Einn dag spurði Arngrímr Steinólf, ef hann vildi fara með honum á Grund ofan til skytnings ok vera þar nætr tvær eða þrjár.Hann svarar: "Ek mun heima vera meðan, enn fara í annat sinn, er þú ert heima".Arngrímr lézt vilja, at hann bíði hans heima, ef hann vill eigi með honum fara.Nú fór Arngrímr á Grund, enn Steinólfr var eftir í Mǫðrufelli um nótt.Nú fór Arngrímr á Grund, enn Steinólfr var eftir í Möðrufelli um nótt.Enn um morgininn sat Steinólfr við eld ok hafði smíð nǫkkura fyrir hendi;Enn um morgininn sat Steinólfr við eld ok hafði smíð nökkura fyrir hendi;var þat buðkr nǫkkurr, er húsfreyja átti.var þat buðkr nökkurr, er húsfreyja átti.Í þat mund kom Arngrímr heim, ok Þorvaldr krókr með honum.Ok er þeir kómu í eldahúsit, laut Steinólfr niðr.Þá høggr Arngrímr til hans í hǫfuðit, svá at hann fekk bana þegar.Þá höggr Arngrímr til hans í höfuðit, svá at hann fekk bana þegar.Þá gekk húsfrúin hjá honum ok mælti: "Hǫgg þú manna armastr;Þá gekk húsfrúin hjá honum ok mælti: "Högg þú manna armastr;þetta eru ráð þér vitrari manna, — enn frá þessum degi skal ek aldri þín kona vera".Ferr hon nú til Arnórs kerlingarnefs, ok kom aldri í sama sæng Arngrími, ok mælti, áðr hon reið á brott: "Þat mun til bóta, at þú munt, Arngrímr, fá lífdaga eiga, því at þeir munu verri, er síðar koma yfir þik".Ok átti hana síðan Ásgrímr elliða-Grímsson.Þeir Arngrímr riðu til Espihóls, ok sǫgðu Þórarni þessi tíðendi ok báðu hann ásjá; ok létust hvárki til hafa vitsmuni né vinsæld at sitja fyrir Glúmi.Þeir Arngrímr riðu til Espihóls, ok sögðu Þórarni þessi tíðendi ok báðu hann ásjá; ok létust hvárki til hafa vitsmuni né vinsæld at sitja fyrir Glúmi.Enn Þórarinn var bæði vitr ok vinsæll.Hann svarar, kvaðst verkit lítast ilt, ok lézt ugga, at ilt mundi af standa.Þorvaldr lét ekki tjóa at sakast um verkit, ok lézt hyggja at brátt mundi hann eiga um meiri vandræði at fæta, ef hann veitti þeim enga ásjá;létu vera mega at fengist fulltingsmenn, ef hann legði sín orð til.Þórarinn svarar: "Þat er mitt ráð, at þit flytjið hingat búin bæði, af Grund ok Mǫðrufelli, ok sǫfnum at oss mǫnnum sem tíðast, ok komum saman búum várum, áðr Glúmr verði varr við".Þórarinn svarar: "Þat er mitt ráð, at þit flytjið hingat búin bæði, af Grund ok Möðrufelli, ok söfnum at oss mönnum sem tíðast, ok komum saman búum várum, áðr Glúmr verði varr við".Þeir gera svá, áðr Glúmr spyri þetta.Ok er hann fregnar, safnar hann liði;fara at þeim þegar;enn engi urðu fǫng á, því at Esphœlingar urðu fjǫlmennri.enn engi urðu föng á, því at Esphælingar urðu fjölmennri.Ok sátu um vetrinn um kyrt.Enn Glúmr varð aldri á þeim vetri unninn.Hann var svá varr um sik, at hann hittist aldri í þeiri rekkju, sem honum var búin.Oft svaf hann lítið um nætr, ok gengu þeir Már ok rœddu um málaferli.Oft svaf hann lítið um nætr, ok gengu þeir Már ok ræddu um málaferli.Eina nótt spurði Már, hversu hann hefði sofit.Glúmr kvað vísu:
Eigi sofnak Ofnis ysheims í bœ þeima — munat eldviðum ǫldu auðbœtt við mik — sœtan, áðr grindlogi Gǫndlar gellr í hattar felli — oft vák mann of minna meir nǫkkurum þeira.Eigi sofnak Ofnis ysheims í bæ þeima — munat eldviðum öldu auðbætt við mik — sætan, áðr grindlogi Göndlar gellr í hattar felli — oft vák mann of minna meir nökkurum þeira.
"Nú skal segja þér draum minn.Ek hugðumst ganga hér ór garði einnsaman ok slyppr, enn mér þótti Þórarinn ganga at móti mér, ok hafa harðstein mikinn í hendi;ok þóttumst ek vanbúinn við fundi okkrum.Ok er ek hugðak at, sá ek annan harðstein hjá mér, ok réðumst ek í mót.Ok er við fundumst, þá vildi hvárr ljósta annan;enn steinarnir kómu saman, ok varð af brestr hár".Már spyrr: "Hvárt þótti þér heita mega híbýlabrestr"?Glúmr svarar: "Meiri var enn svá"."Þótti þér heita mega heraðsbrestr"?Glúmr svarar: "Vel er því til jafnat, því at ek þóttumst vita, at heyrði um alt heraðit.Ok er ek vaknaða, kvað ek vísu:
Harðsteini lét húna harðgeðr Limafjarðar — þat sák dóms í draumi — dyn-Njarðr mik of barðan, enn ek þrádáttar þóttumk þjósti keyrðr of ljósta sævarhrafns í svefni snarr beinanda steini.
Már kvað þat líklegt, at sannast mundi fornkveðit mál, — "at hvárr ykkarr mun ljósta annan illum steini áðr létti".Glúmr svarar: "Eigi er óvænt at slíkt sé — berr nú mart fyrir — er enn annarr draumr at segja þér.Ek þóttumst úti staddr, ok sá ek konur tvær.
Þær hǫfðu trog í milli sín, ok námu þær staðar á Hrísateigi ok jósu blóði um heraðit alt.Þær höfðu trog í milli sín, ok námu þær staðar á Hrísateigi ok jósu blóði um heraðit alt.Ok vaknaða ek síðan, ok hygg ek fyrir tíðendum vera" — ok kvað vísu:
Menstiklir sá mikla mun sverðabrak verða komin es grára geira goðreið of trǫð kveðja; þars Ósynjur jósu eggmóts of fjǫr seggja vinir fagna því vegna vígmóðar fram blóði.Menstiklir sá mikla mun sverðabrak verða komin es grára geira goðreið of tröð kveðja; þars Ósynjur jósu eggmóts of fjör seggja vinir fagna því vegna vígmóðar fram blóði.
Þann morgin fór Már í Mǫðrufell með átján manna at stefna Arngrími um vígit, enn Glúmr var heima við sétta mann ok bað þá skjótt heim koma.Þann morgin fór Már í Möðrufell með átján manna at stefna Arngrími um vígit, enn Glúmr var heima við sétta mann ok bað þá skjótt heim koma.Jǫðurr var heima þá Glúmi ok Eyjólfr, son Þorleifs ens háva, Þorvaldr tasaldi, systurson Glúms, ok þrælar tveir.Jöðurr var heima þá Glúmi ok Eyjólfr, son Þorleifs ens háva, Þorvaldr tasaldi, systurson Glúms, ok þrælar tveir.
Chapter 22
Helga systir Glúms, er átt hafði Steingrímr í Sigluvík, var þá komin á Laugaland.Hon var móðir Þorvalds tasalda, ok var hann þá átján vetra.
Þorvarðr hét maðr Ǫrnólfs son ok son Yngvildar, er kǫlluð var allrasystir.Þorvarðr hét maðr Örnólfs son ok son Yngvildar, er kölluð var allrasystir.Hann bjó í Kristnesi.Guðbrandr hét son hans, tólf vetra gamall.Þorvarðr var vitr maðr ok var þá gamall;meðallagi góðgjarn.Hann var snemma á fótum þann morgin, ok bað sveininn taka hesta, ok ríða síðan til Þverár.Ok er þeir kómu þar, var Már nýfarinn á brott.Glúmr fagnar vel Þorvarði.Hann spyrr, hvárt nǫkkut væri leitat um sáttir milli manna.Hann spyrr, hvárt nökkut væri leitat um sáttir milli manna.Glúmr kvað ekki þat vera.Þorvarðr segir: "Er tilbúit málit"?Glúmr kvað þat eigi vera."Slíkr dagr væri vel til fallinn;þoka er mikil, ok mun eigi verða vart við, ef menn fara hljóðlega".Síðan segir Glúmr hvar þá var komit, ok segir at sex menn einir váru heima.Þorvarðr svarar: "Heldr ertu fámennr;enn þetta ráð mun þó duga, er þú hefir haft".Nú ríðr Þorvarðr til Espihóls, ok váru menn eigi upp risnir, er þeir kómu þar.Hann hitti Þórarinn ok spyrr: "Hverja meðferð ætli þér at hafa, skulu þér nǫkkura sætt bjóða Glúmi um vígsmálit"?Hann hitti Þórarinn ok spyrr: "Hverja meðferð ætli þér at hafa, skulu þér nökkura sætt bjóða Glúmi um vígsmálit"?Þórarinn svarar: "Vant ætlu vér þat, at bjóða Glúmi sætt".Þorvarðr segir: "Hvárt er tilbúit vígsmálit".Þórarinn svarar: "Ekki hefi ek til spurt, eða hvat veiztu af"?Hann segir: "Már fór í morgin með átjánda mann í málatilbúnað, enn Glúmr sat við sétta mann heima, ok væri nú fullgóð fǫng á at rétta hlut sinn;Hann segir: "Már fór í morgin með átjánda mann í málatilbúnað, enn Glúmr sat við sétta mann heima, ok væri nú fullgóð föng á at rétta hlut sinn;ok því tekst yðr lítt, at þér gerið eigi slík hvatræði sem Glúmr", Þórarinn svarar: "Ekki nenni ek at búa tyllisakir hér í móti".Þorvarðr segir: "Á þat er at líta, hvárt nǫkkur var sǫkin eða engi, áðr Steinólfr var drepinn — hefir hann eigi fíflt konu hans? — víst ætla ek at slík mál þyki eigi engis verð".Þorvarðr segir: "Á þat er at líta, hvárt nökkur var sökin eða engi, áðr Steinólfr var drepinn — hefir hann eigi fíflt konu hans? — víst ætla ek at slík mál þyki eigi engis verð".Þórarinn svarar: "Ilt þyki mér með slíku máli at fara".Hann segir: "Hvat er slíkt at tala? kom Glúmi fyrir nǫkkut, er hann óhelgaði Sigmund mág yðvarn — ok er nú ok einsætt at láta eigi svá auvirðast".Hann segir: "Hvat er slíkt at tala? kom Glúmi fyrir nökkut, er hann óhelgaði Sigmund mág yðvarn — ok er nú ok einsætt at láta eigi svá auvirðast".Þórarinn segir: "Eigi munda ek vita, nema þat væri ráð".Síðan stóðu menn upp, ok eggjar Þorvaldr krókr at ríða til Uppsala ok stefna Steinólfi til óhelgi.Þórarinn svarar: "Eigi er þat ráðlegt, enn þat munu vér þó gera".Þeir urðu saman fimtán;sjau eru nefndir, Þórarinn ok Þorvaldr krókr, Ketill son hans, Arngrímr ok Eysteinn berserkr, ok Þórðr Rafnsson, er bjó at Stokkahlǫðu ok átti Vigdísi Þórisdóttur, er Sigmundr hafði átt fyrr, Eyvindr austmaðr;sjau eru nefndir, Þórarinn ok Þorvaldr krókr, Ketill son hans, Arngrímr ok Eysteinn berserkr, ok Þórðr Rafnsson, er bjó at Stokkahlöðu ok átti Vigdísi Þórisdóttur, er Sigmundr hafði átt fyrr, Eyvindr austmaðr;hann var vistum með Þórði.Nú fóru þeir til Uppsala, enn Þorvarðr fór á Ǫngulstaði — þar bjó góðr búandi, Halli enn digri — enn sendi son sinn til Þverár ok bað segja Glúmi fyrirætlun þeira Esphœlinga, — "enn ríð til móts við mik síðan hvatlega".Nú fóru þeir til Uppsala, enn Þorvarðr fór á Öngulstaði — þar bjó góðr búandi, Halli enn digri — enn sendi son sinn til Þverár ok bað segja Glúmi fyrirætlun þeira Esphælinga, — "enn ríð til móts við mik síðan hvatlega".Enn er Þorvarðr kom á Ǫngulstaði, þá spurði Halli, hvat hann segði tíðenda.Enn er Þorvarðr kom á Öngulstaði, þá spurði Halli, hvat hann segði tíðenda."Ekki enn", sagði hann.Síðan sagði hann Halla, hvar þá var komit.Enn Halli þóttist sjá at glíkendum, at hann mundi þessu ǫllu á leið hafa komit;Enn Halli þóttist sjá at glíkendum, at hann mundi þessu öllu á leið hafa komit;sagði, at slíkir menn væri til mikils ófarnaðar, at hann vildi at allir ætti ilt saman, — "ok væri þat maklegt at þú værir drepinn".Halli fór skyndilega með alla sína menn, þá er hann fekk, karla ok konur, ok vildi ganga milli manna, ef þyrfti.
Guðbrandr kom til Þverár, ok sagði at faðir hans hafði hann þagat sent, sagði honum tíðendin, — "ok lézt hann vera þess skyldr at segja þér þat, er þik varðar, at Esphœlingar ætla at stefna Steinólfi til óhelgi".Guðbrandr kom til Þverár, ok sagði at faðir hans hafði hann þagat sent, sagði honum tíðendin, — "ok lézt hann vera þess skyldr at segja þér þat, er þik varðar, at Esphælingar ætla at stefna Steinólfi til óhelgi".Glúmr segir: "Hví kom faðir þinn eigi sjálfr"?Hann svarar;"Ek kalla alt eitt, hvárr okkarr sem fór".Glúmr segir: "Vel hefir faðir þinn gert, er hann sendi þik hingat, ef vér þyrftim manna við".Hann tók sveininn af baki ok fjǫtraði hest hans.Hann tók sveininn af baki ok fjötraði hest hans.Þá mælti Guðbrandr: "Þat mælti faðir minn, at ek skylda skynda heim".Glúmr svarar: "Ekki er þat, heldr vill faðir þinn at þú sýnir vaskleik þinn í dag".
Nú tekr Þorvarðr til orða: "Seinn er Guðbrandr son minn".Halli segir: "Hvert fór hann"?Þorvarðr svarar: "Ek senda hann til Þverár".Halli segir: "Þat er vel at þú hittir fyrir nǫkkura brǫgðótta, ok er þetta hœfilegt".Halli segir: "Þat er vel at þú hittir fyrir nökkura brögðótta, ok er þetta hæfilegt".Esphœlingar riðu yfir ána;Esphælingar riðu yfir ána;sá Glúmr fǫr þeira, ok ætluðu yfir at Kvarnárvaði.sá Glúmr för þeira, ok ætluðu yfir at Kvarnárvaði.Þá mælti Glúmr, at Már væri heldr til seinn.Síðan rann Glúmr ór garði eftir þeim, ok þeir með honum sem til váru: — sex karlar með Guðbrandi.Glúmr hafði skjǫld sinn ok hǫggspjót, gyrðr sverði, rennr á leiðina fyrir þá ok menn hans eftir honum.Glúmr hafði skjöld sinn ok höggspjót, gyrðr sverði, rennr á leiðina fyrir þá ok menn hans eftir honum.Ok er Þórarinn sá ferð hans, biðr hann, at þeir ríði leið sína, ok hvárki skjótara né seinna, — "ok má oss eigi um þat hallmæla".Þórðr Hrafnsson spurði Þórarinn, hvárt þeir skyldi eltast láta með fimtánda mann undan Glúmi, — "þótt hann sé með sétta mann".Þórarinn svarar: "Ríðum, því at Glúmr vill dvelja oss ok bíða svá sinna manna".Þórðr segir: "Því er eigi kynlegt, at vér berim oft lágan hlut fyrir Glúmi, þá er hann stendr jafnt at vígi sem þér, þar sem þér þorið nú eigi at bíða hans, er hann hefir fá menn, enda skal hann eigi mik elta" — ok steig af baki.Eysteinn berserkr segir, at hann vill eigi undan ríða, — "ok kalla þeir at þeir elti oss".Þórarinn segir;"Þat sýnist mér óráðlegt".Enn er Glúmr sá, at þeir fóru eigi, þá fór hann seinna, ok kastaði orðum á Þórarinn, ok spurði, hvert erendi þeira væri til Uppsala.Þórarinn segir, at þeir hǫfðu stefnt Steinólfi til óhelgi.Þórarinn segir, at þeir höfðu stefnt Steinólfi til óhelgi.Þá mælti Glúmr: "Er eigi því mjǫk til kapps haldit, skulu eigi boð koma fyrir, ok mættim vér rœða um nǫkkut at málit gengist".Þá mælti Glúmr: "Er eigi því mjök til kapps haldit, skulu eigi boð koma fyrir, ok mættim vér ræða um nökkut at málit gengist".Þórarinn sá, at Glúmr vildi dvelja þá, ok bað menn ríða, ok þeir gerðu svá.Glúmr spurði: "Við hokit þér"?Enn þeir fóru undan, ok því seinna sem þeir fóru, því seinna fór Glúmr ok beið manna sinna, ok mælti: "Eigi mun vinsælt verða málit, ef þér hafið lognar sakir uppi, — ok verðr þá svívirðing í"."Ekki mun nú farit at því;erfitt verðr við þik at eiga".Glúmr komst hjá þeim fram, ok talar svá við þá, enn þeir riðu, ok dvaldi svá.Enn er hann sá at ekki mátti dvelja þá, enn veit ván sinna manna, þá skaut hann spjóti til Arngríms, ok kom í gegnum báða sǫðulbogana ok lærit, ok var Arngrímr illa vígr um daginn.Enn er hann sá at ekki mátti dvelja þá, enn veit ván sinna manna, þá skaut hann spjóti til Arngríms, ok kom í gegnum báða söðulbogana ok lærit, ok var Arngrímr illa vígr um daginn.Síðan hljóp Eysteinn fyrstr manna at Glúmi, enn Þorvaldr tasaldi í mót honum, ok lékust þeir tveir við ok þóttust þeir bezt hafa, er first váru þeirra samgangi, ok var hvárttveggi þeira fullhugi ok rammr at afli;veitti stór hǫgg ok mǫrg hvárr þeira ǫðrum.veitti stór högg ok mörg hvárr þeira öðrum.Þorvaldr krókr sótti fast at Glúmi ok margir með honum, enn Glúmr hopaði undan ok þeir menn, er honum fylgdu, ok hlífðu sér.Enn Þórarinn steig eigi af baki, ok þótti honum þó œrit margir um einn.Enn Þórarinn steig eigi af baki, ok þótti honum þó ærit margir um einn.
Chapter 23
Sá maðr kom at hlaupandi, þar er þeir bǫrðust, er var í skinnkufli ok hafði sverð í hendi.Sá maðr kom at hlaupandi, þar er þeir börðust, er var í skinnkufli ok hafði sverð í hendi.Hann kom at þar er Þorvaldr tasaldi fell fyrir Eysteini, ok þegar hleypr hann at Eysteini ok høggr hann banahǫgg.Hann kom at þar er Þorvaldr tasaldi fell fyrir Eysteini, ok þegar hleypr hann at Eysteini ok höggr hann banahögg.Síðan fór hann í lið með Glúmi, ok þá mælti Glúmr þetta: "Kom heill þú.Þundarbenda;gott kaup var þat er ek keypta þik, þú munt nú vel gjalda verð þitt í dag".Glúmr átti þræl þann, er svá hét, — því mælti hann þetta — enn þar var þó raunar Vigfúss son hans, ok kendu hann fáir eða engir nema Glúmr, því at haun hafði þá þrjá vetr verit í sekt ok í leyndum, ok ætluðu flestir, at hann væri utan farinn.Svá bar at, er Glúmr hopaði, at hann lá fallinn, enn þrælar hans báðir lǫgðust á hann ofan, ok váru þar stangaðir spjótum til bana.Svá bar at, er Glúmr hopaði, at hann lá fallinn, enn þrælar hans báðir lögðust á hann ofan, ok váru þar stangaðir spjótum til bana.Enn þá kom Már at í því með sína menn.Þá tór Þórarinn af baki, ok bǫrðust þeir Már, svá at engir áttu hlut í með þeim.Þá tór Þórarinn af baki, ok börðust þeir Már, svá at engir áttu hlut í með þeim.Enn Glúmr spratt upp ok barðist þá frýjulaust, ok var þá liðsmunr engi.Eiríkr hét húskarl Þórarins.Hann var at verki sínu um morgininn;hann hafði enga hlíf né vápn.Hann fær sér trélurk í hǫnd ok fór til fulltings við Þórarinn, ok varð Glúmi it mesta ólið at honum, því at menn ok hlífar meiddust fyrir því, er hann hafði at vega með.Hann fær sér trélurk í hönd ok fór til fulltings við Þórarinn, ok varð Glúmi it mesta ólið at honum, því at menn ok hlífar meiddust fyrir því, er hann hafði at vega með.
Þess er getit, at Halldóra, kona Glúms, kvaddi konur með sér, — "ok skulum vér binda sár þeira manna, er lífvænir eru, ór hvárra liði sem er".Enn er hon kom at, þá fell Þórarinn fyrir Mávi, ok var ǫxlin hǫggin frá, svá at lungun fellu út í sárit.Enn er hon kom at, þá fell Þórarinn fyrir Mávi, ok var öxlin höggin frá, svá at lungun fellu út í sárit.Enn Halldóra batt um sár hans, ok sat yfir honum til þess er lokit var bardaganum.
Halli enn digri kom fyrstr til meðalgǫngu ok mart manna með honum.Halli enn digri kom fyrstr til meðalgöngu ok mart manna með honum.Ok lauk svá bardaga, at fim menn váru fallnir af Esphœlingum, Þorvaldr krókr ok Arngrímr, Eysteinn ok Eiríkr ok Eyvindr austmaðr.Ok lauk svá bardaga, at fim menn váru fallnir af Esphælingum, Þorvaldr krókr ok Arngrímr, Eysteinn ok Eiríkr ok Eyvindr austmaðr.Enn af Glúmi var fallinn Þorvaldr tasaldi, ok Eyjólfr Þorleifsson ok Jǫðurr ok þrælar tveir.Enn af Glúmi var fallinn Þorvaldr tasaldi, ok Eyjólfr Þorleifsson ok Jöðurr ok þrælar tveir.Þórarinn fór heim með fǫrunautum sínum.Þórarinn fór heim með förunautum sínum.Glúmr fór ok heim með sína menn, ok lét fœra ena dauðu í úthýsi eitt, ok var búit um Þorvald virðulegast, því at klæði váru borin undir hann, ok var hann rifaðr í húð.Glúmr fór ok heim með sína menn, ok lét færa ena dauðu í úthýsi eitt, ok var búit um Þorvald virðulegast, því at klæði váru borin undir hann, ok var hann rifaðr í húð.Enn er menn váru heim komnir, þá mælti Glúmr við Halldóru: "Fǫr vár mundi hafa orðit góð í dag, ef þú hefðir heima verit, ok hefði Þórarinn eigi lífs brott komist".Enn er menn váru heim komnir, þá mælti Glúmr við Halldóru: "För vár mundi hafa orðit góð í dag, ef þú hefðir heima verit, ok hefði Þórarinn eigi lífs brott komist".Hon segir, at Þórarni væri lítil von lífs, — "enn þó muntu eiga skamma stund heraðvært, þótt hann lifi, enn ef hann deyr, muntu aldrei eiga landvært".Síðan mælti Glúmr við Guðbrand: "Þú hefir mikillar frægðar aflat þér í dag, er þú lagðir at jǫrðu Þorvald krók, ok mikit lið veittir þú oss í dag".Síðan mælti Glúmr við Guðbrand: "Þú hefir mikillar frægðar aflat þér í dag, er þú lagðir at jörðu Þorvald krók, ok mikit lið veittir þú oss í dag".Hann svarar ok kvað ekki á þá leið verit hafa — enda varit hendr sínar.Glúmr segir: "Sá ek glǫgt hvat títt var — barn at aldri, enn vegit slíka hetju sem Þorvaldr var, ok muntu verða frægr af þessu verki.Glúmr segir: "Sá ek glögt hvat títt var — barn at aldri, enn vegit slíka hetju sem Þorvaldr var, ok muntu verða frægr af þessu verki.Af því fekk ek sóma utanlendis, er ek vá berserkinn".Hann svarar: "Ekki hefi ek Þorvald vegit".Glúmr segir: "Eigi er at dylja þessa, vinr, þú veittir honum banasárit;firzt þú eigi gæfu þína".Til þess þrætti hann við Guðbrand, at hann trúði ok gekk við, ok þótti virðing at.Hann mátti ok eigi dylja, at eigi væri þetta fyrir satt haft;ok þá var honum á hendr lýst víginu, ok þótti þá minni slœgja í enn þeir ætluðu, er keyru Þorvald til eftirmáls. - Þat segja menn at Glúmr mælti: "Þat þyki mér illa, er Már lætr binda um, þó at hnekkistikill sé gerr í hǫfði honum".ok þá var honum á hendr lýst víginu, ok þótti þá minni slægja í enn þeir ætluðu, er keyru Þorvald til eftirmáls. - Þat segja menn at Glúmr mælti: "Þat þyki mér illa, er Már lætr binda um, þó at hnekkistikill sé gerr í höfði honum".Þat kallaði hann svá, er í kross var sprungit.Már svarar: "Ek munda þess minnr þurfa, ef ek legðumst niðr ok hefðak þræla mína at skildi".Þá mælti Glúmr: "Harðslœgr var Hrísateigr nú í dag, sveinar", sagði hann.Þá mælti Glúmr: "Harðslægr var Hrísateigr nú í dag, sveinar", sagði hann.Már segir: "Fyrir þat mun þér ganga, sem harðslœgr hafi verit, því at nú muntu Þverárland hafa slegit ór hendi þér".Már segir: "Fyrir þat mun þér ganga, sem harðslægr hafi verit, því at nú muntu Þverárland hafa slegit ór hendi þér".Glúmr svarar: "Þat ætla ek, at þú vitir ógerla".Már segir: "Vera má at vita eigi — fyrir þat mun þér ganga sem ek vita".
Enn er Helga spurði tíðendin, systir Glúms, þá fór hon til Þverár, ok spurði hversu sonr hennar hefði fram gengit.Glúmr svarar: "Eigi fekk hraustara mann".Þá mælti hon: "Sjá vilda ek hann dauðan, ef eigi eru ǫnnur fǫng á".Þá mælti hon: "Sjá vilda ek hann dauðan, ef eigi eru önnur föng á".Þat var henni veitt, ok lét hon hefja hann í vagn ok búa hóglega um.Ok er hon kom heim, fægði hon sár hans ok batt síðan, ok kom svá ráði hans, at hann mælti við menn.
Þat váru lǫg þar, at menn fellu jafnmargir, at þat skyldi kalla jafnvegit, þótt mannamunr þœtti vera;Þat váru lög þar, at menn fellu jafnmargir, at þat skyldi kalla jafnvegit, þótt mannamunr þætti vera;enn þeir er ávíga urðu, skyldu kjósa mann til, eftir hvern mæla skyldi.Enn þótt nǫkkut kynni þat í málum at gerast síðar, er betra þœtti at hafa annan veg kosit, þá skyldi eigi skifta keyrinu.Enn þótt nökkut kynni þat í málum at gerast síðar, er betra þætti at hafa annan veg kosit, þá skyldi eigi skifta keyrinu.Enn er Þórarinn spurði, at Þorvaldr tasaldi var lífs, þá kaus hann Þorvald krók bróður sinn til eftirmáls.Enn litlu síðarr spurði hann þat, at Guðbrandi var eignat þat vígit, ok vildi hann þá heldr hafa annan til kosit, enn þó varð nú þessu fram at halda, sem fyrr var kosit.Þeir hitta nú Einar Eyjólfsson;lætr Þórarinn, at nú muni hann taka til þeira mála, er þeir hǫfðu með sér talat.lætr Þórarinn, at nú muni hann taka til þeira mála, er þeir höfðu með sér talat.Hann segir: "Slíkt er mér í hug þar sem fyrr, at Bárðr var veginn".Tók nú Einarr málit til meðferðar á þingi um sumarit, ok sótti Glúm.Þórarinn lá í sárum alt sumarit ok svá Þorvaldr tasaldi, ok urðu báðir grœddir.Þórarinn lá í sárum alt sumarit ok svá Þorvaldr tasaldi, ok urðu báðir græddir.Glúmr hafði mikinn liðsafla á þinginu, ok svá hvárirtveggju.Var nú leitat um sættir af gǫfgum frændum hvárratveggju, ok varð þat at sættum, at bœta skyldi víg Steinólfs svá, at fram væri fœrð sýkna Vigfúss Glúmssonar.Var nú leitat um sættir af göfgum frændum hvárratveggju, ok varð þat at sættum, at bæta skyldi víg Steinólfs svá, at fram væri færð sýkna Vigfúss Glúmssonar.Enn Guðbrandr varð sekr um víg Þorvalds, ok kom Glúmr honum utan.Ok fóru við svá búit heim, ok undu þeir Þorvarðr ok Þórarinn illa við, ok þóttist Þórarinn enga sœmd hafa eftir víg Þorvalds bróður síns.Ok fóru við svá búit heim, ok undu þeir Þorvarðr ok Þórarinn illa við, ok þóttist Þórarinn enga sæmd hafa eftir víg Þorvalds bróður síns.Sat nú Glúmr í virðingu.
Um vetrinn eftir kom upp vísa, er Glúmr hafði þá nýort:
Virkis spyrr at verkum vins hirði-Sif mínum skalat at manna máli morð váru þau forðum. Liggr þeims hrafn of huggar hervíg talit gerva.
Munum svá málin láta myrk at sem fæst um yrkjum.
Chapter 24
Einn dag er menn váru at Hrafnagilslaugu, kom þar Þorvarðr.Hann var gleðimaðr mikill ok hendi at mǫrgu gaman.Hann var gleðimaðr mikill ok hendi at mörgu gaman.Hann mælti: "Hvat er komit þeira manna, er skemta kunni nýjum frœðum"?Hann mælti: "Hvat er komit þeira manna, er skemta kunni nýjum fræðum"?Þeir segja: Þar er skemtun ǫll ok gaman, er þú ert".Þeir segja: Þar er skemtun öll ok gaman, er þú ert".Hann segir: "Ekki þyki mér nú meira gaman enn kveða vísur Glúms, enn þar hygg ek at, hvat honum þykir vantalið í einni vísu, at hann mundi skorta á um vígin.Hvat skulum vér ætla, hvárt þat muni vera, eða hvárt er líkara, at Guðbrandr muni vegit hafa Þorvald, eða Glúmr"?Þetta þykir mǫrgum áræðilegt.Þetta þykir mörgum áræðilegt.Hann reið nú á fund Þórarins ok mælti: "Hugleitt hefi ek nǫkkut, ok sýnist mér sem eigi muni it sanna uppi um víg Þorvalds króks, því at hittast mun í kveðskap Glúms, at nǫkkut þykir honum vantalit vera um vígin".Hann reið nú á fund Þórarins ok mælti: "Hugleitt hefi ek nökkut, ok sýnist mér sem eigi muni it sanna uppi um víg Þorvalds króks, því at hittast mun í kveðskap Glúms, at nökkut þykir honum vantalit vera um vígin".Þórarinn svarar: "Varla kann ek nú upp at taka málit ǫðru sinni, þótt þetta væri satt, — mun nú vera kyrt".Þórarinn svarar: "Varla kann ek nú upp at taka málit öðru sinni, þótt þetta væri satt, — mun nú vera kyrt"."Þat er óráðlegt, ok þó mætti kyrt vera, ef eigi hefði um verit grafit, enn nú mun ek bera upp fyrir menn ok munu þér svívirðing af fá, svá at engi mun ǫnnur meiri orðit hafa"."Þat er óráðlegt, ok þó mætti kyrt vera, ef eigi hefði um verit grafit, enn nú mun ek bera upp fyrir menn ok munu þér svívirðing af fá, svá at engi mun önnur meiri orðit hafa".Þórarinn svarar: "Óhóglegt lízt mér málit at flytja til alþingis við frændaafla Glúms".Þorvarðr segir: "Þar kann ek ráð til leggja, stefn honum til Hegranessþings — þar áttu frændaafla — ok mun þar torsótt at verja málit".Þórarinn svarar: "Þat ráð mun haft verða".Skiljast at því.
Nú várar illa ok verðr torsótt alt at fá.Um várit bjó Þórarinn mál á hǫnd Glúmi til Hegranessþings, því at allir samþingisgoðar, þeir er því þingi áttu at halda, váru bundnir í nauðleytum við Þórarinn;Um várit bjó Þórarinn mál á hönd Glúmi til Hegranessþings, því at allir samþingisgoðar, þeir er því þingi áttu at halda, váru bundnir í nauðleytum við Þórarinn;enn hestum mátti trautt koma yfir heiðar fyrir snjó.Glúmr tók þat til ráðs, at hann fekk byrðing einn mikinn í hǫnd Þorsteini bróður sínum, ok skal hann halda vestr fyrir, ok koma til þings með herklæði ok vistir.Glúmr tók þat til ráðs, at hann fekk byrðing einn mikinn í hönd Þorsteini bróður sínum, ok skal hann halda vestr fyrir, ok koma til þings með herklæði ok vistir.Enn er þeir koma fyrir Úlfsdali, þá brutu þeir skipit í spán, ok týndist þar alt saman, menn ok fjárhlutir.Glúmr gekk til þings með hundrað manna ok náði eigi nær at tjalda enn í fjǫrbaugsgarði.Glúmr gekk til þings með hundrað manna ok náði eigi nær at tjalda enn í fjörbaugsgarði.Þar var kominn Einarr Eyjólfsson með þeim Esphœlingum.Þar var kominn Einarr Eyjólfsson með þeim Esphælingum.Váru Glúmi send orð, at hann skyldi til fara, ok fœra fram lǫgvǫrn fyrir sik.Váru Glúmi send orð, at hann skyldi til fara, ok færa fram lögvörn fyrir sik.Nú gengr Glúmr, enn eigi var meira rúm gefit, enn einn maðr mátti ganga;enn þar var fylkt liði tveim megin hjá, enn Glúmi var boðit at ganga í kvíarnar, ef hann vildi til dómsins.Enn þat sýndist honum óráðlegt, ok mælti til sinna manna: "Auðsætt er nú þat, at þeir þykjast í hendi hafa várt ráð;má ok vera at svá sé.Nú vil ek þó, at þér snúið aftr;mun ek ganga fyrstr, enn þá tveir næst mér jafnfram, enn þeim fjórir jafnfram, ok skulum vér renna at ok hafa spjótin fyrir oss, ok mun klambrarveggrinn ganga, ef fast er fylgt".Þeir gerðu svá, ok runnu at í einu skeiði í dómhringinn, ok var lengi nætr áðr þeim varð bægt frá í brott, ok gerðist þar svá mikil þrǫng ok fǫst, ok varð þat um síðir, at dómrinn varð settr í annat sinn.Þeir gerðu svá, ok runnu at í einu skeiði í dómhringinn, ok var lengi nætr áðr þeim varð bægt frá í brott, ok gerðist þar svá mikil þröng ok föst, ok varð þat um síðir, at dómrinn varð settr í annat sinn.Ok er þeir tóku at reifa málit, þá gengr Glúmr í þingbrekku ok nefnir vátta, at sól væri þá komin á þingvǫll.Ok er þeir tóku at reifa málit, þá gengr Glúmr í þingbrekku ok nefnir vátta, at sól væri þá komin á þingvöll.Síðan varði hann mǫnnum í dóm lýriti at dœma um sakarnar, ok varð þar niðr at falla hvert mál, sem þá var komit.Síðan varði hann mönnum í dóm lýriti at dæma um sakarnar, ok varð þar niðr at falla hvert mál, sem þá var komit.Ríða menn í brott, ok undu Esphœlingar stórilla við;Ríða menn í brott, ok undu Esphælingar stórilla við;kallar Þórarinn hann hraklegt gert hafa fyrir þeim.Einarr segir: "Eigi lízt mér svá stórljótt sem þér, því at "þar er til máls at taka, sem frá var horfit".Síðan ríða þeir til alþingis Esphœlingar með Einari ok margir vinir þeira, er þeim hǫfðu heitit liðveizlu í móti Glúmi.Síðan ríða þeir til alþingis Esphælingar með Einari ok margir vinir þeira, er þeim höfðu heitit liðveizlu í móti Glúmi.Frændr Glúms veita honum at málum til réttra laga;ok er þat af gert með vitra manna ráði, ef Glúmr vill vinna eið fyrir málit, at eigi vægi hann Þorvald krók.Ok er margir áttu hlut í, þá sættust þeir at því, at Glúmr skyldi vinna eið, at hann hefði eigi vegit Þorvald krók;ok var ákveðit nær eiðrinn skyldi unninn vera — um haustit at fim vikum.Ok er nú svá ríkt fylgt málinu, at þeir skyldi fram hafa málit, eða hann vinni eiða í þremr hofum í Eyjafirði, ok eiðfall, ef þá kemr eigi fram.Margrœtt var um þetta mál, hversu eiðar Glúms myndi vera eða fram fara.Margrætt var um þetta mál, hversu eiðar Glúms myndi vera eða fram fara.
Chapter 25
Nú ríða menn heim af þingi, ok er Glúmr heima um sumarit;ok er kyrt alt í heraðinu.Líðr til leiðar ok ríða menn til leiðar;enn af leið hvarf Glúmr, svá at ekki spurðist til hans.Már sat heima í búinu.Enn um haustit at fim vikum, þá bauð Már mǫnnum, ok var þar stofnat brullaup;Enn um haustit at fim vikum, þá bauð Már mönnum, ok var þar stofnat brullaup;ok kómu þar eigi færi menn til boðs enn hundrað.Ǫllum þótti kynlegt boð þetta, því at þeir váru lítils verðir, er í hlut áttu.Öllum þótti kynlegt boð þetta, því at þeir váru lítils verðir, er í hlut áttu.Þar sá menn þann aftan, at ór dǫlum ǫllum Eyjafjarðar riðu tveir menn saman eða fim, ok safnaðist saman liðit er ofan kom í heraðit.Þar sá menn þann aftan, at ór dölum öllum Eyjafjarðar riðu tveir menn saman eða fim, ok safnaðist saman liðit er ofan kom í heraðit.Ok var þar kominn Glúmr ok Ásgrímr ok Gizurr með þrjú hundruð manna, ok sátu þar at boði.Enn um morgininn eftir sendi Glúmr eftir Þórarni, ok bað hann koma í Djúpadal eigi síðar enn at miðjum morni at heyra eiðana.Þórarinn veikst við ok fekk hundrað manna.Enn er þeir kómu til hofsins, þá gengu sex menn í hofit;með Glúmi Gizurr ok Ásgrímr, með Þórarni Einarr ok Hlenni enn gamli.
Sá maðr er hofseið skyldi vinna, tók silfrbaug í hǫnd sér, þann er roðinn var í nauts blóði, þess er til blóta væri haft, ok skyldi eigi minna standa enn þrjá aura.Sá maðr er hofseið skyldi vinna, tók silfrbaug í hönd sér, þann er roðinn var í nauts blóði, þess er til blóta væri haft, ok skyldi eigi minna standa enn þrjá aura.
Þá kvað Glúmr svá at orði, at — "ek nefni Ásgrím í vætti, annan Gizur í þat vætti, at ek vinn hofseið at baugi, ok segi ek þat Æsi, at ek vark at þar, ok vák at þar, ok rauðk at þar odd ok egg, er Þorvaldr krókr fekk bana.Líti nú á eið, þeir er spekimenn eru ok við eru staddir".Þeir Þórarinn urðu eigi búnir at lasta, enn kváðust eigi fyrri þann veg heyrt hafa at orði kveðit.Með slíku móti váru eiðar unnir í Gnúpafelli, ok svá at Þverá.Þeir Gizurr ok Ásgrímr váru nǫkkurar nætr at Þverá;Þeir Gizurr ok Ásgrímr váru nökkurar nætr at Þverá;ok at skilnaði gaf Glúmr Gizuri feldinn blá, enn Ásgrími spjótit gullrekna, ok skildust vinir.
Um vetrinn hittust þeir Þorvarðr ok Þórarinn, ok spurði Þorvarðr: "Vann Glúmr vel eiðinn?"Þórarinn svarar: "Ekki fundu vér at".Hann segir: "Undarlegt verðr slíkt um vitra menn, er svá missýnist.Þat hefi ek vitat, at menn hafa lýst vígum á hendr sér, enn hitt hefi ek eigi vitat eða heyrt, at menn hafi svarit um þat sjálfir, at þeir hafi vegit menn, sem Glúmr hefir gert, eða hversu mátti hann meir at kveða, enn segja at hann vægi þar at, ok væri þar at, ok ryði þar at odd ok egg, er Þorvaldr krókr fell á Hrísateigi, þótt hann leiddi eigi svá sem tíðast er — ok mun sjá sneypa jafnan uppi síðan".Þórarinn svarar: "Ekki hefi ek fundit þetta, enda mœðumst ek á at eiga við Glúm".Þórarinn svarar: "Ekki hefi ek fundit þetta, enda mæðumst ek á at eiga við Glúm".Hann segir: "Ef þú þykist mœðast sakir vanheilsu, þá láttu Einar taka enn málit.Hann segir: "Ef þú þykist mæðast sakir vanheilsu, þá láttu Einar taka enn málit.Hann er vitr ok kynstórr;munu honum margir fylgja — eigi sitr Guðmundr hjá bróðir hans — ok er sá hlutrinn at hann er gjarnastr til, ef hann kemst at Þverá".
Eftir þetta hittast þeir Einarr ok bera ráð sín saman, ok mælti Þórarinn: "Ef þú vill fyrir málinu vera, munu margir þér veita;munu vér þat ok til vinna, at kaupa þér landit eigi meira verði, enn Glúmr keypti at Þorkatli háva".Einarr svarar: "Glúmr hefir nú lógat þeim hlutum, feldi ok spjóti, er Vigfúss móðurfaðir hans gaf honum ok bað hann eiga, ef hann vildi halda virðingu sinni, enn kvað þaðan frá þverra mundu.Nú mun ek taka við málinu ok fylgja".