Fara þau Leifr nú öll saman, ok eru þau sjö menn á skipi, ok koma við Austrey, ok höfðu innannvott um daginn, ok voru þeir Leifr votir mjök, en Þóra var þur. Þau gánga upp til bæjar í Götu, ok fagnar Þrándr þeim vel, ok lætr drepa upp elda fyrir þeim Leifi, en Þóru var fylgt til stofu, ok var sveinninn Sigmundr þar hjá henni, son hennar; hann var þá níu vetra gamall, ok hinn skjótligsti at sjá.
Móðir hans spurði, hvat Þrándr hefði kennt honum, en hann kveðst numit hafa allar saksóknir at sækja, ok réttarfar sitt ok annarra;Móðir hans spurði, hvat Þrándr hefði kennt honum, en hann kveðst numit hafa allar saksóknir at sækja, ok rèttarfar sitt ok annarra; lá honum þat greitt fyrir. Þá spyrr hún, hvat fóstri hans hefði kennt honum í helgum fræðum. Sigmundr kveðst numit hafa pater noster ok kredduna; hún kveðst heyra vilja, ok hann gerði svá, ok þótti henni hann syngja pater noster til nokkurrar hlítar, en kredda Þrándar er á þessa leið:hún kveðst heyra vilja, ok hann gerði svâ, ok þótti henni hann syngja pater noster til nokkurrar hlítar, en kredda Þrándar er á þessa leið:
Gángat ek einn út,
fjórir mér fylgja,
fimm guðs einglar;
ber ek bæn fyrir mér, Gángat ek einn út,
fjórir mèr fylgja,
fimm guðs einglar;
ber ek bæn fyrir mèr,
Bæn fyrir Kristi, sýng ek sálma sjö, sjái guð hluta minn!
Ok í þessu kemr Þrándr í stofuna, ok spyrr, hvat þau tali.
Þóra svarar, ok segir, at Sigmundr, son hennar, hafi flutt fyrir henni fræði, þau er hann hafði kennt honum: ok þiki mér eingi mynd á, segir hún, á kredó.Þóra svarar, ok segir, at Sigmundr, son hennar, hafi flutt fyrir henni fræði, þau er hann hafði kennt honum: ok þiki mèr eingi mynd á, segir hún, á kredó.
Því er svá háttat, sem þú veizt, segir Þrándr, at Kristr átti tólf lærisveina eðr fleiri, ok kunni sína kreddu hverr þeirra;Því er svâ háttat, sem þú veizt, segir Þrándr, at Kristr átti tólf lærisveina eðr fleiri, ok kunni sína kreddu hverr þeirra; nú hefi ek mína kreddu, en þú þá er þú hefir numit, ok eru margar kreddur, ok er slíkt, segir hann, eigi á eina lund rétt;nú hefi ek mína kreddu, en þú þá er þú hefir numit, ok eru margar kreddur, ok er slíkt, segir hann, eigi á eina lund rètt; skilja nú tal sitt.
Um kveldit er þeim allbeint, ok var drukkit allfast, ok var Þrándr hinn kátasti, ok segir Þrándr at þar skal búa um þau í stofunni, ok gera flatsæng á gólfinu.
Leifr segir at svá mátti vel vera.Leifr segir at svâ mátti vel vera.
Þóra segir at hún vildi, at Sigmundr segi henni af ferðum sínum, ok lægi hjá henni um nóttina.
Þat má eigi, segir Þrándr, þvíat þá má ek aldri sofa í nátt.
Þetta verðr þú at veita mér, Þrándr minn, segir hún, ok þat varð, at sveinninn liggr hjá þeim.Þetta verðr þú at veita mèr, Þrándr minn, segir hún, ok þat varð, at sveinninn liggr hjá þeim. En Þrándr átti sér eina litla skemmu, ok svaf hann þar jafnan, ok sveinninn hjá honum, ok fátt manna hjá honum;En Þrándr átti sèr eina litla skemmu, ok svaf hann þar jafnan, ok sveinninn hjá honum, ok fátt manna hjá honum; ok gekk Þrándr til skemmu sinnar, ok var þá lángt af nótt.
Leifr ætlar at sofa, ok leggst niðr, ok snýr frá konu sinni; hún rekr hendr í bak honum, ok bað hann eigi sofa; standit upp, segir hún, ok farit umhverfis um Austrey í nótt, ok meiðit hvert skip, svá at ekki sé sjófært.standit upp, segir hún, ok farit umhverfis um Austrey í nótt, ok meiðit hvert skip, svâ at ekki sè sjófært.
Ok svá gera þeir;Ok svâ gera þeir; var Leifi þar kunnigt í hverja vík; meiddu þeir þar hvert fljótanda far, svá at ekki var sjófært.meiddu þeir þar hvert fljótanda far, svâ at ekki var sjófært.
Þeir sofa ekki um náttina, standa upp snemma um morgininn; fara þau Þóra þegar ofan til skips, en Leifr gekk ofan til skemmu, ok biðr Þránd vel lifa, ok hafa þökk fyrir góðan fagnað: ok vill Þóra, at Sigmundr fari með henni.
Þrándr hafði lítit sofit um náttina, ok sagði, at ekki mátti svá vera, at Sigmundr færi í brott.Þrándr hafði lítit sofit um náttina, ok sagði, at ekki mátti svâ vera, at Sigmundr færi í brott.
Leifr geingr skyndiliga til skips, en Þrándr þóttist nú sjá allt ráð þeirra Leifs, ok bíðr húskarla sína taka skútu er hann átti; hlaupa þar á margir menn; þeir gera svá, ok fellr þar inn kolblár sjár, ok verða þeir fegnir, er þeir komast á land;þeir gera svâ, ok fellr þar inn kolblár sjár, ok verða þeir fegnir, er þeir komast á land; ok er ekki skip fært í eynni, ok verðr Þrándr þar at vera, hvort er honum þikir gott eðr íllt.
Leifr ferr þar til er hann kemr heim, ok safnar þá mönnum at sér;Leifr ferr þar til er hann kemr heim, ok safnar þá mönnum at sèr; ok er þat þann dag, áðr enn Þeir Sigurðr skulu finnast eptir um daginn.
Nú er at segja frá þeim Sigurði Þorlákssyni, at þeir búast heiman um daginn, ok eggjar, at þeir skyldu hvata.
Þórðr segir, at honum er lítit um at fara: ok ætla ek at þú sér feigr, segir hann, er þú þetta svá mjök.Þórðr segir, at honum er lítit um at fara: ok ætla ek at þú sèr feigr, segir hann, er þú þetta svâ mjök.
Gerr þik eigi at undri, segir Sigurðr, ok ver eigi svá hræddr at öngri mannraun, ok skulu vér at vísu eigi rjúfa þá stefnu, er vér höfum sammælzt á.Gerr þik eigi at undri, segir Sigurðr, ok ver eigi svâ hræddr at öngri mannraun, ok skulu vèr at vísu eigi rjúfa þá stefnu, er vèr höfum sammælzt á.
Þú munt ráða, segir Þórðr, en eigi kemr mér á úvart, at eigi komi vér allir heim heilir í kveld.Þú munt ráða, segir Þórðr, en eigi kemr mèr á úvart, at eigi komi vèr allir heim heilir í kveld.
Þeir fóru tólf saman á einu skipi ok vel vopnaðir; þeir höfðu stormviðri um daginn ok strauma hættliga, ok báru vel af, ok komu við Skúfey.
Þá sagði Þórðr, at hann mun eigi leingra fara.
Sigurðr kveðst fara skyldu upp til bæjar, þó at hann færi einn;
Þórðr kveðr hann feigan mundu vera.
Sigurðr geingr upp á eyna, hann var í rauðum kyrtli, ok hafði tuglamöttul blán á herðum sér, hann var girðr sverði, ok hafði hjálm á höfði;Sigurðr geingr upp á eyna, hann var í rauðum kyrtli, ok hafði tuglamöttul blán á herðum sèr, hann var girðr sverði, ok hafði hjálm á höfði; hann geingr upp á eyna, ok er hann kemr mjök upp at húsunum, þá sér hann, at aptr voru hurðir;hann geingr upp á eyna, ok er hann kemr mjök upp at húsunum, þá sèr hann, at aptr voru hurðir; kirkja stóð í túninu gegnt dyrum, sú er Sigmundr hafði gera látit; ok er Sigurðr kom upp ímilli heimahúsa ok kirkju, þá sér hann at kirkja er opin, ok kona geingr frá kirkjunni í rauðum kyrtli ok (hafði) blán möttul á herðum.ok er Sigurðr kom upp ímilli heimahúsa ok kirkju, þá sèr hann at kirkja er opin, ok kona geingr frá kirkjunni í rauðum kyrtli ok (hafði) blán möttul á herðum. Sigurðr kendi at þar var Þuríðr húsfreyja, ok víkr at henni; hún heilsar honum blíðliga, ok geingr at tré einu, er lá í túninu, þar setjast þau á tréð, ok vill hún horfa at kirkjunni, en hann vildi horfa at heimadyrum ok frá kirkjunni, en hún réð, ok horfðu þau at kirkjunni.hún heilsar honum blíðliga, ok geingr at trè einu, er lá í túninu, þar setjast þau á trèð, ok vill hún horfa at kirkjunni, en hann vildi horfa at heimadyrum ok frá kirkjunni, en hún rèð, ok horfðu þau at kirkjunni.
Sigurðr spurði, hvat manna væri komit.
Þar mannfátt.
Hann spurði, hvort Leifr væri þar; hún kveðr hann eigi þar vera.
Eru þínir heima? segir hann.
Þat má kalla, segir hún.
Hvat hafa þeir talat um mál vor síðan? segir Sigurðr.
Þat höfum vér umtalat, segir hún, at öllum om konunum lízt bezt á þik, ok mundi lítt seinkat af minni hendi, ef þú værir óklúsaðr;Þat höfum vèr umtalat, segir hún, at öllum om konunum lízt bezt á þik, ok mundi lítt seinkat af minni hendi, ef þú værir óklúsaðr; mikill giptuskortr hefir mér þá orðit, segir Sigurðr, ok má þat ok skjótt skipast, at ek sé laus maðr.mikill giptuskortr hefir mèr þá orðit, segir Sigurðr, ok má þat ok skjótt skipast, at ek sè laus maðr.
Þat er, sem verða má, segir hún; ok í því vildi hann sveigja hana at sér, ok tók höndum um hana, en hún las at sér tuglamöttulinn, ok í Því var lokit (upp) hurðunni, ok hljóp út maðr með brugðit sverð, ok var þat Heri Sigmundarson;ok í því vildi hann sveigja hana at sèr, ok tók höndum um hana, en hún las at sèr tuglamöttulinn, ok í Því var lokit (upp) hurðunni, ok hljóp út maðr með brugðit sverð, ok var þat Hèri Sigmundarson; ok er Sigurðr sér þat, þá smýgr hann niðr or mötlinum, ok varð svá laus, en Þuríðr heldr eptir mötlinum.ok er Sigurðr sèr þat, þá smýgr hann niðr or mötlinum, ok varð svâ laus, en Þuríðr heldr eptir mötlinum. Nú koma út fleiri menn, ok hleypr Sigurðr ofan eptir vellinum. Heri þrífr upp spjót eitt, ok hleypr ofan á völlinn eptir honum, ok verðr hann skjótastr;Hèri þrífr upp spjót eitt, ok hleypr ofan á völlinn eptir honum, ok verðr hann skjótastr; hann skýtr spjótinu til Sigurðar, ok Sigurðr sér, at spjótit stefnir á herðar honum, þá leggst hann niðr við völlinum, ok flýgr spjótit yfir hann fram, ok nam staðar í vellinum.hann skýtr spjótinu til Sigurðar, ok Sigurðr sèr, at spjótit stefnir á herðar honum, þá leggst hann niðr við völlinum, ok flýgr spjótit yfir hann fram, ok nam staðar í vellinum. Sigurðr stendr upp skjótt, ok Þrífr spjótit, ok sendir aptr, ok kemr þat á Héra miðjan, ok hafði hann skjótt bana.Sigurðr stendr upp skjótt, ok Þrífr spjótit, ok sendir aptr, ok kemr þat á Hèra miðjan, ok hafði hann skjótt bana. Sigurðr hleypr þá ofan í einstigit, en Leifr kemr þar at, er Heri liggr, ok snýr skjótt þaðan frá, ok hleypr þaðan fram á eyna, ok þar fyrir ofan, sem hann kom at, ok segja menn at þar sér fimtán faðma hátt í fjöru niðr.Sigurðr hleypr þá ofan í einstigit, en Leifr kemr þar at, er Hèri liggr, ok snýr skjótt þaðan frá, ok hleypr þaðan fram á eyna, ok þar fyrir ofan, sem hann kom at, ok segja menn at þar sèr fimtán faðma hátt í fjöru niðr. Leifr kom standandi niðr, hann hleypr til skips þeirra (bræðra), ok er Sigurðr þá kominn at skipinu, ok ætlaði at hlaupa út á skipit; en Leifr lagði þá sverði til hans á síðuna, en hann snaraðist við honum, ok gekk sverðit á hol, at því er Leifr hugði. Sigurðr hljóp þá út á skipit, ok létu frá landi, ok skildi þar með þeim.Sigurðr hljóp þá út á skipit, ok lètu frá landi, ok skildi þar með þeim.
Leifr geingr upp á eyna til manna sinna, ok biðr þá skjótt fara til skipa: ok skulu vér halda eptir þeim.Leifr geingr upp á eyna til manna sinna, ok biðr þá skjótt fara til skipa: ok skulu vèr halda eptir þeim.
Þeir spyrja, hvort hann hefir spurt lát Héra eðr fundit Sigurð;Þeir spyrja, hvort hann hefir spurt lát Hèra eðr fundit Sigurð; hann kveðst eigi mundu mart frá segja at sinni.
Þeir hlaupa á tvö skip, ok hafði Leifr áttatigi manna, ok varð misfari þeirra eigi alllítill.
Þeir Sigurðr koma at landi í Straumsey, ok hafði Sigurðr stýrt skipinu, ok var fáorðr við þá. En «r hann geingr upp af skipinu, spurði Þórðr, hvort hann mundi mjök sár vera.
Hann kveðst þat ógjörla vita.
Sigurðr geingr at naustvegginum, er þar var nær sjónum, ok leggr þar hendr sínar á upp, en þeir ryðia skipit, ok gánga síðan upp til naustsins, ok sjá at Sigurðr stendr þar, ok var þá stirðnaðr ok dauðr.
Þeir fluttu lík hans heim, ok sögðu ekki þessi tíðindi; fara þeir til náttverðar; ok er þeir eru at mat, þá koma þeir Leifr at bænum, ok veita þar atsókn, ok bera eld at; þeir verjast vel, ok eru ellifu menn fyrir, en þrjátigi voru atkomnir. Ok er eldr sótti húsin, þá hleypr Gautr rauði út, ok þolir eigi inni leingr. Steingrímr Sigmundarson sótti at honum, ok tveir menn aðrir, en hann varðist vel. Gautr höggr á kné Steingrími ok af knéskelina, ok var þat mikit sár, svá at hann gekk jafnan haltr síðan, ok drap annan félaga hans.Gautr höggr á knè Steingrími ok af knèskelina, ok var þat mikit sár, svâ at hann gekk jafnan haltr síðan, ok drap annan fèlaga hans.
Þá kemr at Leifr Össurarson, ok eigast þeir við vopnaskipti, ok lýkr svá, at Leifr drepr Gaut.Þá kemr at Leifr Össurarson, ok eigast þeir við vopnaskipti, ok lýkr svâ, at Leifr drepr Gaut.
Þá hleypr út Þórðr lági, ok í mót honum Brandr Sigmundarson ok tveir menn aðrir ok sóttu at Þórði, en svá lauk með þeim, at Þórðr drepr Brand ok förunauta hans báða.Þá hleypr út Þórðr lági, ok í mót honum Brandr Sigmundarson ok tveir menn aðrir ok sóttu at Þórði, en svâ lauk með þeim, at Þórðr drepr Brand ok förunauta hans báða. Þá kom at Leifr Össurarson, ok leggr sverði því hinu sama í gegnum Þórð, er áðr hafði hann lagt með Sigurð, bróður hans, ok lét Þórðr skjótt líf sitt.Þá kom at Leifr Össurarson, ok leggr sverði því hinu sama í gegnum Þórð, er áðr hafði hann lagt með Sigurð, bróður hans, ok lèt Þórðr skjótt líf sitt.
Eptir þessi tíðindi ferr Leifr heim, ok verðr frægr af þessum verkum.
En er Þrándr spurði þessi tíðindi, þá fellu honum þau svá nær, at hann dó af helstríði.En er Þrándr spurði þessi tíðindi, þá fellu honum þau svâ nær, at hann dó af helstríði.
Leifr ræðr nú einn öllum Færeyjum, ok var þat um daga Magnúss konúngs góða Ólafssonar.
Leifr fór til Noregs á fund Magnúss konúngs, ok tekr af honum lén yfir Færeyjum;Leifr fór til Noregs á fund Magnúss konúngs, ok tekr af honum lèn yfir Færeyjum; kemr heim í Færeyjar, býr þar til elli.
Sigmundr, son hans, bjó í Suðrey eptir föður sinn Leif, ok þótti mikilmenni.
Þuríðr húsfreyja ok Leifr önduðust á dögum Magnúss konúngs, en Þóra var með Sigmundi, syni sínum, ok þótti alla stund hinn mesti kvennskörúngr.
Son Sigmundar hét Hafgrímr, ok eru frá honum komnir Einar ok Skeggi, synir hans, er verit höfðu fyrir skömmu sýslumenn í Færeyjum.Son Sigmundar hèt Hafgrímr, ok eru frá honum komnir Einar ok Skeggi, synir hans, er verit höfðu fyrir skömmu sýslumenn í Færeyjum.
Steingrímr halti Sigmundarson bjó í Skúfey, ok þótti góðr bóndi; ok er hér eigi getit, at meiri afdrif hafi orðit Sigmundar Brestissonar eðr afkvæmis hans.ok er hèr eigi getit, at meiri afdrif hafi orðit Sigmundar Brestissonar eðr afkvæmis hans.