Bókastaðir

An Old Norse Library
Chapter 36

Eiríkr jarl Hákonarson spyrr þessi tíðendi; hann var þá á Raumaríki; dró hann þegar lið at sér ok ferr til Uplanda ok svá norðr um fjall til Þrándheims á fund Hákonar jarls, fǫður síns; þess getr Þórðr Kolbeinsson í Eiríksdrápu:

Ok sannliga sunnan
(sǫusk vítt búendr ítrir
stríð) of stála meiða
stórhersǫgur fóru;
súðlǫngum frá Sveiða
sunnr af dregnum hlunni
vangs á vatn of þrungit
viggmeiðr Dana skeiðum.
Chapter 37

Hákon jarl ok Eiríkr jarl láta skera upp herǫr um ǫll Þrœndalǫg, senda boð á Mœri hvára tveggju ok í Raumsdal, svá norðr í Naumudal ok á Hálogaland, stefna síðan út ǫllum almenning at liði ok skipum; svá segir í Eiríksdrápu:

Mjǫk lét margar snekkjur
(mærðar ǫrr) sem knǫrru
(óðr vex skalds) ok skeiðar
skjaldhlynr á brim dynja,
þás ólítill útan
oddherðir fór gerða
(mǫrg vas lind fyr landi)
lǫnd síns fǫður rǫndu.

Hákon jarl helt þegar suðr á Mœri á njósn ok í liðsamnað; en Eiríkr jarl dró saman herinn ok flutti norðan.

Chapter 38

Jómsvíkingar heldu liði sínu til Limafjarðar ok siglðu þaðan út á hafit ok hǫfðu lx. skipa ok koma at Ǫgðum; halda þegar liðinu norðr á Rogaland, taka þá at herja, þegar er þeir koma í ríki Hákonar jarls, ok fara svá norðr með landi ok alt herskildi. Geirmundr er sá maðr nefndr, er fór með hleypiskútu eina ok nǫkkurir menn með honum. Hann kom fram á Mœri ok fann þar Hákon jarl, gekk inn fyrir borð ok sagði jarli tíðendi, at herr var suðr í landi. kominn af Danmǫrk. Jarl spurði, ef hann vissi sannendi á því. Geirmundr brá upp hendinni annarri, ok var þar af hǫggvinn hreifinn, segir, at þar váru jartegnir, at herr var í landinu. Síðan spyrr jarl inniliga at um her þenna. Geirmundr segir, at þar váru Jómsvíkingar ok hǫfðu drepit marga menn ok víða rænt — "fara þeir þó, segir hann, skjótt ok ákafliga. Vætti ek, at eigi myni áðr langt líða, en þeir myni hér niðr koma". Síðan røri jarl alla fjǫrðu inn með ǫðru landi, en út með ǫðru, fór dag ok nótt ok hafði njósn it øfra um Eið, svá suðr í fjǫrðu, svá ok norðr, þar er Eiríkr fór með herinn; þess getr í Eiríksdrápu:

Setti jarl, sás atti,
ógnfróðr, á lǫg stóði
hrefnis, hǫvá stafna
hóts Sigvalda at móti;
margr skalf hlumr, en hvergi
huggendr bana uggðu,
þeir ' s gǫtu sæ slíta,
sárgamms, blǫðum ára.

Ferr Eiríkr jarl með herinn norðan sem snúðuligast.

Chapter 39

Sigvaldi jarl helt liði sínu norðr um Stað, lagði fyrst til Hereyja. Landzmenn, þótt víkingar fynni, þá sǫgðu þeir aldri satt til, hvat jarlar hǫfðusk at. Víkingar herjuðu, hvar sem þeir fóru. Þeir lǫgðu útan at Hǫð, runnu þar upp ok herjuðu, fœrðu til skipa bæði man ok bú, en drápu karla þá, er vígt var at. En er þeir fóru ofan til skipa, þá kom til þeira gamall bóndi einn, en þar fór nær sveit Búa; bóndinn mælti: "þér farið óhermannliga, rekið til strandar kýr ok kálfa, væri yðr meiri veiðr at taka bjǫrninn, er nú er nær kominn á bjarnbásinn". "Hvat segir karl? segja þeir, kantu nǫkkut segja oss til Hákonar jarls?". Bóndi segir: "hann fór í gær inn í Hjǫrundarfjǫrð, hafði jarl eitt skip eða ii., eigi váru fleiri en iíí, ok hafði ekki til yðvar spurt". Þeir Búi taka þegar á hlaup til skipanna ok láta laust alt herfang; Búi mælti: "njótum vér nú, er vér hǫfum fengit njósn, ok verum næstir sigrinum". En er þeir koma á skipin, róa þeir þegar út; kallaði Sigvaldi jarl á þá ok spurði tíðenda. Þeir segja, at Hákon jarl var þar inn í fjǫrðinn. Síðan leysir jarl flotann, ok róa fyrir norðan eyna Hǫð ok svá inn um eyna.

Chapter 40

Hákon jarl ok Eiríkr jarl, sonr hans, lágu í Hallkelsvík; var þar saman kominn herr þeira allr; hǫfðu þeir hálft annat hundrað skipa ok hǫfðu þá spurt, at Jómsvíkingar hǫfðu lagt útan at Hǫð. Rǫru þá jarlar sunnan at leita þeira, en er þeir koma þar, sem heitir Hjǫrungavágr, þá finnask þeir. Skipa þá hvárir tveggju sínu liði til atlǫgu; var í miðju liði merki Sigvalda jarls; þar skipaði Hákon jarl til atlǫgu; hafði Sigvaldi jarl xx. skip, en Hákon lx. Í liði Hákonar jarls váru hǫfðingjar Þórir hjǫrtr af Hálogalandi, annarr Styrkárr af Gimsum. Í annan fylkingararm var Búi digri ok Sigurðr, bróðir hans, með xx. skipum; þar lagði í móti Eiríkr jarl Hákonarson lx. skipa ok með honum þessir hǫfðingjar: Guðbrandr hvíti af Uplǫndum ok Þorkell leira, víkverskr maðr. Í annan fylkingararm lagði fram Vagn Ákason með xx. skipum, en þar í móti Sveinn Hákonarson ok með honum Skeggi af Yrjum af Uphaugi ok Rǫgnvaldr or Ærvík af Staði með lx. skipa; svá segir í Eiríksdrápu:

En í gǫgn at gunni
glæheim skriðu mævar,
rendi langt með landi
leiðangr, Dana skeiðar,
þær es jarl und ǫrum
œrins golls á Mœri
(barms rak vigg und vǫrmum
valkesti) hrauð flestar.

Eyvindr segir ok svá í Háleygjatali:

Þar vas minstr
meinvinnǫndum
Yngvifreys
ǫndverðan dag
fagnafundr,
es flota þeystu
jarðráðendr
at Eydǫnum,
þás sverðalfr
sunnan kníði
lagar stóð
at liði þeira.

Síðan lǫgðu þeir saman flotann, teksk þar in grimmasta orrosta ok fell mart af hvárum tveggjum ok miklu fleira af Hákonar liði, þvíat Jómsvíkingar bǫrðusk bæði hraustliga ok djarfliga og snarpliga ok skutu alt í gǫgnum skjǫlduna, ok svá mikill vápnaburðr var at Hákoni jarli, at brynja hans var slitin til ónýts, svá at hann kastaði af sér; þess getr Tindr Hallkelsson:

Varða, gims sem gerði
gerðr bjúglima herða
(gnýr óx Fjǫlnis fúra)
farlig sœing, jarli,
þás hringfǫum hanga
hrynserk Viðurr brynju
(hruðusk riðmarar) Róða
(rastar) varð at kasta.
Þars í sundr á sandi
Sǫrla blés fyr jarli,
(þess hefr seggja sessi)
serk hringofinn (merki.)