Bókastaðir

Þat vár it sama, er Ǫnundar-brenna var, gerði Sighvatr Sturluson bú í Hjarðarholti; fékk Magnús prestr Guðmundarson staðinn í hendr honum. En hann hafði áðr handsalat Sturlu fǫður hans staðinn eptir sinn dag. Sighvatr hafði til bús-efna fǫður-arf sinn, fjóra tigi hundraða. Hann tók fyrst Galtardalstungu ok seldi hana, ok keypti Staðarhól hálfan. Síðan seldi hann Staðarhól til lausa-fjár, ok hafði þat fé á vǫxtum áðr hann gerði búit. Þorleifr skeifa ok Þóríðr systir hans réðusk til bús með honum með fé sitt, ok vóru fyrir búinu.

En um sumarit á þingi, þá er sætzk var á Rauðs-mál, hóf Sighvatr bónorð sitt, ok bað Halldóru Tuma dóttur; var þar fyrir svǫrum Sigurðr Ormsson ok Þóríðr Gizurar dóttir, móðir hennar. Halldóra var með þeim at Svínafelli. Kolbeinn Tumason, bróðir hennar, ok aðrir ágætir menn frændr hennar. Þorvaldr Gizurarson átti øngan hlut at, þvíat hann var engi vin Sturlu-sona í þann tíma.

Þóríðr Gizurar dóttir svarar svá, at hon unni Halldóru dóttur sinni því hæra en Álfeiði, at hon mundi hana þeim einum manni gefa, er þat þœtti frændum jafnaðr; en Álfeiði lézk hon gefa mundu, ef eigi þœtti ósœmilega fyrir henni sét. En ǫllum forsjá-mǫnnum Halldóru þótti þetta forlag sæmilegt; ok var Sighvati heitit konunni.

Sturlu-sonum þótti torvelt at sækja brullaup til Svínafells; ok var þá við leitat, at koma niðr annars-staðar. Magnús prestr Gizurarson bjó í Tungu upp frá Skálaholti; hann bauð Sigurði mági sínum at hafa inni brúðlaupit. Ok sóttu þangat hvárir-tveggju til; kom þar saman allgótt mann-val. Fór Halldóra til bús með Sighvati í Hjarðarholt; ok vóru þeirra samfarar góðar. Taka þau um várit við búi sínu, ok réðu ein fyrir; varð þeim gott til fjár ok manna-orðs.

Þorgils prestr, son Snorra lǫgsǫgumanns, fékk Þórði Sturlusyni Þórnesinga-goðorð hálft, en hálft hafði Ari átt. En Sighvatr tók þá erfða-goðorð þeirra er Sturla hafði átt.

Sighvatr átti vináttu við Helgu Gyðu dóttur; hon bjó at Brjáns-lœk. Helga hafði tekit arf eptir Þorstein Gyðuson; en Gellir, son Þorsteins, hafði Flatey af arfinum; ok bjó hann þar, ok átti Vigdísi Sturludóttur. Helga hafði búfé fátt, en lendur góðar. Sighvatr réð jafnan stór-fé til bús hennar; en tók slíkt í mót af lǫndum sem hann vildi; ok drósk með því móti stór-fé undir Sighvat.

Maðr hét Ketill Eyjólfsson, en Ljótr hét sonr hans. Þeir bjoggu á Eyri í Kjós; var Ketill bróðir Kols ins auðga á Mǫðruvǫllum. Markús Skeggjason bjó þar hjá þeim; hann var frændi Þórðar Bǫðvarssonar, kominn af ætt Markúss Lǫgsǫgu-manns. Þá skildi á um búsifjar sínar; ok dreittu þeir feðgar Markús inni.

Eptir þat fór hann á fund Þórðar Bǫðvarssonar frænda síns. Ok er hann kom aptr, vá hann Ketil en særði Ljót. Markús var þingmaðr Sæmundar Jónssonar ok vin.

Sighvatr Sturluson fór um várit suðr í Kjós með sjau menn. Sóttu frændr Ketils hann at málum; ok bjó hann mál þessi til Alþingis. Var um mál þessi all-tíðrœtt; þvíat mǫnnum þótti þat in mesta nýjung, ef nǫkkurir menn vildi deila þingdeildum við Oddaverja í þann tíma. Kolbeinn Tumason ok Sigurðr Ormsson veittu Sighvati at málum þessum; ok hǫfðu þeir fjǫlmenni mikit. Þórðr Sturluson var í vináttu við Sæmund, ok hlítti mjǫk hans fortǫlum um þessi mál. Þótti Sæmundi ok lítil slœgja til Markúss; ok urðu þær sættir á þinginu, at Markúss skyldi fara útan ok koma aldri út. Fékk Sighvatr af þessum málum mikla sœmð; ok vóru Kjósverjar jafnan vinir hans síðan.

Maðr hét Þórðr, ok var Kolla son, Dala-maðr, er vá Þórð Þórhalls son ok Helgu Erlends dóttur, bróður Brands Þórhallssonar frá Fells-enda, er þeir [fóru ór Snóksdal frá leik. Eptir þat hljóp Þórðr vestr í Fjǫrðu; ok tók við honum Þorvaldr Vatnsfirðingr; ok var hann með honum at vígi Ljóts Sela-Eireks sonar.

En um sumarit eptir reið Þorvaldr til þings, ok var í búð með Þorvaldi Gizurarsyni frænda sínum; ok var með honum Þórðr Kollason; hann hafði gengit í búð Skarðverja, er Austmenn hǫfðu tjaldat. Hann sat á kistu. Þá kom í búðina Brandr Þórhallsson; ok hjó á háls Þórði, svá at nær tók af hǫfuðit; ok hefndi svá bróður síns.

Eptir þat hljóp Brandr í búð Sighvats Sturlusonar ok sagði honum tíðendin. Sighvatr lét kalla á Pál þingmann sinn, bróður Þórðar; hann var aðili málsins; ok sætti Sighvatr þá Brand fyrr en Þorvaldr varð þess varr; ok þóttisk hann mjǫk óvirðr í þessi sætt. Ok var lengi fæð á með þeim Sighvati.

Þau Sighvatr ok Halldóra áttu son er Tumi hét. Hann var fœddr um sumarit, er þau hǫfðu vetr ásamt verit. En annan vetr eptir gékk Halldóra með barni; ok lauksk seint um hag hennar.

Guðný Bǫðvarsdóttir bjó þá í Hvammi, ok leiddi mjǫk at fréttir um mátt Halldóru. Ok eina nótt dreymði hana, at maðr kœmi ór Hjarðarholti; ok þóttisk hon spyrja at mætti Halldóru. Hann kvað hana hafa barn fœtt; ok kvað vera svein-barn. Guðný spurði hvat hét. "Hann heitir Vígsterkr," segir hann.

En um myrgininn eptir kom maðr ór Hjarðarholti; ok sagði at Halldóra var léttari orðin. Guðný spurði hvárt þat var sveinn eða mær. Hann kvað vera svein, ok heita Sturlu.

Snorri Sturluson fæddisk upp í Odda með Jóni Lopts syni meðan hann lifði. Var Snorri þá nítján vetra er Jón andaðisk. Var hann þá með Sæmundi, fóstbróður sínum, þar til er þeir Þórðr Sturluson báðu til handa honum Herdísar, dóttur Bersa ins auðga frá Borg á Mýrum. Hann átti átta hundruð hundraða. En Snorri var þá félauss; þvíat móðir hans hafði eytt fjórum tigum hundraða [þeim] er hann tók eptir fǫður sinn. Lagði Guðný þá Hvammsland til kvánar-mundar Snorra. Ok var brullaup þeirra í Hvammi. Var mælt at Snorri skyldi eiga bú við móður sína. En þau Herdís fóru um haustit suðr í Odda, ok vóru þar um vetrinn.