Bókastaðir

Nú ríðr Karl heim ok lætr búa skip sitt, enn er hann er búinn, leiddi hann Yngvildi fǫgrkinn til skips með sér, ok váru skapsmunir hennar hinir sǫmu. Karl helt í haf, ok gaf vel byri, ok tóku Þrándheim. Var Karl þar of vetrinn.

Enn um várit helt hann til Svíþjóðar. Ok er hann kemr í einn kaupstað, kom einn maðr af landi ofan, mikill ok illilegr, ok falar ambátt, ef til væri.

Karl mælti: "Ek hefi at selja, ok mun þér dýr þykkja, — eða hvat heitir þú"?

"Rauðr heiti ek", segir hann, "ok met þú ambáttina".

Karl segir: "Sex hundruð silfrs", — ok þessu kaupa þeir; — "ok þykki mér því betr", segir Karl, "sem þú gerir hana vesalli".

Síðan gengr Rauðr á land upp með hana, enn Karl ferr í kaupferðir til ýmissa landa, ok var þrjá vetr í þessarri iðju. Karl var of vetrinn í Noregi, ok fór um kaupstefnu þangat, sem Haleyri heitir.

Ok einhvern dag gengr maðr af landi ofan, ok leiðir eftir sér konu svá nǫkta, at aldri beið á henni ríðanda ræxn. Hon var alblóðig. Karl frétti, með hvat hann fœri.

Hann svarar: "Þetta er ambátt ill ok aum, er ek keypta hinn fyrra dag; enn þessi ambátt ferr mjǫk at kaupum, ok þykkisk sá betr hafa, er lausa lætr, enn hinn, er við tekr".

Karl mælti: "Hvat heitir þú"?

Hann segir: "Ek heiti Brynjólfr".

"Þú munt gera ambáttina fala", segir Karl.

Brynjólfr mælti: "Eigi nenni ek at selja hana með affǫllum; mun ek heldr kvelja hana til dauða".

Karl kaupir nú ambáttina, ok telr honum fyrir hana sex hundruð silfrs ok leiðir hana til skips, ok var þar nú Yngvildr fǫgrkinn. Hon lagði þá hendr um háls Karli, ok grét mjǫk, enn þat hafði hann aldri fyrr sét, at henni hefði nǫkkurs fengit, hvat sem at henni hafði borizk. Karl lætr gera henni laug, ok fá henni góð klæði. Þá gekk Karl til tals við hana, ok brá sverði því, er hann hafði vegit með sonu hennar, ok spurði, hvárt fult væri skarðit í vǫr Skíða. Hon segir þat aldri fult mundu verða.

"Þá mun ek af leggja heðan af, at gera til þín, ok svá mynda ek fyrr gert hafa, ef þú hefðir þetta fyrr mælt. Skal ek nú fœra þik Skíða bónda þínum, því at ek veit, hvar hann er niðr kominn".

Þegar er byr gaf, siglir Karl til Írlands, ok hefir frétt af, hvar Skíði var fyrir. Hann var þar genginn á land upp at berjask við Íra. Hafði hann þá unnit mikinn hlut af Írlandi, ok ætlaði, at nú skyldi til skarar skríða með þeim. Karl kom þar at landi, sem Skíði var fyrir; ok þá er Karl kom til orrustu, var Skíði búinn at flýja. Gengr Karl þegar í lið með Skíða ok hans menn, ok berjask þann dag allan, ok gekk Karl jafnan í gegnum lið Íra, ok er svá sagt, at hann feldi hǫfðingja þann, er fyrir því liði var, er Skíði hafði barizk við, ok nálega alt þat lið.

Eftir bardagann gengr Skíði at Karli, ok spyrr, hverr honum hefði lið veitt.

Hann segir: "Þessi maðr hefir verit óvinr þinn, ok heiti ek Karl, son Karls hins rauða, ok var þat mest erendi mitt hingat, at veita þér lið, ok bœta þér svá sonu þína".

Þá fagnaði Skíði honum vel, ok bauð honum allar sœmdir með sér at þiggja — "ok eigi vanstu þat framar, enn þú áttir, at drepa sonu mína, þó at þú hefndir fǫður þíns".

Karl segir: "Hér hefi ek Yngvildi fǫgrkinn, konu þína".

Skíði segir: "Ek vil eigi, at hon komi í augsýn mér; ek hefi eigi verra verk unnit, enn þat er af henni hlaut, er ek drap fǫður þinn".

Þar var Karl of vetrinn. Enn Yngvildi var fengin ǫnnur vist.

Um várit býsk Karl af Írlandi með miklum sœmdum, er Skíði veitti honum, ok skildusk góðir vinir. Hafði Karl Yngvildi með sér, ok helt skipi sínu til Noregs; var þar vetr annan.

Síðan helt hann til Íslands, ok kom skipi sínu í Svarfaðardalsárós. Stóðu bú hans at Upsum ok annat at Grund, ok hǫfðu kvikféin mikit fram gengit at hvárutveggju búinu.

Karl reið upp til Hofs. Fagnaði Ljótólfr honum vel.

Karl mælti: "Nú er hér komin Yngvildr fǫgrkinn; vil ek at þú takir við henni; máttu nú gifta hana hverjum, er þú vill, því at engum mun hon nú of stór þykjask".

Ljótólfr segir: "Þar er sú kona, er ek vilda aldri sjá, því at þat verk hefi ek verst unnit, er af henni leiddi, þá er ek lét drepa fǫður þinn".

Karl segir: "Nú vil ek, at þú skiftir fé með okkr; vil ek taka við jafnmiklu, sem þú tókt af mér, enn ek ætla þér ávǫxt þann, er orðit hefir".

Ljótólfr mælti: "Þat eina stendr saman at Upsum ok at Grund, at ek ætla mér ekki af".

Karl segir: "Gott þykki mér, at þiggja sœmdir af þér; sé ek, at þú gefr mér allan ávǫxtinn".

Ljótólfr mælti: "Ríð nú til Upsa; ok tak þar við búi þínu".

Síðan sættusk þeir heilum sáttum, ok heldu vel sína vináttu. Reið Karl til Upsa. Ljótólfr tók við Yngvildi fǫgrkinn, ok kunnu menn þat eigi at segja, hvárt hon hefir gift verit, enn sumir segja, at hon hafi tortímt sér af óyndi.

Ljótólfr bjó at Hofi, þar til er hann lézk, ok fansk hann í óþokkadœl nǫkkurri á ofanverðum vellinum, ok stóð í gegnum hann saxit, er gert var ór sverðinu Atlanaut, er Klaufi átti, ok Ljótólfr fekk eftir bardaga þeira Karls hins rauða. Ljótólfr var fœrðr suðr ok ofan á vǫllinn.

Yfirgangr Klaufa gerðisk svá mikill, at hann meiddi bæði menn ok fé. Karli þótti mikit mein á um Klaufa frænda sinn, er hann gekk aftr, ok fór til haugs hans, ok lét grafa hann upp; var hann þá enn ófúinn; hann lét gera bál mikit á steini þeim, sem var fyrir ofan garð á Klaufabrekkum, ok brenna hann til ǫsku. Karl lét gera blýstokk ok koma þar í ǫskunni, ok rekr á tvá járnhanka; síðan søkti hann stokknum í hver, sem er fyrir sunnan garð á Klaufabrekkum. Steinn sá, er Klaufi var á brendr, stǫkk sundr í tvá hluti. Varð nú aldri mein at Klaufa síðan.

Karl sat at Upsum lengi ævi, ok er þat sumra manna sǫgn, at hann hafi utan farit ok aukit þar ætt sína, enn fleiri segja, at hann hafi átt Ragnhildi Ljótólfsdóttur, ok mǫrg bǫrn með henni. Bøggvir hét son hans, er bjó á Bøggvisstǫðum; annarr Hrafn, er bjó á Hrafnsstǫðum; Yngvildr hét dóttir hans, er bjó at Yngvildarstǫðum.

Enn er eyddisk fé fyrir Karli, þóttisk hann eigi búa megu at Upsum fyrir kostnaðar sakar, ok sakar Ljóts Ljótólfssonar. Ljótr tók við manna forræði eftir fǫður sinn, ok bjó at Vǫllum. Tók þá at greinask með þeim Ljóti ok Karli, ok vildi Karl víkja brott ór dalnum, ok segja menn, at hann hafi farit til Óláfsfjarðar, ok setti þar bœ sem heitir at Karlsstǫðum, ok bjó þar til elli, ok þótti hinn bezti drengr.

Margir menn eigu at telja til Karls hins unga, enn Ljótr hafði manna forræði um allan dalinn.

Bǫðvarr hyggju vér at búit hafi at Urðum, son Eyjólfs breiðhǫfða, er Urðamenn eru frá komnir; Eyjólfr breiðhǫfði var son Þorgils mjǫksiglanda.

Margar eru sǫgur af valla-Ljóti, ok var hann hinn mesti hǫfðingi. Ljótr lét drepa Eyglu-Halla, frænda Karls unga.

Ok lýkr hér nú Svarfdœla sǫgu, með þvílíku efni.