Bókastaðir

An Old Norse Library
Chapter 11

Þá siglði Óláfr konungr suðr til Fríslandz ok lá fyrir Kinnlima-síðu í hvǫssu veðri. Þá gekk konungr á land með lið sitt, en landzmenn riðu ofan í móti þeim ok bǫrðusk við þá; svá segir Sigvatr skáld:

Víg vant, hlenna hneigir,
hjǫlmum grimt et fimta
(þolðu hlýr fyr hári
hríð Kinnlima-síðu),
þás við rausn at ræsis
reið herr ofan skeiðum,
en í gǫgn at gunni
gekk hilmis lið rekkum.
Chapter 12

Óláfr konungr siglði þá vestr til Englandz. Sveinn tjúguskegg Dana-konungr var þenna tíma í Englandi með Dana-her ok hafði þar þá setit um hríð ok haft land Aðalráðs konungs. Hǫfðu þá Danir víða gengit yfir England, var þá svá komit, at Aðalráðr konungr hafði flýit landit ok farit suðr í Valland. Þetta sama haust, er Óláfr konungr kom til Englandz, urðu þau tíðendi þar, at Sveinn konungr Haraldzson varð bráðdauðr um nótt í rekkju sinni, ok er þat sǫgn enskra manna, at Eaðmundr inn helgi hafi drepit hann með þeima hætti, sem inn helgi Merkúriús drap Júliánúm níðing. En er þat spurði Aðalráðr Engla-konungr, þá snýr hann þegar aptr til Englandz. En þá er hann kom aptr í landit, sendi hann orð ǫllum þeim mǫnnum, er fé vildu þiggja til þess at vinna land með honum. Dreif þá mikit fjǫlmenni til hans. Þá kom til liðs við hann Óláfr konungr með mikla sveit Norðmanna. Þá lǫgðu þeir fyrst til Lundúna ok útan í Temps, en Danir heldu borginni. Ǫðrum megin árinnar er mikit kauptún, er heitir Súðvirki; þar hǫfðu Danir mikinn umbúnað, grafit díki stór ok settu fyrir innan vegg með viðum ok grjóti ok torfi ok hǫfðu þar í lið mikit. Aðalráðr konungr lét þar veita atsókn mikla, en Danir vǫrðu, ok fekk Aðalráðr konungr ekki at gǫrt. Bryggjur váru þar yfir ána milli borgarinnar ok Súðvirkis svá breiðar, at aka mátti vǫgnum á víxl. Á bryggjunum váru vígi gǫr, bæði kastalar ok borðþǫk forstreymis, svá at tók upp fyrir miðjan mann, en undir bryggjunum váru stafir, ok stóðu þeir niðr grunn í ánni. En er atsókn var veitt, þá stóð herrinn á bryggjunum um allar þær ok varði þær. Aðalráðr konungr var mjǫk hugsjúkr, hvernug hann skyldi vinna bryggjurnar. Hann kallaði á tal alla hǫfðingja hersins ok leitaði ráðs við þá, hvernug þeir skyldu koma ofan bryggjunum. Þá segir Óláfr konungr, at hann mun freista at leggja til sínu liði, ef aðrir hǫfðingjar vilja at leggja. Á þeiri málstefnu var þat ráðit, at þeir skyldu leggja her sinn upp undir bryggjurnar; bjó þá hverr sitt lið ok sín skip.

Chapter 13

Óláfr konungr lét gera flaka stóra af viðartágum ok af blautum viði ok taka í sundr vandahús ok lét þat bera yfir skip sín svá vítt, at þat tók af borðum út; þar lét hann setja undir stafi svá þykt ok svá hátt, at bæði var hœgt at vega undan ok ýrit stint fyrir grjóti, ef ofan væri á borit. En er herrinn var búinn, þá veita þeir atróðr neðan eptir ánni; ok er þeir koma nær bryggjunum, þá var borit ofan á þá bæði skot ok grjót svá stórt, at ekki helt við, hvárki hjálmar né skildir, ok skipin meiddusk sjálf ákafliga; lǫgðu þá margir frá. En Óláfr konungr ok Norðmanna-lið með honum røru alt upp undir bryggjurnar ok báru kaðla um stafina, þá er upp heldu bryggjunum, ok tóku þá ok røru ǫllum skipunum forstreymis, sem mest máttu þeir. Stafirnir drógusk með grunni, alt til þess er þeir váru lausir undir bryggjunum. En fyrir því at vápnaðr herr stóð á bryggjunum þykt, þar var bæði grjót mart ok hervápn mǫrg, en stafirnir váru undan brotnir, bresta af því niðr bryggjurnar, ok fellr fólkit mart ofan á ána, en alt annat liðit flýði af bryggjunum, sumt í borgina, en sumt í Súðvirki. Eptir þat veittu þeir atgǫngu í Súðvirki ok unnu þat. En er borgarmenn sá þat, at áin var unnin Temps, svá at þeir máttu ekki banna skipfarar upp í landit, þá hræddusk þeir skipfarar ok gáfu upp borgina ok tóku við Aðalráði konungi. Svá segir Óttarr svarti:

Enn brauzt, éla kennir
Yggs, gunnþorinn bryggjur,
linns, (hefr lǫnd at vinna)
Lundúna (þér snúnat).
Hǫfðu hart of krafðir
(hildr óx við þat), skildir,
gang, en gamlir sprungu,
gunnþings éarnhringar.

Ok enn kvað hann þetta:

Komt í land ok lendir,
láðvǫrðr, Aðalráði
(þín naut rekka rúni)
ríki eflðr (at slíku);
harðr vas fundr, sás fœrðuð
friðlands á vit niðja
(réð áttstuðill áðan)
Játmundar (þar grundu).

Enn segir Sigvatr frá þessu:

Rétt ' s, at sókn vas en sétta
(snarr þengill bauð Englum
at) þars Áleifr sótti
(Yggs) Lundúna bryggjur;
sverð bitu vǫlsk, en vǫrðu
víkingar þar díki;
átti sumt í sléttu
Súðvirki lið búðir.
Chapter 14

Óláfr konungr var um vetrinn með Aðalráði konungi; þá áttu þeir orrostu mikla á Hringmara-heiði á Úlfkelslandi; þat ríki átti þá Úlfkell snillingr; þar fengu konungarnir sigr; svá segir Sigvatr skáld:

Enn lét sjaunda sinni
sverðþing háit verða
endr á Ulfkels landi
Áleifr, sem ek fer máli;
stóð Hringmara-heiði
(herfall vas þar) alla
Ellu kind, es olli
arfvǫrðr Haralds starfi.

Enn segir Óttarr svá frá þessarri orrostu:

Þengill, frák at þunga
þinn herr skipum ferri
(rauð Hringmara-heiði)
hlóð valkǫstu (blóði),
laut fyr yðr, áðr létti,
landfólk í gný branda,
Engla ferð, at jǫrðu,
ótt en mǫrg á flótta.

Þá lagðisk landit enn víða undir Aðalráð konung, en þingamenn ok Danir heldu mǫrgum borgum, ok víða heldu þeir þá enn landinu.

Chapter 15

Óláfr konungr var hǫfðingi fyrir herinum, þá er þeir heldu til Kantarabyrgis ok bǫrðusk þar, alt til þess er þeir unnu staðinn, drápu þar fjǫlða liðs ok brendu borgina; svá segir Óttarr svarti:

Atgǫngu vant, Yngvi,
ætt siklinga mikla;
blíðr hilmir, tókt breiða
borg Kantara of morgin;
lék við rǫnn af ríki,
(rétt bragna konr gagni)
aldar frák at aldri,
eldr ok reykr, of beldir.

Sigvatr telr þessa ina áttu orrostu Óláfs konungs:

Veitk at víga mœtir
virðum háttr enn átta
(styrkr gekk vǫrðr) at virki
(verðungar) styr gerði;
sinn mǫttut bœ banna
borg Kantara (sorgar
mart fekk) prúðum (Pǫrtum)
portgreifar Áleifi.

Óláfr konungr hafði landvǫrn fyrir Englandi ok fór með herskipum fyrir land ok lagði upp í Nýjamóðu, — þar var fyrir þingamannalið —, ok átti þar orrostu, ok hafði Óláfr konungr sigr; svá segir Sigvatr skáld:

Vann ungr konungr Englum
ótrauðr skarar rauðar,
endr kom brúnt á branda
blóð í Nýjamóðu;
nú hefk orrostur, austan,
ógnvalds níu talðar,
herr fell danskr, þars dǫrrum
dreif mest at Áleifi.

Óláfr konungr fór þá víða um landit ok tók gjǫld af monnum, en herjaði at ǫðrum kosti; svá segir Óttarr:

Máttit enskrar ættar
ǫld, þars tókt við gjǫldum,
vísi, vægðarlausum,
víðfrægr, við þér bægja;
guldut gumnar sjaldan
goll dǫglingi hollum;
stundum frák til strandar
stór þing ofan fóru.

Þar dvalðisk Óláfr konungr í þat sinn iii. vetr.