Bókastaðir

Óláfr konungr sendi ok þat sama vár Leif Eiríksson til Grœnlandz, at boða þar kristni, ok fór hann þat sumar til Grœnlandz; hann tók í hafi skipsǫgn þeira manna, er þá váru ófœrir ok lágu á skipsflaki, ok þá fann hann Vínland it góða ok kom um sumarit til Grœnlandz ok hafði þannug með sér prest ok kennimenn ok fór til vistar í Brattahlíð til Eiríks, fǫður síns. Menn kǫlluðu hann síðan Leif inn hepna, en Eiríkr faðir hans sagði, at þat var samskulda, er Leifr hafði borgit skipsǫgn manna ok þat, er hann hafði flutt skémanninn til Grœnlandz; þat var prestr.

Óláfr konungr fór með liði sínu suðr með landi; sóttu þá til fundar við hann vinir hans margir, ríkismenn þeir, er til ferðar váru búnir með konungi; var þar inn fyrsti maðr Erlingr Skjálgsson, mágr hans, ok hafði hann skeið ina miklu; hon var xxx. at rúmatali, ok var þat skip allvel skipat. Þá kómu ok til konungs mágar hans, Hyrningr ok Þorgeirr, ok stýrði hvártveggi miklu skipi. Margir aðrir ríkismenn fylgðu honum; hann hafði lx. langskipa, er hann fór ór landi, ok siglði suðr fyrir Danmǫrk gǫgnum Eyrarsund, ok í þeiri ferð kom Óláfr konungr til Vindlandz ok gerði stefnulag við Búrizláf konung, ok funnusk þeir konungar; tǫluðu þeir þá um eignir þær, er Óláfr konungr heimti, ok fóru allar rœður líkliga milli konunga, ok var góðr greiðskapr um þær heimtingar, er Óláfr konungr þóttisk þar eiga. Dvalðisk Óláfr konungr þar lengi um sumarit, fann þar marga vini sína.

Sveinn konungr tjúguskegg átti þá Sigríði ina stórráðu, sem fyrr er ritit. Sigríðr var inn mesti óvin Óláfs konungs Tryggvasonar ok fann þat til saka, at Óláfr konungr hafði slitit einkamálum við hana ok lostit hana í andlit, svá sem fyrr var ritit. Hon eggjaði mjǫk Svein konung til at halda orrostu við Óláf konung Tryggvason ok segir, at þat var œrin sǫk við Óláf konung, er hann hafði lagzk hjá Þyri, systur hans — "at ólofi yðru, ok myndi ekki inir fyrri frændr yðrir slíkt þola"; hafði Sigríðr drótning slíkar fortǫlur optliga í munni, ok kom hon svá sínum fortǫlum, at Sveinn konungr var fullkominn at gera þat ráð. Ok snimma um várit sendi Sveinn konungr menn austr í Svíþjóð á fund Óláfs Svía-konungs, mágs síns, ok Eiríks jarls, ok lét segja þeim, at Óláfr Nóregskonungr hafði leiðangr úti ok ætlaði at fara um sumarit til Vindlandz; fylgði þat orðsending, at Svía-konungr ok jarl skyldu her úti hafa ok fara til móts við Svein konung; skyldu þeir þá allir saman leggja til orrostu við Óláf konung. En Svía-konungr ok Eiríkr jarl váru þessarrar ferðar albúnir ok drógu þá saman skipaher mikinn af Svíaveldi; fóru því liði suðr til Danmerkr ok kómu þar svá, at Óláfr konungr Tryggvason hafði áðr austr siglt; þess getr Haldórr ókristni, er hann orti um Eirík jarl:

Þeir Svía-konungr ok Eiríkr jarl heldu til fundar við Dana-konung ok hǫfðu þá allir saman ógrynni hers.

Sveinn konungr, þá er hann hafði sent eptir herinum, þá sendi hann Sigvalda jarl til Vindlandz at njósna um ferð Óláfs konungs Tryggvasonar ok gildra svá til, at fundr þeira Sveins konungs mætti verða ok Óláfs konungs. Ferr þá Sigvaldi jarl leið sína ok kom fram á Vindlandi, fór til Jómsborgar ok síðan á fund Óláfs konungs Tryggvasonar. Váru þar mikil vináttumál þeira á milli, kom jarl sér í inn mesta kærleik við konung. Ástríðr, kona jarls, dóttir Búrizláfs konungs, var vin mikill Óláfs konungs, ok var þat mjǫk af inum fyrrum tengðum, er Óláfr konungr hafði átt Geiru, systur hennar. Sigvaldi jarl var maðr vitr ok ráðugr, en er hann kom sér í ráðagørð við Óláf konung, þá dvalði hann mjǫk ferðina hans austan at sigla ok fann til þess mjǫk ýmsa hluti, en lið Óláfs konungs lét geysiilla ok váru menninir mjǫk heimfúsir, er þeir lágu albúnir, en veðr byrvæn. Sigvaldi jarl fekk njósn leyniliga af Danmǫrk, at þá var austan kominn herr Dana-konungs ok Eiríkr jarl hafði þá ok búinn sinn her ok þeir hǫfðingjarnir mundu þá koma austr undir Vindland ok þeir hǫfðu á kveðit, at þeir mundu bíða Óláfs konungs við ey þá, er Svǫlð hét, svá þat, at jarl skyldi svá til stilla, at þeir mætti þar finna Óláf konung.

Þá kom pati nǫkkurr til Vindlandz, at Sveinn Dana-konungr hefði her úti, ok gerðisk brátt sá kurr, at Sveinn Dana-konungr myndi vilja finna Óláf konung, en Sigvaldi jarl segir konungi: "ekki er þat ráð Sveins konungs at leggja til bardaga við þik með Dana-her einn saman, svá mikinn her sem þér hafið. En ef yðr er nǫkkurr grunr á því, at ófriðr myni fyrir, þá skal ek fylgja yðr með mínu liði, ok þótti þat enn styrkr, hvar sem Jómsvíkingar fylgðu hǫfðingjum; mun ek fá þér xi. skip vel skipuð". Konungr játaði þessu. Var þá lítit veðr ok hagstœtt. Lét konungr þá leysa flotann ok blása til brotlǫgu; drógu menn þá segl sín, ok gengu meira smáskipin ǫll, ok siglðu þeir undan á hafit út, en jarl siglði nær konungsskipinu ok kallaði til þeira, bað konung sigla eptir sér — "mér er kunnast, segir hann, hvar djúpast er um eyjasundin, en þér munuð þess þurfa með þau in stóru skip". Siglði þá jarl fyrir með sínum skipum; hann hafði xi. skip, en konungr siglði eptir honum með sínum stórskipum. Hafði hann ok þar xi. skip, en allr annarr herrinn siglði út á hafit. En er Sigvaldi jarl siglði útan at Svǫlð, þá røri í móti þeim skúta ein; þeir segja jarli, at herr Dana-konungs lá þar í hǫfninni fyrir þeim; þá lét jarl hlaða seglunum, ok róa þeir inn undir eyna; Halldórr ókristni segir svá:

Hér segir, at þeir Óláfr konungr ok Sigvaldi jarl hǫfðu lxx. skipa ok einu meirr, þá er þeir siglðu sunnan.