Bókastaðir

An Old Norse Library
Chapter 11

Hallr goðlauss hét maðr; hann var son Helga goðlauss. Þeir feðgar vildu eigi blóta ok trúðu á mátt sinn. Hallr fór til Íslands, ok nam land með ráði Ingólfs frá Leiruvági til Mógilsár. Son Halls var Helgi, er átti Þuríði Ketilbjarnardóttur. Þeira son var Þórðr í Álfsnesi, er átti Guðnýju Hrafnkelsdóttur. Hallr bjó í Múla.

Haraldr enn hárfagri herjaði vestr um haf, sem ritat er í sǫgu hans.Haraldr enn hárfagri herjaði vestr um haf, sem ritat er í sögu hans. Hann lagði undir sik allar Suðreyjar, svá langt vestr, at engi Noregs konungr hefir síðan lengra eignazt. Enn er hann fór vestan, slógust í eyjarnar víkingar ok Skotar ok Írar, ok herjuðu ok ræntu víða. Ok er þat spurði Haraldr konungr, sendi hann vestr Ketil flatnef, son Bjarnar bunu, at vinna aftr eyjarnar. Ketill átti Yngvildi, dóttur Ketils veðrs, hersis af Hringaríki. Þeira synir váru þeir Bjǫrn enn austrœni ok Helgi bjóla.Þeira synir váru þeir Björn enn austrœni ok Helgi bjóla. Uðr en djúpauðga ok Þórunn hyrna váru dœtr þeira. Ketill fór vestr, enn setti eftir Bjǫrn son sinn; hann lagði undir sik allar Suðreyjar, ok gerðist hǫfðingi yfir, enn galt øngva skatta konungi, sem ætlat var; tók þá konungr undir sik eignir hans, ok rak á brutt Bjǫrn son hans.Ketill fór vestr, enn setti eftir Björn son sinn; hann lagði undir sik allar Suðreyjar, ok gerðist höfðingi yfir, enn galt øngva skatta konungi, sem ætlat var; tók þá konungr undir sik eignir hans, ok rak á brutt Björn son hans.

Helgi bjóla, son Ketils flatnefs, fór til Íslands ór Suðreyjum. Hann var með Ingólfi enn fyrsta vetr, ok nam með hans ráði Kjalarnes alt, milli Mógilsar ok Mýdalsár; hann bjó at Hofi. Hans son var Víga-Hrappr ok Kollsveinn, faðir Eyvindar hjalta, fǫður Kollsveins, fǫður Þorgerðar, móður Þóru, móður Ǫgmundar, fǫður Jóns byskups ens helga.Hans son var Víga-Hrappr ok Kollsveinn, faðir Eyvindar hjalta, föður Kollsveins, föður Þorgerðar, móður Þóru, móður Ögmundar, föður Jóns byskups ens helga.

Chapter 12

Ørlygr hét son Hrapps Bjarnarsonar bunu;Örlygr hét son Hrapps Bjarnarsonar bunu; hann var at fóstri með enum helga Patreki byskupi í Suðreyjum. Hann fýstist at fara til Íslands, ok bað at byskup sæi um með honum. Byskup lét hann hafa með sér kirkjuvið ok járnklokku, ok plenarium ok mold vígða, er hann skyldi leggja undir hornstafina. Byskup bað hann þar land nema, er hann sæi fjǫll tvau af hafi, ok byggja undir enu syðra fjallinu, ok skyldi dalr í hvárutveggja fjallinu;Byskup bað hann þar land nema, er hann sæi fjöll tvau af hafi, ok byggja undir enu syðra fjallinu, ok skyldi dalr í hvárutveggja fjallinu; hann skyldi þar taka sér bústað ok láta þar kirkju gera ok eigna enum helga Kolumba. Með Ørlygi var á skipi maðr sá er Kollr hét, fóstbróðir hans;Með Örlygi var á skipi maðr sá er Kollr hét, fóstbróðir hans; annarr Þorbjǫrn spörr, þriði Þorbjǫrn tálkni, ok bróðir hans Þorbjǫrn skúma;annarr Þorbjörn spörr, þriði Þorbjörn tálkni, ok bróðir hans Þorbjörn skúma; þeir váru synir Bǫðvars blǫðruskalla.þeir váru synir Böðvars blöðruskalla. Þeir Ørlygr létu í haf, ok fengu útivist harða, ok vissu eigi hvar þeir fóru;Þeir Örlygr létu í haf, ok fengu útivist harða, ok vissu eigi hvar þeir fóru; þá hét Ørlygr á Patrek byskup til landtǫku sér, at hann skyldi af hans nafni gefa ørnefni þar sem hann tœki land.þá hét Örlygr á Patrek byskup til landtöku sér, at hann skyldi af hans nafni gefa örnefni þar sem hann tœki land. Þeir váru þaðan frá lítla hríð úti, áðr þeir sá land, ok váru komnir vestr um landit. Þeir tóku þar sem heitir Örlygshöfn, enn fjǫrðinn inn frá kǫlluðu þeir Patreksfjǫrð.Þeir tóku þar sem heitir Örlygshöfn, enn fjörðinn inn frá kölluðu þeir Patreksfjörð. Enn Kollr hét á Þór. Þá skildi í storminum, ok kom hann þar sem Kollsvík heitir ok braut hann þar skip sítt. Þar váru þeir um vetr; enn um várit bjó Ørlygr skip sítt;enn um várit bjó Örlygr skip sítt; enn hásetar hans námu þar sumir land, sem enn mun sagt verða. Ørlygr sigldi vestan fyri Barð;Örlygr sigldi vestan fyri Barð; enn er hann kom suðr um Snæfellsjǫkul á fjǫrðinn, sá hann fjǫll tvau ok dal í hvárutveggja.enn er hann kom suðr um Snæfellsjökul á fjörðinn, sá hann fjöll tvau ok dal í hvárutveggja. Þar fell útbyrðis járnklokkan ok sǫkk niðr.Þar fell útbyrðis járnklokkan ok sökk niðr. Þar kendi hann land þat, er honum var til vísat. Hann helt þá at enu syðra fjallinu, ok var þat Kjalarnes, ok hafði Helgi brœðrungr hans numit þar áðr. [Enn þeir sigldu inn eftir firðinum ok tóku þar land sem nú heitir Sandvík á Kjalarnesi; þar lá þá járnklokkan í þarabrúki]. Ørlygr var með Helga enn fyrsta vetr, enn um várit nam hann land at ráði Helga frá Mógilsá til Ósvífrslœkjar ok bjó at Esjubergi.Örlygr var með Helga enn fyrsta vetr, enn um várit nam hann land at ráði Helga frá Mógilsá til Ósvífrslœkjar ok bjó at Esjubergi. Hann lét þar gera kirkju, sem mælt var. [Hjálp hét kona hans; þeira son var Valþjófr, er fulltíða kom til Islands með Ørlygi] faðir Valbrands, fǫður Torfa. [Síðan átti Ørlygr Isgerði, dóttur Þormóðar Bresasonar.þeira son var Valþjófr, er fulltíða kom til Islands með Örlygi] faðir Valbrands, föður Torfa. [Síðan átti Örlygr Isgerði, dóttur Þormóðar Bresasonar. Þeira son var Geirmundr, faðir Halldóru, er átti Þjóstölfr son Bjarnar gullbera. Þeira son var Þorleifr, er bjó at Esjubergi eftir Geirmund móðurfǫður sinn].Þeira son var Þorleifr, er bjó at Esjubergi eftir Geirmund móðurföður sinn]. Þeir Ørlygr frændr trúðu á Kolumba [þó at þeir væri óskírðir.Þeir Örlygr frændr trúðu á Kolumba [þó at þeir væri óskírðir. Þorleifr var trollaukinn, ok tók þó kristni; frá honum eru Esbergingar ok mart manna komit. Dóttir Ørlygs ens gamla ok Isgerðar] var Vélaug, er átti Gunnlaugr ormstunga, sonr Hrómundar í Þverárhlíð;Dóttir Örlygs ens gamla ok Isgerðar] var Vélaug, er átti Gunnlaugr ormstunga, sonr Hrómundar í Þverárhlíð; þeira dóttir var Þuríðr dylla, móður Illuga ens svarta á Gilsbakka.

Chapter 13

Svartkell hét maðr katneskr; hann [fór af Englandi til Islands ok] nam land fyrir innan Mýdalsá milli ok Eilífsdalsár, ok bjó at Kiðjafelli fyrst, enn síðan á Eyri. Hans son var Þorkell faðir Glúms, er svá baðst fyrir at krossi: "Gott ey gǫmlum mǫnnum, gott ey ungum mǫnnum".Hans son var Þorkell faðir Glúms, er svá baðst fyrir at krossi: "Gott ey gömlum mönnum, gott ey ungum mönnum". Hann var faðir Þórarins, fǫður Glúms á Vatnlausu.Hann var faðir Þórarins, föður Glúms á Vatnlausu. Arnleif hét systir Svartkels, er átti Þórólfr viligisl, faðir Kleppjárns ens gamla ór Flókadal; þeira dóttir var Hallgerðr, er átti Bergþórr Kollsson.

Valþjófr, son Ørlygs ens gamla frá Esjubergi, nam Kjós alla, ok bjó at Meðalfelli. [Þorbjǫrn kollr hét son hans, faðir Hallveigar, er átti Þórðr lambi;Valþjófr, son Örlygs ens gamla frá Esjubergi, nam Kjós alla, ok bjó at Meðalfelli. [Þorbjörn kollr hét son hans, faðir Hallveigar, er átti Þórðr lambi; þat er Valþýfinga kyn. Signý hét dóttir Valþjófs, er Signýjarstaðir eru við kendir; hana átti Grímkell, son Bjarnar gullbera; þeira synir váru þeir Hǫrðr, er drepinn var í Geirshólmi, ok Gnúpr faðir] Birnings, fǫður Gnúps, fǫður Eiríks Grœnlendinga byskups. [Valbrandr hét annarr son Valþjófs, faðir Torfa, er fyrst bjó á Mǫðruvǫllum.þeira synir váru þeir Hörðr, er drepinn var í Geirshólmi, ok Gnúpr faðir] Birnings, föður Gnúps, föður Eiríks Grœnlendinga byskups. [Valbrandr hét annarr son Valþjófs, faðir Torfa, er fyrst bjó á Möðruvöllum. Þeir feðgar gerðu félag við Tungu-Odd; af því bjoggu þeir síðan á Breiðabólstað í Reykjardal hinum nørðra. Torfi var faðir Þorkels at Skáneyju, er átti Arngerði dóttur Þorkels Svartkelssonar].

Chapter 14

Hvamm-Þórir nam land á milli Laxár ok Forsár, ok bjó í Hvammi. Þórir deildi við Ref enn gamla um kú þá er Brynja hét; við hana er dalrinn kendr; hon gekk þar úti með xl nauta, ok váru ǫll frá henni komin.hon gekk þar úti með xl nauta, ok váru öll frá henni komin. Þeir Refr ok Þórir bǫrðust hjá Þórishólum;Þeir Refr ok Þórir börðust hjá Þórishólum; þar fell Þórir ok átta menn hans.

Þorsteinn, son Sǫlmundar Þórólfssonar smjǫrs, nam land milli Botnsár ok Forsár: Brynjudal allan.Þorsteinn, son Sölmundar Þórólfssonar smjörs, nam land milli Botnsár ok Forsár: Brynjudal allan. Hann átti Þorbjǫrgu kǫtlu, dóttur Helga skarfs, Geirleifssonar, er nam Barðastrǫnd;Hann átti Þorbjörgu kötlu, dóttur Helga skarfs, Geirleifssonar, er nam Barðaströnd; þeira son var Refr enn gamli [er bjó at Múla í Brynjudal], er Bryndœlir eru frá komnir. Nú eru taldir þeir menn, er búit hafa í landnámi Ingólfs, vestr frá honum.

Maðr hét Avangr, írskr at kyni; hann bygði fyrst í Botni; þar var þá svá stórr skógr, at hann gerði þar af hafskip, ok hlóð þar sem nú heitir Hlaðhamarr. Hans son var Þorleifr, faðir Þuríðar, er átti Þormóðr Þjóstarson á Álftanesi, ok Iðunnar Molda-Gnúps dóttur. Sonr Þormóðar var Bǫrkr, faðir Þórðar, fǫður Auðunar í Brautarholti.Sonr Þormóðar var Börkr, faðir Þórðar, föður Auðunar í Brautarholti. Kolgrímr enn gamli, son Hrólfs hersis, nam land út frá Botnsá til Kalmansár, ok bjó á Ferstiklu. Hann átti Gunnvǫru, dóttur Hróðgeirs ens spaka;Hann átti Gunnvöru, dóttur Hróðgeirs ens spaka; þeira bǫrn vóru þeir Þórhalli, faðir Kolgríms, fǫður Steins, fǫður Kvists, er Kvistlingar eru frá komnir.þeira börn vóru þeir Þórhalli, faðir Kolgríms, föður Steins, föður Kvists, er Kvistlingar eru frá komnir. Bergþóra var dóttir Kolgríms ens gamla, er átti Refr í Brynjudal.

[Þormóðr hinn gamli ok Ketill Bresa synir fóru af Irlandi til Islands, ok námu Akranes alt, á milli Örriðaár ok Kalmansár; þeir váru írskir; Kalman var ok írskr, er áin er við kend, ok bjó fyrst í Katanesi. Þeir brœðr skiftu lǫndum með sér, svá at Þormóðr átti fyri sunnan Reyni ok til Kalmansár, ok bjó at Hólmi hinum iðra, enn Ketill bróðir hans átti fyri vestan Reyni ok fyri norðan Akrafell til Örriðaár.Þeir brœðr skiftu löndum með sér, svá at Þormóðr átti fyri sunnan Reyni ok til Kalmansár, ok bjó at Hólmi hinum iðra, enn Ketill bróðir hans átti fyri vestan Reyni ok fyri norðan Akrafell til Örriðaár. Bersi hét son hans, faðir Þorgests, fǫður Stara at Hólmi, fǫður Knattar, fǫður Ásdísar, er átti Klœngr Snæbjarnar son, sonar Hafnar-Orms.Bersi hét son hans, faðir Þorgests, föður Stara at Hólmi, föður Knattar, föður Ásdísar, er átti Klœngr Snæbjarnar son, sonar Hafnar-Orms. Geirlaug var dóttir Þormóðs hins gamla, móðir Tungu-Odds. Jǫrundr hinn kristni var son Ketils Bresa sonar;Jörundr hinn kristni var son Ketils Bresa sonar; hann bjó í Jörundarholti; það er nú kallat í Gǫrðum.það er nú kallat í Görðum. Hann helt vel kristni til dauðadugs, ok var einsetumaðr í elli sinni. Son Jǫrundar var Kleppr, faðir Einars, fǫður Narva.Son Jörundar var Kleppr, faðir Einars, föður Narva. Hávarr hét annarr son Klepps, faðir Þorgeirs. Eðna hét dóttir Ketils Bresasonar; hon var gift á Irlandi þeim manni, er Konáll hét; þeira son var Ásólfr alskik, er í þann tíma fór af Irlandi til Islands ok kom út austr í Ósum á Austfjǫrðum.þeira son var Ásólfr alskik, er í þann tíma fór af Irlandi til Islands ok kom út austr í Ósum á Austfjörðum. Hann var frændi Jǫrundar í Gǫrðum ok var kristinn ok vildi ekki eiga við heiðna menn ok eigi vildi hann þiggja mat at þeim.Hann var frændi Jörundar í Görðum ok var kristinn ok vildi ekki eiga við heiðna menn ok eigi vildi hann þiggja mat at þeim. Þeir fóru tólf saman austan, þar til er þeir kómu at garði Þorgeirs ens hörðska í Holti undir Eyjafjǫllum, ok settu þar tjald sitt.Þeir fóru tólf saman austan, þar til er þeir kómu at garði Þorgeirs ens hörðska í Holti undir Eyjafjöllum, ok settu þar tjald sitt. Enn fǫrunautar hans þrír vóru þá sjúkir;Enn förunautar hans þrír vóru þá sjúkir; þeir ǫnduðust þar;þeir önduðust þar; enn Jón prestr Þorgeirsson, faðir Gríms í Holti, fann bein þeira ok flutti til kirkju. Síðan gerði Ásólfr sér skála, því nær sem nú er kirkju hornit at Ásólfsskála, at ráði Þorgeirs, þvíat Þorgeirr vildi þá eigi hafa við hús sín].