Bókastaðir

Helgi Ásbjarnarson reið af fundinum ok var studdr á baki; en Hjarrandi reið einn saman; en Kári var á skjǫldum borinn heim til Hǫfða, ok orpinn haugr eptir hann.Helgi Ásbjarnarson reið af fundinum ok var studdr á baki; en Hjarrandi reið einn saman; en Kári var á skjöldum borinn heim til Höfða, ok orpinn haugr eptir hann. Nú koma þeir til Hǫfða ok váru spurðer tíðenda; en þeir sǫgðu þau, er orðin váru.Nú koma þeir til Höfða ok váru spurðer tíðenda; en þeir sögðu þau, er orðin váru.

Þá mælti einn maðr: "Hvat gerði Helgi Droplaugarson um aðra menn framm í dag?"

Sigurðr skarfr svaraði: "Ef slíkir hefði aller verit með Helga Droplaugarsyni, sem hann var, þá hefði engi várr í brott komizk."Sigurðr skarfr svaraði: "Ef slíkir hefði aller verit með Helga Droplaugarsyni, sem hann var, þá hefði engi várr í brott komizt."

Helgi enn magri kom til Eyvindarár ok sagði Gró tíðendin. Hann var sárr mjǫg.Hann var sárr mjög.

Hón mælti þá við Bárð son sinn: "Tak þú hesta ok eyki ok fǫrum eptir þeim Helga ok Grími."Hón mælti þá við Bárð son sinn: "Tak þú hesta ok eyki ok förum eptir þeim Helga ok Grími."

Þau fóru ok komu til valsins ok var þeim brœðrum velt í sleða ok Þorkatli með þeim; en þeir fóru á hestum, er sárir váru; en þar váru þeir jarðaðer, er dauðir váru.Þau fóru ok komu til valsins ok var þeim bræðrum velt í sleða ok Þorkatli með þeim; en þeir fóru á hestum, er sárir váru; en þar váru þeir jarðaðer, er dauðir váru. Nú fara þau heim á leið, ok fylgdi Gróa þeim sleða fastast, er Grímr var í, ok lét hógliga með hann fara.Nú fara þau heim á leið, ok fylgdi Gróa þeim sleða fastast, er Grímr var í, ok lèt hógliga með hann fara. Nú komu þau heim ok létu fœra líkin til útibúrs eins.Nú komu þau heim ok lètu færa líkin til útibúrs eins.

Gróa mælti: "Nú munu vit Bárðr son minn náttsæta líkin; en þér farit með þá, er lífs ero, ok vinnit þeim beina."Gróa mælti: "Nú munu vit Bárðr son minn náttsæta líkin; en þèr farit með þá, er lífs ero, ok vinnit þeim beina."

En er menn váru í svefni, fór Gróa yfir um vatn til Ekkjufells; þar bjó Álfgerðr læknir. Gróa bað hana fara heim með sér ok sagði henni tíðendin.Gróa bað hana fara heim með sèr ok sagði henni tíðendin. Nú komu þær heim til Eyvindarár, ok var líf með Grími. Álfgerðr batt sár hans ok hafði hann í brott með sér.Álfgerðr batt sár hans ok hafði hann í brott með sèr. Um morgininn eptir var haugr gerr út við Eyvindará, firir sunnan garð, ok fór Bárðr með líkin ok sá maðr, er þau trúðu bezt at leyna mundi, at Grímr var á lífi, ok váru þeir Helgi ok Þorkell þar heygðer.

Nú liggr Grímr í sárum þann vetr, ok svá Helgi Ásbjarnarson. Nú fló sá kvittr, at Grímr lifði, ok sannaðe annarr, en annarr kvað lygi; kom þat fyst upp af hjónum Gró. Þá lét Helgi gera lokhvílu í Mjófanesi, er hann spurði, at Grímr var heill.Þá lèt Helgi gera lokhvílu í Mjófanesi, er hann spurði, at Grímr var heill. Síðan fór Grímr norðr í Krossavík, til Þorkels Geitissonar, ok var hánum þar vel fagnat.

Nú keypti Helgi Ásbjarnarson land þat, er at Eiðum heitir, út í heraði, en seldi Mjófanes, ok þóttisk þar betr kominn, er þingmenn hans váru umhverfis, ok lét gera þar lokhvílu.Nú keypti Helgi Ásbjarnarson land þat, er at Eiðum heitir, út í hèraði, en seldi Mjófanes, ok þóttist þar betr kominn, er þingmenn hans váru umhverfis, ok lèt gera þar lokhvílu. Þórdís kona hans spurði, hví hann vildi þar heldr land eiga, er allt var skógi vaxit at húsum heim ok mátti hvergi sjá mannaferðir, þótt at garðe fœri.Þórdís kona hans spurði, hví hann vildi þar heldr land eiga, er allt var skógi vaxit at húsum heim ok mátti hvergi sjá mannaferðir, þótt at garðe færi.

Þá kvað Helgi vísu:

Grímr var nokkura vetr í Krossavík ok var ekki kátr, ok aldri hló hann, síðan Helgi var fallinn. Þorkell átti fǫr til Eyjafjarðar, at sætta þingmenn sína, ok reið hann heiman; en Grímr var heima ok annaðisk um bú.Þorkell átti för til Eyjafjarðar, at sætta þingmenn sína, ok reið hann heiman; en Grímr var heima ok annaðist um bú.

Nokkurum nóttum síðarr bjósk Grímr heiman ok sagðisk eiga fjárheimtu at þeim manni, er Þorgrímr hét ok bjó í Hjarðarhaga í Jǫkulsdal; "Er nú reynt" kvað Grímr "at hann vill ekki gjalda."Nokkurum nóttum síðarr bjóst Grímr heiman ok sagðist eiga fjárheimtu at þeim manni, er Þorgrímr hèt ok bjó í Hjarðarhaga í Jökulsdal; "Er nú reynt" kvað Grímr "at hann vill ekki gjalda."

Þá mælti Jórunn, kona Þorkels — hón var dóttir Einars frá Þverá —: "Ek mun gjalda þér skuld þessa, ok far þú hvergi."Þá mælti Jórunn, kona Þorkels — hón var dóttir Einars frá Þverá —: "Ek mun gjalda þèr skuld þessa, ok far þú hvergi."

"Ekki geldr hann þá" kvað Grímr.

Fór hann þá heiman ok hafði með sér nest; fóstbrœðr hans fóru með hánum, Glúmr ok Þorkell trani; þeir fóru þar til, er þeir komu til Rangár, firir vestan vatn.Fór hann þá heiman ok hafði með sèr nest; fóstbræðr hans fóru með hánum, Glúmr ok Þorkell trani; þeir fóru þar til, er þeir komu til Rangár, firir vestan vatn. Nú lǫgðusk þeir yfir ána með Þorkel trana ok komu á þann bœ, er á Bakka heiter, firir vestan fljótit, ok gengu þar í fjós ok tóku þar pál ok reku ok fóru á brott síðan ok þaðan út til Oddmarslœkjar, firir vestan Eiðaskóg; við lœkinn grófu þeir sér jarðhús ok fœrðu mold alla út á lœkinn; vildu þeir eiga fylsni þat, ef þeir þyrfti til at taka.Nú lögðust þeir yfir ána með Þorkel trana ok komu á þann bæ, er á Bakka heiter, firir vestan fljótit, ok gengu þar í fjós ok tóku þar pál ok reku ok fóru á brott síðan ok þaðan út til Oddmarslækjar, firir vestan Eiðaskóg; við lækinn grófu þeir sèr jarðhús ok færðu mold alla út á lækinn; vildu þeir eiga fylsni þat, ef þeir þyrfti til at taka.

Þann dag, er þeir váru við lœkinn, riðu menn brott af Lambanessþingi, ok fór mart manna til Eiða með Helga Ásbjarnarsyni.Þann dag, er þeir váru við lækinn, riðu menn brott af Lambanessþingi, ok fór mart manna til Eiða með Helga Ásbjarnarsyni.

Ketilormr hét maðr, er bjó á Hrollaugsstǫðum; hann fór með Helga við þrjátigi manna; ok þar váru þeir mágar Helga, Bjǫrn ok Hjarrandi.Ketilormr hèt maðr, er bjó á Hrollaugsstöðum; hann fór með Helga við þrjátigi manna; ok þar váru þeir mágar Helga, Björn ok Hjarrandi.

Þenna aptan gengu þeir Grímr ór jarðhúsinu ok heim til Eiða ok ganga inn í fjósdyrr; en af fjósi gekk forskáli inn í mannahús; stóðu þeir þar ok sá þaðan tíðindin inn í bœinn.Þenna aptan gengu þeir Grímr ór jarðhúsinu ok heim til Eiða ok ganga inn í fjósdyrr; en af fjósi gekk forskáli inn í mannahús; stóðu þeir þar ok sá þaðan tíðindin inn í bæinn.

Um kveldit mælti Helgi Ásbjarnarson við konu sína: "Hvar ætlar þú þeim Ketilormi at hvíla?"

Hón svarar: "Ek hefir búna þeim góða sæng utan af seti."

Helgi mælti: "Þau skulu liggja í sæng okkarri; því at þau ganga ór rekkju firir okkr hvern tíma er vit erum þar."

Þórdís svarar: "Ekki ertu ávallt jamvarr; þá munda ek þíns fundar leita, ef ek ætta Gríms hlut, er flest væri gesta ok þú ætter mart at annask."Þórdís svarar: "Ekki ertu ávallt jamvarr; þá munda ek þíns fundar leita, ef ek ætta Gríms hlut, er flest væri gesta ok þú ætter mart at annast."

Hann svarar: "Þat er mér opt í brigzli fœrt, at ek sé of varr."Hann svarar: "Þat er mèr opt í brigzli fært, at ek sè of varr."

Nú réð hann rekkjum, en ekki hón.Nú rèð hann rekkjum, en ekki hón.

Þá mælti Grímr við Þorkel: "Gakk þú inn ok vit, at þú náir sverði því, er Þorbjǫrn hefir hvatt ok Helgi bróðer minn átti."Þá mælti Grímr við Þorkel: "Gakk þú inn ok vit, at þú náir sverði því, er Þorbjörn hefir hvatt ok Helgi bróðer minn átti."

Þorkell gekk inn ok kom aptr ok hafði þar sverðit.

Stundu síðarr mælti Grímr: "Far þú nú ok vit, hvar þau Helgi munu hvíla."

Þorkell var litla stund í brott ok sagði Grími, at þau hvíldu utan af seti í lokhvílu, ok engi hurð firir.

Arnoddr hét maðr ok var blindr, hann var heimamaðr Helga Ásbjarnarsonar ok var rammr at afli: hann lá gagnvert Helga í seti við þili.Arnoddr hèt maðr ok var blindr, hann var heimamaðr Helga Ásbjarnarsonar ok var rammr at afli: hann lá gagnvert Helga í seti við þili.

Þá mælti Grímr við Þorkel: "Þér ætla ek at ganga inn at sæta áverkum við Helga; því at þú ert annarr maðr skyldastr til at hefna Helga bróður míns."Þá mælti Grímr við Þorkel: "Þèr ætla ek at ganga inn at sæta áverkum við Helga; því at þú ert annarr maðr skyldastr til at hefna Helga bróður míns."

"Satt er þat" kvað Þorkell.

Þá seldi Grímr hánum sverð í hǫnd, ok þá gengu þeir heim at dyrunum.Þá seldi Grímr hánum sverð í hönd, ok þá gengu þeir heim at dyrunum.

Þorkell nemr staðar ok mælti við Grím: "Ekki vil ek, at þú virðer svá, at ek óttumsk inngǫngu at Helga; en þó þiki mér kynligt um, at því er þú hefir mælt, at þú ynnir engum at hefna bróður þíns, nema þér sjálfum."Þorkell nemr staðar ok mælti við Grím: "Ekki vil ek, at þú virðer svá, at ek óttumst inngöngu at Helga; en þó þiki mèr kynligt um, at því er þú hefir mælt, at þú ynnir engum at hefna bróður þíns, nema þèr sjálfum."

"Þat kemr til þess, at mér þikkir aldri firir ván komit, at hefnt muni verða Helga bróður míns, meðan ek lifi eptir.""Þat kemr til þess, at mèr þikkir aldri firir ván komit, at hefnt muni verða Helga bróður míns, meðan ek lifi eptir."

Þá vildi Þorkell inn ganga; en Grímr tók til hans ok mælti: "Góðr dreingr ertu, Þorkell! en svá lízk mér á þik, at ekki sé víst, at þú særir Helga svá djúpu sári, sem ek munda vilja, ok lát þú at því koma, sem þú sagðer, at ek ann engum manni hefnda eptir Helga, nema mér einum."Þá vildi Þorkell inn ganga; en Grímr tók til hans ok mælti: "Góðr dreingr ertu, Þorkell! en svá lízt mèr á þik, at ekki sè víst, at þú særir Helga svá djúpu sári, sem ek munda vilja, ok lát þú at því koma, sem þú sagðer, at ek ann engum manni hefnda eptir Helga, nema mèr einum."

Þá tók Grímr við sverðinu ok mælti: "Þú, Þorkell! skalt halda í hurðarhringinn; því at þér trúi ek bezt, at þér verði ekki um felmt; en Glúmr skal skjóta slagbrandi firir dyrr."Þá tók Grímr við sverðinu ok mælti: "Þú, Þorkell! skalt halda í hurðarhringinn; því at þèr trúi ek bezt, at þèr verði ekki um felmt; en Glúmr skal skjóta slagbrandi firir dyrr."

En áðr Grímr gekk inn, tók hann riðvǫl í hǫnd sér, ok var í skyrtu ok linbrókum ok hafði engva skúa á fótum; hann gekk inn í skálann ok vissi, at skíðahlaðe var við dyrr þær er til fjóss váru; en Glúmr hafði um kveldit knýtt saman hala á ǫllum nautum í fjósi; þá gekk Grímr í hvílugólf, þat er var hjá sæng þeira Helga, ok setti þar niðr firir framan þat er hann hafði í hendi ok gekk síðan at sænginni ok lagði af Helga klæðin.En áðr Grímr gekk inn, tók hann riðvöl í hönd sèr, ok var í skyrtu ok linbrókum ok hafði engva skúa á fótum; hann gekk inn í skálann ok vissi, at skíðahlaðe var við dyrr þær er til fjóss váru; en Glúmr hafði um kveldit knýtt saman hala á öllum nautum í fjósi; þá gekk Grímr í hvílugólf, þat er var hjá sæng þeira Helga, ok setti þar niðr firir framan þat er hann hafði í hendi ok gekk síðan at sænginni ok lagði af Helga klæðin.

Hann vaknaði við ok mælti: "Tóktu á mér, Þórdís? eða hví var svá kǫld hǫnd þín?"Hann vaknaði við ok mælti: "Tóktu á mèr, Þórdís? eða hví var svá köld hönd þín?"

"Ekki tók ek á þér" sagði hón "ok óvarr ert þú; uggir mik, at til mikils dragi um.""Ekki tók ek á þèr" sagði hón "ok óvarr ert þú; uggir mik, at til mikils dragi um."

Ok eptir þat sofnuðu þau.

Þá gekk Grímr at Helga ok tók hǫnd Þórdísar af hánum, er hón hafðe lagt yfir hann; Grímr mælti: "Vaki þú, Helgi! fullsofit er."Þá gekk Grímr at Helga ok tók hönd Þórdísar af hánum, er hón hafðe lagt yfir hann; Grímr mælti: "Vaki þú, Helgi! fullsofit er."

En síðan lagði Grímr sverðinu á Helga, svá at stóð í gegnum hann.

Helgi mælti: "Vaki sveinar í seti! maðr vegr at mér."Helgi mælti: "Vaki sveinar í seti! maðr vegr at mèr."

Þá tók Grímr tré þat, er hann hafðe niðr sett, ok kastaðe; þat kom í skíðahlaðann ok hljóp hann ofan.Þá tók Grímr trè þat, er hann hafðe niðr sett, ok kastaðe; þat kom í skíðahlaðann ok hljóp hann ofan. Nú hlaupa menn upp í skálanum ok ætluðu þangat vegandann hlaupit hafa, er skarkit var at heyra.

En Grímr sneri til sǫmu dyra, sem hann gekk inn; þá greip maðr um Grím miðjan ok vá hann upp á bringu sér, ok var þat Arnoddr; hann kallaði: "Til þér hingat! ek held óhappamanninum."En Grímr sneri til sömu dyra, sem hann gekk inn; þá greip maðr um Grím miðjan ok vá hann upp á bringu sèr, ok var þat Arnoddr; hann kallaði: "Til þèr hingat! ek held óhappamanninum."

Þá mælti Grímr: "Vesall ertu halds, ok lát mik lausan; ek vilda hefna Helga."

Þá lét Arnoddr fara aðra hǫndina um hann ok fann, at hann var berfœttr ok í línklæðum; lét hann þá Grím lausan ok mælti: "Því lét ek laust þar, at ek munda ekki vita, at betr væri, at ek hefða haldit."Þá lèt Arnoddr fara aðra höndina um hann ok fann, at hann var berfættr ok í línklæðum; lèt hann þá Grím lausan ok mælti: "Því lèt ek laust þar, at ek munda ekki vita, at betr væri, at ek hefða haldit."

Þá hljóp Grímr til dyra ok komsk út, en Þorkell rekr aptr hurð, en Glúmr slagbrand firir, ok fara þeir til jarðhúss síns ok hafa þar fylsni.Þá hljóp Grímr til dyra ok komst út, en Þorkell rekr aptr hurð, en Glúmr slagbrand firir, ok fara þeir til jarðhúss síns ok hafa þar fylsni.

Nú leituðu þeir sér ráðs, er eptir váru: tóku þat ráð, at halda vǫrð á vǫðum ǫllum ok sitja við brúar á Jǫkulsá.Nú leituðu þeir sèr ráðs, er eptir váru: tóku þat ráð, at halda vörð á vöðum öllum ok sitja við brúar á Jökulsá. Nú komusk þeir Hjarrandi ok Ketilormr ok nauðleytamenn Helga fyst út ok fóru í leit.Nú komust þeir Hjarrandi ok Ketilormr ok nauðleytamenn Helga fyst út ok fóru í leit. Nú koma heim flestir ór leitinni ok lifði Helgi þá ok spurði, hvárt þeir Bjǫrn væri aptr komnir ok Hjarrandi.Nú koma heim flestir ór leitinni ok lifði Helgi þá ok spurði, hvárt þeir Björn væri aptr komnir ok Hjarrandi.

"Hér er ek" kvað Bjǫrn."Hèr er ek" kvað Björn.

"Svá er ok" kvað Helgi "at Hjarrandi lýsir enn mestan dreingskap við mik."

Nú andask Helgi.Nú andast Helgi.

Nú líðr af nóttin ok fara þeir Grímr ór jarðhúsinu ok upp með vatni til Hǫfða ok sá þar tjald; Grímr gekk at tjaldinu ok mælti: "Hví láti þér þjófa hjá skipi yðru?"Nú líðr af nóttin ok fara þeir Grímr ór jarðhúsinu ok upp með vatni til Höfða ok sá þar tjald; Grímr gekk at tjaldinu ok mælti: "Hví láti þèr þjófa hjá skipi yðru?"

Þorlákr hét maðr, er skipit átti; hann fylgdi austmǫnnum til skips; hann léði Grími bát, fluttusk þeir þar yfir.Þorlákr hèt maðr, er skipit átti; hann fylgdi austmönnum til skips; hann lèði Grími bát, fluttust þeir þar yfir. Grímr fór aptr með bátinn ok lagðisk síðan yfir vatnit.Grímr fór aptr með bátinn ok lagðist síðan yfir vatnit.

Þaðan fóru þeir út með vatni ok komu til Jǫkulsár ok lagðisk Grímr þar yfir með Þorkel, ok Glúmr fór þar; fóru svá norðr í Krossavík ok var Þorkell ekki heim kominn.Þaðan fóru þeir út með vatni ok komu til Jökulsár ok lagðist Grímr þar yfir með Þorkel, ok Glúmr fór þar; fóru svá norðr í Krossavík ok var Þorkell ekki heim kominn. Þeir váru spurðer tíðenda; þeir kváðusk engi segja.Þeir váru spurðer tíðenda; þeir kváðust engi segja.

Um daginn eptir tefldi Grímr við austmann ok rann at borðinu sveinn, er þau Þorkell áttu ok Jórunn, ok rótaði taflinu; austmaðrinn spyndi til sveinsins, en hann frat við. Grímr skelldi upp ok hló.

Þá gekk Jórunn at hánum ok mælti: "Hvat er þess vorðit í ferð þinni, er þér fær nú hlátrar? eða hvat segir þú tíðenda?"Þá gekk Jórunn at hánum ok mælti: "Hvat er þess vorðit í ferð þinni, er þèr fær nú hlátrar? eða hvat segir þú tíðenda?"

Þá kvað Grímr vísu:

"Er ekki þat nú" kvað Jórunn "at þú hafir hefnt Helga bróður þíns?" Þá kvað Grímr vísu:

"Nú mun þat sannask" kvað Jórunn "at vér erum forystulaus, þegar bóndi er ekki heima; en þó mundu vit til hætta, ef ekki væri násetur Bjarna, mágs Helga Ásbjarnarsonar, sem nú ero.""Nú mun þat sannast" kvað Jórunn "at vèr erum forystulaus, þegar bóndi er ekki heima; en þó mundu vit til hætta, ef ekki væri násetur Bjarna, mágs Helga Ásbjarnarsonar, sem nú ero."

Váru þeir Grímr þá í leynum þar til er Þorkell kom heim. Nú kemr Þorkell heim ok fór til fundar við Grím ok spurði tíðenda ok um atburðinn um víg Helga.

Grímr sagði, hversu til bar, ok kvað vísu:

Þorkell reið þá til þings; en Grímr var í tjaldi í fjalli því, er Snæfell heitir, upp frá Krossavík, ok þeir félagar.Þorkell reið þá til þings; en Grímr var í tjaldi í fjalli því, er Snæfell heitir, upp frá Krossavík, ok þeir fèlagar.

Hrafnkell goði, brœðrungr Helga Ásbjarnarsonar, sótti vígsmál á hǫnd Grími.Hrafnkell goði, bræðrungr Helga Ásbjarnarsonar, sótti vígsmál á hönd Grími. Þorkell Geitisson bauð fé firir Grím; en Hrafnkell vildi ekki taka, ok varð Grímr sekr.Þorkell Geitisson bauð fè firir Grím; en Hrafnkell vildi ekki taka, ok varð Grímr sekr. Nú fóru menn heim af þingi.

Þat sumar kom skip í Krossavík ok áttu norrœnir menn; stýrimaðr fór til vistar með Þorkatli ok váru þeir fjórir saman.Þat sumar kom skip í Krossavík ok áttu norrænir menn; stýrimaðr fór til vistar með Þorkatli ok váru þeir fjórir saman. Ok er haustaðe, þá fœrði Grímr sik af fjallinu niðr á hjalla einn, ok var varði stórr firir ofan tjaldit ok svá firir neðan, en þat var í ofanverðum grǫsum; þat er nú kallat at Grímsbyggðum síðan.Ok er haustaðe, þá færði Grímr sik af fjallinu niðr á hjalla einn, ok var varði stórr firir ofan tjaldit ok svá firir neðan, en þat var í ofanverðum grösum; þat er nú kallat at Grímsbyggðum síðan.

Austmenn komu til leika í Krossavík at finna stýrimann; þá mælti einn austmaðr: "Ek þikisk sjá tjald í fjallit upp eða ella stein grán — ok hygg ek þó tjald vera."Austmenn komu til leika í Krossavík at finna stýrimann; þá mælti einn austmaðr: "Ek þikist sjá tjald í fjallit upp eða ella stein grán — ok hygg ek þó tjald vera."

Þorkell svarar: "Allskyggn maðr ertu! þat er steinn, ok kǫllu vér Tjaldstein."Þorkell svarar: "Allskyggn maðr ertu! þat er steinn, ok köllu vèr Tjaldstein."

Hættu þeir þá því tali.

Um nóttina eptir kom Þorkell til þeira Gríms ok mælti: "Nú munu menn á fjall ganga brátt, ok vil ek, at þér farit heim á Arneiðarstaði.Um nóttina eptir kom Þorkell til þeira Gríms ok mælti: "Nú munu menn á fjall ganga brátt, ok vil ek, at þèr farit heim á Arneiðarstaði. Ingjaldr mágr þinn er vitr maðr ok mun hann vel halda yðr; en ef hánum þikja á því óhœgindi, þá fari þér hingat."Ingjaldr mágr þinn er vitr maðr ok mun hann vel halda yðr; en ef hánum þikja á því óhægindi, þá fari þèr hingat."

Nú komu þeir Grímr til Ingjalds ok fóru þeir í helli þann, er nú heitir Grímshellir.

Ingjaldr talaði við sauðamann sinn: "Þótt hverfi nokkurir sauðir, þá gettu ekki um."

Þá mælti griðkona við Ingjald: "Svá er lœkr várr saurugr, at varla er drekkanda ór."Þá mælti griðkona við Ingjald: "Svá er lækr várr saurugr, at varla er drekkanda ór."

"Því sætir þat, at hann var stífldr" segir hann "en ek fór til at ræsta hann."

En þat var reyndar, at Grímr gerði jarðhús; ok kom munninn upp við sæng konu hans, ok lá hann þar um nætr; en mold var fœrð á lœkinn.En þat var reyndar, at Grímr gerði jarðhús; ok kom munninn upp við sæng konu hans, ok lá hann þar um nætr; en mold var færð á lækinn.

Þorkell spakr bjó í Njarðvík; hann reyndi eptir mǫrgum hlutum; hann var frændi Gríms skyldr; Hrafnkell goði gaf hánum hundrað silfrs til, at hann reyndi eptir, hvar Grímr væri niðr kominn; ekki var hann mjǫg vinum horfinn.Þorkell spakr bjó í Njarðvík; hann reyndi eptir mörgum hlutum; hann var frændi Gríms skyldr; Hrafnkell goði gaf hánum hundrað silfrs til, at hann reyndi eptir, hvar Grímr væri niðr kominn; ekki var hann mjög vinum horfinn. Nú fór Þorkell um fjall upp í hérat, upp með vatni firir austan, en ofan firir vestan.Nú fór Þorkell um fjall upp í hèrat, upp með vatni firir austan, en ofan firir vestan. Nú kom hann á Arneiðarstaði. Grímr átti son sex vetra gamlan.

Þorkell fann sveininn ok mælti: "Ertu Gríms son?"

"Svá er" kvað sveinninn.

Þorkell mælti: "Hvárt er faðer þinn heima?"

"Ekki veit ek þat; enda munda ek ekki segja, þótt ek vissa."

Ein kona spurði um kveldit: "Hvar er Gríms skjóla, er ek finn ekki?"

Þorkell tók til orða: "Hvat er at merki um Gríms skjólu?"

Þá kom Ingjaldr at ok mælti: "Hafr várn kalla þær Grím, ok er hánum þar brynnt, í skjólunni."

Þá þóttisk Þorkell vita, at Grímr var þar, ok fór í brott ok sagði Hrafnkatli svá búit.Þá þóttist Þorkell vita, at Grímr var þar, ok fór í brott ok sagði Hrafnkatli svá búit.

Ingjaldr ok Þorkell trani fóru heiman um várit it efra suðr um jǫkla ok komo ofan í Hornafjǫrð.Ingjaldr ok Þorkell trani fóru heiman um várit it efra suðr um jökla ok komo ofan í Hornafjörð.

Þar stóð skip uppi. Ingjaldr tók Grími þar fari ok liði hans ǫllu ok Þorkatli trana, ok gaf stýrimanni fé til, at hann leyndi, ok á laun skyldu þau Grímr þangat koma.Ingjaldr tók Grími þar fari ok liði hans öllu ok Þorkatli trana, ok gaf stýrimanni fè til, at hann leyndi, ok á laun skyldu þau Grímr þangat koma. Eptir þat fór Ingjaldr heim ok litlu síðarr fylgdi hann þeim Grími til skips ok urðu menn ekki við þetta varir ok var Ingjaldr við skip þar til er þeir létu í haf.Eptir þat fór Ingjaldr heim ok litlu síðarr fylgdi hann þeim Grími til skips ok urðu menn ekki við þetta varir ok var Ingjaldr við skip þar til er þeir lètu í haf. Síðan fór Ingjaldr heim. Hrafnkell varð víss, at Ingjaldr hafði borgit Grími, ok lauk hann firir þat þrjár merkr silfrs. Þeir Grímr koma skipi sínu í Sogn.

Þá mælti Þorkell stýrimaðr við Grím: "Mat spari ek ekki við þik; en traust hefi ek ekki til at halda þik firir Gunnari austmanni ok engum þeim, er þik vilja feigan."

Þá kaupir Þorkell þeim Grími hesta ok fær þeim leiðtoga á Upplǫnd.Þá kaupir Þorkell þeim Grími hesta ok fær þeim leiðtoga á Upplönd. Skiljask þeir Grímr vinir.Skiljast þeir Grímr vinir. Fara þau þar til er þau koma á Upplǫnd til þess manns, er Finngeirr hét; hann var ungr maðr ok ríkr at penningum.Fara þau þar til er þau koma á Upplönd til þess manns, er Finngeirr hèt; hann var ungr maðr ok ríkr at penningum. Sigríðr hét systir hans; hón var væn ok kunni sér mart vel.Sigríðr hèt systir hans; hón var væn ok kunni sèr mart vel. Þar váru þau Grímr um nótt.

Finngeirr mælti við Grím: "Hvert ætlar þú ferð þína?" En Grímr sagði hánum þann vǫxt, sem á var.En Grímr sagði hánum þann vöxt, sem á var.

"Haf þú hér hálfs mánaðar dvǫl, ef þú vill.""Haf þú hèr hálfs mánaðar dvöl, ef þú vill."

En er þat var úti, þá mælti Finngeirr: "Far þú, Grímr, til búss þess, er bróðir minn hefir átt, með lið þitt; ok ef þú vill hér dveljask, þá geym þú þess sem þú eigir."En er þat var úti, þá mælti Finngeirr: "Far þú, Grímr, til búss þess, er bróðir minn hefir átt, með lið þitt; ok ef þú vill hèr dveljast, þá geym þú þess sem þú eigir."

Þat boð þá Grímr.

Gauss hét víkingr einn, illr viðreignar.Gauss hèt víkingr einn, illr viðreignar. Þeir váru fjórir saman ok veittu mǫrgum mikla úsœmd; þá bitu trautt járn.Þeir váru fjórir saman ok veittu mörgum mikla úsæmd; þá bitu trautt járn. Hann hafðe verit á Upplǫndum nokkura vetr ok støkkt tveim búendum ór búi sínu ok setzk eptir í búin.Hann hafðe verit á Upplöndum nokkura vetr ok stökkt tveim búendum ór búi sínu ok setzt eptir í búin. Eptir þetta bað Gauss Friðgerðar systur Finngeirs; en hón vildi ekki eiga hann.

Þá skoraðe Gauss á Finngeir til hólmgǫngu.Þá skoraðe Gauss á Finngeir til hólmgöngu.

Finngeirr svarar: "Þat munda ek ekki spara, ef ek væra fjórum vetrum ellri; en þó skal fyrr berjask við þik, en gipta þér systur mína."Finngeirr svarar: "Þat munda ek ekki spara, ef ek væra fjórum vetrum ellri; en þó skal fyrr berjast við þik, en gipta þèr systur mína."

Finngeirr bauð mǫnnum fé til at berjask við Gaus ok at gefa þeim systur sína, er hann dræpi, ok vildi engi þat til vinna.Finngeirr bauð mönnum fè til at berjast við Gaus ok at gefa þeim systur sína, er hann dræpi, ok vildi engi þat til vinna.

Grímr fylgdi Finngeiri til hólms ok bauð at berjask firir hann.Grímr fylgdi Finngeiri til hólms ok bauð at berjast firir hann. Nú komu þeir Gauss ok lagði hann sex merkr silfrs við hólmlausn.

"Ek mun þat fé taka" kvað Grímr."Ek mun þat fè taka" kvað Grímr.

Grímr hafði tvau sverð; því at Gauss kunni at deyfa eggjar.Grímr hafði tvau sverð; því at Gauss kunni að deyfa eggjar. Grímr vá jafnt báðum hǫndum.Grímr vá jafnt báðum höndum. Hann brá upp sverði með vinstri hendi, en hjó með enni hœgri til Gauss ok af fótinn firir ofan kné.Hann brá upp sverði með vinstri hendi, en hjó með enni hægri til Gauss ok af fótinn firir ofan knè. Nú fell Gauss, ok í því veifði hann sverðinu at Grími ok kom á fótinn ok varð þat svǫðusár.Nú fèll Gauss, ok í því veifði hann sverðinu at Grími ok kom á fótinn ok varð þat svöðusár. Nú flýði víkingrinn á brott, en Grímr tók silfrið ok fekk góðan orðstír af verki þessu.

Finngeirr gaf Grími búit, þat er hann varðveitti, með ǫllum fjárhlutum, landi ok kvikfé.Finngeirr gaf Grími búit, þat er hann varðveitti, með öllum fjárhlutum, landi ok kvikfè.

Sár Gríms varð illa ok blés upp fótinn.Sár Gríms varð illa ok blès upp fótinn. Þat var einn aptan, er þar kom kona ok lézk vera læknir: hón bað at binda um sár Gríms, ok þat var, at hón batt um, ok hvarf á brott.Þat var einn aptan, er þar kom kona ok lèzt vera læknir: hón bað at binda um sár Gríms, ok þat var, at hón batt um, ok hvarf á brott. Litlu síðarr kom blástr í fót Gríms ok allt upp í kviðinn; var þá farit eptir presti, ok tók hann þjónostu ok andaðisk síðan.Litlu síðarr kom blástr í fót Gríms ok allt upp í kviðinn; var þá farit eptir presti, ok tók hann þjónostu ok andaðist síðan. En þessi kona hét Gefion en fjǫlkunnga ok hafði verit frilla Gauss.En þessi kona hèt Gefion en fjölkunnga ok hafði verit frilla Gauss.

Vetr þessi leið af ok um várit keypti Finngeirr skip til handa Helgu ok fór hón út til Íslands með allan fjárhlut sinn ok Þorkell trani með henni. Þau komu í Reyðarfjǫrð.Þau komu í Reyðarfjörð. Ingjaldr fór í móti dóttur sinni ok flutti hana heim á Arneiðarstaðe ok var hón þar síðan. Helga gaf Þorkatli skipit hálft; en hálft seldi hón austmǫnnum.Helga gaf Þorkatli skipit hálft; en hálft seldi hón austmönnum. Fór Þorkell þar utan um várit eptir, ok lýkr þar frá hánum at segja.

Þórdís, er átt hafði Helgi Ásbjarnarson, var gefin Hǫskuldi syni Þorgeirs goða frá Ljósavatni.Þórdís, er átt hafði Helgi Ásbjarnarson, var gefin Höskuldi syni Þorgeirs goða frá Ljósavatni. Hǫskuldr tók Glúm, þann er var með Grími Droplaugarsyni þá er Helgi Ásbjarnarson var veginn, ok létu þau drepa hann.Höskuldr tók Glúm, þann er var með Grími Droplaugarsyni þá er Helgi Ásbjarnarson var veginn, ok lètu þau drepa hann.

Helga bjó eptir Ingjald liðinn á Arneiðarstǫðum, ok Þorkell son þeira Gríms.Helga bjó eptir Ingjald liðinn á Arneiðarstöðum, ok Þorkell son þeira Gríms. Þorvaldr átti son, er Ingjaldr hét; hans son hét Þorvaldr, er sagðe sǫgu þessa.Þorvaldr átti son, er Ingjaldr hèt; hans son hèt Þorvaldr, er sagðe sögu þessa. Vetri síðarr, en Þangbrandr prestr kom til Íslands, fell Helgi Droplaugarson.Vetri síðarr, en Þangbrandr prestr kom til Íslands, fèll Helgi Droplaugarson.