Nú er frá Gretti að segja að hann lætur stein í festaraugað og lét svo síga ofan að vatninu.Nú er frá Gretti at segja at hann lǽtr stein í festaraugat ok lét svá síga ofan at vatninu.
" Hvern veg ætlar þú nú, " segir prestur, " að fara? "" Hvern veg ǽtlar þú nú, " segir prestr, " at fara? "
" Ekki vil eg vera bundinn, " segir Grettir, " þá er eg kem í fossinn." Ekki vil ek vera bundinn, " segir Grettir, " þá er ek kem í fossinn.Svo boðar mér hugur um. "Svá boðar mér hugr um. "
Eftir það bjó hann sig til ferðar og var fáklæddur og gyrti sig með saxinu en hafði ekki fleiri vopn.Eftir þat bjó hann sik til ferðar ok var fáklǽddr ok gyrði sik með saxinu en hafði ekki fleiri vápn.Síðan hljóp hann af bjarginu og niður í fossinn.Síðan hljóp hann af bjarginu ok niðr í fossinn.Sá prestur í iljar honum og vissi síðan aldrei hvað af honum varð.Sá prestr í iljar honum ok vissi síðan aldrei hvat af honum varð.Grettir kafaði undir fossinn og var það torvelt því að iða var mikil og varð hann allt til grunns að kafa áður en hann kæmist upp undir fossinn.Grettir kafaði undir fossinn ok var þat torvelt því at iða var mikil ok varð hann allt til grunns at kafa áðr en hann kǿmisk upp undir fossinn.Þar var forberg mikið og komst hann inn þar upp á.Þar var forberg mikit ok komsk hann inn þar upp á.Þar var hellir mikill undir fossinum og féll áin fram af berginu.Þar var hellir mikill undir fossinum ok fell áin fram af berginu.
Hann gekk þá inn í hellinn og var þar eldur mikill á bröndum.Hann gekk þá inn í hellinn ok var þar eldr mikill á bröndum.Grettir sá að þar lá jötunn ógurlega mikill.Grettir sá at þar lá jǫtunn ógurlega mikill.Hann var hræðilegur að sjá.Hann var hræðilegur at sjá.En er Grettir kom að honum hljóp jötunninn upp og greip flein einn og hjó til þess er kominn var því að bæði mátti höggva og leggja með því.En er Grettir kom at honum hljóp jǫtunninn upp ok greip flein einn ok hjó til þess er kominn var því at bǽði mátti hǫggva ok leggja með því.Tréskaft var í.Tréskaft var í.Það kölluðu menn þá heftisax er þann veg var gert.Þat kǫlluðu menn þá heftisax er þann veg var gert.Grettir hjó á móti með saxinu og kom á skaftið svo að í sundur tók.Grettir hjó á móti með saxinu ok kom á skaftit svá at í sundr tók.Jötunninn vildi þá seilast á bak sér aftur til sverðs er þar hékk í hellinum.Jǫtunninn vildi þá seilast á bak sér aftr til sverðs er þar hekk í hellinum.Í því hjó Grettir framan á brjóstið svo að nálega tók af alla bringspalina og kviðinn svo að iðrin steyptust úr honum ofan í ána og keyrði þau ofan eftir ánni.Í því hjó Grettir framan á brjóstit svá at nálega tók af alla bringspalina ok kviðinn svá at iðrin steyptust ór honum ofan í ána ok keyrði þau ofan eftir ánni.
Og er prestur sat við festina sá hann að slyðrur nokkurar rak ofan eftir strengnum, blóðugar allar.Ok er prestr sat við festina sá hann at slyðrur nokkurar rak ofan eftir strenginum, blóðugar allar.Hann varð þá laus á velli og þóttist nú vita að Grettir mundi dauður vera.Hann varð þá laus á velli ok þóttist nú vita at Grettir myndi dauðr vera.Hljóp hann þá frá festarhaldinu og fór heim.Hljóp hann þá frá festarhaldinu ok fór heim.Var þá komið að kveldi og sagði víslega að Grettir væri dauður og sagði að mikill skaði væri eftir þvílíkan mann.Var þá komit at kveldi ok sagði víslega at Grettir vǽri dauðr ok sagði at mikill skaði vǽri eftir þvílíkan mann.
Nú er frá Gretti að segja.Nú er frá Gretti at segja.Hann lét skammt höggva í milli þar til er jötunninn dó.Hann lét skammt hǫggva í milli þar til er jǫtunninn dó.Gekk Grettir þá innar eftir hellinum.Gekk Grettir þá innar eftir hellinum.Hann kveikti ljós og kannaði hellinn.Hann kveikti ljós ok kannaði hellinn.Ekki er frá því sagt hversu mikið fé hann fékk í hellinum en það ætla menn að verið hafi mikið.Ekki er frá því sagt hversu mikit fé hann fekk í hellinum en þat ǽtla menn at verit hafi mikit.Dvaldist honum þar fram á nóttina.Dvalðisk honum þar fram á nóttina.Hann fann þar tveggja manna bein og bar þau í belg einn.Hann fann þar tveggja manna bein ok bar þau í belg einn.Leitaði hann þá úr hellinum og lagðist til festarinnar og hristi hana og ætlaði að prestur mundi þar vera.Leitaði hann þá ór hellinum ok lagðisk til festarinnar ok hristi hana ok ǽtlaði at prestr myndi þar vera.En er hann vissi að prestur var heim farinn varð hann þá að handstyrkja sig upp festina og komst hann svo upp á bjargið.En er hann vissi at prestr var heim farinn varð hann þá at handstyrkja sik upp festina ok komsk hann svá upp á bjargit.
Fór hann þá heim til Eyjardalsár og kom í forkirkju belgnum þeim sem beinin voru í og með rúnakefli því er vísur þessar voru forkunnlega vel á ristnar:Fór hann þá heim til Eyjardalsár ok kom í forkirkju belgnum þeim sem beinin váru í ok með rúnakefli því er vísur þessar váru forkunnlega vel á ristnar:
Og enn þessi:Ok enn þessi:
Þar sagði svo að Grettir hafi bein þessi úr hellinum haft.Þar sagði svá at Grettir hafi bein þessi ór hellinum haft.En er prestur kom til kirkju um morguninn fann hann keflið og það sem fylgdi og las rúnirnar.En er prestr kom til kirkju um morguninn fann hann keflit ok þat sem fylgði ok las rúnarnar.En Grettir hafði farið heim til Sandhauga.En Grettir hafði farit heim til Sandhauga.
Chapter 67
En þá er prestur fann Gretti spurði hann innilega eftir atburðum en hann sagði alla sögu um ferð sína og kvað prest ótrúlega hafa haldið festinni.En þá er prestr fann Gretti spurði hann innilega eftir atburðum en hann sagði alla sǫgu um ferð sína ok kvað prest ótrúlega hafa haldit festinni.Prestur lét það á sannast.Prestr lét þat á sannast.Þóttust menn það vita að þessar óvættir mundu valdið hafa mannahvörfum þar í dalnum.Þóttust menn þat vita at þessar óvættir mundu valdit hafa mannahvörfum þar í dalnum.Varð og aldrei mein af afturgöngum eða reimleikum þar í dalnum síðan.Varð ok aldrei mein af afturgöngum eða reimleikum þar í dalnum síðan.Þótti Grettir þar gert hafa mikla landhreinsan.Þótti Grettir þar gert hafa mikla landhreinsan.Prestur jarðaði bein þessi í kirkjugarði.Prestr jarðaði bein þessi í kirkjugarði.
Grettir var síðan á Sandhaugum um veturinn. og duldist þó fyrir alþýðu manna.Grettir var síðan á Sandhaugum um vetrinn. ok dulðisk þó fyrir alþýðu manna.En er Þórir í Garði hafði af pata nokkurn að Grettir væri í Bárðardal, þá setti hann menn til höfuðs honum.En er Þórir í Garði hafði af pata nokkurn at Grettir vǽri í Bárðardal, þá setti hann menn til hǫfuðs honum.Réðu menn honum þá að hann skyldi á burt leita og fór hann þá vestur.Réðu menn honum þá at hann skyldi á brott leita ok fór hann þá vestr.
En er hann kom á Möðruvöllu til Guðmundar hins ríka, beiddi hann þá Guðmund ásjá en hann kvað sér ekki hent við honum að taka " en sá einn er þér, " sagði Guðmundur, " að koma þér þar nokkur sem þú mættir vera óhræddur um líf þitt. "En er hann kom á Mǫðruvǫllu til Guðmundar ins ríka, beiddi hann þá Guðmund ásjá en hann kvað sér ekki hent við honum at taka " en sá einn er þér, " sagði Guðmundr, " at koma þér þar nokkurr sem þú mǽttir vera óhrǽddr um líf þitt. "
Grettir kvaðst eigi vita hvar það væri.Grettir kvazk eigi vita hvar þat vǽri.
Guðmundur mælti: " Ey sú liggur á Skagafirði er heitir Drangey.Guðmundr mǽlti: " Ey sú liggr á Skagafirði er heitir Drangey.Hún er svo gott vígi að hvergi má komast upp á hana nema stigar séu við látnir.Hon er svá gott vígi at hvergi má komast upp á hana nema stigar sé við látnir.Gætir þú þangað komist þá veit eg eigi þess manns von er þig sæki þangað með vopnum eða vélum ef þú gætir vel stigans. "Gǽtir þú þangat komist þá veit ek eigi þess manns ván er þik sǿki þangat með vopnum eða vélum ef þú gǽtir vel stigans. "
" Reynt skal þetta vera, " segir Grettir, " en svo gerist eg myrkfælinn að það má eg ekki til lífs vinna mér að vera einn saman. "" Reynt skal þetta vera, " segir Grettir, " en svá gerumk ek myrkfælinn at þat má ek ekki til lífs vinna mér at vera einn saman. "
Guðmundur mælti: " Vera má að svo sé en trú þú öngum svo vel að þú trúir eigi best sjálfum þér.Guðmundr mǽlti: " Vera má at svá sé en trú þú öngum svá vel at þú trúir eigi bezt sjálfum þér.En vandsénir eru margir. "En vandsénir eru margir. "
Grettir þakkaði honum heilræði.Grettir þakkaði honum heilrǽði.Fór hann þá burt af Möðruvöllum.Fór hann þá brott af Mǫðruvǫllum.
Hann létti ei fyrr en hann kom til Bjargs.Hann létti ei fyrr en hann kom til Bjargs.Móðir hans fagnaði honum vel og þau Illugi bæði.Móðir hans fagnaði honum vel ok þau Illugi bǽði.Dvaldist hann þar nokkurar nætur.Dvalðisk hann þar nokkurar nætur.Þar frétti hann víg Þorsteins Kuggasonar.Þar frétti hann víg Þorsteins Kuggasonar.Hafði það orðið um haustið áður en Grettir fór til Bárðardals.Hafði þat orðit um haustit áðr en Grettir fór til Bárðardals.Þótti honum nú taka mjög um að höggast.Þótti honum nú taka mjǫk um at hǫggast.
Reið Grettir þá suður Holtavörðuheiði og ætlaði að hefna Hallmundar ef hann hitti Grím.Reið Grettir þá suðr Holtavörðuheiði ok ǽtlaði at hefna Hallmundar ef hann hitti Grím.En er hann kom í Norðurárdal frétti hann að Grímur var fyrir tveimur vetrum eða þremur á burt þaðan sem fyrr var sagt.En er hann kom í Norðurárdal frétti hann at Grímr var fyrir tveimur vetrum eða þremur á brott þaðan sem fyrr var sagt.En því hafði Grettir svo seint spurt þessi tíðindi að hann fór huldu höfði þá tvo vetur og þann hinn þriðja sem hann var í Þórisdal og hafði öngva menn fundið þá er honum vildu nokkurar fréttir segja.En því hafði Grettir svá seint spurt þessi tíðendi at hann fór huldu hǫfði þá tvá vetr ok þann inn þriðja sem hann var í Þórisdal ok hafði öngva menn fundit þá er honum vildu nokkurar fréttir segja.
Sneri hann þá til Breiðafjarðardala og sætti þeim mönnum er fóru yfir Brattabrekku.Sneri hann þá til Breiðafjarðardala ok sǽtti þeim mǫnnum er fóru yfir Brattabrekku.Lét hann þá enn sópa greipur um eignir smábænda.Lét hann þá enn sópa greipur um eignir smábænda.Það var um hásumarsskeið.Þat var um hásumarsskeið.
Þetta sumar er á leið fæddi Steinvör að Sandhaugum sveinbarn og hét Skeggi.Þetta sumar er á leið fǿddi Steinvǫr at Sandhaugum sveinbarn ok hét Skeggi.Hann var fyrst kenndur Kjartani syni Steins prests að Eyjardalsá.Hann var fyrst kenndr Kjartani syni Steins prests at Eyjardalsá.Skeggi var ólíkur öðrum systkinum sínum fyrir sakir afls og vaxtar.Skeggi var ólíkr ǫðrum systkinum sínum fyrir sakir afls ok vaxtar.En þá er hann var fimmtán vetra var hann sterkastur norður þar og var þá eignaður Gretti.En þá er hann var fimmtán vetra var hann sterkastr norðr þar ok var þá eignaðr Gretti.Hugðu menn að hann mundi afbragðsmaður verða en hann andaðist sextán vetra og er engi saga af honum.Hugðu menn at hann myndi afbragðsmaðr verða en hann andaðisk sextán vetra ok er engi saga af honum.
Chapter 68
Eftir víg Þorsteins Kuggasonar lagði Snorri goði fæð mikla á þá Þórodd son sinn og Sám son Barkar hins digra, en það er ei greint hvað þeir höfðu helst til saka utan það að þeir hafi eigi viljað gera eitthvert stórvirki það er Snorri lagði fyrir þá.Eftir víg Þorsteins Kuggasonar lagði Snorri goði fǽð mikla á þá Þórodd son sinn ok Sám son Barkar ins digra, en þat er ei greint hvat þeir hǫfðu helzt til saka útan þat at þeir hafi eigi viljat gera eitthvert stórvirki þat er Snorri lagði fyrir þá.Og því rak Snorri goði Þórodd burt frá sér og bað hann eigi fyrr aftur koma en hann hefði drepið einnhvern skógarmann og svo varð að vera.Ok því rak Snorri goði Þórodd brott frá sér ok bað hann eigi fyrr aftr koma en hann hefði drepit einnhvern skógarmann ok svá varð at vera.Fór Þóroddur þá yfir til Dala.Fór Þóroddr þá yfir til Dala.
Þá bjó á Breiðabólstað í Sökkólfsdal ekkja sú er Geirlaug hét.Þá bjó á Breiðabólstað í Sökkólfsdal ekkja sú er Geirlaug hét.Hún hélt smalamann þann sem sekur var orðinn um áverkamál.Hon helt smalamann þann sem sekr var orðinn um áverkamál.Hann var frumvaxta piltungur.Hann var frumvaxta piltungur.Það frétti Þóroddur Snorrason og reið á Breiðabólstað.Þat frétti Þóroddr Snorrason ok reið á Breiðabólstað.Hann spurði hvar smalamaður væri.Hann spurði hvar smalamaðr vǽri.
Húsfreyja kvað hann vera hjá fé " eða hvað viltu honum? "Húsfreyja kvað hann vera hjá fé " eða hvat vill honum? "
" Eg skal hafa líf hans, " segir Þóroddur, " því að hann er sekur skógarmaður. "" Ek skal hafa líf hans, " segir Þóroddr, " því at hann er sekr skógarmaðr. "
Hún svarar: " Það er þér engi frami að drepa hann, veslinginn, slíkur ofurgarpur sem þú þykist vera.Hon svarar: " Þat er þér engi frami at drepa hann, veslinginn, slíkr ofurgarpur sem þú þykisk vera.Mun eg vísa þér til meira þrekvirkis ef þér er mikill hugur á að reyna þig. "Mun ek vísa þér til meira þrekvirkis ef þér er mikill hugr á at reyna þik. "
" Hvert er það? " segir hann." Hvert er þat? " segir hann.
Hún svarar: " Hér upp í fjallinu liggur Grettir Ásmundarson.Hon svarar: " Hér upp í fjallinu liggr Grettir Ásmundarson.Fást þú við hann.Fást þú við hann.Það er meir við þitt hæfi. "Þat er meir við þitt hǿfi. "
Þóroddur tók vel máli þessu " og skal svo vera. "Þóroddr tók vel máli þessu " ok skal svá vera. "
Keyrði hann þá hestinn sporum og reið upp eftir dalnum.Keyrði hann þá hestinn sporum ok reið upp eftir dalnum.Og er hann kom á hæðirnar fyrir neðan Austurá sá hann hvar var ljósbleikur hestur með söðli.Ok er hann kom á hǽðirnar fyrir neðan Austurá sá hann hvar var ljósbleikr hestr með sǫðli.Hann sá þar og mikinn mann með vopnum og sneri þegar til móts við hann.Hann sá þar ok mikinn mann með vopnum ok sneri þegar til móts við hann.Grettir heilsaði honum og spurði hver hann væri.Grettir heilsaði honum ok spurði hver hann vǽri.
Þóroddur nefndi sig og mælti: " Hví spyrð þú mig eigi heldur að erindum mínum en nafni? "Þóroddr nefndi sik ok mǽlti: " Hví spyrr þú mik eigi heldr at erindum mínum en nafni? "
" Því, " sagði Grettir, " að þau ein munu vera að lítið mun til koma eða ertu son Snorra goða? "" Því, " sagði Grettir, " at þau ein munu vera at lítið mun til koma eða ert son Snorra goða? "
" Svo er og víst, " segir Þóroddur, " en þó skal nú reyna hvor okkar meira má. "" Svá er ok víst, " segir Þóroddr, " en þó skal nú reyna hvor okkar meira má. "
" Auðvitað er það, " sagði Grettir." Auðvitað er þat, " sagði Grettir." Eða hefir þú eigi frétt það að eg hefi orðið lítil heillaþúfa um að þreifa flestum mönnum? "" Eða hefir þú eigi frétt þat at ek hefi orðit lítil heillaþúfa um at þreifa flestum mǫnnum? "
" Veit eg það, " segir Þóroddur, " en þó skal nú nokkuð til voga " og brá sverði og sótti að Gretti með ákefð en hann hlífði sér með skildi en ekki bar hann vopn á Þórodd og fór svo um stund." Veit ek þat, " segir Þóroddr, " en þó skal nú nǫkkut til voga " ok brá sverði ok sótti at Gretti með ákefð en hann hlífði sér með skildi en ekki bar hann vápn á Þórodd ok fór svá um stund.Ekki varð hann sár.Ekki varð hann sár.
Grettir mælti þá: " Látum við af þessum leik því að öngan sigur muntu fá í okkrum viðskiptum. "Grettir mǽlti þá: " Látum við af þessum leik því at öngan sigr munt fá í okkrum viðskiptum. "
Þóroddur hjó þá sem tíðast.Þóroddr hjó þá sem tíðast.
Grettir leiddist við hann að fást.Grettir leidðisk við hann at fást.Þreif hann til Þórodds og setti hann niður hjá sér og mælti: " Alls á eg kosti við þig gera það sem eg vil og ekki hræðist eg að þú verðir mér að bana en hræðist eg hærukollinn Snorra goða föður þinn og ráð hans.Þreif hann til Þórodds ok setti hann niðr hjá sér ok mǽlti: " Alls á ek kosti við þik gera þat sem ek vil ok ekki hrǽðumk ek at þú verðir mér at bana en hrǽðumk ek hǽrukollinn Snorra goða fǫður þinn ok ráð hans.Þau hafa flestum á kné komið.Þau hafa flestum á kné komit.Og skyldir þú ætla þér það er þú gætir orkað.Ok skyldir þú ætla þér þat er þú gǽtir orkat.En ekki er það barnafæri að berjast við mig. "En ekki er þat barnafæri at berjast við mik. "
En er Þóroddur sá að hann kom öngu fram sefaðist hann heldur og skildu þeir við það.En er Þóroddr sá at hann kom öngu fram sefaðisk hann heldr ok skilðu þeir við þat.Reið Þóroddur heim í Tungu og sagði föður sínum sameign þeirra Grettis.Reið Þóroddr heim í Tungu ok sagði fǫður sínum sameign þeira Grettis.
Snorri goði brosti að og mælti: " Margur er dulinn að sér og varð ykkar mikill mannamunur.Snorri goði brosti at ok mǽlti: " Margr er dulinn at sér ok varð ykkar mikill mannamunr.Þú hjóst upp á hann en hann mátti gera við þig hvað er hann vildi.Þú hjóst upp á hann en hann mátti gera við þik hvat er hann vildi.En þó gerði Grettir viturlega er hann drap þig eigi því að eg mundi eigi nennt hafa að þín væri óhefnt.En þó gerði Grettir viturlega er hann drap þik eigi því at ek munda eigi nennt hafa at þín vǽri óhefnt.Skal eg heldur leggja honum til liðs ef eg verð við staddur hans mál. "Skal ek heldr leggja honum til liðs ef ek verð við staddr hans mál. "
Fannst það mjög að Snorra að honum þótti Grettir vel hafa gert við Þórodd og var jafnan vin hans síðan í tillögum sínum.Fannsk þat mjǫk at Snorra at honum þótti Grettir vel hafa gert við Þórodd ok var jafnan vinr hans síðan í tillǫgum sínum.
Chapter 69
Grettir reið norður til Bjargs litlu síðar en þeir Þóroddur skildu og duldist þar enn um stundar sakir.Grettir reið norðr til Bjargs litlu síðar en þeir Þóroddr skilðu ok dulðisk þar enn um stundar sakir.Þá gerðist svo mikið bragð að myrkfælni hans að hann þorði hvergi að fara þegar er rökkva tók.Þá gerðisk svá mikit bragð at myrkfælni hans at hann þorði hvergi at fara þegar er rökkva tók.Móðir hans bauð honum þar að vera en kvaðst þó sjá að það mundi honum eigi duga fyrir þann skuld að hann átti sökótt um allt landið.Móðir hans bauð honum þar at vera en kvazk þó sjá at þat myndi honum eigi duga fyrir þann skuld at hann átti sǫkott um allt landit.
Grettir kvað hana öngvar ónáðir af sér skyldu hafa " en eigi mun eg það lengur til lífs mér vinna, " segir hann, " að vera einn saman. "Grettir kvað hana öngvar ónáðir af sér skyldi hafa " en eigi mun ek þat lengr til lífs mér vinna, " segir hann, " at vera einn saman. "
Illugi bróðir hans var þá fimmtán vetra gamall og allra manna gervilegastur.Illugi bróðir hans var þá fimmtán vetra gamall ok allra manna gervilegastr.Hann var hjá viðtali þeirra.Hann var hjá viðtali þeira.Grettir sagði móður sinni hvað Guðmundur hinn ríki hafði ráðið honum og lést mundu leita ef kostur væri að komast í Drangey en þó kvaðst hann eigi þar vera mega nema hann fengi einnhvern dygðarmann að vera hjá sér.Grettir sagði móður sinni hvat Guðmundr inn ríki hafði ráðit honum ok lézk mundu leita ef kostr vǽri at komast í Drangey en þó kvazk hann eigi þar vera mega nema hann fengi einnhvern dygðarmann at vera hjá sér.
Þá mælti Illugi: " Eg mun fara með þér bróðir en eigi veit eg að þér sé fylgd í mér utan það að trúr mun eg þér vera og eigi renna frá þér meðan þú stendur uppi og gerr veit eg hvað um þig líður ef eg fylgi þér. "Þá mǽlti Illugi: " Ek mun fara með þér bróðir en eigi veit ek at þér sé fylgd í mér útan þat at trúr mun ek þér vera ok eigi renna frá þér meðan þú stendr uppi ok gerr veit ek hvat um þik líðr ef ek fylga þér. "
Grettir svarar: " Þú ert svo manna að mér er mest gleði að og ef móður minni væri ei í móti skapi vildi eg gjarna að þú færir með mér. "Grettir svarar: " Þú ert svá manna at mér er mest gleði at ok ef móður minni vǽri ei í móti skapi vilda ek gjarna at þú fǿrir með mér. "
Ásdís mælti þá: " Er svo nú komið að eg sé að tvennum vandræðum gegnir.Ásdís mǽlti þá: " Er svá nú komit at ek sé at tvennum vandrǽðum gegnir.Eg þykist ekki Illuga missa mega en eg veit að svo mikil atkvæði eru að um hagi Grettis að hann verður eitthvert úr að ráða.Ek þykist ekki Illuga missa mega en ek veit at svá mikil atkvǽði eru at um hagi Grettis at hann verðr eitthvert ór at ráða.En þó að mér þyki mikið fyrir að sjá á bak ykkur báðum sonum mínum þá vil eg það þó til vinna ef Grettir væri þá nær en áður. "En þó at mér þyki mikit fyrir at sjá á bak ykkr báðum sonum mínum þá vil ek þat þó til vinna ef Grettir vǽri þá nǽr en áðr. "
Illugi varð glaður við þetta því að hann hugði gott til að fara með Gretti.Illugi varð glaðr við þetta því at hann hugði gott til at fara með Gretti.Hún fékk þeim lausafé mikið.Hon fekk þeim lausafé mikit.Bjuggust þeir þá til ferðar.Bjuggusk þeir þá til ferðar.
Leiddi Ásdís þá frá garði og áður en þau skildu mælti hún svo: " Nú farið þið þar synir mínir tveir og mun ykkur samdauði verða tregast og má enginn renna undan því sem honum er skapað.Leiddi Ásdís þá frá garði ok áðr en þau skilðu mǽlti hon svá: " Nú farið þit þar synir mínir tveir ok mun ykkr samdauði verða tregast ok má enginn renna undan því sem honum er skapat.Mun eg hvorigan ykkarn sjá sinni síðan.Mun ek hvorigan ykkarn sjá sinni síðan.Látið nú eitt yfir ykkur ganga.Látið nú eitt yfir ykkr ganga.En eigi veit eg hverja heill þið sækið þangað í Drangey en þar munuð þið beinin bera og margir munu þar fyrirmuna ykkur þarvistar.En eigi veit ek hverja heill þit sǿkið þangat í Drangey en þar munuð þit beinin bera ok margir munu þar fyrirmuna ykkr þarvistar.Sjáið þið vel fyrir svikum.Sjáið þit vel fyrir svikum.En vopnbitnir munuð þið verða.En vopnbitnir munuð þit verða.En undarlega hafa mér draumar gengið.En undarlega hafa mér draumar gengit.Gæt ykkar vel við gerningum.Gǽt ykkar vel við gerningum.Fátt er rammara en forneskjan. "Fátt er rammara en forneskjan. "
En er hún hafði þetta mælt grét hún mjög.En er hon hafði þetta mǽlt grét hon mjǫk.
Þá mælti Grettir: " Grát þú eigi móðir.Þá mǽlti Grettir: " Grát þú eigi móðir.Það skal sagt að þú hafir sonu átt en eigi dætur ef við erum með vopnum sóttir.Þat skal sagt at þú hafir sonu átt en eigi dǿtr ef við erum með vopnum sóttir.Og lif vel og heil. "Ok lif vel ok heil. "
Eftir það skildu þau.Eftir þat skilðu þau.
Þeir fóru nú norður um sveitir og hittu frændur sína.Þeir fóru nú norðr um sveitir ok hittu frǽndr sína.Dvöldust svo á haust fram til vetrar.Dvǫlðusk svá á haust fram til vetrar.Þá sneru þeir til Skagafjarðar og fóru norður Vatnsskarð og svo til Reykjaskarðs og svo ofan Sæmundarhlíð og svo á Langholt.Þá sneru þeir til Skagafjarðar ok fóru norðr Vatnsskarð ok svá til Reykjaskarðs ok svá ofan Sǽmundarhlíð ok svá á Langholt.Þeir komu til Glaumbæjar að áliðnum degi.Þeir kómu til Glaumbæjar at áliðnum degi.Grettir hafði kastað hetti sínum á öxl sér.Grettir hafði kastat hetti sínum á ǫxl sér.Svo gekk hann jafnan úti hvort sem var betra eða verra.Svá gekk hann jafnan úti hvárt sem var betra eða verra.
Þaðan fóru þeir og er þeir komu skammt á veg kom maður til móts við þá, höfuðmikill, hár og mjór og illa klæddur.Þaðan fóru þeir ok er þeir kómu skammt á veg kom maðr til móts við þá, höfuðmikill, hár ok mjór ok illa klǽddr.Hann heilsaði þeim og spurðu hvorir aðra að nafni.Hann heilsaði þeim ok spurðu hvorir aðra at nafni.Þeir sögðu til sín en hann nefndist Þorbjörn.Þeir sǫgðu til sín en hann nefndisk Þorbjǫrn.Hann var einhleypur maður og nennti ekki að vinna og skrumaði mikið og var hent að honum gaman mikið eða dáruskapur af sumum mönnum.Hann var einhleypr maðr ok nennti ekki at vinna ok skrumaði mikit ok var hent at honum gaman mikit eða dáruskapur af sumum mǫnnum.Hann gerði sér við þá dælt og sagði mart ofan úr héraði frá byggðarlagsmönnum.Hann gerði sér við þá dǽlt ok sagði margt ofan ór héraði frá byggðarlagsmönnum.Gretti þótti gaman mikið að honum.Gretti þótti gaman mikit at honum.
Hann spurði hvort þeir þættust ekki þurfa þess manns er starfaði fyrir þeim " vildi eg gjarna fara með ykkur, " segir hann.Hann spurði hvárt þeir þættust ekki þurfa þess manns er starfaði fyrir þeim " vildi ek gjarna fara með ykkr, " segir hann.
Svo fékk hann um talað að þeir létu hann fylgja sér.Svá fekk hann um talat at þeir létu hann fylgja sér.Var fjúkanda mjög og kalt.Var fjúkanda mjǫk ok kalt.En með því að þessi maður var umfangsmikill og hinn mesti gárungur átti hann kenningarnafn og var kallaður glaumur.En með því at þessi maðr var umfangsmikill ok inn mesti gárungur átti hann kenningarnafn ok var kallaðr glaumr.
" Mikið fannst þeim í Glaumbæ er þú gekkst þar heim hettulaus í því illviðri, " sagði Glaumur, " hvort þú mundir því hraustari sem þú varst ókulvísari." Mikit fannsk þeim í Glaumbæ er þú gekkt þar heim hettulaus í því illviðri, " sagði Glaumr, " hvárt þú myndir því hraustari sem þú vart ókulvísari.En hér voru bóndasynir tveir, afburðarmenn allmiklir, og kvaddi sauðamaður þá til fjár með sér og þóttust varla geta klætt sig fyrir kulda. "En hér váru bóndasynir tveir, afburðarmenn allmiklir, ok kvaddi sauðamaðr þá til fjár með sér ok þóttust varla geta klǽtt sik fyrir kulda. "
Grettir sá einn ungan mann inn í dyrum og dró þar á sig vöttur sína en annar gekk á milli fjóss og haugs " og mun eg hvorigan þeirra hræðast. "Grettir sá einn ungan mann inn í dyrum ok dró þar á sik vöttur sína en annarr gekk á milli fjóss ok haugs " ok mun ek hvorigan þeira hrǽðast. "
Eftir það fóru þeir ofan til Reyniness og voru þar um nóttina.Eftir þat fóru þeir ofan til Reyniness ok váru þar um nóttina.Þaðan fóru þeir út á ströndina til þess bæjar er að Reykjum hét.Þaðan fóru þeir út á strǫndina til þess bǿjar er at Reykjum hét.Þar bjó sá maður er Þorvaldur hét og var góður bóndi.Þar bjó sá maðr er Þorvaldr hét ok var góðr bóndi.Bað Grettir hann ásjá og sagði honum fyrirætlan sína að hann vildi komast út í Drangey.Bað Grettir hann ásjá ok sagði honum fyrirætlan sína at hann vildi komast út í Drangey.Bóndi sagði að Skagfirðingum mundi það þykja engi vinsending og taldist undan.Bóndi sagði at Skagfirðingum myndi þat þykkja engi vinsending ok talðisk undan.Grettir tók þá fésjóð er móðir hans hafði gefið honum og fékk bónda.Grettir tók þann fésjóð er móðir hans hafði gefit honum ok fekk bónda.Hann varð léttbrýnn við féið og fékk til húskarla sína þá að flytja þá um nóttina í tunglsljósi.Hann varð léttbrýnn við féit ok fekk til húskarla sinna þá at flytja þá um nóttina í tunglsljósi.Frá Reykjum er skemmst til eyjarinnar og er það vika sjós.Frá Reykjum er skemmst til eyjarinnar ok er þat vika sǽvar.
En er þeir komu í eyna þótti Gretti þar gott um að litast því að hún var grasi vaxin en sjábrött svo að hvergi mátti upp á komast nema þar sem stigarnir voru við látnir og ef upp var dreginn hinn efri stiginn þá var það einskis manns færleikur að komast á eyna.En er þeir kómu í eyna þótti Gretti þar gott um at litast því at hon var grasi vaxin en sjábrött svá at hvergi mátti upp á komast nema þar sem stigarnir váru við látnir ok ef upp var dreginn inn efri stiginn þá var þat einskis manns fǿrleikur at komast á eyna.Þar var þá og fuglberg mikið á sumrum.Þar var þá ok fuglberg mikit á sumrum.Þar var þá átta tigir sauða í eynni er bændur áttu.Þar var þá átta tigir sauða í eyjunni er bǿndr áttu.Það voru mest hrútar og ær er þeir ætluðu til skurðar.Þat váru mest hrútar ok ǽr er þeir ǽtluðu til skurðar.Settist Grettir þar nú kyrrt.Settisk Grettir þar nú kyrrt.Þá hafði hann fimmtán vetur eða sextán í sekt verið að því sem Sturla Þórðarson hefir sagt.Þá hafði hann fimmtán vetr eða sextán í sekt verit at því sem Sturla Þórðarson hefir sagt.
Chapter 70
Þá er Grettir kom í Drangey voru þessir héraðshöfðingjar í Skagafirði.Þá er Grettir kom í Drangey váru þessir héraðshöfðingjar í Skagafirði.
Hjalti bjó að Hofi í Hjaltadal, son Þórðar Hjaltasonar, Þórðarsonar skálps.Hjalti bjó at Hofi í Hjaltadal, son Þórðar Hjaltasonar, Þórðarsonar skálps.Hjalti var höfðingi og göfugmenni mikið og vinsæll.Hjalti var hǫfðingi ok göfugmenni mikit ok vinsǽll.Þorbjörn öngull hét bróðir hans.Þorbjǫrn öngull hét bróðir hans.Hann var mikill maður og sterkur og harðfengur og ódæll.Hann var mikill maðr ok sterkr ok harðfengr ok ódǽll.Þórður faðir þeirra hafði kvongast í elli sinni og var sú kona ekki móðir þeirra bræðra.Þórðr faðir þeira hafði kvongast í elli sinni ok var sú kona ekki móðir þeira brǿðra.Hún var illa til stjúpbarna sinna og verst til Þorbjarnar því að hann var illfengur og ófyrirleitinn.Hon var illa til stjúpbarna sinna ok verst til Þorbjarnar því at hann var illfengr ok ófyrirleitinn.
Það var eitt sinn að Þorbjörn öngull sat að tafli.Þat var eitt sinn at Þorbjǫrn öngull sat at tafli.Þá gekk stjúpmóðir hans hjá og sá að hann tefldi hnettafl.Þá gekk stjúpmóðir hans hjá ok sá at hann teflði hnettafl.Það var stórt halatafl.Þat var stórt halatafl.Henni þótti hann óþrifinn og kastaði að honum nokkurum orðum en hann svarar illa.Henni þótti hann óþrifinn ok kastaði at honum nokkurum orðum en hann svarar illa.Hún greip þá upp töflina og setti halann á kinnbein Þorbirni og hljóp af í augað svo að úti lá á kinninni.Hon greip þá upp töflina ok setti halann á kinnbein Þorbirni ok hljóp af í augat svá at úti lá á kinninni.Hann hljóp upp og þreif til hennar óþyrmilega svo að hún lagðist í rekkju af og af því dó hún síðan og sögðu menn að hún hefði verið ólétt.Hann hljóp upp ok þreif til hennar óþyrmilega svá at hon lagðisk í rekkju af ok af því dó hon síðan ok sǫgðu menn at hon hefði verit ólétt.Síðan varð hann mesti óeirðarmaður.Síðan varð hann mesti óeirðarmaðr.Tók hann þá við fé sínu og bjó fyrst í Viðvík.Tók hann þá við fé sínu ok bjó fyrst í Viðvík.
Halldór Þorgeirsson, Þórðarsonar frá Höfða, bjó að Hofi á Höfðaströnd.Halldór Þorgeirsson, Þórðarsonar frá Hǫfða, bjó at Hofi á Höfðaströnd.Hann átti Þórdísi Þórðardóttur systur þeirra bræðra Hjalta og Þorbjarnar önguls.Hann átti Þórdísi Þórðardóttur systur þeira brǿðra Hjalta ok Þorbjarnar önguls.Halldór var gildur bóndi og ríkur að fé.Halldór var gildr bóndi ok ríkr at fé.
Björn hét maður er bjó í Haganesi í Fljótum.Bjǫrn hét maðr er bjó í Haganesi í Fljótum.Hann var vinur Halldórs að Hofi.Hann var vinr Halldórs at Hofi.Þessir veittust að hverju máli.Þessir veittust at hverju máli.
Tungu-Steinn hét maður er bjó á Steinsstöðum.Tungu-Steinn hét maðr er bjó á Steinsstǫðum.Hann var Bjarnarson, Ófeigssonar þunnskeggs, Kráku-Hreiðarssonar, sonar þess er Eiríkur í Goðdölum gaf tunguna niður frá Skálamýri.Hann var Bjarnarson, Ófeigssonar þunnskeggs, Kráku-Hreiðarssonar, sonar þess er Eiríkr í Goðdölum gaf tunguna niðr frá Skálamýri.Steinn var frægur maður.Steinn var frǽgr maðr.
Eiríkur hét maður son Hólmgöngu-Starra Eiríkssonar úr Goðdölum, Hróaldssonar, Geirmundarsonar örðigskeggja.Eiríkr hét maðr son Hólmgöngu-Starra Eiríkssonar ór Goðdölum, Hróaldssonar, Geirmundarsonar örðigskeggja.Hann bjó að Hofi í Goðdölum.Hann bjó at Hofi í Goðdölum.Þessir voru allir virðingamenn miklir.Þessir váru allir virðingamenn miklir.
Bræður tveir bjuggu þar sem heitir að Breiðá í Sléttahlíð og hét Þórður hvortveggi.Brǿðr tveir bjuggu þar sem heitir at Breiðá í Sléttahlíð ok hét Þórðr hvárrtveggi.Þeir voru rammir að afli og þó gæfir menn.Þeir váru rammir at afli ok þó gǽfir menn.Þeir áttu allir part í Drangey.Þeir áttu allir part í Drangey.Svo segja menn að eigi ættu færri menn í eynni en tuttugu og vildi engi sinn part öðrum selja.Svá segja menn at eigi ǽtti færri menn í eyjunni en tuttugu ok vildi engi sinn part ǫðrum selja.Þórðarsynir áttu mest í, því að þeir voru ríkastir.Þórðarsynir áttu mest í, því at þeir váru ríkastir.