Bókastaðir

Þat er nú þessu næst at segja, at Heinrekr biskup fór heiman norðr í sýslu sína um haust. Í þenna tíma kom austan ór Fjǫrðum Þorvarðr Þórarinsson ok með honum Finnbjǫrn Helgason. Þorvarðr sendi orð Þorgilsi at þeir skyldi finnask í Svarfaðardal. Fór Þorvarðr þingum um alla sveit, ok leitaði sér viðtǫku; ok fékk eigi.

Reið Þorgils norðr Heljardals-heiði; fundusk þeir á Grund í Svarfaðardal. Tǫluðu þeir um vandræði sín, ok áfelli þat er biskup lagði á þá Þorgils, ok nǫkkut á þá alla. Réðu þeir þat með sér at ríða inn í hérað til móts við biskup, er hann ferr norðan ór sýslu sinni, ok beiðask af honum sætta. Var Þorvarðr þá inn blíðasti, ok fór þá með þeim frændum vingjarnlega. Sagði Þorvarðr Þorgilsi um hvat hann ætti at vera; ok héraðs-bœndr þóttu honum vera tvídrægir, en biskup fjándskapar-fullr við sik. Finnbjǫrn bóndi var mjǫk krankr af sári því er hann hafði fengit um sumarit á Þverár-fundi; var hann hress á fótum, en mjǫk háss í máli.

Þeir riðu nú inn til Eyjafjarðar. Þá gisti hann á Mǫðruvǫllum; ætluðu þeir Þorgils ok Þorvarðr þangat til fundar við hann. En er biskup vissi þat, reið hann í brott þegar ok ofan til Munka-Þverár, ok gékk þar í kirkju, ok lét læsa kirkjunni. En er Þorgils ok Þorvarðr spurðu þat, riðu þeir til Þverár við þrjá tigi manna.

En er ábóti fann þá, fagnaði hann þeim vel; ok segir þeim, at biskup vildi at þeir riði á brott; ok vildi eigi við þá mæla. Ábóti bauð þeim Þorgilsi þar greiða þann er þeir þyrfti, ok hesta-skipti, hvárt sem biskupi líkaði betr eða verr. Þorgils ok Þorvarðr buðu ábóta, at hann skyldi ganga á milli ok koma á með þeim stefnu-lagi til umtals mála sinna. Hétu þeir biskupi griðum ok hans mǫnnum, hversu sem félli með þeim; en kǫlluðusk eigi mundu brott ríða fyrr en þeir næði fundi biskups; "Ella skal hann kost eiga at vera í kirkjunni meðan honum þykkir gott."

Fór ábóti þá í millum, ok Hallr af Mǫðruvǫllum; ok stóð þar fjarri um tilmæli allra sætta; ok varð þat at lyktum at biskup gékk ór kirkju fyrir bœn ábóta.

Var þá gengit í Ábóta-stofu. Þar var við ræðu þeirra ábóti ok Þórarinn [prestr] kaggi. En er Þorvarðr ok Þorgils ok þeirra menn gengu í stofuna, kvǫddu þeir biskup; en hann svaraði øngu.

Settusk þeir þá niðr, ok hóf Þorvarðr þá mál sitt á þessa leið: "Herra, þat er ørendi várt hingat, at allt þat er vér hǫfum brotit við heilaga kirkju ok raskat guðs rétti, viljum vér bjóða á yðvarn dóm, ek ok Þorgils, frændi minn, ok Finnbjǫrn; vilju vér hafa þar í mót af yðr lausn ok lǫglega sætt. En þær sakir sem gǫrzk hafa millum vár ok annarra leikmanna, skiljum vér undan yðar dómi; ok um allar héraðs-ísetur vilju vér eigi yðru ráði hlíta; þvíat oss þykkir sem þér munit þar øngar sakir á eiga. Er þessi minn vili ok Þorgils. En ef þér, herra, þykkisk eiga at skripta oss, þá vitu vér, at þér eigut at leysa oss af sǫkum þeim sem hér hafa gǫrzk í sumar; vilju vér undir þat blíðlega ganga. Er þá mitt boð allt at sinni."

"Þat er ok mitt boð, herra," segir Þorgils. "En hver-vetna vil ek til sveigja yðvars samþykkis, sakir fyrri vináttu, þat er ek þykkjumk eigi sjálfan mik minnka til; en hérað mun ek eigi upp gefa. En mjǫk undrar mik þat, hví þér hafit svá skjótt fengit mikit skap-skipti síðan vit vórum inir kærustu vinir. Veit ek mik vandlega vera saklausan við yðr, bæði í orði ok verki, at minni skynsemi; ok hart þykki mér þat, er þér heitið bóndum afar-kostum, ef þeir gefa mér mat eða mínum mǫnnum, eða skipta um hesta við mik; þá má þat vera af stundu at yðr eða vinum yðrum þykki þat lítlu betr ráðit; ok meiri ván, at þá kenni fleiri kulða af en ek einn ok mínir menn."

Biskup varð þá reiðr mjǫk, ok mælti mǫrg ópægileg orð við Þorgils, þau er eigi hæfir at rita. Hann mælti, at Þorgilsi ok hans mǫnnum mundi þat ekki heimilt er bœndr gæfi honum; "Ok eigi skal yðr heimil jǫrð at ganga á, eigi himininn at horfa á, ok øngan hlut heimilan, nema helvíti." Þorgils þagði, ok svaraði øngu.

Biskup kærði sakir á Finnbjǫrn. En Finnbjǫrn svarar því af sinni hendi: "Herra," segir hann, "þessi orð, sem þér hafit hér talat í dag við Þorgils lǫgu-naut minn, munu sýnask vitrum mǫnnum óskynsamlega tǫluð, þótt inn heimskasti maðr talaði svá, ok inn íllgjarnasti, mundi hann þykkja nær dauða fyrir verðr. En ek em nú heldr háss at svara yðr í dag; mætti guð gefa þat, at ek væra á ǫðrum fundi miklu snjall-mæltari. Er þat nú ljóst fyrir allra manna augum, at þá gull-hálsana, sem hér hafa geisat yfir sveitir með ránum ok refsingum, hafit þér látit þá standa hjá yðr hjá altari í heilagri kirkju, ok lagt á þá alla virkt. Ok er þat lygi-laust. Ok þeir hafa marga menn brennt inni ok marga menn saklausa fátækja inni kæft í reyk. Um sum íll-virki þeirra er þat sumum mǫnnum eigi tvímælis-laust, hvárt þér munið þurt hafa um setit allar vitundir. En þat vitu allir, at brennu-vargar eru rækastir gǫrvir í guðs lǫgum ok manna."

Spratt biskup þá upp, ok kvað djǫful mæla fyrir munn honum. "Þú segir," sagði biskup, "hvat þeir hafa at hafzk, ok um brennuna; en þar yfir þegir þú hvat þeim var áðr til gǫrt í manndrápum ok ǫðrum svívirðingum." Margir lǫgðu þar gott til; ok vann þat ekki.

En Þorgils mælti, þá er biskup gékk í brott, svá at hann heyrði: "Eigi mun ek leggja hendr á yðr, herra, ok eigi ræna staðinn á Hólum; en svá munut þér til mega ætla, at ek muna lítils virða yðvarn vilja í héraði, ef þér virðit minn vilja einskis." Gékk biskup þá í brott ok allir þeir.

Gengu þeir Þorgils þá til hesta sinna; en Þorvarðr gékk til biskups, ok talaði við hann. Sagði Þorvarðr síðan, at hann hefði beitt biskup lausnar; en biskup vísaði honum til umboðs-manna í Austfjǫrðum, ok lofaði honum lausn ok ǫllum hans mǫnnum, ef hann riði af héraði, ok veitti Þorgilsi øngan styrk. Riðu þeir Þorvarðr þá í brott, ok skildusk yfir á Espihóli. Reið Þorgils þá til Skagafjarðar, ok heim í Viðvík.

Þeir Þorvarðr ok biskup hǫfðu þegar fundizk, ok samðisk þá vel með þeim Finnbirni. Reið Þorvarðr þá norðr til Fnjóska-dals. En er þeir kómu á Drafla-staði, þyngði Finnbirni svá, at hann var eigi færr. Lagðisk hann þar eptir; en Þorvarðr reið austr í Fjǫrðu. Þá kom til Finnbjarnar Óláfr prestr Kráksson, ok leysti hann umboðs-maðr ok oleaði hann. Ok andaðisk hann Michaelis-messu af sári því er hann hafði fengit á Þverár-fundi; ok þótti Þorgilsi at honum mikill skaði, er hann spurði, ok mǫrgum ǫðrum.

Til Þorgils kómu um haustit mjǫk margir menn ór héraði. Einn af þeim var Bǫðvarr Klængsson frá Bjarnar-gili ór Fljótum, er síðan var allra manna knástr. Fékk hann síðan sœmð mikla ok fé gott, ok gerðisk fylgðar-maðr Þorgils síðan. Sá maðr kom vestan ór Víðidal er hét Guðmundr Galtnesingr, ungr maðr ok vasklegr. Þorgils hafði menn á njósnum vestr til Vatnsdals, þvíat á øngri stundu þótti ørvænt vera at þeir Hrafn ok Ásgrímr mundi koma vestan með ófriði. Þorgils sat þá lengstum heima í Viðvík, þess í milli er hann fór yfir hérað at ørendum sínum. Var með þeim Þorgilsi ok biskupi slíkt eða meiri fjándskapr en áðr þeir hǫfðu fundizk í Eyjafirði.

Skeggi hét maðr, hann var messu-djákn at vígslu; hann var ráða-maðr at Hólum; hann átti bú at Kálfs-stǫðum, vellauðigr at fé; ok hafði gnótt í búi. En er sauða var kvatt, vildi hann øngan sauð gefa, ok ekki tillæti Þorgilsi gera.

Þat var um haustit at Þorgils sendi upp þangat Ingimund bróður sinn, ok með honum Fljóta-Bǫðvar Klængsson, ok Snorra gemsung; vóru þeir saman fimm eða fjórir; skyldu þeir fala fé til slátrs at Skeggja, eða beiða hann nǫkkurra tillaga. En ef þeir fengi þat eigi, þá bannaði Þorgils þeim eigi at gera þar nǫkkurar óspektir; en bauð þeim þat eigi.

Fóru þeir nú upp þangat, sem fyrr var sagt. Skeggi vildi hvárki gefa né selja, ok eigi gefa þeim mat. Þar var mart manna fyrir, bæði konur ok karlar. Sló þar í orða-hnippingar. Lét Ingimundr þá hlaupa til, ok hǫggva ofan krof nǫkkur. Urðu þá áhǫld með mǫnnum; var þar liðs-munr með þeim; vóru heima-menn fleiri. Varð Snorri undir hafðr um hríð, ok svá Ingimundr. Varaði Skeggi menn við því mjǫk at gera Ingimundi mein. Bǫðvari þótti þar ok lítit gǫrt af sér. En er Ingimundr komsk á fœtr, laust hann húskarl Skeggja með buklara. Var þar þæfa mjǫk lǫng. Skilðu þeir við þat, at þeir Ingimundr hǫfðu þaðan øngan hlut, ok fóru heim við svá búit.

Lét Þorgils ílla yfir þeirra ferð; "Hafi þér," segir hann, "farit auvirðilega ok lítilmannlega." Var kyrt um hríð.

Þat var einn dag á ǫndurðum vetri, at Þorgils var heima í Viðvík; þá var veðr gott, ok gerðisk á norrœnt. Ok er dró at sólar-falli var Þórðr Hitnesingr staddr suðr á vellinum ok nǫkkurir menn með honum. Þeir sá ríða tvá menn all-mikit, ok þegar á túngarðinn þar sem þeir kómu at. En er Þórðr fann þá, kenndi hann þar Guðmund galtnesing, ok með honum annarr maðr Víðdœlskr. Þórðr spurði tíðenda, eða fyrir hví hann fœri svá ákaft. Guðmundr kvazk engi tíðendi segja; "En þat er sagt, at Hrafn ok Ásgrímr væri komnir vestan ór Fjǫrðum með hálft fjórða hundrað manna í Dali, ok ætlaði fyrst at ríða til Hítardals at Sturlu, ok síðan norðr at Þorgilsi; ok þeirra ván þar til er þeir koma."

Fóru þeir þá heim allir saman. Spurði Þorgils Þórð at tíðendum, hver Guðmundr segði. Þórðr svarar, ok segir, at Hrafn ok Ásgrímr sé komnir vestan ór Fjǫrðum með fjǫlmenni. Þóttisk hann þat sannlega vita. "Er þat líkast," segir hann, "at Sturla, frændi þinn, sé annat-hvárt drepinn eða hǫndum tekinn; mun honum þykkja þín liðveizla heldr fjarri sér."

Þorgils mælti: "Má vera at betra sé en þú segir; svellr njósnar-mǫnnum opt í munni sér mjǫk."

Rézk Þorgils þá um við fylgðar-menn sína hvert ráð upp skyldi taka. Var þat þá til ráðs tekit at samna mǫnnum. Þórðr fór í Fljót út, Ásbjǫrn um Sæmundar-hlíð, Þorgils um Blǫndu-hlíð; en allr flokkr skyldi koma upp í Krossa-nes um daginn eptir. Er þar af sagt, at um kveldit eptir kómu saman fjǫgur hundruð manna í Krossa-nes.

En um kveldit, er menn bjoggusk til svefns, var Þorgilsi sagt, at komnir væri úti menn nǫkkurir þeir er eigi vóru þar héraðs-menn, ok eigi vóru kenndir. Hann bað Þórð út ganga, ok spyrja tíðenda. Þórðr gékk út, ok kenndi þá menn skjótt; var þar kominn Guðmundr prestr Óláfsson, ok Eyjólfr Þorgilsson, ok þeir nǫkkurir saman. Leiddi Þórðr þá inn, ok tók Þorgils vel við þeim ok blíðlega.

Segir Guðmundr ørendi sitt, at hann var sendr af þeim Hrafni ok Sturlu, "Til þín, Þorgils. Hefir Hrafn riðit suðr til Hítardals, ok hafði Sturla komit til móts við hann. Hǫfðu þeir sætzk, ok skyldu nefna menn jafnmarga til gerðar um ǫll mál sín. Skyldu hvárir-tveggju halda héruðum sínum ok ríkjum útanferða-laust; skyldi Þorgils kjósa hvárt hann vildi vera undir þessi sætt eða eigi. En ef hann vildi sættask, þá fór Guðmundr með griðum; ok vildi Hrafn at þeir fyndisk ok handsalaði sjálfir sætt sína. Þykkir mér ván," segir Guðmundr, "ef þú vilt eigi sættask, at Hrafn ríði norðr á sveitir með þat lið er hann fær; ok man þat vera margs manns mein."

Lagði Guðmundr allan hug á, at koma sættum saman með þeim Hrafni ok Þorgilsi. Játti hann því þá at ríða vestr; en skildi þat til, at þeir mundu láta rakna vápn ok hesta, er menn hǫfðu tekit á Þverár-eyrum. Tók Þorgils þá þegar grið af Guðmundi; en seldi honum grið at móti, þau er hann skyldi selja Hrafni; ok fundr vera Allra-heilagra-messu-dag at Hóla-vaði í Vatnsdal.

Reið Þorgils þá norðr með flokkinn allan, en Guðmundr reið vestr fyrir í móti þeim Hrafni at hnekkja flokkum. Fann hann Hrafn í Miðfirði; sagði hann honum viðtal þeirra Þorgils, ok þat at fundr var stefndr Allra-Heilagra-messu-dag við Vatnsdals-á. Hrafn var inn tregasti at bregða flokkinum, en þó réð Guðmundr því.

Reið Hrafn þá norðr með nǫkkura sveit manna ok þeir Ásgrímr. Þorgils kom norðan Allra-Heilagra-messu. Reið hann með flokkinum um hálsa; þaðan mátti sjá ǫll tíðendi til Hóla-vaðs; var þá flokkrinn all-tregr eptir at dveljask. Mæltu þá margir, at eigi þyrfti at reka sparmæli við Hrafn, ef fœri gæfi á. Þorgils vildi þat eigi. Bað þá hafa menn á njósnar-bergi, ef eigi væri trútt, ok þyrfti hann manna við; ok verða þá sem beztir fanga-ráðs.

Reið Þorgils þá ofan til árinnar við fimtánda mann, ok yfir ána. Kom Guðmundr þá til móts við hann, ok segir, at Hrafn hefði verit um nóttina á Breiðabólstað, ok væri þangat ván; en mundi þykkja heldr mann-mart á hálsunum. Þeir biðu þar um hríð, ok kom Hrafn eigi; ok þótti þá eigi víst at hann kœmi.

En þá er minnst varði, reið Hrafn þar at honum með fimtánda mann; var þat lið it víglegsta. Stigu þeir Hrafn þá af baki; en þeir Þorgils spruttu upp; gengu þá hvárir í mót ǫðrum, ok snøru fram spjótum. Guðmundr prestr gékk í millum, ok þeir menn er með honum vóru; tók hann þá at inna sátt þeirra sem gǫr var í Hítardal, ok hvat milli þeirra hafði farit; vóru þar margar áminningar um tíðendi þau sem orðit hǫfðu manna á millum. En þat varð at lyktum, at þeir sættusk at því sem Guðmundr hafði flutt á millum þeirra. Var þá dagr mjǫk á liðinn; ok var mǫnnum mál at ríða til gistingar. Reið Þorgils á Breiðabólstað um kveldit, en Hrafn til Hóla.

Um morguninn kómu þeir Hrafn á Breiðabólstað; var þá með þeim Hrafni ok Þorgilsi glensan ok gleði. Vóru þá borin fram vápn, ok hestar fram leiddir. Var þat mælt, at Þorgilsi þœtti þar bezt fram fara greizlur, ok borit allt bezt til stanga, þat er rænt hafði verit, ok hans fylgðar-mǫnnum. Skilðu þeir þá skipulega. Reið Þorgils þá norðr til Skagafjarðar.

Átt hǫfðu þeir Þorgils ok Hrafn fund um haustit í Hrútafirði, ok varð þá eigi af sættum, þvíat hvárrgi var þar, Þorvarðr né Sturla. Skilðisk nú flokkrinn. Hétu þeir nú Þorgilsi fullkomlega sínu trausti, sem hann þyrfti við. Reið Þorgils þá heim í Viðvík. Þóttusk margir menn eiga at launa honum mikit fullting, at hann hefði rétt rán þau er þeir hǫfðu rændir verit í Geldinga-holti.

Síðan reið Þorgils upp á Kálfsstaði; var þar fyrir Skeggi bóndi. Ok þegar hann sá manna-reið, steig hann á hest sinn, en reið í brott, en bannaði þar hvet-vitna þat er hann átti. Báru menn þá fǫng hans í kirkju; varð til þess skamt tóm, þvíat Þorgils bar brátt at. Hljópu þeir fyrir kirkju-dyrrin. Karlar ok konur segja, at Skeggi hafi þar alla hluti bannat ok óheimilat hverjum manni nǫkkura afneyzlu. Þorgilsi þótti þat vel vera, ok kvað hann mundu eigi meira við þurfa. Mælti Þorgils fyrst, at brjóta skyldi stakk-garð, ok leiða þangat hesta, ok til matar skyldi búa. Vildu þat hvárki gera konur né karlar. Mælti Þorgils þá, at hans menn skyldu til ganga, þó at þeir þœtti eigi haglega til búa. Var þá tekit mart, ok mǫrgu spillt. Var þá fólk allt hrætt.

En er biskup spyrr þessi tíðendi þá líkaði honum stór-ílla. Tók hann þat ráð, at hann sendi út til Hofs um nóttina til Brodda, ok lét hann óbrátt við at fara. Kom sá heim, ok segir biskupi, at meiri ván væri at Broddi kœmi eigi. Biskup sendi annan mann ofan á Kálfsstaði at segja Þorgilsi, at biskup mundi þann sama dag bann-syngja hann ok steypa kertum, ok meiri ván hann bann-setti allt hérað.

Þorgils svarar: "Biskup mun ráða sǫngum sínum, en vér ætlum hann muni snart eiga at tala um meiri vandræði. Mun ek taka vini hans ok vanda-menn ok hrekja suma, en ræna eða berja suma, ok góðra gjalda vert ef eigi eru drepnir sumir."

Gerðisk þá íllr kurr í heima-mǫnnum biskups ok vinum, ok þótti eigi svá búit standa mega. Var þá sendr Þórarinn kaggi út til Hofs, ok lagt við ríkt at Broddi skyldi útan koma. Lézk biskup hans tillǫgur mikils virða ef hann vildi til koma. Broddi kvazk fara mundu; en kvað slíks ván, er biskup lagði stríðu á stóra hǫfðingja, at svá lítlum sǫkum sem mǫnnum virðisk at Þorgils hefði til gǫrt við biskup.

Kom Broddi þá til biskups. Kærði biskup þá fyrir Brodda ójafnað þann er Þorgils hefði veitt honum ok vinum hans. Broddi taldi í móti, at honum þótti biskup hafa of-bráðlega farit at við Þorgils; ok kvazk hyggja at hann mundi eigi við þat mýkjask at svá væri með farit. Lauk svá, at Broddi fékk komit á stefnu-lagi með þeim. Réðusk þeir þá til meðalgǫngu, Broddi ok Einarr prestr Brandsson ok Einarr faxi. Var Þorgils inn tregasti; kvað þá vel, at ófriðr stœði meðan biskup vildi.

En þó lét Þorgils leiðask eptir bœn Brodda, at hann reið upp til Hóla ok menn hans. Gengu inn í stofu, ok hestum var gefit úti. Kómu þá inn heima-menn, ok segja at biskup bannaði at gefit væri hestum. Þorgils kvað gefa skyldi allt at einu. Báru þá húskarlar frá hestunum, en Þorgils-menn báru fyrir.

Maðr hét Gísli, ok var kallaðr Sauða-Gísli, manna fót-hvatastr ok heima-maðr at Hólum; hann kom inn á stofu-gólfit; annarr hét Guðmundr, hann var bróður-sonr Þórðar prests Ásbjarnarsonar.

Þorgils mælti: "Hafi þit borit hey frá hestum várum?"

"Vit gerðum þat eptir ráðum biskups," segja þeir.

Þorgils mælti: "Ek mun þá gera annat til skaps biskups; ok erut þit verðir øxar-hamars-hǫggs."

Vóru menn til þess auð-kvaddir. Hljópu þeir þá upp ok bǫrðu þá. Varð Gísli sakaðr nǫkkut, en hinn lítt. Hljópu menn þá út, ok segja biskupi hver endemi til vóru tekin, er menn vóru barðir heima á staðnum.

Biskup mælti, at Broddi skyldi fara inn ok hepta ófriðinn, ok bað Þorgils koma upp í stofu til tals við sik. Gékk Þorgils þá upp þangat við nǫkkura menn. Varð þá ekki at kveðjum. Tók Broddi þá at tjá, hver mis-smíði þeir báðir mundu á sjá, ef svá fœri ófimlega fram í héraði, at þeir væri ósáttir; ok hvé mǫrgum manni mein þat mátti verða.

Ok bauð Þorgils þá eindœmi biskups á ǫllum þeim málum sem hann hafði við kirkju-rétt ok kennimanna brotit, ok þat prófaðisk lǫglega; en fyrir þat skjótræði er hann hafði þar haft á staðnum; skyldi biskup þá taka ór banni ok veita þeim skript. En ferð á Kálfsstaði vildi hann dœma við sann Brodda. Gékk þessi sætt saman. Skyldi nú hvárr þeirra vera annars vin; skyldi biskup heimta héraðs-menn til vináttu við Þorgils, en Þorgils skyldi styrkja biskup í alla staðarins nauðsyn til réttinda. Tóku þeir at því hǫndum saman, ok vóru þá vel sáttir.

Þá lét biskup leiða þá í stǫpul, ok leysa þá; síðan skriptaði hann þeim. Eptir þat fóru þeir upp í biskups-stofu. Lét hann þá gefa þeim at drekka. Var hann kátr yfir fram; en þó þótti mǫnnum sem þat væri eigi með fullu.

En er Þorgils hafði setit um hríð, þá vildi hann heim ríða. En er hann var búinn til at ríða, mælti biskup til Þorgils: "Nú mun ek lúka upp gerð okkarri."

Þorgils segir: at "Þat er heldr skjótt, herra; var þat skilit í sætt okkarri, at ek skyldi bœta með sam-þykki skynsamra manna ok yfirsýn, hvat ek þykki brotit hafa við heilaga kirkju. En gæta vil ek til skaps yðvars, ef þér vilit svá vera láta." En bað hann svá stilla gerðina sem hann vildi at héldisk sætt þeirra.

Biskup taldi þá á Þorgils margar sakir. Hann hlýddi til, ok þótti þær eigi allar sannar vera. En er biskup hafði allar talt, þá gaf hann Þorgilsi upp allar sakar þessar. Þorgils þakkaði biskupi blíðlega upp-gjǫfina, ok bauð honum heim þá er hann þœttisk til þess búinn vera. Tók biskup því vel, ok hét þangat ferð sinni.

Þorgils lauk þá upp gerð sína við Skeggja; segir, at þeir Broddi ok Einarr skyldu fara á Kálfsstaði ok virða skaða þann er þar hafði gǫrr verit; en glíma sú er þeir glímðu við menn Þorgils skyldi niðr falla.

Broddi svarar: "Um skaða þann, mágr, er Skeggja hefir gǫrr verit, skaltú þér øngu af skipta; ek mun þat bœta; en betr þœtti mér, ef þú gerðir Skeggja nǫkkura sœmð."

Þorgils kvað þat eigi mundu verða, nema hann gerðisk þess verðr. Skilðusk þeir Þorgils þá vel. Reið Þorgils þá heim. En biskup lét lúka upp kirkju í Viðvík, ok syngja þar tíðir.

Tveim nóttum síðarr kom Skeggi bóndi í Viðvík; lét hann leiða þangat oxa níu vetra gamlan, ok hest er á vóru þrjár vættir matar, ok gaf Þorgilsi. Tók Þorgils þat þakksamlega, ok varð síðan með þeim in mesta vinátta. Sat Þorgils þá um kyrt, ok gerðisk inn vinsælasti maðr í héraði.

Lítlu fór Þórðr, mágr hans, vestr á Hítarnes til bús síns. Gaf Þorgils honum at skilnaði góðar gjafir, tvau hundruð vǫru, hest ok brynju.