Bókastaðir

Nú er þar til að taka er Atli liggur undir kleggjanum. Og er hann sér að þeir eru undan landi skríður hann undan kleggjanum og er hann þá svo stirður og kalinn að hann má varla upp standa, dragnar síðan heim að búrinu. Og er hann kemur inn skelfur hann svo mjög að glamrar í honum hver tönn og gnötrar. Hann rekur upp sjónirnar og sér að rutt er búrið.

Hann mælti þá: " Hvaða ránsmenn hafa hér komið? "

Þórdís svarar: " Engir hafa hér rænt en þó kom hér Steinþór bróðir minn með menn sína og gaf eg honum það er þú kallar rænt. "

Atli svaraði: " Þess mun eg mest iðrast er eg hefi þig fengið og er eg vesall eigu. Veit eg eigi hver verri maður er en Steinþór bróðir þinn eða hverjir meiri ránsmenn eru en þeir sem með honum eru en tekið nú frá mér og stolið og rænt hér öllu svo að við munum brátt á húsgangi. "

Þá mælti Þórdís: " Aldrei mun okkur fé skorta og far í sæng þína og lát mig verma þig nokkuð. Þykir mér sem þú sért stórlega kalinn. "

Og það verður að hann hokrar undir klæðin hjá henni. Þykir Steinþóri mágur sinn alllítilfjörlegur vera, hefir ekki á fótunum en steypt stakki á höfuð sér og tók hvergi ofan. Atli smýgur þá undir hjá henni og er málóði, ámælir jafnan Steinþóri og kallar ránsmann.

Eftir það þagnar hann nokkura stund.

Og er honum hitnar þá mælti hann: " Það er þó að segja að mikla gersemi á eg þar sem þú ert. Er það og satt að segja að slíkur rausnarmaður mun eigi finnast sem Steinþór mágur minn. Er og það vel komið sem hann hefir haft, er það sem eg varðveitti. "

Gengur þetta nú lengi að hann lofar Steinþór. Steinþór gengur þá fram að sænginni og er Atli sér hann stendur hann upp og fagnar honum.

Þá mælti Steinþór: " Hvort þykir þér Atli mágur ruðst hafa búrið? "

Atli svaraði: " Það er nú sannast að mér þykir það allt best komið er þú hefir. Vil eg og það bjóða þér að þú hafir það allt af mínu góssi sem þú vilt því að eigi skortir til. Hefir þú hið höfðinglegasta ráð upp tekið, tekið við þeim mönnum er rekið hafa harma sinna. Muntu þá ætla út að leysa stórmannlega. Máttu verða af því hinn stórmannlegasti. "

Þá mælti Steinþór: " Þess vil eg biðja þig Atli mágur að þú gerir þig eigi jafnvesalan sem þú hefir gert þig áður. Tak þig upp vel og haf vinnumenn fyrir þig og ver siðblandur við aðra menn. Veit eg að þú ert ekki lítilmenni þó að þú gerir þig svo fyrir skaplyndar sakir. "

Atli hét nú þessu. Fer Steinþór heim um daginn, skilja þeir mágar með mikilli blíðu, og kemur svo heim á Eyri og þykist vel farið hafa. Sitja nú heima og leið á veturinn. Þeir höfðu gleði mikla á Eyri um veturinn. Voru þar skinnleikar knáir.

Svartur hét maður. Hann var þræll þar á Eyri, mikill og sterkur svo að hann hafði fjögurra manna megin. Var hann þarfur búi. Vann hann mikið.

Það var einn dag að Steinþór lét kalla til sín þrælinn og mælti við hann: " Þeir vilja að þú værir í leik með oss í dag því að oss vantar einn mann. "

Svartur svarar: " Ekki þarf að biðja mig til þess því að eg á margt að vinna. Get eg og að kappar þínir vilji eigi vinna fyrir mig. En þó skal þetta veita þér ef þú vilt. "

Svo er frá sagt að Hallgrímur skyldi í móti Svarti. Er þar og best frá að segja að í hvert sinn er þeir takast á þá fellur Svartur og eftir hvert fall þá fara af honum skórnir og tefst hann þar af löngum að binda á sig skóna. Fer svo lengi dags og gerðu menn hér að mikið óp og hlátur.

En Hávarður kvað vísu:

Leikurinn var hinn besti. Var Hallgrímur þá átján vetra gamall og þótti líklegur til afreksmanns þá er væri fullþroskaður.

Svo er sagt að af leið veturinn og varð ekki til tíðinda og allt þar til er þeir bjuggust til þings. Steinþór lést eigi vita hvert ráð hann skyldi sjá fyrir þeim félögum. Vildi hann eigi hafa þá til þings með sér en þótti ekki gott að láta þá vera heima um þingið.

Og fám dögum fyrir þingið fundust þeir Atli. Atli spurði hvað hann mundi sjá fyrir vistarmönnum sínum um þingið.

Steinþór kvaðst eigi víst vita hvar hann mundi þeim svo koma að hann væri óhræddur um þá " nema þú takir þá. "

Atli mælti: " Bindast mun eg í að taka við þessum mönnum. "

" Þá gerir þú vel, " sagði Steinþór.

Atli mælti: " Eftir megni mun eg veita þér það er þú vilt. "

Steinþór mælti: " Þar treysti eg þér allvel til. "

Eftir þetta fer Hávarður brott með Atla og hans félagar. Koma þeir í Otradal. Tekur hann við Hávarði báðum höndum. Skorti þar ekki það er hafa þurfti. Gerði hann þeim hina bestu veislu. Voru þar tíu karlar vígir. Lét Atli ryðja búrið og gerði þar sængur þeirra og festi þar upp vopn þeirra og var þar búið um hið besta.

En Steinþór boðar að sér mönnum. Skorti þar eigi vini né frændur. Var hann og mægður við höfðingja. Reið hann á þing við þrjú hundruð manna. Voru það allt hans þingmenn, vinir, frændur og mágar.

Þórarinn hét maður. Hann var goðorðsmaður vestur um Dýrafjörð, höfðingi mikill og nokkuð við aldur. Hann var bróðir þeirra Þjóðrekssona. Var hann miklu hyggnastur og spakastur. Hann hafði spurt þessi tíðindi, víg bræðra sinna og frænda, og þótti sér nær höggvið vera og þóttist eigi sitja mega hjá slíkum málum þar sem mest kom til hans eftirmálið. Og áður til þings var riðið stefnir hann að sér mönnum um Dýrafjörð og þar sem voru vinir og frændur.

Dýri hét maður er þar var annar mestur höfðingi. Hann var vinur mikill Þórarins goða. Þorgrímur hét son hans. Var hann fullþroskaður maður þá er þetta var tíðinda. Svo er frá honum sagt að hann var mikill og sterkur, fjölkunnigur og hinn margvísasti og gerði margt með göldrum.

Bar Þórarinn þetta mál upp við vini sína og var það ráð þeirra allra saman að þessu að Þórarinn og Dýri ríða á þing við tvö hundruð manna en Þorgrímur Dýrason bauðst til að drepa Hávarð og þá alla saman frændur og félaga, kveðst spurt hafa að Steinþór á Eyri hefði haldið þá um veturinn og heitið að halda þeirra málum til fullra laga við þá sem eftirmálsmenn væru við þá frændur.

Kveðst Þorgrímur vita að Steinþór væri heiman riðinn með mikið fjölmenni en þeir frændur og félagar væru komnir í Otradal til Atla veslingsins mágs Steinþórs " og mun ekki fyrir verða að drepa hvern á fætur öðrum. "

Var þetta ráð lokið að Þorgrímur ríður heiman við átjánda mann. Er eigi sagt frá ferð þeirra fyrr en þeir koma til bæjar Atla í Otradal, var það einn morgun snemma, og ríða í eitt dalverpi það er eigi mátti sjá frá bænum. Bað Þorgrímur þá stíga af baki, kvað sig svo syfja að hann mátti engan veg upp sitja. Þeir gera nú svo, létu hestana bíta en Þorgrímur sofnaði og breiddi feld á höfuð sér og lét illa í svefni.

Nú er þar til að taka hvað þeir hafast að heima í Otradal. Þeir sofa í útibúrinu um náttina sem þeir áttu vanda til. Um morguninn vakna þeir við það að Atli lét illa í svefni svo að engi þeirra mátti fyrir sofa því að hann braust um og blés og barði bæði höndum og fótum í sænginni þar til er Torfi Valbrandsson hljóp upp og vakti hann og sagði að engi mætti sofa fyrir honum og látum hans. Atli sest upp og strauk um skallann. Hávarður spyr hvort nokkuð hefði borið fyrir hann.

Hann kvað heldur það vera: " Eg þóttist ganga út úr búrinu og sá eg að vargar runnu sunnan á völlinn sautján saman en fyrir vörgunum rann refkeila ein. Það var svo slæglegt kvikindi að slíkt hefi eg aldrei séð fyrri. Það var ógurlegt mjög og illilegt. Það skyggndist víða og á öllu vildi það augu hafa og öll sýndust mér dýrin grimmleg. En er þau voru komin heim að bænum þá vakti Torfi mig og veit eg víst að það eru manna hugir. Skulum vér þegar upp standa. "

Atli hafnaði eigi vana sínum, sprettur upp og steypir á sig stakki sínum, svo út sem kólfi skyti. En þeir taka vopn sín og klæði og búast sem skörulegast. Og er þeir voru mjög búnir kom Atli aftur og var þá kominn í sterka brynju og brugðið sverð í hendi.

Þá mælti Atli: " Það er líkast að þetta fari svo sem margur hefir getið til að Steinþóri mági mínum mundi það vel duga að láta yður hér niður koma. Nú beiðist eg þess að þér látið mig fyrir ráða tilskipun fyrir oss. Er fyrst mitt ráð að vér göngum út undir húsvegginn og látum eigi stanga oss inni. Get eg og yður það í hug að flýja ekki hvað sem að höndum kemur. "

Þeir segja svo vera.