Oddr Álason var með Sturlu um sumarit; ok var þat orð á, at hann mundi útan fara. En þá er Sturla spurði, at menn drógusk at Órækju í Vatzfirði, setti hann Odd eptir at gæta þingmanna sínna í Vestfjörðum. Fór hann þá vestr; ok fundusk þeir Órækja, ok lagðisk allvel á með þeim; mæltu þeir til vináttu með sér. Þórdís fór ok vestr í Fjörðu. Ok er hón kom í Saurbæ, fæddi hón þar barn á Staðarhóli; þat var mær er þau Oddr áttu. Hón lá þar þrjár nætr, ok fór síðan vestr heim á Mýrar. Sá maðr kom til Órækju um sumarit er Björn hét, Norðlenzkr maðr; hann var kallaðr Maga-Björn; hann hafði verit í Grímsey ok barizk þar við heima-menn Sighvatz ok frændr hans, Pál ok Magnús, Magnússonu. Með Birni var sá maðr er Einarr kollr hét, Sunnlenzkr at ætt. En er þeir koma í Vatzfjörð, görðisk Björn þar fyrir-maðr um atdráttu. Var hann all-óspakr, ok eigi heimilða-vandr at föngum bónda.
Sturla Sighvatzson fór útan um sumarit at Gásum ok nökkurir menn með hónum. Hann varð síð-búinn; ok tók Noreg fyrir norðan Stað; ok hélt til Borgundar. Þar var þá fyrir Álfr af Þornbergi, mágr Skúla hertoga. Hann tók allvel við Sturlu, ok bað hann þar bíða þess er hertuginn kæmi norðan, ok sagðisk vilja koma hónum í vináttu við hertogann; sagði Álfr Sturlu, at hertoginn mundi göra hann at inum mesta manni, slíkt afbragð sem hann væri annarra manna; en kallaði hertogann at vera inn mesta vin Íslendinga, ok þó mestan Sturlunga. Sturla vildi eigi annat, en fara suðr til Björgynjar á fund Hákonar konungs. En þá var sundr-þykki mikit með þeim mágum; ok drógu þeir þá lið saman slíkt er þeir fengu. Þeir fundusk um haustið í Björgyn, ok sættusk; ok þótti hertoganum sér þá heldr ervitt veita sættin. Þetta var kallat Hákarla-haust. Þá var Sturla í Björgyn ok svá öndurðan vetr. Síðan réð hann til suðrferðar; ok fór hann til Danmerkr, ok fann Valldimar konung inn gamla; ok tók hann allvel við hónum. Var hann þar um hríð; gaf Valdimarr konungr hónum hest góðan, ok enn fleiri sæmilegar gjafir; ok skilðu þeir með inum mestum kærleikum. Fór Sturlu þá suðr í Þýðeskt land. Hann fann þar Pál biskup ór Hamri; ok vóru þeir allir samt í för út í Romam; ok veitti biskup Sturlu vel föru-neyti, ok var inn mesti flutningsmaðr allra hans mála er þeir kómu til páva-fundar. Páll biskup fór fyrir því út til páva, at hann varð missáttr við Hákon konung. Deilðu þeir um Eyna-helgu, er liggr í Mjörs. Sturla fékk lausn allra sínna mála í Róma-borg, ok föður síns; ok tók þar stórar skriptir. Hann var leiddr á milli kirknanna allra í Róma-borg, ok ráðit fyrir flestum höfuð-kirkjum. Bar hann þat drengilega, sem líklegt var. En flest fólk stóð úti ok undraðisk; barði á brjóstið, ok harmaði, er svá fríðr maðr var svá hörmulega leikinn, ok máttu eigi vatni halda, bæði konur ok karlar. Þeir Páll biskup ok Sturla fóru báðir samt í Norðrlönd, ok skilðu með inum mesta félagskap; veittu hvárir öðrum góðar gjafir. Fann Sturla Hákon konung í Björgyn, ok fór með hónum til Túnsbergs, ok tók hann allvel við hónum. Dvaldi hann þar lengi inn síðarra vetr er hann var í Noregi. Töluðu þeir konungrinn ok Sturla jafnan.
Órækja var nú í Vatzfirði, sem fyrr er ritað; hann fór um sumarit suðr til föður síns; var þá í för með hónum Högni Halldórsson; ok var hann þá í kærleikum með Órækju. En er þeir kómu heim vestr, fór Högni út á Eyri til Oddz; vóru þá kærleikar með þeim öllum. Um haustið fóru þeir Oddr norðr í Grunnavík at þeim Snorra Magnússyni ok Óláfi í Æðey með mikla sveit manna, ok kúguðu þá til sjálfdæmis fyrir för þá er þeir höfðu farit í Vatzfjörð. Oddr ok Snorri deilðu ok um fé konu einnar, ok hlaut Oddr því at ráða. En er þeir kómu norðan, fóru þeir í Vatzfjörð at boði Órækju, ok vóru þar í allmiklum kærleikum, ok gáfuzk gjöfum. Þá var gefit sverðit Steypir, er átt hafði Pétr Steypir. Skilðusk þeir þá inir mestu vinir, at því er kallað var. Órækja sendi um haustið Maga-Björn suðr til Breiðafjarðar, ok kváðu þeir á hvers mannz fé um nes ok þver-fjörðu, en rærtu at öðrum kosti. Þeir tóku skip frá sonum Þorbjarnar grana, ok fóru út í Eyjar, ok ræntu hver-vetna um Vestr-eyjar. Þeir kómu í Sviðnur, ok vágu þar Játgeir bónda. Einarr kollr vá hann. Þeir fóru suðr til Meðalfellz-strandar, ok ræntu þar Svein at Heina-bergi ok Þorbjörn í Búðardal, ok at Hval-gröfum. Var þá sent suðr í Hvamm eptir Þórði Sturlusyni; ok fór hann vestr til Saurbæjar; en þeir vóru þá vestr farnir, ok fóru síðan til Vatzfjarðar; ok lét Órækja vel yfir þeirra för; en fáir lofuðu suðr þar.
Ásgrímr Bergðórsson bjó þá á Breiða-bólstað í Steingrímsfirði; hann var vin ok frændi Órækju. Maðr hét Otkell; hann var Bjarna son, Þóris sonar, er búit hafði at Hausthúsum í Eyja-hrepp. Otkell var reikunar-maðr; hann fór með konu ok bar keröld af Ströndum til sölu; hann kom til Ásgríms, ok færði hónum bréf; hann sagðisk kominn ór Ísafirði ok útan ór Fjörðum; ok segir Odd Álason hafa fengit sér bréfit ok Þórdísi Snorradóttur. Ásgrímr leit á bréfit, ok var þar á kveðju-sending til Ásgríms, þeirra Oddz ok Þórdísar; en þat var um-mál á bréfinu, at þau öll saman skyldu geyma ríkis Sturlu, með ráði Sighvatz, ok setjask at Órækju, þau vestan en hann norðan, svá at hann kæmi engu fram; sögðu sér ekki fyrir at hafa hann uppi, ef þau geymði til.
Þenna sama tíma kómu til Ásgríms heima-menn Órækju, Gunnlaugr Hrollaugsson, ok Bútr Þórðarson, ok fékk Ásgrímr þeim bréfit, ok færðu þeir Órækju. En er hann sá bréf þetta, virðisk hónum þat bréf fjörráð við sik; ok bar þetta fyrir vini sína ok trúnaðar-menn. En með Ísfirðingum ok Útfjarða-mönnum var forn óþokki, ok lögðu þeir flestir þungt til þeirra mála er í trúnaði vóru hafðir. Eptir þetta lagði Órækja fund við Grunnvíkinga, ok réðu þeir þá atför við Odd; skyldu hvárir hafa hálfan fimta tog manna. Fór Órækja Glámu, en hinir Hestfjarðar-heiði. Þeir fundusk í Arnarfirði inn frá Eyri, ok fóru heim á bæinn fyrir dag. Þat var Geisladags-morgin. Þeir tóku bæinn, þvíat hurðir allar vóru læstar. En er menn urðu varir við ófriðinn, gengu þeir til dura, ok spurðu hverir úti væri. Þeir sögðu, at Órækja var þar ok Grunnvíkingar. Oddr trúði eigi at Órækja væri þar. Þeir báru eld at húsum; en þá var fylgt konum ok börnum til kirkju. Högni Halldórsson eggjaði útgöngu; þvíat þar var mart röskra manna fyrir: Oddr, ok Högni, Sanda-Bárðr, Börkr Bjarnason, Magnús Gíslason, Hallbjörn Kalason, ok margir aðrir. Oddr varð all-rösklega við. Þeir Oddr gengu til þeirra dura er váru á bak húsum ór eldhúsi til baðstofu, ok þröngt sund fyrir úti. Þar vóru fimm menn í sundinu, en sumir á húsunum. Hallbjörn Kalason hljóp fyrstr út; hann drap sér upp í durunum, ok hraut stálhúfan af höfði hónum; var hann þegar högginn bana-högg. Þá gékk Högni út, ok hafði sverð í hendi; hann lagði til Þorbjarnar merar, ok var þat bana-sár; síðan hjó hann á öxl Þorbirni, svá at sá lungun. Þá gékk Oddr út, ok hjó til Þorbjarnar Jónssonar; kom í höfuðit fyrir framan eyrat, allmikit sár. Þorbjörn var í þófa-stakki, þeim er sverðin þeirra bitu ekki, þótt þeir breiddi á tré; þann hjó Högni í sundr bak ok fyrir. Börkr Bjarnason gékk þá út, þá Sanda-Bárðr, þá Sveinbjörn frændi þeirra. Átta gengu þeir út. Magnús Gíslason veitti bana-sár fyrir aptan eyra Þorbirni Jónssyni. Allir menn hljópu ór sundinu fyrir Högna; en þó var lagit af húsunum til þeirra ok höggit. Varð Oddr þá sárr mjök, er margir sóttu hann; ok hörvaði hann þá inn í húsin; en Maga-Björn hljóp þá í sundit til Högna; ok hjó Högni til hans; ok sá Björn þat eitt sítt efni at renna á Högna, ok var þat ofr-efli flestum mönnum. Ok nú hljópu fimm menn í sundit, ok varð Högni þá hand-tekinn; ok gaf Björn hónum grið; ok þat samþykti Órækja. Gengu þeir þá á völlinn ok settuzk niðr. Vóru mönnum þá grið gefin. Þá kom maðr ór húsunum, ok segir, at Oddr var sárr til ólífis. En er Högni heyrði [þat], hljóp hann upp, ok hjó til þess mannz er Sighvatr slappi hét, ok særði hann á lendum mikit sár, ok hjó í sundr brók-lindann. Sighvatr vildi hefna sín; en brækrnar féllu ofan um hann. Högni var þá enn tekinn, ok hjó hann áðr til beggja handa. Kom þá Órækja til ok bað drepa hann. Guðmundr kvía-gymbill vá at hónum. Eptir þat fór Órækja inn at slökva eldinn; vóru þá öllum mönnum grið fengin, ok fóru menn inn; en heima-menn sátu yfir Oddi, ok var hann húslaðr ok oleaðr. Um daginn eptir mat var þat borit í eyru Óræku af hans mönnum, at Oddr væri minnr sárr en látið var; ok sendi hann þá til Svein, Ísfirðzkan mann, ok lét vega hann, ok mæltisk þat illa fyrir. Óræku fór brott af Eyri eptir þessi tíðendi ok heim til Vatzfjarðar. Þat er flestra manna sögn at Magnúss prestr ok Grunnvíkingar hafi látið göra bréf þat er kom til Ásgríms.
Kolbeinn ungi bjó nú á Flugu-mýri; hann var höfðingi mikill, ok hafði mikla sveit um sik röskra manna. Með þeim Sighvati var þá rénan miki [l] vináttunnar, ok vóru þeir margir er verr gengu á milli en skyldi. Hljópu þeir til Kolbeins er óspekðir görðu í Eyjafirði, en hinir til Sighvatz er vestr görðu óspekðir í sveitum Kolbeins. Í þenna tíma vóru í Skagafirði margir stórbændr, ok vóru flestir vinir Sighvatz: Kálfr Guthormsson á Miklabæ, Hallr í Glaumbæ, Íllugi at Barði, Björn í Ási, Jón Markússon á Hjalta-stöðum; hann var þá prestr, vitr maðr ok farinn vel.
Einarr hét maðr, skálphæna; hann var þar-sveitar-maðr, ok lét til allra manna vel; hafði verit vin [Guðmundar] biskups ok svá flestra mótstöðu-manna hans. Þenna vetr fór orða-sveimr mikill milli Eyjafjarðar ok Skagafjarðar. Þat var eitt sinn á Flugumýri, at Einarr skálphæna kom at máli við Kolbein, ok sagði, at hann kynni segja hónum þá hluti er hónum var munr undir at vita. Kolbeinn spyrr, hvat þat var. "Þat er ótrúnaðr sá er bændr höfðu til þín, þar í héraði," ef hann ætti í málum at skipta við Sighvat. Kolbeinn blótaði, ok sagði hann ljúga. Einarr svarar: "Hér má göra raun til." Jón Markússon sagði mér svá, at þeir Kálfr Guthormsson ok Önundr Þorgrímsson hafa bundizk í því at draga bændr undan þér, ef Sighvatr kemr í hérað, ok þurfir þú manna við; en ek mun senda orð Jóni Markússyni, ok inna upp fyrir hónum, svá at þú heyrir, ef þú ert í nökkurum leyndum stað." Þessu játar Kolbeinn. Ok er svá ráð gört, at Einarr skal senda eptir Jóni, ok skulu þeir talask við í Lítlu-stofu, en Kolbeinn skal vera í kjallaranum undir niðri, ok heyra tal þeirra. Sendir nú Einarr eptir Jóni; en er hann ferr í garð, ríða fylgðar-menn Kolbeins ór garði. Ísarr Pálsson reið með vápn Kolbeins ok klæði. En er Jón kom, gengu þeir Einarr í Lítlu-stofu; innti Einarr þá upp, en Jón sannaði. Þótti Jóni Einarr of hámæltr, ok mælti þó engu skörulega í mót, því er Einarr innti. Menn Kolbeins snéru þegar aptr er Jón var genginn í stofuna, ok stóðu þá fyrir stofu-durum. Kolbeinn hljóp þá upp ór kjallaranum með blóti, ok kvað Jón þess verðan at hann væri drepinn; hljópu fylgðar-menn hans þá í stofuna. Naut Jón þess í þat sinn, er hann komsk heill í brott, er hann var prestr.