Manega uuaronthe sia iro mod gespon, that sia uuord godesuuisean bigunnun, reckean that giruni,that thie riceo Crist undar mancunneamaritha gifrumida mid uuordun endi mid uuercun.That uuolda tho uuisara filo liudo barno loƀon,lera Cristes, helag uuord godas,endi mid iro handon scriƀan berethlico an buok,huo sia is gibodscip scoldin frummian firiho barn.Than uuarun thoh sia fiori te thiu under thera menigo,thia habdon maht godes, helpa fan himila,helagna gest, craft fan Criste:sia uurđun gicorana te thio that sie than euangeliumenan scoldun an buok scriƀanendi so manag gibod godes, helag himilisc uuord:sia ne muosta helitho than mer, firiho barno frummian,neuan that sia fiori te thio thuru craft godasgecorana uurđun:Matheus endi Marcus,so uuarun thia man hetana – Lucas endi Iohannes;sia uuarun gode lieƀa, uuirđiga ti them giuuirkie.Habda im uualdand god them helithon an iro hertanhelagna gest fasto bifolhanendi ferahtan hugi, so manag uuislik uuordendi giuuit mikil, that sea scoldin ahebbeanhelagaro stemnun godspell that guoda,that ni haƀit enigan gigadon huergin, thiu uuord an thesaro uueroldi,that io uualdand mer drohtin diurieeftho derbi thing, firinuuerc fellieeftho fiundo nith, strid uuiđerstande:huand hie habda starkan hugi, mildean endi guodan,thie thes mester uuas, adalordfrumoalomahtig.That scoldun sea fiori thuofingron scriƀan, settian endi singanendi seggean forth, that sea fan Cristescrafte them mikilon gisahun endi gihordun,thes hie selƀo gisprac, giuuisda endi giuuarahta,uundarlicas filo, so manag mid mannonmahtig drohtin, all so hie it fan them anginnethuru is ena craht, uualdand gisprak,thuo hie erist thesa uuerold giscuop endi thuo all bifiengmid enu uuordu, himil endi erthaendi al that sea bihlidan egun giuuarahtes endi giuuahsanes:that uuarth thuo all mid uuordon godas fasto bifanganendi gifrumid after thiu, huilic than liudscepilandes scoldi uuidost giuualdan,eftho huar thiu uuerold scoldi aldar endon.En uuas iro thuo noh than firio barnun biforan,endi thiu fiui uuarun agangan:scolda thuo that sehstasaliglico cuman thuru craft godesendi Cristas giburd, helandero best,helagas gestes an thesan middilgardmanagon te helpun, firio barnon ti frumonuuid fiundo nith, uuid dernero dualm.Than habda thuo drohtin god Romano liudeon farliuuanrikeo mesta:habda them heriscipieherta gisterkid, that sia habdon bithuunganathiedo gihuilica,habdun fan Rumuburgriki giuunnan helmgitrosteon:saton iro heritogon an lando gihuem,habdun liudeo giuuald allon elitheodon.Erodes uuas an Hierusalemoƀer that Iudeono folc gicoran te kuninge,so ina thie keser tharod fon Rumuburgriki thiodan satta undar that gisithi.Hie ni uuas thoh mid sibbeon bifang auaron Israheleseđiligiburdi, cuman fon iro cnuosle,neuan that hie thuru thes kesures thanc fan Rumuburgriki habda, that im uuarun so gihorigahildiscalcos, auaron Israheleselleanruoua, suitho unuuanda uuini,than lang hie giuuald ehta Erodes thes rikeasendi radburdeon giheld Iudeono liudi.Than uuas thar en gigamalod mann, that uuas fruod gomo,habda ferehtan hugi,uuas fan them liudeonLeuias cunnes, Iacobas suneas,guodero thiedo:Zacharias uuas hie hetan.That uuas so salig man, huand hie simblon gernogode theonoda, uuarahta after is uuilleon;deda is uuiƀ so selu – uuas iru gialdrod idis:ni muosta im erƀiuuard an iro iuguthedigiƀithig uuerthan –libdun im faruter laster,uuaruhtun lof goda,uuarun so gihorigaheƀancuninge,diuridon usan drohtin:ni uueldun derbeas uuiht under mancunniemenes gifrummean, ne saca ne sundea.Uuas im thoh an sorogon hugi, that sea erƀiuuardegan ni muostun, ac uuarun im barno los.Than scolda hie gibod godes thar an Hierusalem,so oft so is gigengi gistuod, that ina torohtlicotidi gimanodun, so scolda hie at them uuiheuualdandes geld helag bihuereƀan,heƀancuninges, godes iungerskepi:gern uuas he suitho that hie it thuru ferahtan hugifremmean muosti.
Chapter 2
Thuo uuarth thiu tid cumanthe thar gitald habdun uuisa man mid uuordun,that scolda thena uuih godas Zacharias bisehan.Thuo uuarth thar gisamnod filo thar te HierusalemIudeo liudo, uuerodes te them uuihe,thar sea uualdand god suithe thiulicothiggean scoldun, herron is huldi,that sea heƀancuning lethas alieti.Thea liudi stuodun unbi that helaga hus,endi gieng im thie gierodo man an thena uuih innan.That uuerod ođer bed umbi thena alah utanHebreo liudi, huan er thie fruodo mangifrumid habdi uualdandes uuilleon.So hie thuo thena uuihrog drog ald aftar them alaheendi umbi thena altari gieng mid is rokfatonrikeon theonon: – frumida ferehtlicofrohon sinas, godes iungerscipigerno suitho midi hlutro hugiu,so man herren scal georno fulgangan –:grurios quamun im, egison an them alahe:hie gisah thar aftar thiu enna engil godes an them uuihe innan.Hie sprac im mid is uuordon tuo,hiet that fruod gumoforoht ni uuari,hiet that hie im ni andriede:'Thina dadi sind ' quathie, 'uualdande uuerthaendi thin uuord so self,thin theonost is im an thanke,that thu sulica githaht haƀes an is enes craft.Ik is engil biun,Gabriel biun ik hetan,thie io for gode standu anduuard for them alouualden,ne si that hie mi an is arundi huarod sendean uuillie.Nu hiet he me an thesan siđ faran,hiet that ik thi thoh gicutdi,that thi kind giboran fan thinera aldera idisodan scoldi uuerthan an thesero uueroldi,uuordon spahi.That ni scal an is liƀe giolithes abitan, uuines an is uueroldi:so haƀit im uurdgiscapu metod gimarcodendi maht godes.Hiet that ik thi thoh sagdithat it scoldi gisith uuesan heƀancuninges,hiet that gi it hieldin uuel, tugin thuru treuua,quađ that hie im tyreas so filo an godes rikeaforgeƀan uuoldi.Hie quath that thie guodo gumoIohannes te naman hebbean scoldi,gibod that gi it hietin so, that kind than it quami,quađ that it Cristes gisith an thesero uuidun uuerolduuerthan scoldi, is selƀes sunies,endi quađ that sea sniumo herod an is gibodscepebethia quamin. 'Zacharias thuo gimaldaendi uuid selƀan sprak drohtines engil,endi im thero dadio bigan uundron thero uuordo:'Huo mag that giuuerthan so ' quathie, 'after an aldre?it is unc al ti lat so te giuuinnanneso thu midi thinon uuordon sprikis.Huand uuit habdun aldres erefno tuentig uuintro an uncro uueroldi,er than quami that uuiƀ ti mi;than uuarun uuit nu atsamneatsibunta uuintro gibenkeon endi gibeddeon,sithor ik sea mi te brudi gecos,so uuit thes an uncro iuguthigigernean ni mahtun that uuit erƀiuuardegan muostin, fuodan an uncon flettea.Nu uuit sus gifruodot sind:habit unc eldi binomanelleandadi, that uuit sind an uncro siuni gislekitendi an unkon sidon lat,flesk is unc afallan,fel unsconi,is unca lud gilithan,lik gidrusinot,sind unca andbariodarlicron, muod endi megincraft,so uuit iu so managan dag uuarun an thesaro uueroldi:so mi thes uundur thunkit hui it so giuuerthan mugiso thu mid thinon uuordon sprikis. '
Chapter 3
Thuo uuard that heƀancuningas bodonharm an is muode, that hie is giuuerkes souundran scolda endi that ni uuelda gihuggean,that ina mahti helag god so alaiunganso hie fan erist uuas selƀo giuuirkean,ef hie so uueldi.Scerida im thuo te uuitiethat hie ni mohta enig uuord gisprekean, gimahlean mid is muđu,'er than thi magu uuirđit fan thinero aldero idiserl afuodit, kindiung giborankunneas guodes, uuanom te thesaro uueroldi.Than scalt thu eft sprekan, hebbean thinera stemna giuuald:ni tharft thu stum uuesan langron huila.'Thuo uuarth it san gilestid so, giuuorđan te uuaronso thar an them uuihe gisprak engil thes alouualdon:uuart ald gumo spraka bilosid,thuoh hie spahan hugi bari an is briostun.Bidun allan dag that uuerod for them uuiheendi uundrodun alla bihui hie thar so langolofsalig man, suitho fruod gumofrahon sinan theonon thorfti,so thar er enig thegno ni deda, than sea thar an them uuiheuualdandes geld folmon frumidun.Thuo quam fruod gumo ut fan them alahe:erlos thrungun nahor mikilu:uuas im niud mikil huat he im suodlicasseggean uueldi, uuisan te uuarun.Hie ni mohta thuo enig uuord gisprecan, giseggean them gisithea,neuan that hie met is suidron hand uuisda them uueroda,that sea uses uualdandes lera lestin.Thia liudi farstuodun that hie thar habda gegnungogodcundeas huat forseuuan selƀo,thoh hie is ni mohti giseggean uuiht, giuuisean te uuaron.Thuo habda hie usas uualdandes geld gilestid,all so is gigengi uuas gimarcod mid mannon.Thuo uuarđ san after thiu maht godes gicuthid is craft mikil:uuarth thiu quena ocan, idis an iru eldi:scolda im erƀiuuard suitho godcund gomogiƀidi uuerthan, barn an burgeon.Bed after thiu that uuiƀ uurđigiscapo.Scred thie uuintar forth,gieng thes iares gital.Iohannes quam an liudeo lioht:lik uuas im sconi,uuas im fell fagar,fahs endi naglos,uuangun uuarun im uulitiga.Thuo forun thar uuisa man snella tesamne,thia suasostun mest:uundrodun thes giuuirkes,bihiu it io mahti giuuerthan so that under so aldon tuemodan uurđi barn an giburdeon,ni uuari that it gibod godes selƀes uuari:ansuoƀun sia garao that it elcor so uuanlikuuerthan ni mahti.Thuo sprac thar en gifruodit man,thie so filo consta uuisaro uuordo– habda giuuit mikil –,fragode niudlicohuat is namo scoldi uuesan an thesaro uueroldi:'mi thunkit an is uuisu gilik iac an is gibariethat hie si betera than uui, so ik uuaniu that ina us gegnungogod fan himile selƀo sendi.'Thuo sprac san after thiu muodor thes kindes,thiu thena magu habda that barn an iro barme:'Hier quam gibod godes ' quat siu, 'fernun iaraformon uuordu,gibod that hie Iohannesbi godes lerun hetan scoldi.That ik an minon hugie ni godar uuendan mid uuihti,ef ik es giuualdan muot. 'Thuo sprac en gelhert man,thie iru gaduling uuas:'Ni hiet er giouuiht so ' quathie,'adalboranes uses kunneas eftho cnuosles.Uuita kiesan im ođerna niudsamana namon:he niote ef hie moti. 'Thuo sprac eft thie fruodo man,thie thar consta filo mahlean:'Ni giƀu ik that ti rada ' quathie,'rinco nigenon, that hie uuord godasuuendan biginne;ac uuit es thiena fader fragon,thie thar so gifruodot sitit, uuis an is uinseli:thoh hie ni mugi enig uuord gisprekan, thoh mag hie bi buokstaƀonbrief geuuirkean, namon giscriƀan.'Thuo hie nahor gieng,lagda im ena buok an baramendi bad gerno uuritan uuislicouuordgimerkion huat sia that helaga barnhetan scoldin.Thuo nam he thia buok an handendi an is huge thahta suitho gerno te goda:Iohannes namon uuislico giuuretendi oc after mid is uuordu gisprak suitho spahlico:habda im eft es spraka giuuald, giuuitties endi uuisu:that uuiti uuas thuo agangan, hard haramscara,thea im helag god mahtig macoda,that hie an is modseƀon godes ni forgatithan hie im eft sandi is iungron tuo.
Chapter 4
Thuo ni uuas lang after thiu,ne it all so gilestid uuarđ so hie mancunneamanaga huila god almahtiforgeƀan habda, that hie is himilisk barnherod ti uueroldi, is selƀes sunosendean uuolda, te thiu that hie hier alosdial liudstamna, uuerod fon uuitie.Uuarth is uuisbodo an GalilealandGabriel cuman, engil thes aluualdan,thar hie ena idis uuissa, munilica magat:Maria uuas siu hetan,uuas iro thiorna githigan.Sia en thegan haƀda Ioseph gimahlid,guodes cunneas man, thia Dauides dohtor:that uuas so diurlic uuiƀ, idis andheti.Thar sia the engil godes an Nazarethburgbi namen selƀo gruotta geginuuardiendi sia fan gode quedda:'Hel uuis thu, Maria ' quathie,thu bist thinon herron lief, uualdandi uuirđig,huuand thu giuuit haƀis, idis enstio ful.Thu scealt furi allon uuesan uuiƀon giuuihid.Ni haƀi thu uuekean hugi,ni forohti thu thinon ferahe:ni quam ik thi te enigon freson herod,ne dragu ik eni drugi thing.Thu scalt uses drihtnes uuesan modor mid mannon,endi scalt thena magu fuodean thes hohen himilcuninges suno.Thie scal Heland te naman egan mid eldion.Endi ni cumid, thes uuiden rikies giuuandthes hie giuualdan scal, mari thiodan.'Thuo sprak im eft thiu magat angegin uuid thena engel godesidiseo sconiost, ellero uuiƀo uulitigost:'Huo mag that giuuerthan so ' quat siu, 'that ik magu fuodie?Ne ik gio mannes ni uuarth uuis an minero uueroldi.'Thuo habda eft is uuord garu engil thes aluualdenthero idisi tegegnes:'An thi scal helag gestfan heƀanuuange cuman thuru craft godes.Thanan scal thi kind odan uuerthan an thesaro uueroldi.Uualdandes craft scal thi fan them hohostonheƀancuninge scadoian mid scimon.Ni uuarth sconera giburd, ni so mari mid mannon,huand siu cumit thuru maht godes an thesan uuidun uuerold.'Thuo uuarth thes uuiƀes hugi after them arundieall gihuorban an godes uuilleon.'Thann ik hier garu standu ' quat siu, 'te sulicon ambahtscipieso he mi egan uuili.Thiuua biun ik thiedgodes.Nu ik thes thinges gitruon: uuerthe mi after thinon uuordonall so is uuilleo si, herren mines.Nis mi hugi tuifli, ne uuord ne uuisa.'So gifragn ik that that uuiƀ antfieng that godes arundegerno suitho mid leohtu hugiendi mid giloƀon guodon endi mid hluttron treuuon.Uuarth thuo thie helago gest, that barn on iru buosme;endi siu an iro brioston farstuod iac an iro seƀon selƀo,sagda them siu uuelda that sea habda giocanathes alouualden craft helag fan himila.Thuo uuarth hugi Iosepes, is muod giuuorrid,thie im er thia magat habda thia idis andhetia,ađalcnuosles uuiƀ giboht im ti brudi:hie afsuof that that siu haƀda barn under iru:ni uuanda thes mid uuihtineua that iru that uuiƀ haƀdi giuuardot so uuarlico:ni uuisse hie uualdandes thuo noh blithi gibodscipi.Ni uualda sia im te brudi thuo halon im ti hiuuon,ac began im thuo an is hugie thenkean huo hie sia thuo farlieti,so iru thar ni uurđi lethes uuiht odan arƀedies.Ne uuelda sia after thiu meldon for menigi:andried that sea manno barn liƀu binamin.So uuas than thero liudeo thau thuru then aldon eu,Ebreo folces, so huilik so thar an unrehtidis gihiuuada, that siu simla thena bedscepibuggean scolda fri mid iru ferahu.Ni uuas gio thiu fehmea so guod that siu gio mid them liudion lenglibbean muosti, uuesan under them uuerode.Thuo bigan im the uuiso mann, suitho guod gumoIoseph an is muode thenkean thero thingo,huo hie thea thiornun tho listion forlieti.Thuo ni uuas lang ti thiu that im thar an drome quamdrohtines engil, hebancuninges bodo,endi hiet sia ina haldan uuel, minneon sia an is muode:'Ni uuis thu ' quathie, 'Mariun uureth, thiornun thinero– siu is githungan uuiƀ –ni forhugi thu sia ti hardo;thu scalt sea haldan uuel, uuardon iro an thesaro uueroldi.Lesti thu inca uuinitreuua forth so thu dadi,endi hald inkan friunskepi uuel.Ni lat thu sia thi thiu lethrun,thoh siu undar iru lithion egi barn an iro buosme.It cumit thuru gibod godes, helages gestesfan heƀanuuanga:that is Iesus Crist,godes egan barn, uualdandes suno.Thu scalt sea uuel haldan, helaglico.Ni lat thu thi thinan hugi tuiflan, merrean thina muodgithaht.'Thuo uuarth eft thes mannes hugi giuuendid after them uuorđon,that hie im te them uuiƀe ginam, te thera magat minnea:antkenda maht godes, uualdandes gibod.Uuas im uuillo mikil that hie sia so helaglicohaldan muosti:bisorogoda sea an is gisitha,endi sea so subro druog all te huldi godeshelagna gest, guodlicon gumon,antthat sia godes giscapu mahtig gimanodan,that sia an manno lioht allero barno betstbringian scolda.
Chapter 5
Thuo uuarth fan Rumuburgrikeas mannes oƀer alla thesa irminthiodOctauianes ban endi bodscepioƀer thia is bredun giuuald kuman fan them kesurecuningo gihuilicon, hemsittendion,so uuido so is heritogon oƀar all that landscepiliudio giuuieldon.Hiet man that all thia elilendiun maniro vođil suohtin, helithos iro handmahalangegin iro herren bodon,quami te them cnuosla gihuethanan hie cunneas uuas, giboran fan them burgion.That gibod uuarth gilestid oƀer thesa uuidun uuerold.Uuerod samnode to allero burgo gihuem.Forun thia bodon oƀar all thia fan them kesurecumana uuarun, buokspaha uueros:An brief scriƀun suitho niudliconamono gihuilican, ia land ia liudi,that im ni mahta alettian man gumono sulica gambraso imo scolda geldan gihuie helitho fan is hobde.Thuo giuuet im oc mid is hiuuiskie Ioseph thie guodo,so it god mahtig uualdand uuelda:suohta im thia uuanamon hem, thia burg an Bethlem,thar iro bethero uuas thes helithes handmahalendi oc theru helagun thiernun, Mariun thera guodun.Thar uuas thes marien stuol an erdagonađalcuninges Dauides thes guoden,than lang thie hie thena drohscepi thar erl undar Ebreonegan muosta, haldan hohgisetu.Sea uuarun is hiuuisces, cuman fan is cnuosle,kunneas guodes bethiu bi giburdion.Thar gifran ik that sia thiu berehtun giscapu Mariun gimanodunendi maht godes, that iro an them sithesuno odan uarth, giboran an Bethlehembarno strangost, allero cuningo craftigost:cuman uuarth thie mario mahtig on manno lioht,so is er managan dag bilithi uuarunendi bocno filo giuuorđan an thesaro uueroldi.Tho uuas it all giuuarod so so it er spaha mangisprokean haƀdun, thuru huilik odmuodihie thit erthriki herod thuru is selƀes craftsuokean uuelda, managero mundboro.Thuo ina thiu moder nam,biuand ina mid uuadiuuiƀo scoinosta, fagaron fratohonendi ina mid iro folmon tuem legda lieflicoluttilna mann, that kind an ena cribbiun,thoh hie habdi craft godes, manno drohtin.Thar sat thiu muodor biforan, uuiƀ uuacoiande,uuardoda selƀo,held that helaga barn:ni uuas iru hugi tuifli, thero magat iro muodseƀo.Thuo uuarth managon cuth oƀer thesa uuidun uuerold,uuardos anfunden thia thar ehuscalcosute uuarun uueros an uuahtuuuiggeo gomean, fehes after felde:gisahun finistri an tue telatan an lufte,endi quam lioht godes uuanom thuru thiu uolkanendi thia uuardos thar bifieng an them felde.Sia uuurdun an forohton tho thia man an iro muode:gisahun thar mahtigna godes engil cuman,thie im tegegnes sprak, hiet that im thia uuardosuuiht ni andriedin lethes fan them liohte:'Ik scal iu ' quathie, liebara thing suitho uuarlicouuilleon seggian, cuthian craft mikil:Nu ist Crist giboran an thesaro selƀun naht,salig barn godes, an thesaro Dauides burg,drohtin thie guodo.That is mendislomanno cunnies, allero firio fruma.Thar gi ina findan mugun an Bethleemburgbarno rikost:hebbeat that te tegne,that ik iu gitellian mag uuaron uuordon,that hie thar biuundan ligiđ that kind an enero cribbun,thoh hie si cuning oƀar all erđun endi himilesendi oƀar eldibarn, uueroldes uualdand.'Reht so hie thuo that uuord gisprak, so uuarth thar engilo ti them enonunrim cuman, helag heriscepifan heƀanuuange, fagar folc godes,endi filu spracun lofuuord managliudeo herren.Aƀhuoƀun thuo helagan sang,thuo sia eft te heƀanuuange uundun thuru thiu uuolkan.Thea uuardos hordun huo thiu engilo craftalmagtigna god suitho uuarlicouuordon loƀodun:'Diuritha si nu ' quathun sia,'drohtine selƀon an thiem hohostonhimilo rikea, endi friđu an erđufirio barnon, guoduuilligon gumon,thie thia god ankenneat thuru hluttran hugi.'Thia herdos forstuodun that sea magtig thinggimanod haƀda, blithi gibodscepi:giuuitun im te Betleem thanan nahtes sithon;uuas im niud mikil that sea selƀan Cristgisehan muostin.