Bókastaðir

Sveinn jarl var þá inn í Þrándheimi at Steinkerum ok lét þar búa til jólaveizlu; þar var kaupstaðr. Einarr þambarskelfir spurði, at Orkdœlar hǫfðu gengit til handa Óláfi konungi; þá sendi hann njósnarmenn til Sveins jarls; fóru þeir fyrst til Niðaróss ok tóku þar róðrarskútu, er Einarr átti; þeir fóru síðan inn eptir firði ok kómu einn dag síðarla inn til Steinkera ok báru þessi ørendi jarli ok segja alt um ferð Óláfs konungs. Jarl átti langskip, er flaut tjaldat fyrir býnum; lét hann þegar um kveldit flytja á skipit lausafé sitt ok klæðnað manna ok drykk ok vist, svá sem skipit tók við, ok røru út þegar um nóttina ok kómu í lýsing í Skarnsund. Þar sá þeir Óláf konung róa útan eptir firði með lið sitt; snýr jarl þá at landi inn fyrir Masarvík, — þar var þykkr skógr; þeir lǫgðu svá nær berginu, at lauf ok limar tóku út yfir skipit. Þá hjoggu þeir stór tré ok settu alt á útborða í sjá ofan, svá at ekki sá skipit fyrir laufinu, ok var eigi alljóst orðit, þá er konungr røri inn um þá. Logn var veðrs; røri konungr inn um eyna; en er sýn fal milli þeira, røri jarl út á fjǫrð ok alt út á Frostu, lǫgðu þar at landi; þar var hans ríki.

Sveinn jarl sendi menn út í Gaulardal eptir Einari mági sínum; en er Einarr kom til jarls, þá segir jarl honum alt um skipti þeira Óláfs konungs ok svá þat, at hann vill liði samna ok fara á fund Óláfs konungs ok berjask við hann. Einarr svarar svá: "vér skulum fara ráðum með, halda til njósn, hvat Óláfr konungr ætlask fyrir; látum þat eitt til vár spyrja, at vér sém kyrrir, kann þá vera, ef hann spyrr eigi liðsamnað várn, at hann setisk inn at Steinkerum um jólin, þvíat þar er nú vel fyrir búit. En ef hann spyrr, at vér hǫfum liðsamnað, þá mun hann stefna þegar út ór firði, ok hǫfum vér hans þá ekki". Svá var gǫrt, sem Einarr mælti; fór jarl á veizlur upp í Stjóradal til bónda. Óláfr konungr, þá er hann kom til Steinkera, tók hann upp veizluna ok lét bera á skip sín ok aflaði til byrðinga ok hafði með sér bæði vist ok drykk ok bjósk í brot sem skyndiligast ok helt út alt til Niðaróss; þar hafði Óláfr konungr Tryggvason látit efna til kaupstaðar, sem fyrr var ritit. En er Eiríkr jarl kom til landz, þá eflði hann á Hlǫðum, þar sem faðir hans hafði hǫfuðbœ sinn látit vera; en hann órœkði hús þau, er Óláfr hafði látit gera við Nið; váru þau þá niðr fallin sum, en sum stóðu ok váru heldr óbyggvilig. Óláfr konungr helt skipum sínum upp í Nið; lét hann þar þegar búask um í þeim húsum, er upp stóðu, en reisa upp þau, er niðr váru fallin, ok hafði þar at fjǫlða mannz; lét ok þá flytja upp í húsin bæði drykkinn ok vistina ok ætlaði þar at sitja um jólin. En er þat spurði Sveinn jarl ok Einarr, þá gera þeir ráð sín í ǫðrum stað.

Þórðr Sigvalda-skáld hét maðr íslenzkr; hann hafði verit lengi með Sigvalda jarli ok síðan með Þorkatli háva, bróður jarls, en eptir fall jarls þá var Þórðr kaupmaðr. Hann hitti Óláf konung, er hann var í vestrvíking, ok gerðisk hans maðr ok fylgði honum síðan; var hann þá með konungi, er þetta var tíðenda. Sigvatr var son Þórðar; hann var at fóstri með Þorkatli at Apavatni. En er hann var náliga vaxinn maðr, þá fór hann útan af landi með kaupmǫnnum, ok kom skip þat um haustit til Þrándheims, ok vistuðusk þeir menn í heraði. Þann sama vetr kom Óláfr konungr í Þrándheim, svá sem nú var ritit.

En er Sigvatr spurði, at Þórðr, faðir hans, var þar með konungi, þá fór Sigvatr til konungs, hitti Þórð, fǫður sinn, ok dvalðisk þar um hríð. Sigvatr var snimma skáld gott; hann hafði ort kvæði um Óláf konung ok bauð konungi at hlýða. Konungr segir, at hann vill ekki yrkja láta um sik, segir at hann kann ekki at heyra skáldskap; þá kvað Sigvatr:

Óláfr konungr gaf Sigvati at bragarlaunum gullhring þann, er stóð hálfa mǫrk. Sigvatr gerðisk hirðmaðr Óláfs konungs; þá kvað hann:

Sveinn jarl hafði látit taka um haustit hálfa landaura af Íslandz-farinu, svá sem fyrr var vant, þvíat Eiríkr jarl ok Hákon jarl hǫfðu þær tekjur sem aðrar at helmingi þar i Þrándheimi. En er Óláfr konungr var þar kominn, þá gerði hann til sína menn at heimta hálfa landaura af Íslandz-fǫrum, en þeir fóru á fund konungs; þeir báðu Sigvat liðveizlu; þá gekk hann fyrir konung ok kvað:

Sveinn jarl ok þeir Einarr þambarskelfir drógu saman her mikinn ok fóru út til Gaulardals it øfra ok stefna út til Niðaróss ok hǫfðu nær xx. hundruð manna. Menn Óláfs konungs váru út á Gaularási ok heldu hestvǫrð; þeir urðu varir við, er herrinn fór ofan ór Gaulardal ok báru þá konungi njósn um miðnætti. Stóð Óláfr konungr þegar upp ok lét vekja liðit, gengu þeir þegar á skip ok báru út ǫll klæði sín ok vápn ok þat alt, er þeir gátu með komizk, røru þá út ór ánni; kom þá jamskjótt jarsliðit til bœjarins; tóku þeir þá jólavistina alla, en brendu húsin ǫll. Fór Óláfr konungr út eptir firði til Orkadals ok gekk þar af skipum; fór þá upp um Orkadal alt til fjallz ok austr yfir fjall til Dala. Frá þessu er sagt, at Sveinn jarl brendi bœ í Niðarósi, í flokki þeim, er ortr er um Klœng Brúsason:

Óláfr konungr fór þá suðr eptir Guðbrandzdǫlum ok þaðan út á Heiðmǫrk, fór alt at veizlum um hávetri, en dró saman her, er váraði, ok fór út í Víkina; hann hafði mikit lið af Heiðmǫrk, er konungar fengu honum; fóru þaðan lendir menn margir; í þeiri ferð var Ketill kálfr á Hringunesi; Óláfr konungr hafði ok lið af Raumaríki. Sigurðr konungr sýr, mágr hans, kom til liðs við hann með mikla sveit manna; sœkja þeir þá út til sjávar ok ráða sér til skipa ok búask innan ór Víkinni; þeir hǫfðu frítt lið ok mikit. En er þeir hǫfðu búit lið sitt, lǫgðu þeir út til Túnsbergs.