Bókastaðir

Þórir í Garði spyrr nú, hvar Grettir er niðr kominn ok vildi setja til eitthvert ráð, at hann yrði drepinn. Maðr hét Þórir rauðskeggr, hann var manna gildastr ok vígamaðr mikill, ok fyrir þat var hann sekr gǫrr um allt landit. Þórir í Garði sendi honum orð. Ok er þeir funduz, beiddi hann Rauðskegg fara sendiferð sína ok drepa Gretti enn sterka. Rauðskeggr kvað þat eigi auðveldaverk; sagði, at Grettir var vitr maðr ok varr um sik.

Þórir bað hann til ráða, "ok er slíkt drengiligt svá rǫskum manni, sem þú ert; en ek skal koma þér ór sekð ok þar með gefa þér nógt fé."

Við þessu ráði tók Rauðskeggr. Sagði Þórir honum, hversu hann skyldi at fara at vinna Gretti. Eptir þat fór Rauðskeggr fyrir austan land, þvíat honum þótti gruna mega síðr um ferðir sínar. Hann kom á Arnarvatnsheiði, þá er Grettir hafði verit þar einn vetr. En er Grettir ok Rauðskeggr funduz, beiddi hann Gretti viðtǫku.

Hann svarar: "Eigi kann ek at láta fleiri svá opt leika at mér, sem sá, er hér kom í fyrra haust ok lét allskjalkœnliga, en þegar hann hafði hér verit lítla hríð, sat hann um líf mitt. Nú mun ek eigi á þat hætta optar at taka við skógarmǫnnum."

Þórir svarar: "Full várkunn þykki mér þér á vera, þóat þú trúir illa skógarmǫnnum. En heyrt muntu mín hafa getit um vígaferli ok ójafnað, en aldri um slíkt dáðleysi at svíkja lánardróttin minn. Nú er því illt illum at vera, at margr ætlar þar annan eptir vera. Munda ek ok eigi hafa hingat farit, ef ek ætta betra kosti. En eigi þykki mér vit upp gefnir, ef vit veitumz at. Nú máttu hætta á við mik fyrst, hversu þér gez at mér; lát mik þá fara á brott, ef þú finnr ódygð með mér."

Grettir svarar: "Hætta má ek enn á við þik; en vit þat fyrir víst, ef ek gruna um svik við þik, þá verðr þat þinn bani."

Þórir bað hann svá gera. Eptir þat tók Grettir við honum, ok fann hann þat, at hann mundi hafa tveggja manna megin, til hvers sem hann gekk. Var hann búinn til hvers sem Grettir vildi senda hann. Til enskis þurfti Grettir at víkjaz, ok aldri hafði honum þótt ævi sín jafngóð, síðan hann kom í útlegð; en þó var hann svá varr um sik, at aldri sá Þórir fœri á honum. Þórir rauðskeggr var tvá vetr hjá Gretti á heiðinni. Tók honum nú at leiðaz á heiðinni at vera. Hugsar nú um, hvert ráð hann skal gera, þat sem Grettir sæi eigi við. Eina nótt um várit kom á stormviðri mikit, er þeir váru í svefni. Grettir vaknaði ok spurði, hvar bátr þeira væri. Þórir spratt upp ok hljóp til bátsins ok braut hann allan í sundr ok kastaði ýmsa vega brotunum, ok var því líkt, sem veðrit hefði fleygt. Eptir þat gekk hann inn í skálann ok mælti hátt: "Eigi hefir nú vel til tekiz, vinr minn!" sagði hann, "at bátr okkarr er allr brotinn í sundr, en netin liggja langt úti í vatninu."

"Sœk þú þau þá," sagði Grettir, "þvíat mér þykkir þér sjálfrátt verit hafa, er bátrinn er brotinn."

Þórir svarar: "Þat er svá í atgervi, at mér er minst hent, er sund er; en flest annat þykkjumz ek reyna mega við hvern annan óbreyttan mann. Máttu þat vita, at ek hefi eigi þér starf ætlat, síðan ek kom til þín. Munda ek eigi biðja þessa, ef ek væra til fœrr at gera."

Grettir stóð upp ok tók vápn sín ok gekk til vatnsins. Þar var svá við vaxit, at nes gekk fram í vatnit, en víkrhvarf mikit var ǫðru megin nessins. Vatnit var djúpt at landinu.

Grettir mælti: "Leggz út eptir netjunum ok lát mik sjá, hversu fœrr maðr þú ert."

"Sagða ek þér áðan," sagði Þórir, "at ek em ekki syndr; ok eigi veit ek, hvar nú er garpskapr þinn ok áræði."

"Ná má ek netjunum," sagði Grettir, "en svík þú mik ekki, er ek trúi þér."

Þórir svarar: "Ætla þú mér eigi slíka svívirðing ok dáðleysi."

Grettir mælti: "Þú munt sjálfr gefa þér raun, hverr þú ert."

Síðan kastaði hann klæðunum ok vápnunum ok lagðiz eptir netjunum. Sveipar hann þeim saman ok ferr at landi ok kastar þeim upp á bakkann. Ok er hann ætlaði á land at ganga, þá greip Þórir saxit ok brá skjótt. Hann hljóp þá skjótt á móti Gretti, er hann sté upp á bakkann, ok hjó til hans. Grettir kastaði sér á bak aptr ofan í vatnit ok sǫkk sem steinn. Þórir horfði út á vatnit ok ætlaði at verja landit, ef hann kœmi upp. Kafaði Grettir nú sem næst bakkanum, svá at Þórir mátti ekki sjá hann, þar til sem hann kom í víkina at baki honum, ok gekk þar á land. Við þessu gat Þórir eigi sét; fann hann eigi fyrr en Grettir tók hann upp yfir hǫfuð sér ok fœrði niðr svá hart, at saxit hraut ór hendi honum, ok fekk Grettir tekit þat ok hafði ekki orða við hann ok hjó þegar hǫfuð af honum, ok lauk svá hans ævi. Eptir þat vildi Grettir aldri við skógarmǫnnum taka, en þó mátti hann varla einn saman vera.

Á alþingi frétti Þórir ór Garði dráp Þóris rauðskeggs. Þóttiz hann nú sjá, at eigi var auðvelt við at eiga.

Tók hann þá þat ráðs, at hann reið vestr yfir heiðar enar neðri af þinginu ok hafði nær átta tigu manna ok ætlaði at fara at taka Gretti af lífi. En er Grímr Þórhallsson vissi þat, þá gerði hann Gretti orð ok bað hann vera varan um sik. Grettir hugði jafnan at mannaferðum. Þat var einn dag, at hann sá margra manna reið, ok stefndu til bygða hans. Hljóp hann þá í hamraskarð eitt ok vildi eigi renna, þvíat hann sá eigi liðit allt. Í því kom Þórir at með allt liðit ok bað þá nú ganga í milli bols ok hǫfuðs á Gretti, ok kvað lítit mundu fyrir illmennit leggjaz.

Grettir svarar: "Eigi er sopit, þóat í ausuna sé komit; hafi þér ok langt til sóttar, ok munu nǫkkurir fá leiksmark, áðr en vér skiljum."

Þórir eggjaði menn mjǫk til atsóknar. Hamraskarðit var mjótt, svá at hann gat vel varit ǫðru megu; en þat undraðiz hann, at aldri var at baki honum gengit, svá honum yrði mein at því. Fellu þá menn af Þóri, en sumir urðu sárir, en þeir gátu ekki at gǫrt.

Þá mælti Þórir: "Þat hef ek spurt," sagði hann, "at Grettir væri afbragðsmaðr fyrir hreysti sakir ok hugar, en þat vissa ek aldri, at hann væri svá fjǫlkunnigr, sem nú sé ek, þvíat þar falla hálfu fleiri, sem hann horfir bakinu við. Nú sé ek, at hér er við trǫll at eiga en ekki við menn."

Biðr hann þá frá hverfa; ok svá var gǫrt. Grettir undraðiz, hví svá mátti verða, en þó var hann ákafliga móðr. Þórir sneri á brott ok hans menn ok riðu norðr á sveitir.

Þótti mǫnnum þeira ferð en sneypiligasta. Hafði Þórir látit átján menn, en margir sárir.

Grettir veik nú upp í skarðit ok fann þar mann mikinn vexti. Hann sat upp við hamarinn ok var sárr mjǫk. Grettir spurði hann at nafni, en hann sagðiz Hallmundr heita; "en þat má ek segja þér til kenningar, at þér þótta ek fast taka í taumana á Kili um sumarit, er vit fundumz; þykkjumz ek nú þat hafa launat þér." "Þat er víst," sagði Grettir, "at mér þykkir þú hafa sýnt mér mikinn drengskap, hvenær sem ek get þat launat þér."

Hallmundr sagði: "Þat vil ek nú, at þú komir til heimkynna minna, þvíat þér mun langt þykkja hér á heiðinni."

Grettir kvez þat gjarnan vildu. Nú fóru þeir báðir samt suðr undir Balljǫkull. Þar átti Hallmundr helli stóran ok dóttur gilda vexti ok skǫrugliga. Þau gerðu vel við Gretti, ok grœddi hon þá báða. Þar dvalðiz Grettir lengi um sumarit. Hann kvað flokk um Hallmund, ok er þetta þar í:

Þessi vísa er þar í:

Svá hafa þeir frá sagt, at Grettir dræpi sex menn á fundinum en Hallmundr tólf. Þá er á leið sumarit, fýsti Gretti aptr til bygða, at finna vini sína ok frændr. Hallmundr bað hann sín vitja, er hann fœri suðr um land, ok hét Grettir því. Fór hann þá vestr til Borgarfjarðar ok þaðan til Breiðafjarðardala ok leitaði ráða við Þorstein Kuggason, hvert hann skyldi þá á leita. En Þorsteini þótti nú fjǫlgaz mótstǫðumenn hans, ok kvað fá mundu við honum taka; "en fara máttu suðr á Mýrar ok vita, hvat þar býr fyrir."

Grettir fór nú suðr á Mýrar um haustit.

Þá bjó í Hólmi Bjǫrn Hitdœlakappi. Hann var Arngeirsson Bersa sonar goðlauss Bálkasonar, er nam Hrútafjǫrð, sem fyrr segir. Bjǫrn var hǫfðingi mikill ok harðfengr ok helt jafnan seka menn. Grettir kom í Hólm, ok tók Bjǫrn vel við honum, þvíat vinátta hafði verit með enum fyrrum frændum þeira. Grettir spyrr, ef hann vildi honum nǫkkura ásjá veita. Bjǫrn sagði, at hann ætti svá sǫkótt um allt land, at menn mundi forðaz bjargir við hann um þat, er sekð nemr; "en heldr skal ek þér gagn gera, ef þú lætr þá menn vera í friði, sem í minni vernd eru, hversu sem þú gerir við aðra menn hér í bygð."

Grettir játaði því.

Bjǫrn mælti: "At því hef ek hugat, at í því fjalli, sem fram gengr fyrir útan Hitará, mun vera vígi gott, ok þó fylgsni, ef klókliga er um búit. Er þar bora í gegnum fjallit, ok sér þaðan niðr á veginn, þvíat þjóðgatan liggr niðri undir, en sandbrekka svá brǫtt fyrir ofan, at fáir menn munu upp komaz, ef einn maðr rǫskr er til varnar uppi í bœlinu. Nú líz mér þat helzt ráð ok umtalsmál at vera þar, þvíat þaðan er hœgt at leita til fanga ofan á Mýrar ok út til sævar."

Grettir kvaz hans forsjá hlíta mundu, ef hann vildi nǫkkut til leggja. Fór Grettir þá í Fagraskógafjall ok bjóz þar um. Hann tjaldaði með grá vaðmáli fyrir boruna á fjallinu, ok þótti, sem þar sæi í gegnum neðan af gǫtunum. Réð hann þá til fanga ofan í bygðina. Þótti Mýramǫnnum mikill vágestr kominn, er Grettir var.

Þórðr Kolbeinsson bjó þá á Hitarnesi. Hann var skáld gott. Í þenna tíma var fjándskapr mikill með þeim Birni ok Þórði, ok þótti Birni eigi verr en hálfneytt, þóat Grettir gerði óspekð mǫnnum Þórðar eðr fé. Grettir var jafnan með Birni, ok reyndu þeir margan frœknleik, ok vísar svá til í sǫgu Bjarnar, at þeir kallaðiz jafnir at íþróttum. En þat er flestra manna ætlan, at Grettir hafi sterkastr verit á landinu, síðan þeir Ormr Stórólfsson ok Þórálfr Skólmsson lǫgðu af aflraunir. Þeir Grettir ok Bjǫrn lǫgðuz í einu eptir allri Hitará ofan frá vatni ok út til sævar. Þeir fœrðu stéttir þær í ána, er aldri síðan hefir ór rekit, hvárki með vatnavǫxtum né ísalǫgum eðr jǫklagangi. Sat Grettir í Fagraskógafjalli svá einn vetr, at honum váru engar atfarir gervar. En þó mistu þá margir síns fyrir honum ok fengu ekki at gǫrt, þvíat hann hafði gott vígi, en átti jafnan vingott við þá, sem næstir honum váru.

Maðr hét Gísli. Hann var sonr Þorsteins, sem Snorri goði lét drepa. Gísli var mikill maðr ok sterkr ok afburðarmaðr í vápnum ok klæðum, ok gerði um sik mikit, ok nǫkkut sjálfhœlinn. Hann var siglingamaðr ok kom þat sumar út í Hvítá, er Grettir hafði einn vetr verit í fjallinu. Þórðr Kolbeinsson reið til skips. Gísli fagnaði honum vel ok bauð honum varning sinn, sem hann vildi. Þórðr þá þat, ok tóku þeir tal með sér.

Gísli mælti: "Er þat satt, sem mér er sagt, at þér verðr ráðfátt at koma í brott skógarmanni þeim, er yðr gerir mart mein?"

Þórðr sagði: "Ekki hǫfum vér til reynt; en mǫrgum líz hann torsóttligr vera, ok hefir at því mǫrgum orðit."

"Ván þykki mér, at yðr veiti þungt við Bjǫrn, er þér rekið eigi þenna af yðr. Er því verr, at ek mun of fjarri í vetr, at ek mætta bœtr á þessu ráða."

"Spyrja mun þér bezt þykkja við hann at eiga."

"Eigi þarftu at segja mér frá Gretti," sagði Gísli; "reynt hef ek brattara, þá er ek var í herfǫrum með Knúti konungi enum ríka ok fyrir vestan haf; ok þótta ek verja mitt rúm; ok kœma ek í fœri við hann, þá treysti ek mér ok vápnum mínum."

Þórðr svarar, kvað hann eigi til enskis vinna skyldu, ef hann réði Gretti af; "er ok meira fé lagt til hǫfuðs honum en nǫkkurum ǫðrum skógarmanni; ok váru áðr sex merkr silfrs, en í sumar lagði til Þórir ór Garði þrjár merkr; ok ætla menn, at sá muni nóg til vinna, er hlýtr."

"Allt verðr til fjárins unnit," sagði Gísli, "ok er oss þat eigi sízt kaupmǫnnum. En nú skulu vit hljótt fara með þessu tali; kann vera, at hann sé varari um sik," sagði hann, "þegar hann veit, at ek em í ráðum með þér ok yðr. Ek ætla at vera í vetr út á Ǫlduhrygg; eða er nǫkkut bœli hans á veginum? Mun hann eigi við þessu sjá; skal ek eigi fjǫlmenni draga at honum."

Þórði líkaði vel þessi ráðagerð. Reið hann heim síðan ok lét kyrt um þetta. Hér fór, sem mælt er, at opt er í holti heyrandi nær. Þeir menn hǫfðu verit hjá viðtali þeira Gísla, sem váru vinir Bjarnar í Hitardal, ok sǫgðu honum inniliga frá. En er þeir Grettir funduz, gat Bjǫrn um fyrir honum; sagði nú reyna mundu, hversu hann stœði á móti. "Væri eigi ógaman," sagði Bjǫrn, "þóat þú hrekðir fyrir honum, en dræpir hann eigi, ef þú mátt annat."

Grettir glotti við ok gaf sér fátt um. Nær réttum um haustit fór Grettir ofan í Flysjuhverfi ok sótti sér sauði. Hann gat nát fjórum geldingum. Bœndr urðu varir við ferð hans ok fóru eptir honum. Þat var mjǫk jafnsnemma, at hann komz undir hlíðina ok hinir kómuz at ok vildu elta frá honum. En ekki báru þeir vápn á hann. Þeir váru sex saman ok flœkðuz á veginn fyrir hann. Honum gerði hermt um sauðina, ok þreif þrjá ok kastaði forbrekkis, svá (at) þeir lágu í óviti. Ok er hinir sá þat, gengu þeir at ódjarfliga. Grettir tók sauðina ok krœkði saman á hornunum ok kastaði um sína ǫxl sínum tveimr; gekk síðan upp í bœli sitt. Bœndr hurfu aptr ok þóttuz illt hafa af fengit; ok unðu þeir nú verr en áðr sínum hlut.

Gísli sat við skip um haustit, þar til er því var til hlunns ráðit. Bar honum mart til dvala, ok var af því síðbúinn ok reið litlu fyrir vetrnætr. Fór hann þá sunnan ok gisti undir Hrauni fyrir sunnan Hitará.

Um morgininn, áðr Gísli reið þaðan, talaði hann til fylgðarmanna sinna: "Nú skulu vér ríða í litklæðum í dag ok látum skógarmanninn þat sjá, at vér erum eigi sem aðrir fǫrumenn, er hér rekaz dagliga."

Þeir váru þrír saman, ok gerðu svá.

Ok er þeir kómu út yfir ána, þá talaði hann enn til: "Hér er mér sagt til skógarmannsins upp í tindunum þessum; ok ekki er hér greiðgengt; eða mun honum eigi vel líka at finna oss ok sjá þing vár?"

Þeir kveða hann jafnan vanan þess. Þenna morgin hafði Grettir snemma upp staðit í bœli sínu. Veðr var kalt ok frjósanda ok fallinn at snær, ok þó lítill. Hann sá, at þrír menn riðu sunnan yfir Hitará, ok skein á skrúðklæðin ok smelta skjǫlduna. Gretti kom nú í hug, hverir vera mundu, ok þykkiz munu þurfa at fá sér eitthvert plagg af þessum. Var honum forvitni á at finna þann, er svá mikit gambraði. Tekr nú vápn sín ok hleypr nú ofan í skriðuna.

Ok er Gísli heyrði til, at grjótit sǫnglaði, mælti hann svá: "Maðr ferr þar ofan ór hlíðinni, ok heldr mikill, ok sá vill oss finna. Verðum nú við rǫskliga, þvíat hér berr veiði í hendr."

Fylgðarmenn hans sǫgðu þenna eigi mundu hlaupa í hendr þeim, útan hann treysti sér; "ok er vel, at sá hafi brek er beiðiz." Eptir þat hlaupa þeir af baki.

Grettir kom at í því ok tók til klæðsekks, er Gísli hafði fyrir aptan sik við sǫðul sinn ok mælti: "Þetta mun ek hafa; ek lýt opt at lítlu."

Gísli svarar: "Eigi skal þat vera; eða veiztu eigi, við hvern er þú átt um?"

Grettir svarar: "Eigi er mér þat svá glǫggt um; mun ek ok ekki at þessu mannamun gera, síðan ek mæli til svá lítils."

"Vera má, at þér þykki lítit," segir hann, "en heldr vil ek láta þrjá tigu hundraða; en ofarliga mun liggja ójafnaðr í þér; ok sœkjum at honum, piltar! ok sjáum, hvat hann má."

Þeir gerðu svá. Grettir lét hefjaz fyrir ok veik at steini þeim, er þar stendr við gǫtuna ok Grettishaf er kallat, ok varðiz þaðan. Gísli eggjaði fast fylgðarmenn sína. Grettir sá nú, at hann var eigi slíkr fullhugi, sem hann léz, þvíat hann stóð jafnan á baki mǫnnum sínum. Gretti leiddiz nú þófit, ok sveipaði til saxinu ok hjó annan fylgðarmann Gísla banahǫgg, ok hljóp nú frá steininum ok sótti svá fast, at Gísli hrǫkk fyrir allt út með fjallinu. Þá fell annarr fǫrunautr Gísla.

Grettir mælti þá: "Þat sér lítt á, at þú hefir víða vel fram gengit; ok illa skilz þú við þína félaga."

Gísli svarar: "Sá er eldrinn heitastr, er á sjálfum liggr; ok er illt at fáz við heljarmanninn."

Skiptuz þeir þá fám hǫggum við, áðr en Gísli kastaði vápnunum ok hefir á rás undan út með fjallinu. Grettir gefr honum tóm til at kasta því, sem honum líkar, ok í hvert sinn, er Gísli sér ráðrúm til, kastaði hann einhverju klæði. Fór Grettir aldri harðara eptir, en sund var í milli þeira. Allt hljóp Gísli út yfir fjallit, ok svá um þveran Kaldárdal, ok svá um Áslaugarhlíð ok fyrir ofan Kolbeinsstaði, ok svá út í Borgarhraun. Þá var Gísli í línklæðum einum, ok gerðiz nú ákafliga móðr. Grettir fór eptir ok var jafnan í hendingu með þeim. Hann reif þá upp hríslu mikla. En Gísli létti eigi fyrr, en hann kom út at Haffjarðará. Hon var gengin upp ok ill yfirferðar. Gísli ætlaði þegar út á ána. Grettir snaraði þá eptir honum ok greip hann, ok kendi þá aflsmunar. Rak Grettir hann þá niðr undir sik ok mælti: "Ertu Gísli sá, er finna vildir Gretti Ásmundarson?"

Gísli svarar: "Ek hefi nú fundit hann; en eigi veit ek, hversu vit skiljum. Haf nú þat, sem þú hefir fengit, en lát mik fara lausan."

Grettir mælti: "Ekki mun þér skiljaz þat, sem ek segi þér; ok verð ek nú at gera þér áminning."

Rekr síðan skyrtuna fram yfir hǫfuð honum ok lætr ganga límann um bak honum ok báðar síðurnar; en Gísla fýsti jafnan at snúa sér undan. Afhýðir Grettir hann með ǫllu ok lét hann síðan lausan. Hugsaði Gísli þat, at fyrr vildi hann ekki læra af Gretti, en hafa slíka flenging aðra. Vann hann ok aldri optar til slíkrar húðstroku. En þegar Gísli kom fótum undir sik, hljóp hann út á hyl einn mikinn ok svimaði þar yfir ána ok kom um nóttina á þann bœ, er heitir í Hrossholti, ok var þá mjǫk þrekaðr. Þar lá hann viku, ok hljóp blástr í búkinn. Eptir þat fór hann til vistar sinnar. Grettir sneri aptr ok tók upp þing hans, sem Gísli hafði niðr kastat, ok fœrði heim til sín, ok fekk Gísli ekki af þeim síðan. Mǫrgum þótti þetta makliga gǫrt við Gísla fyrir umfang sitt ok raup, er hann hafði af sér gǫrt. Grettir kvað þetta um sameign þeira:

Eptir um várit bjóz Gísli til skips ok bauð á því mestan varnað, at nǫkkurr hlutr fœri suðr með fjalli, sá sem hann ætti. Kvað þar sjálfan fjándann fyrir vera. Gísli reið suðr með sjó alla leið til skips, ok funduz þeir Grettir aldri síðan; ok þótti engum til hans koma upp frá því, ok er hann ór sǫgunni. En versnaði með þeim Þórði Kolbeinssyni ok Gretti. Setti Þórðr nú mǫrg ráð til, at Gretti yrði á brott komit, eða drepinn ella.

Nú er Grettir hafði verit tvá vetr í Fagraskógafjalli, ok er enn þriði var kominn, þá fór Grettir suðr á Mýrar á þann bœ, er í Lœkjarbug heitir, ok hafði þaðan sex geldinga at óvilja þess er átti. Þaðan fór hann ofan til Akra ok rak á brottu tvau naut til slátrs ok marga sauði ok fór upp fyrir sunnan Hitará. En er bœndr urðu varir við ferð hans, gerðu þeir orð Þórði á Hitarnesi ok báðu hann fyrir bindaz at ráða Gretti af. En hann fór undan, en við bœn manna fekk hann til Arnór, son sinn, er síðan var kallaðr jarlaskáld, at fara með þeim, ok bað þá eigi láta Gretti undan reka. Váru þá menn sendir um alla bygðina.

Bjarni hét maðr, er bjó á Jǫrva í Flysjuhverfi. Hann safnaði mǫnnum fyrir útan Hitará. Ætluðu þeir svá til, at sínu megin skyldi koma hvárir flokkarnir. Grettir var við þriðja mann. Hét sá Eyjólfr, er fór með honum, sonr bónda ór Fagraskógum, ok var rǫskr maðr, ok enn þriði maðr með þeim. Þeir kómu fyrst, Þórarinn frá Ǫkrum ok Þorfinnr ór Lœkjarbug, ok váru nær tuttugu menn saman. Grettir vildi þá leita út yfir ána. Þá kómu þeir Arnórr ok Bjarni útan at ánni. Nes mjótt gekk fram í ána þeim megin, sem Grettir var. Hann rak féit í framanvert nesit, þá er hann sá mannafǫrina, þvíat hann vildi aldri laust láta, þat sem hann fekk hǫndum á komit. Mýramenn réðu þegar til atgǫngu ok létu gildliga. Grettir bað fylgðarmenn sína at geyma, at þeir gengi eigi at baki honum. Eigi máttu í senn allmargir at honum ganga. Varð þar hǫrð viðreign með þeim. Grettir hjó á tvær hendr með saxinu, ok varð þeim eigi auðvelt at sœkja at honum. Fellu þá sumir Mýramenn, en sumir urðu sárir. Þeir urðu seinir útan yfir ána, þvíat vaðit var eigi allnær. Eigi hǫfðu þeir lengi bariz, áðr en þeir hurfu frá. Þórarinn frá Ǫkrum var gamall maðr mjǫk, svá at hann var ekki í atsókninni. En er úti var bardaginn, þá kom at Þrándr, sonr Þórarins, ok Þorgils Ingjaldsson, bróðursonr Þórarins, ok Finnbogi, sonr Þorgeirs Þórhaddssonar ór Hítardal, ok Steinólfr Þorleifsson ór Hraundal. Þeir eggjuðu menn mjǫk til atsóknar. Gerðu þeir enn harða hríð. Grettir sá nú, at annathvárt varð at gera, flýja eðr hlífaz ekki við. Gengr hann nú svá hart fram, at engir helduz við, þvíat svá var mannmart, at honum þótti ósýnt til undankvámunnar, útan at vinna sem mest, áðr en hann felli. Vildi hann ok hafa þann einhvern fyrir sik, er honum þótti manntak í vera. Hljóp hann þá at Steinólfi ór Hraundal ok hjó til hans í hǫfuðit ok klauf hann í herðar niðr. Ok þegar annat hǫgg hjó hann til Þorgils Ingjaldssonar, ok kom á hann miðjan ok tók náliga í sundr. Þá vildi Þrándr fram hlaupa ok hefna frænda síns. Grettir hjó til hans á lærit hœgra, svá at ór tók allan vǫðvann, ok varð hann þegar óvígr. Eptir þat veitti hann Finnboga mikinn áverka.

Þá kallaði Þórarinn ok bað þá frá hverfa; "þvíat því verra munu þér af honum fá, sem þér beriz lengr, en hann kýss menn ór liði yðru."

Þeir gerðu svá ok sneru frá. Þar váru fallnir tíu menn, en fimm sárir til ólífis ok ørkumla; en flestir hǫfðu nǫkkurar skeinur, þeir sem á fundinum hǫfðu verit. Grettir var ákafliga móðr, en lítt sárr. Leituðu Mýramenn við þetta undan, ok hǫfðu fengit mikinn mannskaða, þvíat þar fellu margir rǫskvir menn. En þeim útan yfir ána fórz seint, ok kómu eigi fyrr, en slitit var fundinum. Ok er þeir sá ófarir sinna manna, þá vildi Arnórr ekki hafa sik í hættu; ok fekk hann mikit ámæli af feðr sínum ok mǫrgum ǫðrum. Ætla menn, at hann hafi engi garpr verit. Þar heitir nú Grettisoddi, er þeir bǫrðuz.

En þeir Grettir tóku sér hross ok riðu upp undir fjall, þvíat þeir váru allir sárir. Ok er þeir kómu í Fagraskóga, var Eyjólfr þar eptir. Þar var bóndadóttir úti ok spurði at tíðendum. Grettir sagði af et ljósasta ok kvað vísu:

Eptir þat fór Grettir í bœli sitt ok sat þar um vetrinn.