Almáttigr guð skapaði í upphafi himin ok jörð ok alla þá hluti, er þeim fylgja, ok síðarst menn tvá, er ættir eru frá komnar, Ádám ok Évu, ok fjölgaðisk þeira kynslóð ok dreifðisk um heim allan. En er fram liðu stundir, þá ójafnaðisk mannfólkit; váru sumir góðir ok rétttrúaðir, en miklu fleiri snerusk þá eptir girndum heimsins ok órœkðu guðs boðorð; ok fyrir því drekði guð heiminum í sjávargangi ok öllum kykvendum heimsins, nema þeim, er í örkinni váru með Nóa. Eptir Nóaflóð lifðu VIII menn, þeir er heiminn byggðu, ok kómu frá þeim ættir; ok varð enn sem fyrr, at þá er fjölmentisk ok byggðisk veröldin, þá var þat allr fjöldi mannfólksins, er elskaði ágirni fjár ok metnaðar, en afrœkðusk guðs hlýðni, ok svá mikit gerðisk at því, at þeir vildu eigi nefna guð. En hverr myndi þá frá segja sonum þeira frá guðs stórmerkjum? Svá kom, at þeir týndu guðs nafni, ok víðast um veröldina fansk eigi sá maðr, er deili kynni á skapara sínum. En eigi at síðr veitti guð þeim jarðligar giptir, fé ok sælu, er þeir skyldu við vera í heiminum; miðlaði hann ok spekðina, svá at þeir skildu alla jarðliga hluti ok allar greinir, þær er sjá mátti lopts ok jarðar. Þat hugsuðu þeir ok undruðusk, hví þat myndi gegna, er jörðin ok dýrin ok fuglarnir höfðu saman eðli í sumum hlutum, ok þó ólík at hætti. Þat var eitt eðli, at jörðin var grafin í hám fjalltindum ok spratt þar vatn upp, ok þurfti þar eigi lengra at grafa til vats en í djúpum dölum; svá er ok dýr ok fuglar, at jamlangt er til blóðs í höfði ok fótum. Önnur náttúra er sú jarðar, at á hverju ári vex á jörðunni gras ok blóm, ok á sama ári fellr þat alt ok fölnar; svá ok dýr ok fuglar, at vex hár ok fjaðrar ok fellr af á hverju ári. Þat er in þriðja náttúra jarðar, þá er hon er opnuð ok grafin, þá grœr gras á þeiri moldu, er efst er á jörðunni. Björg ok steina þýddu þeir móti tönnum ok beinum kvikenda. Af þessu skilðu þeir svá, at jörðin væri kvik ok hefði líf með nøkkurum hætti, ok vissu þeir, at hon var furðuliga gömul at aldartali ok máttig í eðli; hon fœddi öll kykvendi ok hon eignaðisk alt þat, er dó; fyrir þá sök gáfu þeir henni nafn ok tölðu ætt sína til hennar. Þat sama spurðu þeir af gömlum frændum sínum, at síðan er talið váru mörg hundruð vetra, þá var in sama jörð ok sól ok himintungl, en gangr himintungla var ójafn; áttu sum lengra gang en sum skemra. Af þvílíkum hlutum grunaði þá, at nøkkurr myndi vera stjórnari himintunglanna, sá er stilla myndi gang þeira at vilja sínum, ok myndi sá vera ríkr mjök ok máttigr; ok þess væntu þeir, ef hann réði fyrir höfuðskepnunum, at hann myndi ok fyrr verit hafa en himintunglin, ok þat sá þeir, ef hann ræðr gangi himintungla, at hann myni ráða skini sólar ok dögg loptsins ok ávexti jarðarinnar, er því fylgir, ok slíkt sama vindinum loptsins ok þar með stormi sævarins. Þá vissu þeir eigi, hvar ríki hans var; en því trúðu þeir, at hann réð öllum hlutum á jörðu ok í lopti, himins ok himintunglum, sævarins ok veðranna. En til þess at heldr mætti frá segja eða í minni festa, þá gáfu þeir nöfn með sjálfum sér öllum hlutum, ok hefir þessi átrúnaðr á marga lund breyzk, svá sem þjóðirnar skiptusk ok tungurnar greinðusk. En alla hluti skilðu þeir jarðligri skilningu, því at þeim var eigi gefin andlig spekðin; svá skilðu þeir, at allir hlutir væri smíðaðir af nøkkuru efni.
Veröldin var greind í þrjár hálfur; frá suðri, í vestr ok inn at Miðjarðarsjá, sá hlutr var kallaðr Affríká; inn syðri hlutr þeirar deildar er heitr, svá at þar brennr, af sólu. Annarr hlutr frá vestri til norðrs ok inn til hafsins, er sá kallaðr Evrópá eða Eneá; inn nyrðri hluti er þar svá kaldr, at eigi vex gras á ok engi byggvir. Frá norðri ok um austrhálfur alt til suðrs, þat er kallat Ásíá. Í þeim hluta veraldar er öll fegrð ok prýði ok eignir jarðar-ávaxtar, gull ok gimsteinar; þar er ok mið veröldin; ok svá sem þar er jörðin fegri ok betri öllum kostum en í öðrum stöðum, svá var ok mannfólkit þar mest tignat af öllum giptunum, spekinni ok aflinu, fegrðinni ok alls konar kunnostu.
Nær miðri veröldinni var gört þat hús ok herbergi, er ágætast hefir verit, er kallat er Trója, þar sem vér köllum Tyrkland. Þessi staðr var miklu meiri görr en aðrir ok með meira hagleik á marga lund með kostnaði ok föngum, er þar váru til. Þar váru XII konungdómar ok einn yfirkonungr, ok lágu mörg þjóðlönd til hvers konungdómsins; þar váru í borginni XII höfðingjar. Þessir höfðingjar hafa verit um fram aðra menn, þá er verit hafa í veröldu, um alla manndómliga hluti. Einn konungr, er þar var, er nefndr Múnón eða Mennón, hann átti dóttur höfuðkonungsins Príámí, sú hét Tróán; þau áttu son, hann hét Trór, er vér köllum Þór. Hann var at uppfœzlu í Trákíá með hertoga þeim, er nefndr er Loríkus; en er hann var X vetra, þá tók hann við vápnum föður síns. Svá var hann fagr álitum, er hann kom með öðrum mönnum, sem þá er filsbein er grafit í eik; hár hans er fegra en gull; þá er hann var XII vetra, þá hafði hann fult afl; þá lypti hann af jörðu X bjarnstökkum öllum senn, ok þá drap hann Lóríkúm hertoga, fóstra sinn, ok konu hans, Lórá eða Glórá, ok eignaði sér ríkit Trákíá; þat köllum vér Prúðheim. Þá fór hann víða um lönd ok kannaði allar heimsálfur ok sigraði einn saman alla berserki ok alla risa ok einn inn mesta dreka ok mörg dýr. Í norðrhálfu heims fann hann spákonu þá, er Síbil hét, er vér köllum Sif, ok fekk hennar. Eigi kann ek segja ætt Sifjar; hon var allra kvinna fegrst, hár hennar var sem gull. Þeira sonr var Lóriði, er líkr var feðr sínum; hans sonr var Einridi, hans son Vingeþórr, hans son Vingener, hans son Móda, hans son Magi, hans son Seskef, hans son Beðvig, hans son Athra, er vér köllum Annan, hans son Ítrmann, hans son Heremóð, hans son Skjaldun, er vér köllum Skjöld, hans son Bjáf, er vér köllum Bjár, hans son Ját, hans son Guðólfr, hans son Finn, hans son Fríallaf, er vér köllum Friðleif; hann átti þann son, er nefndr er Vóden, þann köllum vér Óðin; hann var ágætr maðr af speki ok allri atgervi. Kona hans hét Frígíðá, er vér köllum Frigg.
Óð
Inn hafði spádóm ok svá kona hans, ok af þeim vísendum fann hann þat, at nafn hans myndi uppi vera haft í norðrhálfu heims ok tígnat um fram alla konunga. Fyrir þá sök fýstisk hann at byrja ferð sína af Tyrklandi ok hafði með sér mikinn fjölða liðs, unga menn ok gamla, karla ok konur, ok höfðu með sér marga gersemliga hluti. En hvar sem þeir fóru yfir lönd, þá var ágæti mikit frá þeim sagt, svá at þeir þóttu líkari goðum en mönnum. Og þeir gefa eigi stað ferðinni, fyrr en þeir koma norðr í þat land, er nú er kallat Saxland; þar dvaldisk Óðinn langar hríðir ok eignaðisk víða þat land. Þar setti Óðinn til landzgæzlu III sonu sína; er einn nefndr Vegdeg; var hannríkr konungr ok réð fyrir Austr-Saxalandi. Hans sonr var Vitrgils, hans synir váru þeir Vitta, faðir Heingests, ok Sigarr, faðir Svebdeg, er vér köllum Svipdag. Annarr sonr Óðins hét Beldeg, er vér köllum Baldr; hann átti þat land, er nú heitir Vestfál; hans son var Brandr, hans son Frjóðigar, er vér köllum Fróða; hans son var Freóvin, hans son Uvigg, hans son Gevis, er vér köllum Gave. Inn þriði son Óðins er nefndr Sigi, hans son Rerir. Þeir langfeðr réðu þar fyrir, er nú er kallat Frakland, ok er þaðan sú ætt komin, er kölluð er Völsungar. Frá öllum þeim eru stórar ættir komnar ok margar. Þá byrjaði Óðinn ferð sína norðr ok kom í þat land, er þeir kölluðu Reiðgotaland, ok eignaðisk í því landi alt þat, er hann vildi. Hann setti þar til landa son sinn, er Skjöldr hét, hans sonr var Friðleifr; þaðan er sú ætt komin, er Skjöldungar heita; þat eru Danakonungar; ok þat heitir nú Jótland, er þá var kallat Reiðgotaland.
Eptir þat fór hann norðr, þar sem nú heitir Svíþjóð; þar var sá konungr, er Gylfi er nefndr. En er hann spyrr til ferðar þeira Ásíamanna, er æsir váru kallaðir, fór hann í móti þeim ok bauð, at Óðinn skyldi slíkt vald hafa í hans ríki, sem hann vildi sjálfr. Ok sá tími fylgði ferð þeira, at hvar sem þeir dvölðusk í löndum, þá var þar ár ok friðr; ok trúðu allir, at þeir væri þess ráðandi, því at þat sá ríkismenn, at þeir váru ólíkir öðrum mönnum, þeim er þeir höfðu sét, at fegrð ok svá at viti. Þar þótti Óðni fagrir vellir ok landzkostir ok kaus sér þar borgstað, er nú heita Sigtún. Skipaði hann þar höfðingjum í þá líking, sem verit hafði í Trója, setti XII höfuðmenn í staðinum at dœma landzlög, ok svá skipaði hann réttum öllum, sem fyrr hafði verit í Trója ok Tyrkir váru vanir. Eptir þat fór hann norðr, þar til er sjár tók við honum, sá er þeir hugðu at lægi um öll lönd, ok setti þar son sinn til þess ríkis, er nú heitir Nóregr; sá er Sæmingr kallaðr, ok telja þar Nóregskonungar sínar ættir til hans ok svá jarlar ok aðrir ríkismenn, svá sem segir í Háleygjatali. En Óðinn hafði með sér þann son sinn, er Yngvi er nefndr, er konungr var í Svíþjóðu eptir hann, ok eru frá honum komnar þær ættir, er Ynglingar eru kallaðir. Þeir æsir tóku sér kvánföng þar innan landz, en sumir sonum sínum, ok urðu þessar ættir fjölmennar, at umb Saxland ok alt þaðan of norðrhálfur dreifðisk svá, at þeira tunga, Ásíamanna, var eigin tunga um öll þessi lönd. Ok þat þykkjask menn skynja mega af því, at rituð eru langfeðganöfn þeira, at þau nöfn hafa fylgt þessi tungu ok þeir æsir hafa haft tunguna norðr hingat í heim, í Nóreg ok í Svíþjóð, í Danmörk ok í Saxland.
Ok i Englandi eru forn landzheiti eða staðaheiti, þau er skilja má at af annarri tungu eru gefin en þessi.