Bókastaðir

An Old Norse Library
Chapter 51

Þorvaldr hét maðr, hann bjó í Sandey, Þórbera hét kona hans;Þorvaldr hèt maðr, hann bjó í Sandey, Þórbera hèt kona hans; hann var auðigr maðr at fjárhlutum, ok þá við aldr, er þetta var.

Gautr rauði kemr til Þorvalds, ok býðst til at heimta fé hans, þat er lítt var komit á skuldastöðum, ok var þat kaup þeirra mjök á mynd ok með þeim Þórhalli ok Sigurði.Gautr rauði kemr til Þorvalds, ok býðst til at heimta fè hans, þat er lítt var komit á skuldastöðum, ok var þat kaup þeirra mjök á mynd ok með þeim Þórhalli ok Sigurði.

Gautr er með þeim Þorvaldi eigi skemrum enn með Sigurði 1. Brátt er þat talat, at Gautr fífli konu Þorvalds; dregst honum mjök fé 2.dregst honum mjök fè 2.

Eitthvert sinn kom sá maðr, er Þorvaldr átti fé at, þat var fiskimaðr einn, ok um kveldit var myrkt í stofu, ok sátu menn þar;Eitthvert sinn kom sá maðr, er Þorvaldr átti fè at, þat var fiskimaðr einn, ok um kveldit var myrkt í stofu, ok sátu menn þar; þá heimti Þorvaldr fé sitt af fiskimanni, en hann svarar seinliga ok heldr illa.þá heimti Þorvaldr fè sitt af fiskimanni, en hann svarar seinliga ok heldr illa.

Gautr 3 reikaði á gólfinu, ok nokkurir menn í myrkrinu 4; en er minnst varir, mælti Þorvaldr: legg þú manna armastr saxi fyrir brjóst gömlum manni ok saklausum; hann hné upp at þilinu, ok var þegar dauðr;hann hnè upp at þilinu, ok var þegar dauðr; ok er Gautr heyrði þetta, hljóp hann þegar at fiskimanninum, ok höggr hann þegar banahögg, kvað hann eigi skyldu fleiri óhöpp vinna. Geingr Gautr þar í bú með ekkjunni, ok fær hennar.

Chapter 52

Leifr hét maðr, hann var son Þóris Beinissonar;Leifr hèt maðr, hann var son Þóris Beinissonar; hann var í kaupferð milli Noregs ok Færeyja, ok hafði vel fé;hann var í kaupferð milli Noregs ok Færeyja, ok hafði vel fè; hann var ýmist með Leifi Össurarsyni, þá er hann var í Færeyjum, eðr Þuríði meginekkju ok sonum hennar.

Nú er þat eitthvert sinn, er Leifr Þórisson kom skipi sínu við Færeyjar, at Sigurðr Þorláksson býðr honum heim til sín í Straumsey; ok þessu ráða þeir. Leifr Össurarson kom til skips, ok tekr á þann eigi mjök, er nafni hans hefir ráðit sik til Sigurðar; kveðr þat ekki sitt ráð, ok kveðr honum mundu heimila vist verit hafa í Suðrey með sér.kveðr þat ekki sitt ráð, ok kveðr honum mundu heimila vist verit hafa í Suðrey með sèr. Leifr kveðr nú svá búit vera verða, ok fór hann til vistar með Sigurði, ok setr Sigurðr hann hit næsta sér, ok er vel til hans, er hann þar um vetrinn í góðu yfirlæti.Leifr kveðr nú svâ búit vera verða, ok fór hann til vistar með Sigurði, ok setr Sigurðr hann hit næsta sèr, ok er vel til hans, er hann þar um vetrinn í góðu yfirlæti.

Chapter 53

Um vorit eptir er þat sagt einn dag, at Sigurðr sagðist fara skyldu, at heimta fé sitt af nábúa sínum, er Björn hét: ok vil ek, Leifr! segir hann, at þú farir með mér ok er til samnings með okkr, þvíat Björn er mjök skapvani, en ek hefi lengi mist míns fjár fyrir honum.Um vorit eptir er þat sagt einn dag, at Sigurðr sagðist fara skyldu, at heimta fè sitt af nábúa sínum, er Björn hèt: ok vil ek, Leifr! segir hann, at þú farir með mèr ok èr til samnings með okkr, þvíat Björn er mjök skapvani, en ek hefi lengi mist míns fjár fyrir honum. Leifr kveðst fara vilja, sem hann vildi; gánga nú tveir samt til Bjarnar, ok heimtir Sigurðr fé sitt, en Björn svarar illa;gánga nú tveir samt til Bjarnar, ok heimtir Sigurðr fè sitt, en Björn svarar illa; þvínæst eru þar upphlaup stór, ok vill Björn höggva til Sigurðar, en Leifr hljóp á milli, ok kom öx Bjarnar í höfuð honum, svá at þat varð þegar at vígi.þvínæst eru þar upphlaup stór, ok vill Björn höggva til Sigurðar, en Leifr hljóp á milli, ok kom öx Bjarnar í höfuð honum, svâ at þat varð þegar at vígi. Sigurðr hljóp þá at Birni, ok hjó hann banahögg. Þessi tíðindi spyrjast nú. Sigurðr var nú einn hér til frásagnar;Sigurðr var nú einn hèr til frásagnar; ríss þá enn íllt orð á Sigurð. Þær Þuríðr meginekkja ok Þóra, dóttir hennar, fryja mjök Leifi Össurarsyni, at hann vili aldri hefja handa, hverjar skammir sem þeim eru gervar, leggja á hann fæð ok fjandskap, en hann hafði við gott þol ok mikit; þær sögðu þol hans af bleyði ok framkvæmdarleysi; eirir þeim mæðgum stórilla lát Leifs Þórissonar, þikjast víst vita, at Sigurðr mun hann drepit hafa.

Svá er sagt einhverju sinni, at Þuríði húsfreyju dreymdi, at Sigmundr Brestisson, bóndi hennar, kæmi at henni, er verit hafði;Svâ er sagt einhverju sinni, at Þuríði húsfreyju dreymdi, at Sigmundr Brestisson, bóndi hennar, kæmi at henni, er verit hafði; hann mælti til hennar: þat er, sem þér sýnist, at ek er hér kominn, ok er mér þetta lofat af guði sjálfum, segir hann, en haf eigi harð an hug né illan á Leifi, mági þínum, þvíat honum mun auðit verða, at reka yðvarra skamma.hann mælti til hennar: þat er, sem þèr sýnist, at ek er hèr kominn, ok er mèr þetta lofat af guði sjálfum, segir hann, en haf eigi harð an hug nè illan á Leifi, mági þínum, þvíat honum mun auðit verða, at reka yðvarra skamma. Eptir þat vaknar Þuríðr, ok segir Þóru, dóttur sinni, drauminn, ok þaðan frá eru þær betr til Leifs enn áðr.

Chapter 54

Þat er nú næst þessu at segja, at skip kom af hafi við Færeyjar í Straumsey skamt frá bæ Sigurðar, þat voru norrænir menn, hét Arnljótr stýrimaðr, þeir voru átján menn á skipi.Þat er nú næst þessu at segja, at skip kom af hafi við Færeyjar í Straumsey skamt frá bæ Sigurðar, þat voru norrænir menn, hèt Arnljótr stýrimaðr, þeir voru átján menn á skipi.

Sá maðr bjó við skipalægit, er Skopti hét, hann var í starfi með kaupmönnum, ok þjónaði vel til þeirra;Sá maðr bjó við skipalægit, er Skopti hèt, hann var í starfi með kaupmönnum, ok þjónaði vel til þeirra; virðist þeim ok vel til hans. máli við Skopta, ok sagði minn, segir hann, at þeir voru synir mínir, Bjarngrímr ok bræðr hans, er þeir Sigurðr Þorláksson drápu, en ek vildi at þú værir í ráðum með mér, at ek gæti náð þeim Sigurði ok hefnt sona minna.virðist þeim ok vel til hans. máli við Skopta, ok sagði minn, segir hann, at þeir voru synir mínir, Bjarngrímr ok bræðr hans, er þeir Sigurðr Þorláksson drápu, en ek vildi at þú værir í ráðum með mèr, at ek gæti náð þeim Sigurði ok hefnt sona minna.

Skopti kveðst ekki gott eiga at launa Sigurði, ok hét Arnljóti at gera hann þegar varan við, er þeim gæfist færi á þeim Sigurði.Skopti kveðst ekki gott eiga at launa Sigurði, ok hèt Arnljóti at gera hann þegar varan við, er þeim gæfist færi á þeim Sigurði.

Nú eitthvert sinn sumarit fara þeir þrír frændr á skipi, Sigurðr, Þórðr ok Gautr; þeir fara til einnar eyjar, at sækja slátrfé, þvíat þat er siðr Færeyínga, at hafa nýtt kjöt öllum missarum. er þeir voru farnir, þá gerir Skopti Arnljót varan við;þeir fara til einnar eyjar, at sækja slátrfè, þvíat þat er siðr Færeyínga, at hafa nýtt kjöt öllum missarum. er þeir voru farnir, þá gerir Skopti Arnljót varan við; bregða þeir við skjótt kaupmennirnir, ok voru fimtán saman á kaupskipsbátinum, ok komu til þeirrar eyjar, er þeir Sigurðr voru fyrir, ok gánga upp á eyna tólf saman, en þrír gættu skips.

Þeir Sigurðr sá mennina, er uppkomu á eyna, ok tala með sér, hverir vera muni;Þeir Sigurðr sá mennina, er uppkomu á eyna, ok tala með sèr, hverir vera muni; þeir sá, at menn voru í litklæðum ok með vopnum: má vera, sagði Sigurðr, at hér sé komnir kaupmennirnir, þeir er hér hafa legit í sumar, ok má vera at annat sé eyrindi þeirra, enn at reka kaupstefnu einasaman, ok man við oss eyrindi, svá munu vér eiga við at búast;þeir sá, at menn voru í litklæðum ok með vopnum: má vera, sagði Sigurðr, at hèr sè komnir kaupmennirnir, þeir er hèr hafa legit í sumar, ok má vera at annat sè eyrindi þeirra, enn at reka kaupstefnu einasaman, ok man við oss eyrindi, svâ munu vèr eiga við at búast; nú skulu vér gánga í móti þeim, ok hafa ráð Sigmundar Brestissonar, segir Sigurðr, ok hlaupa síðan sérhverr vorr, ok finnumst at skipi voru allir.nú skulu vèr gánga í móti þeim, ok hafa ráð Sigmundar Brestissonar, segir Sigurðr, ok hlaupa síðan sèrhverr vorr, ok finnumst at skipi voru allir.

Nú gángast þeir í móti. Arnljótr eggjar þegar förunauta sína, ok biðr þá hefna sona sinna; þeir Sigurðr stökkva undan sérhverr þeirra, ok komast allir í fjöruna til skips sins;þeir Sigurðr stökkva undan sèrhverr þeirra, ok komast allir í fjöruna til skips sins; þá koma þeir Arnljótr, ok sækja at þeim. Sigurðr höggr til þess, er at honum sótti, ok rekr undan honum fætr báða fyrir ofan kné, ok hafði sá bana;Sigurðr höggr til þess, er at honum sótti, ok rekr undan honum fætr báða fyrir ofan knè, ok hafði sá bana; Þórðr drepr mann annan, en Gautr hinn þriðja; þá hlaupa þeir á skip sitt, ok róa fram með eyjunni, ok finna kaupskipsbátinn, ok þar á þrjá menn.

Sigurðr hleypr á bátinn, ok drepr einn þeirra, en rekr tvo á kaf, taka bátinn, ok róa á burt báðum skipum ok heim.

Sigurðr safnar mönnum at sér, ok ferr út til eyjarinnar, gánga upp á eyna.Sigurðr safnar mönnum at sèr, ok ferr út til eyjarinnar, gánga upp á eyna. Austmenn hlaupa saman, ok ætla at verja sik.

Þórðr lági mælti: þat er ráð, Sigurðr frændi! at gefa þessum mönnum grið, er vér eigum alls kosti við, en vér höfum áðr unnit Arnljóti mikinn skaða.Þórðr lági mælti: þat er ráð, Sigurðr frændi! at gefa þessum mönnum grið, er vèr eigum alls kosti við, en vèr höfum áðr unnit Arnljóti mikinn skaða.

Sigurðr svarar: þat er vel mælt, en þó vil ek at þeir leggi allt á mitt vald, ef þeir skulu grið hafa.

Þat fór fram, at þeir seldu Sigurði sjálfdæmi, en hann gerir á hendr Arnljóti þrenn manns gjöld fyrir hvern þeirra; þat fé galt Arnljótr allt, ok var hann suðreyskr maðr, ok hafði hann þat í bætr fyrir sonu sína, ok fór við þat íburt af Færeyjum.þat fè galt Arnljótr allt, ok var hann suðreyskr maðr, ok hafði hann þat í bætr fyrir sonu sína, ok fór við þat íburt af Færeyjum.

Sigurðr varð varr við svik Skopta, ok sagði at hann skal hafa líf sitt, en fara í burt af Færeyjum, ok fór hann til Norregs, ok varð útlagi af Færeyjum.

Chapter 55

Nú er at segja frá því, at Sigurðr Þorláksson eggjar Þórð, bróður sinn, at hann skyldi kvænast.

Þórðr spyrr, hvar hann sæi honum konu.

Eigi man ek hjá þeim kosti sneiða, (sagði Sigurðr), er mér þikir beztr hér í Færeyjum, þat er Þuríðr meginekkja.Eigi man ek hjá þeim kosti sneiða, (sagði Sigurðr), er mèr þikir beztr hèr í Færeyjum, þat er Þuríðr meginekkja.

Ekki ætla ek mér svá hátt, segir Þórðr.Ekki ætla ek mèr svâ hátt, segir Þórðr.

Eigi mantu fá, ef við biðjum eigi, segir Sigurðr; ekki man ek þessa leita, segir hann, ok man eigi nær leggja, at hún vili mér giptast, segir Þórðr, en þó máttu þessa leita, ef þú vill.ekki man ek þessa leita, segir hann, ok man eigi nær leggja, at hún vili mèr giptast, segir Þórðr, en þó máttu þessa leita, ef þú vill.

Sigurðr ferr nú annan dag til Skúfeyjar, ok berr þetta mál upp fyrir Þuríði; hún tekr þessu ekki fljótt, en hann flytr málit, ok þar kemr, at hún kveðst mundu ráðast um við vini sína ok sonu, ok lézt mundu gera honum orð um þat, sem þá var at leika;hún tekr þessu ekki fljótt, en hann flytr málit, ok þar kemr, at hún kveðst mundu ráðast um við vini sína ok sonu, ok lèzt mundu gera honum orð um þat, sem þá var at leika; ferr Sigurðr heim, ok sagði allt líkligt um svör hennar.

Undarliga veit þat við, segir Þórðr, ok grunar mik, at þessu fylgi eigi alhugi.

Þuríðr hitti Leif, mág sinn, ok Þóru, dóttur sína, ok sagði þeim bónorðit.

Þóra spyrr, hverju hún svarar; hún kveðst hafa mjök frávísat, en þó minnr, enn henni var at skapi: eðr hvat þiki þér ráð, dóttir?hún kveðst hafa mjök frávísat, en þó minnr, enn henni var at skapi: eðr hvat þiki þèr ráð, dóttir?

Hún svarar: eigi muntu frávísa, ef ek ræð, ef yðr er nokkut þat í hug, at róa þess á hefnileit, er oss hefir til skamma gjört verit, ok eigi sé ek annat þat teygiagn, er líkara sé til at þeir verði atdregnir enn þetta;Hún svarar: eigi muntu frávísa, ef ek ræð, ef yðr er nokkut þat í hug, at róa þess á hefnileit, er oss hefir til skamma gjört verit, ok eigi sè ek annat þat teygiagn, er líkara sè til at þeir verði atdregnir enn þetta; þarf ek eigi at leggja orð í munn móður minni, þvíat marga vega má hún þá á þat draga, svá at þeir ráði ekki í þat.þarf ek eigi at leggja orð í munn móður minni, þvíat marga vega má hún þá á þat draga, svâ at þeir ráði ekki í þat.

Leifr verðr samþykkr um þetta Þóru, ok kveðst hug skyldu áleggja, at þeir hefði umsiðir þat, er þeir voru makligir; kvoðu á dag með sér, nær þeir skyldu tilkoma, þessa mála at vitja.kvoðu á dag með sèr, nær þeir skyldu tilkoma, þessa mála at vitja.

Þá mælti Leifr: lángt hefir Þrándr þá framseð, er hann bauð okkr barnfóstr, ok kenni ek þér völd um þat, Þóra! segir hann, ok er þat dauði Sigmundar, sonar okkars, ef hann er þá með Þrándi, er nokkut skerst úr með oss Sigurði.Þá mælti Leifr: lángt hefir Þrándr þá framseð, er hann bauð okkr barnfóstr, ok kenni ek þèr völd um þat, Þóra! segir hann, ok er þat dauði Sigmundar, sonar okkars, ef hann er þá með Þrándi, er nokkut skerst úr með oss Sigurði.

Eigi ætla ek, segir Þóra, at hann skuli þar leingi vera heðanfrá; ok er mál, at við farim til Austreyjar, ok finnir þú Þránd, fóstra þinn; öll verða þau á þat sátt.