggja at Hereyjom, ok var þá enn ekki spurt til jarls.Nú sigla þeir norðr fyrir Staði, ok leggja at Hereyjom, ok var þá enn ecki spurt til jarls. Þeir leggjaz þar með allan flotann; þeir þikkjaz þá þurfa strandhöggva.þeir þickjaz þá þurfa strandhavggva. Vagn ferr þá með skeið sína til eyjar er Höð heitir. Þeir finna þar mann, ok rekr fyrir sér þrjár kýr ok geitr tólf.Þeir finna þar mann, ok rekr fyrir sèr þrjár kýr ok geitr tólf. Vagn spurði hann at nafni. Hann kvez Úlfr heita.Hann qvez Úlfr heita. Þá mælti Vagn: rekið ofan feit til strandar! Hverr er sjá maðr? segir Úlfr; hann sagði. Úlfr mælti: svá þætti mér, ef þér erut Jómsvíkíngar, sem vera mundi stærri slátra efni, ok eigi allfjarri komin.Úlfr mælti: svâ þætti mèr, ef þèr erut Jómsvíkíngar, sem vera mundi stærri slátra efni, ok eigi allfjarri komin. Vagn segir: seg þú oss, ef þú veizt nökkut til jarls, ok muntu undan koma bæði kúm þínum ok geitum.Vagn segir: seg þú oss, ef þú veizt nöcqut til jarls, ok muntu undan koma bæði kúm þínum ok geitum. Úlfr mælti: hér lá hann í gær kveld einskipa fyrir innan eyna á Hjörúngavági.Úlfr mælti: hèr lá hann í gær qveld einskipa fyrir innan eyna á Hjörúngavâgi. Þá segir Vagn: þá skaltu fara með oss, ok segja oss leið. Nú geingr hann á skip með Vagni, ok snúa þeir þegar til Hereyja ok sumt liðit. Búaz þeir nú Jómsvíkíngar sem til bardaga, þótt Úlfr tæki auðvelliga. Nú grunar Úlfr at þeim muni þikkja fleiri skipin, fleygir sér nú utan borz ok til sunz, enn Vagn grípr snæris spjót, ok keyrir á honum miðjum, ok lætr Úlfr þar líf sitt.Nú grunar Úlfr at þeim muni þickja fleiri skipin, fleygir sèr nú utan borz ok til sunz, enn Vagn grípr snæris spjót, ok keyrir á honum miðjum, ok lætr Úlfr þar líf sitt. Þeir Jómsvíkíngar sjá nú at vágrinn er allr þakiðr af skipum, ok fylkja nú þegar liði sínu.Þeir Jómsvíkíngar sjá nú at vâgrinn er allr þakiðr af skipum, ok fylkja nú þegar liði sínu. Leggr Sigvaldi framm í miðri fylkíng, ok Þorkell bróðir hans á aðra hönd honum; Búi ok Sigurðr bróðir hans í fylkíngar arm enn nyrðra, enn Vagn Ákason ok Björn enn bretzki í enn syðra. Hjörúngavágr er svá háttaðr, at sker liggr í miðjum váginum, enn ey fyrir norðan er Primsignd heitir, enn Hörund liggr fyrir sunnan.Hjörúngavâgr er svâ háttaðr, at sker liggr í miðjum vâginum, enn ey fyrir norðan er Primsignd heitir, enn Havrund liggr fyrir sunnan. Nú sjá jarlar hvar Jómsvíkíngar eru komnir, ok nú skipa þeir sínu liði ímóti. Þeir ætla Svein jarl Hákonarson móti Sigvalda, ok Guðbrand af Dölum, Styrkar af Gymfum;Þeir ætla Svein jarl Hákonarson móti Sigvalda, ok Guðbrand af Davlum, Styrkar af Gymfum; móti þorkatli bróður hans Yrjarskeggi, annarr Sigurðr steiklíngr af Hálogalandi, [þriði] þórir hjörtr; í móti Búa þorkell miðlángr, Hallzsteinn kerlíngr, þorkell leira; móti Sigurði kápu þeir feðgar Arnmóðr ok Árni ok Fiðr; móti Vagni Eirikr jarl Hákonarson, Erlíngr af Skugga, Geirmunðr hvíti; móti Birni [hinum] brezka Einarr litli, Hávarðr af Flyðrunesi. Enn Hákon jarl skal leika lauss ok styðja allar fylkíngar. Fjórir voru íslenzkir menn með þeim feðgum: Skáldmeyjar-Einar skáld jarls. Hann hljóp þá upp á bryggjuna, ok mælti: til Sigvalda skal ek; jarl sá tímir aungu, ok þá kvað hann:jarl sá tímir aungu, ok þá qvað hann:

Sækjum jarl þannz auka
úlfs verð þorir sverðum,
hlöðum vér borð á barða
baug-skjöldum Sigvalda;
drepr eigi svá sveigir
sárlinnz, er gram finnum,
(rönd berum út á andra
Endils) við mér hendi.
Sækjum jarl þannz auka
úlfs verð þorir sverðum,
hlavðum vèr borð á barða
baug-skjöldum Sigvalda;
drepr eigi svâ sveigir
sárlinnz, er gram finnum,
(ravnd berum út á andra
Endils) við mèr hendi.

Nú finnr jarl at Einarr vill í brutt, ok biðr at hann komi til tals við hann; síðan tekr jarl skálar góðar gervar af brendu silfri ok gyldar allar, ok fylgðu tvö met, annat af gulli, enn annat af silfri; þar var á líkneskja mannz, ok hétu þat hlutar, ok fylgði sú náttúra, at þá er jarl lagði þá í skálirnar, ok kvað á hvárt skyldi merkja, ok ef sá kom upp er hann vildi, þá breylti sá í skálinni, svá at glamm varð af.þar var á líkneskja mannz, ok hètu þat hlutar, ok fylgði sú náttúra, at þá er jarl lagði þá í skálirnar, ok qvað á hvârt skyldi merkja, ok ef sá kom upp er hann vildi, þá breylti sá í skálinni, svâ at glamm varð af. Jarl gaf Einari skálirnar, ok varð hann glaðr við, ok síðan kallaðr Einarr skálaglamm. Annar hét Vígfúss son Vígaglúms.Annar hèt Vígfúss son Vígaglúms. Þórðr hét enn þriði, er örfhönd var kallaðr.Þórðr hèt enn þriði, er avrfhavnd var kallaðr. Fjórði Þorleifr skýma, son Þorkels or Dýrafirði; hann fekk sér kylfu í skógi eða hálf ró telði, ok sviðr í eldi, ok hefir í hendi.hann feck sèr kylfu í skógi eða hálf ró telði, ok sviðr í eldi, ok hefir í hendi. Hann fór á skip Eiríks jarls. Jarl mælti: hvat skal þér klumba sú in mikla?Jarl mælti: hvat skal þèr klumba sú in mickla? Þorleifr kvað:Þorleifr qvað:

Hefi ek í hendi
til höfuðs gerfa
beinbrot Búa,
böl Sigvalda,
vá víkínga,
vörn Hákonar;
sjá skal verða,
ef vér lifum,
eiki-kylfa
óþörf Dönum.
Hefi ek í hendi
til havfuðs gerfa
beinbrot Búa,
bavl Sigvalda,
vá víkínga,
vavrn Hákonar;
sjá skal verða,
ef vèr lifum,
eiki-kylfa
óþavrf Davnum.

Vígfúss var ok á skipi Eiríks jarls, hann tók spjót sitt ok hvatti; ok áðr þeir berðiz, kvað hann vísu þessa:ok áðr þeir berðiz, qvað hann vísu þessa:

Oss er leikr enn lauka
liggr heima vinr feimo,
þrýngr at Viðris veðri
vandar goð, fyrir höndum;
loð kveð ek hæla bosa
hann vættir sér annars
víís und vörmum bægi,
vér skreytom spjör neyta.
Oss er leikr enn lauka
liggr heima vinr feimo,
þrýngr at Viðris veðri
vandar goð, fyrir havndum;
loð qveð ek hæla bosa
hann vættir sèr annars
víís und vavrmum bægi,
vèr skreytom spjör neyta.

Nú síga saman fylkíngar, ok hefz þar ákafí orrosta, ok var hvárigum sóknar at frýja. Er svá sagt þar sem þeir Sigvaldi eigaz við ok Hákon jarl ok Sveinn jarl, at þar standi við, ok láti hvárigir undan síga sín skip.Er svâ sagt þar sem þeir Sigvaldi eigaz við ok Hákon jarl ok Sveinn jarl, at þar standi við, ok láti hvárigir undan síga sín skip. Jafnleikit var ok með þeim Eiríki jarli ok Vagni. Enn þar sem Búi sækir framm ok þeir bræðr, varð þeim Búi stórhöggr, ok þikkir betra firr honum, láta þeir síga undan skipin, rær Búi á bug mikinn á fylkíng jarla, var þar óp mikit ok ákafr lúðragángr.Enn þar sem Búi sækir framm ok þeir bræðr, varð þeim Búi stórhavggr, ok þickir betra firr honum, láta þeir síga undan skipin, rær Búi á bug mikinn á fylkíng jarla, var þar óp mikit ok ákafr lúðragángr. Nú sér þetta Eiríkr jarl, leggr hann nú til þángat, ok leggr at Búa, varð þar hin grimmazta atlaga, getr jarl rétta fylkíng sína ok ekki betr;Nú sèr þetta Eiríkr jarl, leggr hann nú til þángat, ok leggr at Búa, varð þar hin grimmazta atlaga, getr jarl rètta fylkíng sína ok ecki betr; heyra þeir óp mikit til þeirra Vagns, rœr jarl þá þángat, hefir Vagn þá gert mikit fletroð, hafði geingit ígegnum fylkíng jarls, ok leystan allan þann arminn; ok er Eiríkr jarl sér þetta, þá leggr hann járnbarðann síbyrt við skeiðna Vagns, ok berjaz nú af nýjö;ok er Eiríkr jarl sèr þetta, þá leggr hann járnbarðann síbyrt við skeiðna Vagns, ok berjaz nú af nýjö; ok er þat alsagt, at ei hafi ein sókn röskligri verit; ok í því bili hlaupa þeir Vagn ok Áslákr hólmskalli upp á barðann framm í, ok geingr með sínu borði hvárr, ok ryðjaz svá um, at allt hrökkr fyrir.ok í því bili hlaupa þeir Vagn ok Áslákr hólmskalli upp á barðann framm í, ok geingr með sínu borði hvârr, ok ryðjaz svâ um, at allt hravckr fyrir. Áslákr hefir beran skallann, ok þó at þeir höggvi í hans skalla, þá beit eigi heldr enn þeir hrökkþi tálknskíði.Áslákr hefir beran skallann, ok þó at þeir höggvi í hans skalla, þá beit eigi heldr enn þeir hravckþi tálknskíði. Þá var veðr gott ok heitt af skini, ok fóru margir menn af klæðum. Þeir Vagn ok Áslákr drepa nú margan mann. Nú eggjar Eirikr jarl menn sína í ákafa, þá tekr Vígfúss Vígaglúmsson nefstedja mikinn ok rekr í höfuð Ásláki, ok nefit sökkr þegar á steðjanum, ok fellr Áslákr þegar ok lætr líf sitt;Nú eggjar Eirikr jarl menn sína í ákafa, þá tekr Vígfúss Vígaglúmsson nefstedja mikinn ok rekr í höfuð Ásláki, ok nefit söckr þegar á steðjanum, ok fellr Áslákr þegar ok lætr líf sitt; enn Vagn geingr með öðru borði, ok drepr menn í ákafa.enn Vagn geingr með avðru borði, ok drepr menn í ákafa. Þorleifr skúma hleypr móti honum, ok lýstr til Vagns með eikikylfunni, þat högg kom á hjálminn ok varð svá mikit at hjálmrinn rifnaði, enn Vagn hallaðiz út at borðinu, oc skaut við Þorleifi sverði, enn stikladi við þat út yfir borðit, ok á skeið sína, oc barðizt et snarpligzta.Þorleifr skúma hleypr móti honum, ok lýstr til Vagns með eikikylfunni, þat havgg kom á hjálminn ok varð svâ mikit at hjálmrinn rifnaði, enn Vagn hallaðiz út at borðinu, oc skaut við Þorleifi sverði, enn stikladi við þat út yfir borðit, ok á skeið sína, oc barðizt et snarpligzta. Eiríkr jarl leggr þá frá barðanum, því at hann var mjög svá ruddr framan at siglu;Eiríkr jarl leggr þá frá barðanum, því at hann var mjög svâ ruddr framan at siglu; þá hafði ok Hákon jarl lagt at landi öllum herinum, ok varð nú á hvíld nökkur á bardaganum, ok hittaz þeir feðgar allir samt.þá hafði ok Hákon jarl lagt at landi avllum herinum, ok varð nú á hvíld nöckur á bardaganum, ok hittaz þeir feðgar allir samt. Hákon jarl mælti: þat þikkjumz eksjá, at á oss tekr at hallaz bardaginn, ok hugða ek til þess verst at berjaz við þessa menn, enda reyniz mér at því;Hákon jarl mælti: þat þickjumz eksjá, at á oss tekr at hallaz bardaginn, ok hugða ek til þess verst at berjaz við þessa menn, enda reyniz mèr at því; nú mun oss eigi hlýða svá búit, nema vér takim nakkvat gott ráð, mun ek gánga á land upp, enn ér séð eptir með herinum á meðan, ef þeir leggja at.nú mun oss eigi hlýða svâ búit, nema vèr takim nackvat gott ráð, mun ek gánga á land upp, enn èr sèð eptir með herinum á meðan, ef þeir leggja at. Nú ferr jarl upp í eyna Primsignd, ok geingr í skóg á brutt, ok legz nið á kné ok biðz fyrir, ok horfir í norðr.Nú ferr jarl upp í eyna Primsignd, ok geingr í skóg á brutt, ok legz nið á knè ok biðz fyrir, ok horfir í norðr. Þar kemr bœnar orðum hans, at hann skorar á fulltrúa sinn Þorgerði hölgabrúði;Þar kemr bœnar orðum hans, at hann skorar á fulltrúa sinn Þorgerði havlgabrúði; enn hon vill eigi heyra bœn hans, ok er hon reið. Hann býðr henni mart í blótskap, enn hon vill ekki þiggja, ok þikkir honum úvænt um.Hann býðr henni mart í blótskap, enn hon vill ecki þiggja, ok þickir honum úvænt um. Þar kemr at han býðr henni mannblót, enn hon vill eigi þiggja. Hann býðr henni um síðir son sinn er Erlíngr hét sjö vetra gamall, ok hon þiggr hann;Hann býðr henni um síðir son sinn er Erlíngr hèt sjö vetra gamall, ok hon þiggr hann; fær jarl sveininn nú í hendr Skopta þræli sínum, ok ferr hann ok veitir sveininum skaða. Eptir þat ferr jarl aptr til skipa sinna, ok eggjar nú lið sitt af nýjö: ok veit ek nú víst at oss mun sigrs auðit, ok gángit nú framm at betr, því at ek hefi heitit til sigrs oss á þær báðar systr Þorgerði ok Irpu. Nú geingr jarl á skip sitt, ok búaz um af nýjö, ok síðan greiða þeir atróðrinn, ok tekz þar nú af nýjö enn grimmazti bardagi; ok þvínæst tekr veðrit at þykkna í norðr, ok dregr yfir skjótt, líðr ok á daginn;ok þvínæst tekr veðrit at þyckna í norðr, ok dregr yfir skjótt, líðr ok á daginn; þvínæst flugu eldíngar ok reiðar, ok þvínæst gerir á él mikit;þvínæst flugu eldíngar ok reiðar, ok þvínæst gerir á èl mikit; þeir Jómsvíkíngar áttu at vega í gegn veðrinu; þetta él var með svá miklum býsnum, at menn máttu varla standaz, enn menn höfðu áðr farit af klæðunum fyrir hita sakir, enn nú tók at kólna, sækja þó bardagann frýjolaust, ok þó at þeir Jómsvíkíngar kastaði grjóti eða vápnum, eða skyti spjótum, þá bar veðrit þat aptr á þá allt, ok þar með vápnagángr sinna óvina.þetta èl var með svâ micklum býsnum, at menn máttu varla standaz, enn menn höfðu áðr farit af klæðunum fyrir hita sakir, enn nú tók at kólna, sækja þó bardagann frýjolaust, ok þó at þeir Jómsvíkíngar kastaði grjóti eða vâpnum, eða skyti spjótum, þá bar veðrit þat aptr á þá allt, ok þar með vâpnagángr sinna óvina. Hávarðr höggvandi sá fyrstr Hölgabrúði í liði Hákonar jarls, ok margir sá þat ófreskir menn;Hávarðr havggvandi sá fyrstr Havlgabrúði í liði Hákonar jarls, ok margir sá þat ófreskir menn; ok þá er lítt aðlinaði élinö, sá þeir at ör fló af hverjum fíngri flagðinö, ok varð maðr fyrir hverri, ok [sjá] þeir Sigvaldi, ok hann mælti: eigi þikki mér þá sem vér berimz við menn eina, enn þó er nauðsyn at hverr dugi sem má.ok þá er lítt aðlinaði èlinö, sá þeir at avr fló af hverjum fíngri flagðinö, ok varð maðr fyrir hverri, ok [sjá] þeir Sigvaldi, ok hann mælti: eigi þicki mèr þá sem vèr berimz við menn eina, enn þó er nauðsyn at hverr dugi sem má. Þá er nökkuð linaði élino, heitr jarl í annat sinn á Þorgerði, ok kvez nú hafa mikit tilunnit.Þá er nöckuð linaði èlino, heitr jarl í annat sinn á Þorgerði, ok qvez nú hafa mikit tilunnit. Nú tekr í annat sinn at rökkva at élino, ok er nú myklo meira ok harðara enn fyrr;Nú tekr í annat sinn at ravckva at èlino, ok er nú mycklo meira ok harðara enn fyrr; ok þegar í öndverðu élino, þá sér Hávarðr höggvandi, at tvær konur eru komnar á skip jarls, ok hafa eitt atferli.ok þegar í avndverðu èlino, þá sèr Hávarðr höggvandi, at tvær konur eru komnar á skip jarls, ok hafa eitt atferli. Sigvaldi mælti þá: nú vil ek bruttflýja, ok geri svá allir mínir menn;Sigvaldi mælti þá: nú vil ek bruttflýja, ok geri svâ allir mínir menn; ekki streingðu vér þess heit at berjaz við tröll, er nú ok því verra enn áðan, at nú eru tvau flögð.ecki streingðu vèr þess heit at berjaz við travll, er nú ok því verra enn áðan, at nú eru tvav flavgð. Nú leysir Sigvaldi skip sitt, ok kallar á þá Búa ok Vagn, at þeir skyli flýja. Vagn mælti at hann skyldi fara manna ármaztr. Ok í þessu svarfi hleypr Þorkell miðlángr af skipi sínu á skip Búa, ok höggr þegar til hans, ok berr þetta allt at bráðum, höggr af honum vörina ok hökuna alla frá niðr ígegnum, ok fjúka teunrnar or höfðinu.Ok í þessu svarfi hleypr Þorkell miðlángr af skipi sínu á skip Búa, ok havggr þegar til hans, ok berr þetta allt at bráðum, havggr af honum vavrina ok havkuna alla frá niðr ígegnum, ok fjúka teunrnar or höfðinu. Þá mælti Búi: vesna mun nú hinni dönsku þikkja at kyssa oss í Borgundarhólmi.Þá mælti Búi: vesna mun nú hinni davnsku þickja at kyssa oss í Borgundarhólmi. Búi höggr þá ímót til Þorkels, enn hallt var á skipinu, ok fellr hann á skjaldrimina, er hann vildi forða sér, ok kom höggit á Þorkel miðjan, ok tók í sundr í tvá hluti við skipsborðinu.Búi höggr þá ímót til Þorkels, enn hallt var á skipinu, ok fellr hann á skjaldrimina, er hann vildi forða sèr, ok kom höggit á Þorkel miðjan, ok tók í sundr í tvá hluti við skipsborðinu. Ok þegar eptir þat tók Búi gullkistur sínar, ok kallaði hátt: fyrir borð allir Búaliðar! ok hleypr síðan fyrir borð með kisturnar. Þá dregz Sigvaldi út frá flotanum; þá kvað Vagn vísu þessa:þá qvað Vagn vísu þessa:

Sigvaldi hefir setta
sjálfa oss und kylfu,
enn fárhugaðr flæði
fór heim til Danmarkar;
hyggr í faðm at falla
fljótt aurr konu sinni,
enn fyrir borð et breiða
Búi gekk með hugrekki.
Sigvaldi hefir setta
sjálfa oss und kylfu,
enn fárhugaðr flæði
fór heim til Danmarkar;
hyggr í faðm at falla
fljótt aurr konu sinni,
enn fyrir borð et breiða
Búi geck með hugrecki.

Sigvalda hafði orðit kallt ok hleypr hann til ára ok rær, enn annarr stýrði. Þá fleygir Vagn spjótinu at Sigvalda, enn sá varð fyrir er stýrði, ok nísti þann út við borðit. Þorkell háfi sneri þegar í brött, er Sigvaldi var farinn, ok svá Sigurðr kápa, þegar er Búi var fyrir borð geinginn, ok þikkiz hvártveggi efnt hafa sína heitstreingíng, þeir hafa fjögur skip ok tuttugu, fara heim til Danmerkr.Þorkell háfi sneri þegar í brött, er Sigvaldi var farinn, ok svâ Sigurðr kápa, þegar er Búi var fyrir borð geinginn, ok þickiz hvártveggi efnt hafa sína heitstreingíng, þeir hafa fjögur skip ok tuttugu, fara heim til Danmerkr. Í því hljóp at Sigmundr Brestisson, enn mesti kappi, ok sótti Búa, ok lauk svá at Sigmundr hjó af Búa báðar hendr í úlflið.Í því hljóp at Sigmundr Brestisson, enn mesti kappi, ok sótti Búa, ok lauk svâ at Sigmundr hjó af Búa báðar hendr í úlflið. Þá stakk Búi handar stúfunum í hrínga á kistunum, ok kallar hátt: fyrir borð allir Búaliðar!Þá stack Búi handar stúfunum í hrínga á kistunum, ok kallar hátt: fyrir borð allir Búaliðar! Nú er at segja frá Vagni, at hann tekr nú af nýjö dreingiliga vörn ok allir hans menn, geingu þeir þá ok allir á skeiðina er vápnfærir voru.Nú er at segja frá Vagni, at hann tekr nú af nýjö dreingiliga vörn ok allir hans menn, geingu þeir þá ok allir á skeiðina er vâpnfærir voru. Enn Eirikr jarl ok margir aðrir höfðíngjar lögðu þá at skeiðinni, ok varð þar þá en snarpazta orrosta;Enn Eirikr jarl ok margir aðrir höfðíngjar lavgðu þá at skeiðinni, ok varð þar þá en snarpazta orrosta; kom þá at því sem mælt er, at ekki má við marginum;kom þá at því sem mælt er, at ecki má við marginum; fellu þá svá gersamliga menn Vagns, at þeir urðu eigi eptir meirr enn atta tígir manna, vörðu þeir þá lyptíngina á skeiðinni, gerði þá svá myrkt af nótt, at eigi var vígljóst.fèllu þá svâ gersamliga menn Vagns, at þeir urðu eigi eptir meirr enn atta tígir manna, vavrðu þeir þá lyptíngina á skeiðinni, gerði þá svâ myrkt af nótt, at eigi var vígljóst. Lætr Eiríkr jarl þá taka reiðan allan frá skipino ok frá öllum skipum, ok róa við þat frá. Létu nú halda vörð yfir skipunum um nóttina, enn skjóta yfir sik skjöldum, ok eiga at hrósa sigri miklum.Lètu nú halda vavrð yfir skipunum um nóttina, enn skjóta yfir sik skjöldum, ok eiga at hrósa sigri micklum. Síðan vega þeir í skálum haglkornin, at reyna ágæti þeirra Þorgerðar ok Irpu, ok vá eyri eitt kornit.Síðan vega þeir í skálum haglkornin, at reyna ágæti þeirra Þorgerðar ok Irpu, ok vâ eyri eitt kornit. Nú talaz þeir Vagn ok Björn enn bretzki við, hvat til ráða skal taka: annat tveggja, segir Vagn, að bíða hér dags, ok láta handtaka oss, ella leita til landz, ok göra þeim nokkut íllt, ok forða oss síðan.Nú talaz þeir Vagn ok Björn enn bretzki við, hvat til ráða skal taka: annat tveggja, segir Vagn, að bíða hèr dags, ok láta handtaka oss, ella leita til landz, ok göra þeim nockut íllt, ok forða oss síðan. Þá taka þeir siglutréit ok rána, ok flytjaz þará áttatýgir manna í myrkrinu.Þá taka þeir siglutrèit ok rána, ok flytjaz þará áttatýgir manna í myrkrinu. Þeir komuz í skerit ok voru þá raun mjög þrekaðir flestir af sárum ok kulda, var þá ok ekki fært leingra;Þeir komuz í skerit ok voru þá raun mjög þrekaðir flestir af sárum ok kulda, var þá ok ecki fært leingra; létuz þar tíu menn um nóttina.lètuz þar tíu menn um nóttina. Enn er lýsti um morguninn, fóru jarls menn at binða sár sín, þá heyrðu þeir at streingr gall, ok fló ör af, ok varð þar fyrir Guðbrandr frændi jarls, ok þarf hann eigi fleira.Enn er lýsti um morguninn, fóru jarls menn at binða sár sín, þá heyrðu þeir at streingr gall, ok fló avr af, ok varð þar fyrir Guðbrandr frændi jarls, ok þarf hann eigi fleira. Þeir róa nú til ok kanna skipin, ok á skipi Búa finna þeir Hávarð höggvanda íendan, ok voru undan honum báðir fœtr.Þeir róa nú til ok kanna skipin, ok á skipi Búa finna þeir Hávarð havggvanda íendan, ok voru undan honum báðir fœtr. Hann mælti þá:

Chapter 15

Hverr lét sveina sígaz áðan fyrir skoti mínu?Hverr lèt sveina sígaz áðan fyrir skoti mínu? Þeir segja. Hávarðr mælti: minna varð þá happ mitt enn ek vilda, jarli hafða ek ætlat. Þeir drápu þá Hávarð. Eiríkr jarl gekk þar hjá sem Þorleifr skúma stóð, ok spurði: hví ertu þannveg yfirlitz sem þú sér at bana kominn?Eiríkr jarl geck þar hjá sem Þorleifr skúma stóð, ok spurði: hví ertu þannveg yfirlitz sem þú sèr at bana kominn? Hann segir: eigi munda ek vita nema blóðrefillinn hans Vagns kœmi við mig líttað í gœr, er ek laust hann kylfuhöggit. Jarl mælti: illa hefir þinn faðir þá haldit út álandinu, ef þú skalt nú deyja. Þetta heyrði Einar skálaglamm ok kvað vísu:Þetta heyrði Einar skálaglamm ok qvað vísu:

Þat kvað jarl at æri
unnvigs fyrir haf sunnan,
þá er á seima-særi
sár-elda-spor váru:
öllúngis hefir illa,
ey-baugs ef skal deyja
(vér hyggjum þat) viggja
valdr þinn faðir haldit.
Þat qvað jarl at æri
unnvigs fyrir haf sunnan,
þá er á seima-særi
sár-elda-spor váru:
avllúngis hefir illa,
ey-baugs ef skal deyja
(vèr hyggjum þat) viggja
valdr þinn faðir haldit.

Þá deyr Þorleifr.

Reyndir Jómsvíkíngar.

Nú sjá þeir hvar menn eru margir í skerinu, biðr jarl nú fara eptir þeim ok taka höndum, róa nú til þeirra, ok vörðuz þeir þá ekki, voru þar þá fluttir til landz sjötýgir manna; lét jarl setja þá alla í einn streing.Nú sjá þeir hvar menn eru margir í skerinu, biðr jarl nú fara eptir þeim ok taka havndum, róa nú til þeirra, ok vörðuz þeir þá ecki, voru þar þá fluttir til landz sjötýgir manna; lèt jarl setja þá alla í einn streing. Þá voru skip þeirra flutt öll at landi ok skipt öllum feárhlutum þeirra.Þá voru skip þeirra flutt avll at landi ok skipt avllum feárhlutum þeirra. Síðan brjóta jarlsmenn upp vistir sínar ok snæða, ok gambra allmikit; ok er þeir ero mettir, gánga þeir þángat sem bandíngjarnir voru, ok var Þorkell leira ætlaðr til at höggva þá Jómsvíkínga.ok er þeir ero mettir, gánga þeir þángat sem bandíngjarnir voru, ok var Þorkell leira ætlaðr til at havggva þá Jómsvíkínga. Þá voru leiddir þrír menn or streinginum, þeir voru sárir mjög, enn þrælar voru settir til at varðveita þá ok snúa vönd í hárið. Þorkell leira geingr nú at höggva höfuð af þeim, ok mælti síðan: finni þér nökkut at mér hafi brugðit við þessa sýslu?Þorkell leira geingr nú at havggva havfuð af þeim, ok mælti síðan: finni þèr nöcqut at mèr hafi brugðit við þessa sýslu? Því at þat mæla margir, ef maðr höggr þrjá menn. Eirikr jarl segir: ekki sjám vér þér við þetta bregða, enn þó sýniz oss þérmjög brugðit.Eirikr jarl segir: ecki sjám vèr þèr við þetta bregða, enn þó sýniz oss þèrmjög brugðit. Þá var leiddr enn fjórði maðr ór streinginum, ok snúinn vöndr í hár, sá var sárr mjög. Þorkell mælti: hversu hyggr þú til at deyja? Gott hygg ek til bana míns, þat mun mér verða sem mínum föðr.Gott hygg ek til bana míns, þat mun mèr verða sem mínum föðr. Þorkell segir, hvat þat væri. Hann segir: högg þú! dó hann. Þá höggr Þorkell þann.Þá havggr Þorkell þann. Þá var tilleiddr enn fimti, ok spyrr Þorkell, hversu hann hygði til at deyja. Hann segir: eigi man ek þá lög Jómsvíkínga, ef ek kvíði við bana, eða mæla ek æðruorð, eitt sinn skal hverr deyja.Hann segir: eigi man ek þá lavg Jómsvíkínga, ef ek qvíði við bana, eða mæla ek æðruorð, eitt sinn skal hverr deyja. Höggr Þorkell þann. Nú ætla þeir at spyrja hvern þeirra, áðr þeir sé drepnir, ok reyna svá liðit, hvárt svá sé fræknt, sem sagt er, ok þikkir þá reynt, ef eingi mælir æðruorð.Nú ætla þeir at spyrja hvern þeirra, áðr þeir sè drepnir, ok reyna svá liðit, hvárt svá sè fræknt, sem sagt er, ok þickir þá reynt, ef eingi mælir æðruorð. Þá var tilleiddr enn sjötti maðr, ok snúinn vöndr í hár.

Þorkell segir með sama hætti. Honum kvez gott þikkja at deyja við góðan orðztír, enn þú, Þorkell! munt lifa við skömm.Honum qvez gott þickja at deyja við góðan orðztír, enn þú, Þorkell! munt lifa við skavmm. Höggr hann þenna.

Þá er þángat leiddr enn sjöundi, ok spyrr Þorkell eptir vanda. Ek hygg allgott til at deyja, enn þú högg mig skjótt! ek held á týgilknífi, þvíat vér höfum átt opt um at ræða Jómsvíkíngar, hvárt maðr vissi nökkvat, ef hann væri allskjótt höggvinn, þá er höfuðit væri af;Ek hygg allgott til at deyja, enn þú högg mig skjótt! ek held á týgilknífi, þvíat vèr höfum átt opt um at ræða Jómsvíkíngar, hvârt maðr vissi nöcqvat, ef hann væri allskjótt höggvinn, þá er höfuðit væri af; enn þat mun til merkis, at ek mun vísa framm knífinum, ef ek veit nökkuð, ella mun hann niðrfalla.enn þat mun til merkis, at ek mun vísa framm knífinum, ef ek veit nöckuð, ella mun hann niðrfalla. Þorkell höggr þann, ok fauk af höfuðit, enn knífrinn fell niðr.Þorkell höggr þann, ok fauk af havfuðit, enn knífrinn fèll niðr. Þá var tekinn enn átti maðr, ok spurði Þorkell eptir vanda. Hann kvez gott til hyggja;Hann qvez gott til hyggja; ok þá er honum þótti sem skamt mundi at bíða: hrútr! segir hann. Þorkell stöðvaði höggit, ok spurði, hví honum yrði þetta á munni.Þorkell stavðvaði havggit, ok spurði, hví honum yrði þetta á munni. Hann segir: þó mon eigi ofskipat til ánna þeirra, er þér nefndut í gær jarlsmenn, þá er þér fenguð áverka.Hann segir: þó mon eigi ofskipat til ánna þeirra, er þèr nefndut í gær jarlsmenn, þá er þèr fenguð áverka. Manna armaztr! segir Þorkell, ok lætr skjalla honum höggit. Þá var leystr enn níundi maðr. Þorkell segir eptir vanda. Hann segir: gott hygg ek til bana míns sem allir várir félagar, enn ek vil eigi láta mig höggva sem sauð, heldr vil ek sitja fyrir, enn þú högg framan í andlit mér, ok hygg at vandliga, hvárt ek blöskra nökkut, þvíat vér höfum þar opt átt um at ræða.Hann segir: gott hygg ek til bana míns sem allir vârir fèlagar, enn ek vil eigi láta mig havggva sem sauð, heldr vil ek sitja fyrir, enn þú havgg framan í andlit mèr, ok hygg at vandliga, hvârt ek blavskra nöckut, þvíat vèr höfum þar opt átt um at ræða. Nú er svá gört, at hann sitr fyrir, enn Þorkell geingr at framan, ok höggr í andlit honum, ok blöskrar hann eigi, nema sign saman augu, þá er dauðinn fór á.Nú er svâ gört, at hann sitr fyrir, enn Þorkell geingr at framan, ok havggr í andlit honum, ok blavskrar hann eigi, nema sign saman augu, þá er dauðinn fór á. Þá var tilleiddr enn tíundi maðr, ok spyrr Þorkell, enn hann segir: þat vil ek, at þú bíðir meðan ek bjarga brókum mínum. Þat skal veita þér, segir Þorkell.Þat skal veita þèr, segir Þorkell. Ok er hann hafði þat gört, mælti hann: mart verðr annan veg enn maðrinn ætlar: ek hugða at koma í rekkju hjá Þóru Skagadóttur konu jarls, ok hristi félagann, kippir upp síðan brókunum.Ok er hann hafði þat gört, mælti hann: mart verðr annan veg enn maðrinn ætlar: ek hugða at koma í reckju hjá Þóru Skagadóttur konu jarls, ok hristi félagann, kippir upp síðan brókunum. Hákon jarl mælti: högg þenna sem tíðaz;Hákon jarl mælti: havgg þenna sem tíðaz; sjá hefir leingi íllt haft í hug; höggr Þorkell þann.havggr Þorkell þann. Þá var leiddr til maðr úngr, sá hefir hár mikit ok gult sem silki. Þorkell spyrr eptir vanda. Hann segir: lifat hefi ek nú et fegrsta, þeir hafa nú látið líf fyrir skömmu, er mér þikkir ekki ívert at lifa, enn eigi vil ek at mik leiði þrælar til höggs, heldr sá maðr, er eigi er verri dreingr enn þú, ok mun sá óvandfeinginn, ok haldi hárinö fram frá höfðino ok hnykki havíðinu, at hárit verði eigi blóðuct.Hann segir: lifat hefi ek nú et fegrsta, þeir hafa nú látið líf fyrir skavmmu, er mèr þickir ecki ívert at lifa, enn eigi vil ek at mik leiði þrælar til höggs, heldr sá maðr, er eigi er verri dreingr enn þú, ok mun sá óvandfeinginn, ok haldi hárinö fram frá höfðino ok hnycki havíðinu, at hárit verði eigi blóðuct. Hirðmaðr einn geingr til ok tekr hárit, ok vefr um hönd sér, enn Þorkell höggr með sverðinu, ok í því hnykkir hann havíðinu, ok hlýtr sá höggit er hjelt, ok tók af hendr báðar í ölboga bótum.Hirðmaðr einn geingr til ok tekr hárit, ok vefr um hönd sèr, enn Þorkell höggr með sverðinu, ok í því hnyckir hann havíðinu, ok hlýtr sá havggit er hjelt, ok tók af hendr báðar í avlboga bótum. Hinn sprettr upp ok mælti: hverr á hendr í hári mér?Hinn sprettr upp ok mælti: hverr á hendr í hári mèr? Hákon jarl mælti: stór ófarar geraz nú, ok drepi þenna sem skjótast, ok svá aðra þá sem eptir eru, því at myklu eru menn þessir verri viðfángs, enn vér fáim við þeim séð.Hákon jarl mælti: stór ófarar geraz nú, ok drepi þenna sem skjótast, ok svâ aðra þá sem eptir eru, því at mycklu eru menn þessir verri viðfángs, enn vèr fáim við þeim sèð. Eiríkr jarl segir: vita viljum vér nú áðr, hverir þeir sé, eða hvat heitir þú enn úngi maðr?Eiríkr jarl segir: vita viljum vèr nú áðr, hverir þeir sè, eða hvat heitir þú enn úngi maðr? Hann segir: Svein kalla mig. Jarl spyrr, hvers son ertu? Hann segir: ek em kenníngarson Búa. Jarl spyrr: hve gamall maðr ertu? Hann segir: ef ek liðr yfir þenna, þá em ek átján vetra. Eiríkr jarl mælti: nú skaltu yfir liða; tekr jarl hann þá til sín. Hákon jarl mælti þá: eigi veit ek nú, ef sjá skal undan gánga, er oss hefir slíka skömm görf, enn þó muntu ráða verða, ok höggvi enn mennina.Hákon jarl mælti þá: eigi veit ek nú, ef sjá skal undan gánga, er oss hefir slíka skavmm görf, enn þó muntu ráða verða, ok havggvi enn mennina. Þá var maðr leystr or streinginum, ok bráz streingrinn á fótinn, svá at hann var fastr. Sjá var mikill ok úngr ok enn fráligzti. Þorkell segir: hve gott hann hygði til at deyja. Gott, segir hann, ef ek gæta efnt aðra heitstreinging mína. Eiríkr jarl mælti: hvert er nafn þitt? Ek heiti Vagn, segir hann. Jarl spurði, hvers son hann væri. Hann kvez vera Ákason.Hann qvez vera Ákason. Jarl mælti: hvers streingðir þú heit, ef þér þætti þá gott at deyja?Jarl mælti: hvers streingðir þú heit, ef þèr þætti þá gott at deyja? Þess, segir hann, at ek skylda koma í rekkjö Íngibjargar dóttur Þorkels leiro án frænda ráði, enn drepa sjálfan hann, ef ek kæma í Noreg.Þess, segir hann, at ek skylda koma í reckjö Íngibjargar dóttur Þorkels leiro án frænda ráði, enn drepa sjálfan hann, ef ek kæma í Noreg. Ek skal þvírenna, segir Þorkell, ganir at honum ok höggr til haus tveim höndum, enn Björn enn brezki spyrndi til Vagns fæti sínum, svá at hann fell um.Ek skal þvírenna, segir Þorkell, ganir at honum ok havggr til haus tveim havndum, enn Björn enn brezki spyrndi til Vagns fæti sínum, svá at hann fèll um. Þorkell höggr yfir Vagn ok steypiz við, enn sverðit varð honum laust, ok kom á streinginn, ok varð Vagn lauss, spratt hann þá upp ok greip sverðit, ok hjó Þorkel leiru bana högg.Þorkell havggr yfir Vagn ok steypiz við, enn sverðit varð honum laust, ok kom á streinginn, ok varð Vagn lauss, spratt hann þá upp ok greip sverðit, ok hjó Þorkel leiru bana havgg. Þá mælti Vagn: nú hefi ek enda hálfa heitstreingíng mína, ok uni ek nú við sýnu betr. Hákon jarl mælti þá: láti hann eigi lausan, ok drepi hann sem tiðaz! Eiríkr jarl mælti: eigi skal hann heldr drepa enn mik. Hákon jarl segir: eigi þurfum vér nú til at hlutaz, er þú vill einn ráða.Hákon jarl segir: eigi þurfum vèr nú til at hlutaz, er þú vill einn ráða. Eiríkr jarl mælti: gott er mannkaup í Vagni, ok sýniz mér keypt vel, at hann sé í stað Þorkels leiru.Eiríkr jarl mælti: gott er mannkaup í Vagni, ok sýniz mèr keypt vel, at hann sè í stað Þorkels leiru. Tekr Eiríkr jarl nú við Vagni. Þá mælti Vagn: því at eins þikki mér betra at lifa at þeim sé grið gefin öllum várum félögum, ella farim vér eina för allir.Þá mælti Vagn: því at eins þicki mèr betra at lifa at þeim sè grið gefin avllum várum fèlavgum, ella farim vèr eina favr allir. Eiríkr jarl segir: ek mun nú hafa orð við þá, ok fyrtek ek eigi at göra þetta. Þá geingr Eiríkr jarl at Birni enum brezka, ok spurði hann at nafni. Hann sagði. Jarl mælti: ertu sá Björn er bazt sóttir manninn í höll Sveins konúngs, eða hvat áttir þú at oss sækja, gamall maðr ok hvítr fyrir hæru, er þat sannaz at segja, at öll strá vildu oss stánga, eða viltu þiggja líf at oss?Jarl mælti: ertu sá Björn er bazt sóttir manninn í havll Sveins konúngs, eða hvat áttir þú at oss sækja, gamall maðr ok hvítr fyrir hæru, er þat sannaz at segja, at öll strá vildu oss stánga, eða viltu þiggja líf at oss? Björn segir: þiggja vil eg, ef Vagn fóstri minn er undan þeginn ok allir þeir er eptir lifa. Þat skal nú veita þér, ef ek má ráða.Þat skal nú veita þèr, ef ek má ráða. Eiríkr jarl biðr nú föður sinn, at þeim sé nú grið gefin Jómsvíkíngum, sem eptir eru.Eiríkr jarl biðr nú favður sinn, at þeim sè nú grið gefin Jómsvíkíngum, sem eptir eru. Hákon jarl bað hann ráða. Voru þeir nú leystir ok trygðir veittar.