Bókastaðir

Svá er sagt, at vinskapr mikill var með þeim Ásbirni ok Þorgeiri goða ok mágsemð. Gerði hvárr ǫðrum veizlur ok skiftusk þeir góðum gjǫfum við. Ok svá berr at eitthvert haust, at Ásbjǫrn bauð Þorgeiri, mági sínum, til sín. Ok hann kemr með marga menn. Ok tók Ásbjǫrn við honum vel með mikilli blíðu. Var þar veizla hin bezta.

Urðarkǫttr hafnar ekki vanða sínum um kvámur á Eyri. Hleypr hann þangat hvern dag. Ok svá gerði hann enn þenna dag, er þeir sátu at veizlunni. Hann er nú umfangsmikill ok glímir við griðkonur. Þǽr taka nú fast á móti honum ok ganga at honum fjórar, ok varð nú mikit hark. Hann dregr þǽr innar í stofuna, ok gangask þar at fast. Þetta þótti mǫnnum mikit gaman at sjá atgang þeirra. Svá lauk hann við, at hann felldi þǽr allar ok lék þǽr illa. Ok þá er þau hǫfðu lokit leik sínum, stóð hann á golfinu í búnaði sínum. Var þat skinnstakkr ok krǿkill, er hann hafði hvern dag í hendi.

Þorgeirr horfði á hann langa stund ok mǽlti síðan við Ásbjǫrn: Hverr er sveinn sjá, er hér er kominn? Ásbjǫrn segir:

Þat ǽtla ek son þeirra Gests ok Syrpu frá Tóftum. Þorgeirr mǽlti:

Þat er óglíkligt, ok má þat ekki vera.

Þá kallar hann á Urðarkǫtt. Hann gekk þegar til hans ok settisk niðr á einn stokk, er stóð fyrir honum. Þorgeirr mǽlti:

Hverr ertu, skinnstakkssveinn? Hann segir:

Ek heiti Urðarkǫttr, ok em ek sonr þeirra Gests ok Syrpu, er búa hér út at Tóftum. Þorgeirr segir:

Hversu gamall maðr ertu, Urðarkǫttr? Hann sagði.

Hann kvezk vera tolf vetra gamall. Þorgeirr mǽlti:

Þú ert mikill maðr ok gerviligr ok svá vel skapaðr at jǫfnum aldri, at ek hefi engi hǫfðingjason sét jafnan þér fyrir allra hluta sakir.

Þá mǽlti Ásbjǫrn bóndi: Þat muntu þá mǽla, mágr, er þú sér Syrpu ok Gest, feðgin hans, at þau sé allóhǫfðinglig, því at engi mun sét hafa slík svín, sem þau eru bǽði, ok er þat undr, er þú talar við engi mann nema Urðarkǫtt. Skil ek þat, at þér þykkir mikils um vert þat, er hann er fagrt skapaðr.

Þorgeirr roðnaði mjǫk ok mǽlti: Þat hygg ek mér mikla þǫrf at tala hér um nokkut, en þó er þat mitt hugboð, at þér liggi eigi minna við hér um at tala.

Þorgeirr frétti enn Urðarkǫtt: Villtu fara eftir þeim Gesti ok Syrpu? Seg, at ek vil finna þau.

Hann kvezk eigi fara mundu, veit ek, at þú lǽtr sem þú munir fá mér aðra móður eða fǫður. Munu þau þér enga þǫkk fyrir kunna, enda veit ek eigi, at mér sé ǫnnur móðir betri eða faðir en þessi, þó at þat vǽri meirr til metnaðar.

Síðan var maðr sendr eftir þeim, ok vildu þau eigi fara.

Mun nú þat fram koma, segir Syrpa, sem mér hefir lengi hugr sagt, at hann Urðarkǫttr mundi illt af því hljóta, er hann hljóp þangat á Eyri hvern dag, ok lét sem þat eitt vǽri at gera at harkask þar.

Nú er Þorgeiri sagt, at þau vildu eigi fara.

Þá mǽlti Þorgeirr: Ger nú fyrir mína bǿn, at þú lát þau hingat koma, en ek skal veita þér þat, er þú biðr mik. Urðarkǫttr mǽlir:

Eigi mun ek þat gera, nema þú heitir því, at þau fari eigi hryggri af þínum fundi en þau koma.

Þorgeirr jáði því at kaupa vel við þau. Eftir þat fór hann heim ok bað þau fara með sér. Skal ek því heita, meðan ek em á dǫgum, at ykkr skal eigi fé skorta, ef ek verð nokkurt sinn meira góz ráðandi en nú em ek. Syrpa segir:

Ekki mun gera við at sporna. Þat mun fram koma, sem betr er, þó at okkr þykki móti skapi, ok skal fara víst.

Ok er þau kómu á Eyri, settusk þau niðr á einn stól fyrir Þorgeir ok Urðarkǫttr milli þeirra.

Þá mǽlti Þorgeirr: Þat er hugarboð mitt, Syrpa, at Urðarkǫttr sé ekki ykkarr sonr. Er hér ekki seinna um at gera, en annathvárt seg sem háttat er, ok hafið þar fyrir þǫkk ok vináttu mína, ella verðr þú at þola harðendi ok verðr þó satt at segja. Syrpa mǽlti:

Svá fremi er upp komit, at sá mun nú grǿnstr at segja satt ok eftir því sem farit hefir.

Síðan sǫgðu þau sem orðit var, en allir hlýddu vel til, þeir er hjá váru. Þorgeirr mǽlti:

Þat ǽtla ek, at þit munið nú satt segja.

Þá frétti Þorgeirr Þorgerði, hversu langt frá því vǽri, er hon fǿddi barn. Hon kvað liðit hafa tolf vetr. Hann spyrr, hvárt hon léti út bera. Hon kvað svá verit hafa.

Hví gerðir þú þat? segir Þorgeirr.

Hon sagði, at hon þyrði eigi, fyrir reiði ok grimmleik bónda míns, Ásbjarnar. Váru þetta hans ráð, ok unna ek svá mikit sveininum, at ek vilda gjarna hafa upp fǿtt.

Þorgeirr mǽlti til Ásbjarnar: Villtu, mágr, við ganga þessum unga manni, at hann sé þinn sonr, ok taka hann heim til þín ok halda hann sem sjalfan þik? Ásbjǫrn segir:

Þat veit ek eigi, hverr hann á, en þat má ek at gefa honum mat sem ǫðrum mǫnnum, ef þér sýnisk þat ráð.

Ertu eigi fǫðurliga við hann eða lǽtr hann hafa þat, er hann vill, þá skilr þat okkra vináttu, því at eigi kann ek at sjá, ef hann berr eigi snøggt af þínum frǽndum ok mínum. En þeim Syrpu skal fá tolf hundruð fríð fyrir fulgu Urðarkattar. Skal ek gjalda halft, en þú halft. Skal þeim at þessu hafa orðit in mesta sǿmð ok gǽfa.

Fara þau Gestr heim ok glíkar allvel. Urðarkǫttr er nú eftir á Eyri ok upp dubbaðr ok rifit af honum þat, er hann hafði áðr, ok fengin beztu klǽði. Ok þóttisk engi hafa sét jafnfríðan mann ok at ǫllu vel skapaðan. Þótti nú ǫllum Þorgeirr hafa aflat þeim innar mestu sǿmðar ok gǽfu. Ok eftir þetta ferr Þorgeirr heim með fǫruneyti sitt. Skiljask þeir mágar vel.

Er Urðarkǫttr nú heima á Eyri. Er Ásbjǫrn fár við hann ok þó vel. En móðir hans veitir honum allt þat, er hann vill með hinni mestu blíðu. Vensk hann nú við íþróttir allar, þǽr er karlmann má prýða. Svá ferr fram um hríð. Líða af þau misseri.

Þess er getit, at um várit ríðr Ásbjǫrn til þings eftir vanða. Er þat sagt, at með nautum vǽri graðungr þrévetr ok inn versti viðreignar. Máttu konur varla mjólka fyrir honum. Hann var með ǫllu mannýgr.

Einn morgin kómu griðkonur inn ǿpandi ok sǫgðu, at graðungrinn hefði slegit niðr mjólkinni. Ertu þar, inn ragi Urðarkǫttr, ok er sem engi maðr sé, þar sem þú ert, þó at nokkurs þurfi við.

Ámǽla þǽr honum í hverju orði ok hrekja. Urðarkǫttr mǽlti:

Því betr, at hann ferr verr með yðr, ok mun ekki batna við þat, þó at þér illyrðið mik.

Þǽr hlaupa at honum ok mǽltu: Far þú, inn góði Urðarkǫttr, ok hjalp oss við.

Lofa þǽr hann þá í hverju orði. Hann mǽlti þá:

Miklu er þetta glíkara ok athǿfiligra at biðja mik vel til, ok skal nú fara at vísu, stendr upp ok gengr þangat, sem nautin váru.

Þegar graðungrinn sá hann, rézk hann í mót honum. Var hann hyrndr mjǫk ok ǽtlaði at kasta honum af hornum sér. Hann þrífr hornin sinni hendi hvárt ok eigask við lengi svá hart, at jǫrðin gengr upp fyrir þeim. Svá gengr Urðarkǫttr at fast, at hann snarar af honum hǫfuðit, kastar um hrygg, ok var þá í sundr halsbeinit; gengr síðan á brott. Húskarlar gerðu til graðunginn. Ásbjǫrn kom heim ok var honum sagt frá þessu. Hann lagði fátt til. Ǫllum þótti þetta it mesta þrekvirki orðit af tolf vetra gǫmlum manni. Nú fréttir þetta maðr frá manni, nǽr ok fjarri. Hann var fálátr hversdagliga. Gaf hann at fám hlutum gaum, útan fór með leik sínum bǽði nǽtr ok daga. Gerisk Ásbjǫrn við hann fleiri ok fleiri, svá sem hann sér, at hann er afbragð annarra manna. Líða nú þessi misseri, ok sitja nú í kyrrðum.

Á einhverju hausti gerðisk þat vanði Urðarkattar, at hann gekk út hvert kveld, er yfir kom, en eigi inn fyrr en langt er af nótt. Vitu menn nú eigi, hvat hann gerir.

Einn aftan kom hann inn. Þá var Ásbjǫrn kominn í sǽng ok allt folk hans. Urðarkǫttr gekk at sǽnginni ok spurði: Hvárt sefr faðir minn eða eigi?

Hann kvezk vaka eða, hvat villtu? Hann segir:

Ek hefi gengit út sjau kveld í samt ok sét ina sǫmu sýn hvern aftan. En þat veit ek eigi, hvat þat er. Nú vilda ek, at þú gengir út ok hygðir at, því at þú ert skyggn maðr.

Ásbjǫrn stóð upp ok gekk út með honum. Urðarkǫttr mǽlti:

Ek sé lýsu nokkura til hafsins, svá sem ek sé lengst. Þykkjumsk ek vita, at þat er nokkurs konar eldr.

Hvers getr þú til, segir Ásbjǫrn, at vera muni?

Eigi veit ek, segir Urðarkǫttr, því at ek em ungr ok kann ek á fá skyn. En heyrt hefi ek sagt af þeim mǫnnum, er illa eru staddir á sjó, at þeir brenni vita ok sjái þar langt til. Ek þóttumsk í fyrsta kveld gǫrst sjá, en svá hefir minnkat sem á leið. Ásbjǫrn segir:

Þessa er glíkliga getit, eða hversu villtu nú með fara? Hann segir:

Þat vilda ek, at þú léðir mér skútu þína ok menn með. Vil ek forvitnask til, hvat þetta er.

Ásbjǫrn kvað svá vera skuldu.

Urðarkǫttr bjósk þegar í stað ok bar út á ferjuna þat, er honum þótti nauðsynligast þurfa at hafa. Fara húskarlar þrír ok hann inn fjórði. Þeir róa út á Skjalfanda, en Urðarkǫttr stýrði.

Þá er þeir hafa róit um stund, þá mǽlti Urðarkǫttr: Nú skuluð þér stýra, en ek skal róa ok vita, hvárt nokkut vill fram ganga.

Þeir gerðu svá. Fór einn til stjórnar, en Urðarkǫttr reri einn. Þat sjá þeir, at honum gengr miklu meira en hinum þrimr. Hann rǿr lengi, ok gekk mikit.

Þá mǽlti Urðarkǫttr: Nú skuluð þér róa, en ek mun stýra.

Þeir gerðu svá. Þeir taka at róa en hann stýrði. Ok er þeir hǫfðu róit um stund, þá hljóp upp einn þeirra ok mǽlti: Þar er bǽði, er vér þolum hart til, er vér róum í alla nótt, enda mun nú mikit eftir taka, því at ek hygg at vér sjáim hval nýsprunginn.

Urðarkǫttr kvezk ǽtla, at þat vǽri eigi hvalr. En þó munum vér eigi upp gefa róðrinn.

Ok er þeir nálgask, kenna þeir at þat er kaupskip ok er þá harðla mjǫk sigit. Þeir stinga at stafni ok bera festar upp í skipit. Síðan ganga þeir upp í skipit. Sjá þeir, at vitinn hefir brenndr verit, ok var þá brunnit mjǫk tréit. Þeir þykkjask sjá, at þar mun hǫrð atkváma. Tekr Urðarkǫttr í hǫfuð manni einum ok finnr, at sá er dauðr. Allir menn á skipinu eru dauðir. Hann gengr fram eftir skipinu. Ok á þiljunum sér hann, hvar stendr silkitjald. Ok vel búit húðfat er í tjaldinu. Urðarkǫttr gengr at ok tekr á manninum, er þar lá í húðfatinu. Hann kennir, at sjá maðr mun lifa.

Hann fréttir þá: Hvárt lifir þú, góðr maðr?

Hann kvað þat satt vera. Urðarkǫttr segir:

Hvert er heiti þitt, eða hvaðan eruð þér? En þat þykkjumk ek sjá, at þér munuð af hafi komnir vera, þó at eigi hafi greitt til tekizk. Hann segir:

Ek heiti Finnbogi, en Bárðr faðir minn, ok er hann víkverskr maðr. Eða hverr er sjá maðr, er oss er kominn at finna? Hann segir:

Ek heiti Urðarkǫttr. Finnbogi mǽlti:

Þat er undarligt nafn.

Þá frétti Urðarkǫttr: Hvat mun fleira lifa manna yðvarra á skipinu en þú?

Hann kvað þá níu á lífi, er hann fór at sofa.

Urðarkǫttr frétti: Hvat hefir yðr mest angrat?

Hann segir, at fyrst hefði þeim angrat stórviðri, en síðan bǽði drykkleysi ok matleysi. Hefir ok margt at bilat reiða várum. Brutum stýrit, en skipit fullt af austri.

Urðarkǫttr lét nú bera menn þá, er lifðu, út í skútuna. Svá margir váru þeir, sem Finnbogi hafði sagt. Skorti þar eigi mjólk ok aðra hluti, þá er þeim váru skjótastir til lífs, þó at hann hefði vitat fyrir hvers við þurfti.

Þá mǽlti Urðarkǫttr: Nú skaltu, Finnbogi, fá mér lukla þá, sem at ganga kistum yðrum, ok skal taka gripi þá alla, er beztir eru.

Þeir gerðu svá. Urðarkǫttr var mikilvirkr, svá at hann hljóp aftr ok fram eftir skipinu ok valði þat af ǫllu, sem honum þótti bezt, ok bar út í skútuna, svásem hon mátti við taka. Síðan þeir váru búnir, reru þeir brott ok halda sama logni, þar til er þeir koma heim á Eyri. Gengr Ásbjǫrn mót þeim ok fagnar þeim vel, þótti þetta hafa orðit hin mesta gǽfuferð ok lǽtr hjalpir þeim veita ok skipar þeim á bǿi.

Finnbogi fór á Eyri ok tveir menn aðrir. Sat Urðarkǫttr dag ok nótt at nǿra þá. Er þat sagt, at allir menn deyja, þeir er á skipinu váru, nema Finnbogi. Hann hresstisk ok er inn vǽnsti maðr, bǽði mikill ok sterkr. Hann átti ágǽt vápn, sverð ok skjǫld, hjalm ok brynju. Var hann stýrimaðr ok átti at taka fé allt eftir háseta. Er hann þar um vetrinn vel haldinn. Urðarkǫttr er honum fylgjusamr. Þeir selja vǫrnuðinn um Flateyjardal ok norðr um Kinn. Líðr af vetrinn, ok verðr ekki fleira til nýlundu á þeim misserum.

Hrafn hét maðr Hann var ungr maðr. ok frǽndi Ásbjarnar ok heimamaðr. Hann var frár mjǫk. Hann kom aldri á hest, hvert sem hann fór. Þat er sagt, at þeir Finnbogi ok Urðarkǫttr ráðask heiman um várit ok ǽtluðu at heimta saman skuldir þeirra norðr um dali, ok riðu þeir tveir, en Hrafn litli hljóp fyrir. Ríða þeir til Ljósavatns um kveldit. Tekr Þorgeirr við þeim báðum hǫndum ok býðr þeim þar at vera, svá lengi sem þeir vildu. Þeir tǫluðu margt ok váru glaðir ok vel kátir. Sá Þorgeirr, at Finnbogi var inn ágǽzti maðr at ǫllu ok vel skapaðr. Ok um daginn eftir verða þeir síðbúnir, ok ríðr Þorgeirr á leið með þeim ofan með Djúpá, ok ríða þeir Finnbogi í Fell um kveldit. Þar bjó þá Drauma-Finni, sonr Þorgeirs. Var hann spakr maðr ok vitr. Hann var eigi sammǿddr við aðra sonu Þorgeirs. Hann var finnskr at móðurkyni, ok hét Leikný móðir hans. Hann tók harðla vel við þeim. Marga hluti tala þeir spakliga.

Um morgininn bað Finnbogi þá ríða snemma. Skulum vér þá dveljask hér hjá yðr, er vér fǫrum aftr, því at mér virðisk Finnr vitr maðr.

Lítill kostr er nú við yðr at taka, en þó mun minni, er þér farið aftr.

Síðan riðu þeir út frá Felli. Ok er þeir hafa skammt riðit, mǽlti Finnbogi: Nǽsta gerir mér kynligt.

Urðarkǫttr sá til hans ok mǽlti: Stígum af baki, því at ek sé at þú ert fǫlr mjǫk, ok má vera þá, at af þér hefi.

Þeir gerðu svá, létu hestana taka niðr. Ok er stund leið, bað Finnbogi þá ríða ok kvað af sér hefja. Ríða út á fellit ok koma undir einn stein mikinn.

Þá mǽlti Finnbogi: Hér munum vér við nema, ok má vera, at hér gerisk nokkut til tíðenda í várri ferð. Stíga af baki ok skjóta tjaldi af steininum fram. Sezk Urðarkǫttr undir hǫfuð honum.

þá mǽlti Finnbogi: Þat er glíkast, at til eins dragi um oss félaga, at engi várr komisk með lífi til Noregs. En þér, Urðarkǫttr, hefir vel farit til mín ok allra vár. Mundu þat sumir menn mǽla í mínu landi, at þik hefði happ hent í þessum fundi. Með því at ek vinnumk eigi til þér at launa, þá skal eigi af draga þat, er til er. Hér eru vápn þau, er faðir minn gaf mér. Vǽnti ek, þó at þú komir til Noregs eða á ǫnnur lǫnd nálǽg, fǽrðu eigi betri. Nú vil ek þau gefa þér ok þar með fé þat, er þú hafðir af skipinu, þat er ek átta ok þat er ek tók af hásetum at lǫgum. Þá vil ek gefa þér nafn mitt. Ok em ek ekki spámaðr en þó get ek, at þitt nafn sé uppi meðan verǫldin er byggð. Má mér þat mest sǿmð ok mínum frǽndum, at svá ágǽtr maðr taki nafn eftir mik, sem ek skal ǽtla, at þú verðir, með því at mér verðr lítit ǽtlat.

Hann þakkaði honum vel þessa gjǫf. Eigi sat hann lengi yfir honum, áðr hann dó. Finnbogi sendi Hrafn til Fells. Kemr Finnr þar, ok grófu hann niðr undir steininum, ok er hann síðan kallaðr Finnbogasteinn. Síðan fóru þeir heim í Fell.

Kvað Finnr farit hafa eftir getu sinni. Sá ek þat, þó at maðr vǽri vǽnn ok vel menntr, at þó var hann nú feigr.

Er Finnbogi þar nú með Finni, frǽnda sínum, nokkurar nǽtr. Síðan ríða þeir upp til Ljósavatns ok sǫgðu Þorgeiri, frǽnda sínum, tíðendin ok hverja sǿmð hann hafði fengit. Varð Þorgeirr þessu harðla feginn. Hann kvezk fyrir lǫngu þat hafa honum spát, at hann mundi afbragð annarra manna verða. Sitja þeir frǽndr nú harðla glaðir ok vel kátir. Lét Þorgeirr nú heimta saman fé þat, er hann átti.

Síðan riðu þeir á Eyri allir samt. Kann þá maðr manni at segja, hverr afburðarmaðr hann er annarra manna. Þykkir þeim Ásbirni ok Þorgerði nú gott til at frétta, þvíat honum vill nú flest til virðingar ok sǿmðar. Ríðr Þorgeirr heim, en Finnbogi sitr heima með feðr sínum á Eyri ok vel haldinn.

Þat sama sumar kom skip af hafi. Því skipi stýrði sá maðr, er Bárðr hét, víkverskr at kyni. Þetta skip kom á Knarrareyri. Bárðr stýrimaðr fór til Ljósavatns ok þá vist með Þorgeiri goða.

Þenna tíma réð Hákon jarl fyrir Noregi. Var þá virðing hans sem mest ok ríki.

Þenna vetr var Bárðr á vist með Þorgeiri. Finnbogi var þar jafnan, því at frǽndsemi þeirra var hin bezta. Um várit sagði Finnbogi Þorgeiri, frǽnda sínum, at hann vildi útan fara um sumarit með Bárði stýrimanni. Þorgeirr mǽlir:

Þó at oss þykki góð hervist þín, frǽndi, þá mun ekki tjá at telja þik, því at þat mun fyrir liggja. En þat hygg ek þik hafa af frǽndum þínum, at þeir hafa mjǫk orðit fyrir áleitni af mǫnnum ok ǫfund. En þó muntu þykkja inn frǽgsti maðr, hvar sem þú kemr.

Síðan riðu þeir á Eyri ok bera þetta upp fyrir Ásbirni. Hann kvezk gjarna vildu, at hann vǽri heima heldr hjá honum. Nú með því, at hann mun ráða vilja ferðum sínum, þá vil ek eigi gera þetta móti honum heldr en annat.

Þeir réðu honum fari með Bárði stýrimanni. Gerðisk hann stýrimaðr at hǫlfu skipinu. Þá er þeir váru búnir, fluttu þeir Ásbjǫrn ok Þorgeirr til skips þat, er Finnbogi átti. Hann hefir ekki mikit fé. Skiljask þeir nú með kǽrleikum miklum.

Kippa þeir nú upp akkerum ok sigla í haf. En þá er þeir hǫfðu siglt nokkur dǿgr, tekr af byri, ok gerir á fyrir þeim hafvillur. Ok vitu þeir eigi, hvar þeir fara.

Þar kemr, er haustar ok stǿrir sjóinn. Ok einn tíma berr þá ór hafi ok at landi. Var þat síð dags. Þeir sá ekki nema bjǫrg ok boða stóra, svá at brast í bjǫrgunum. Nú með því at veðr stóð at landi harðla mikit, keyrir þar at skipit ok brýtr í spán. Týnask menn allir, útan Finnbogi kemr einn á land með vápnum sínum ok húðfati. Þar var forlendi lítit, ok sér hann ekki nema bjǫrg ok hamra. Hann gengr nú með bjǫrgum þeim nokkura hríð ok þar at, sem kljúfask bjǫrgin ok þar fell ofan lǿkr í sjó. Ok þar leitar hann upp á bjǫrgin ok við fǿrleik hans kemsk hann upp ok var þá myrkt af nótt. Hvárki skorti frost né vind; fraus at honum klǽðin ǫll. Þar var harðla snjómikit. Kastaði hann nú húðfatinu á bak sér ok gengr á land upp. Ok er hann hefir gengit um hríð, kennir hann eldsdaun, ok lítlu síðar kemr hann at bǿ einum. Þat var mikill bǿr ok vegligr. Hann setti niðr húðfatit ok gengr heim at dyrum. Ok heyrir hann þat, at margt er manna inni. Þeir sitja við elda. Hann lýstr á dyrrin. Maðr tók til orða ok bað, at einnhverr sveina gengi til dyra. Þeir kváðusk eigi hirða, þó at svá berði allar nǽtr. Finnbogi laust annat hǫgg, ok var þat sýnu meira. Þessi bað þá lúka upp dyrum. Þeir kváðusk eigi þat mundu gera, þó at troll beri allar nǽtr. Hann sló hǫgg it þriðja ok svá hart, at ǫllum brá við.

Búandi hljóp upp við ok kvað þá eigi meðalóvini vera, er þeir vildu eigi til hurðar ganga, þó at menn kveddi. Mun sá einn úti vera, er betra mun inni þykkja í slíku sem nú er.

Síðan tók hann øxi í hǫnd sér ok gekk til dyra. Hann heilsar gestinum ok frétti hann at nafni. Hann kvazk Finnbogi heita ok vera Ásbjarnar son ok íslenzkr maðr. Bóndi segir:

Hvé nǽr komtu hér til lands? Finnbogi segir:

Ek kom hér í kveld.

Þú munt haft hafa harða landtǫku? sagði bóndi.

Finnbogi kvað brotit skipit. En týndusk menn allir ok fé, en ek kom einn á land, eða hvar hefir oss at landi borit? Bóndi segir:

Yðr hefir borit at Noregi heldr norðarla, við Hálogaland. En sá bǿr, er þú ert at kominn, heitir á Grǿnmó.

Þá fréttir Finnbogi: Hvat heitir bóndi sjá? Hann segir:

Ek heiti Bárðr.

Ertu hér formaðr á Hálogalandi?

Hann kvað svá vera. Þá spurði Bárðr:

Hversu gamall maðr ertu, Finnbogi?

Ek em nú sextán vetra. Bárðr mǽlti þá: Engi hefi ek sét slíkan sextán vetra gamlan. Ok vera mun þér fleira vel gefit en vǫxtr ok vǽnleikr, eða er hann íslenzkr, faðir þinn?

Nei, segir Finnbogi, hann er heðan af Hálogalandi ǽttaðr. Bárðr mǽlir:

Ertu sonr Ásbjarnar Gunnbjarnarsonar dettiáss?

Þat er satt, kvað hann. Bárðr segir:

Þaðan er mér ulfs ván, er ek eyrun sé. Er þat þó ráð at ganga inn ok vera hér í nótt.

Finnbogi gerði svá. Var tekit við vápnum hans ok klǽðum ok váru honum fengin þurr klǽði. Var allt folk við hann vel kátt.

Um morgininn var Bárðr snemma á fótum ok vakti Finnboga upp. Er þat sýnna, at fé sé upp rekit nokkut.

Finnbogi stóð upp. Ok gengu til sjóvar. Ok var, sem Bárðr gat, at mestr þori var á land rekinn fjárins. Lét Bárðr allt honum fǿra ok svá at duga, sem hann ǽtti sjalfr. Ok var þat stórmikit fé.

Bárðr bauð Finnboga þar at vera svá lengi, sem hann vill. Var hann þar um vetrinn, sat í góðu haldi, at eigi vantaði. Bárðr veitti honum harðla vel. Þar var mannmart ok hin mesta gleði. Finnbogi var góðr af fénu, enda skorti þá eigi til, með því at hann var stýrimaðr ok tók fé allt eftir skipara sína, sem þá váru lǫg til þann tíma.