Bókastaðir

Nú vaknar frú Séréna snimma ok bregðr augum sundr ok sésk um, ok henni þykkir nǫkkut undarliga við bregða: horfit sér hon landtjaldit ok alla sína þjónustumenn; brottu eru skipin ǫll, horfin er nú gullstǫfuð sæng ok purpuri með gullsaumuðum línlǫkum, en í staðinn kominn skarpr skinnstakkr. Raptar eru þar niðr lagðir á sléttum velli ok við bundnir staurar með skǫrpum álum, sem féhirðar eru vanir at búask um.

Til hœgri handar í sænginni sér hon liggja einn dólg eigi lítinn ok heldr ósýniligan; hann var svartr sem hrafn, nef hans var langt ok bjúgt; at ǫllu var hann afskapligr. Hann horfir upp í lopt ok hrýtr sem einn dverghundr. Ein ófǫgr lista hekk af hans nǫsum ok niðr í munninn; dró hana ýmist út eða inn fyrir andardrættinum. Engan hlut hafði konungsdóttir af allri sinni prýði útan ígangsklæði hlaðbúin; þau eru þar hjá henni.

Sem hon sér þetta allt saman, undrask hon ákafliga ætlandi fyrst, at hana mundi dreyma. Ok nú leggr hon saman augun ok greinir sína samvizku alþingis heila at skynja bæði um liðit ok nálægt.

Ok nú liggr hon svá lengi fram á dag, þar til at þessi hinn illi hundr vaknar í sænginni hjá henni, ok lítr þegar til hennar með eldligum augum ok grimmligum, svá mælandi með mikilli reiði til hennar: "Hví liggr þú hér, vánd púta?" segir hann. "Skríð í brott ok heim til fǫður þíns! Úti er sá tími, er ek vil þér sinna. Vel ok sœmiliga seldir þú þinn jungfrúdóm, makliga kom þinn metnaðr niðr ok kyndugskapr þér í koll. Sé nú þína ágirnd! Hugleið nú inniliga, hvern Eskelvarð þú hefir kosit þér, ok hverjum þú gaft á vald þinn jungfrúdóm! Hér er nú Eskelvarð konungsson með sín hin fríðu landtjǫld ok annan ríkdóm. Makliga vart þú dáruð fyrir þitt fors: eigi nœgðisk þér at þér at leggja einfaldan fǫrumann eða ribbalda, útan heldr þann sem allt er annat verr gefit, sem ek em."

Nú svarar konungsdóttir af móði miklum: "Sé svá orðit, sem mér þykkir nú líkt um, at mitt gjaforð sé heldr orðit lægra, en ek hugða, þá mun mér þat vera makligt. En hvat er hér um meira? Hverr mun makligri vera at njóta minnar listar ok kurteisi en sjálfr þú? Gerum nú þat af þessu máli, sem bezt sómir: ek skal elska þik í alla staði með hreinni ást sem minn eiginbónda, enda skalt þú eigi fyrirláta mik. Ok vil ek borga þér upp á mína trú, at þú skalt verða Frakkakonungr. Eða hvar mun þat lands eða lagar, at nǫkkur kurteis kona gefi sínum unnasta þat at sǫk, þótt hann sé ekki svá fríðr skapaðr? Munt þú ok allr þykkja annarr, ef ek fjalla um þik með góðum klæðum."

"Þú fjalla um mik!" segir hann. "Vei verði þér fyrr! Ok ek skal þik svá strjúka, at eigi skal harðari í þér hryggr en magi, ef þú skríðr eigi heim aptr til fǫður þíns".

"Hvat er kostar", segir hon, "skal ek þér fylgja, meðan líf vinnsk".

Hvat hér meira? hann upp til handa ok fóta ok í skinnstakkinn ok skekr hann; grípr síðan eina skáldpípu, er hekk á staurnum hjá honum ok til þess er gǫr, at fantar leika með sér til matar, ok kastar um herðar sér, ok hleypr svá rauðagalinn, at hann biðr hana hvárki heila né sæla, svá at skjótt er hann á einu augabragði svá fjarri, at hon sér hann eigi.

Þar sér hon hjá sér þau klæði, sem hon fór af um kveldit, ok þeim klæðir hon sik sem snarast. Ok í samri stund hefir hon sik fram í veginn þenna hinn sama, sem ribbaldinn hleypr undan. Ok með því at hon er ekki vǫn stórgǫngu, mœðisk hon skjótt. Ok bíðr hann drengrinn á einu leiti til þess, er hon kemr eptir, ok eigi til annars, en hann gefr henni snauð orð, segisk endiliga skulu brjóta í henni hvert bein, "ef þú vendir eigi aptr". En hon segisk æ honum fylgja skulu, hvat illt er hon þolir, meðan hon má standa á sína fœtr.

Hvat þarf hér langt um? svá fara þau allan þenna dag allt til kvelds, at aðra stund hleypr hann svá undan, at hneppiliga eygir hon til hans, en aðra stund bíðr hann til þess at gefa henni háðulig orð með heitan í hvern tíma, sem hon kemr eptir honum. Ok eigi því heldr viknar hon fyrir, ok er þó sárliga mœdd af hungri ok þorsta með dagligum sólarhita; því at engu hafði hon bergt þann dag.

Ok sem kveld kemr, koma þau fram í eitt þorp. Ok þar váru fyrir vagnamenn nǫkkurir nýkomnir, er óku um landit með kaupeyri sinn, ok hǫfðu tekit sér herbergi ok drukku gott vín glaðir ok kátir. Hér gengr fantrinn inn ok spyrr þegar, ef kaupmenn vilja hafa leika ok gefa í móti mat ok drykk. Þeir sǫgðusk heyra mega, hvat hann leikr. Ok nú ferr hann til ok leikr á allar lundir með lausung ok trumbar sem einn dári, svá at allir hlæja ok halda hann fyrir fant, þeir sem inni eru.

En Séréna liggr í hálminum lágt, svá mikla angist berandi, sem varla mundi nǫkkurr maðr ætla kunna. Ok at enduðum leiknum, fær ribbaldinn svá mikinn mat ok drykk, sem mestan vill hann gapa yfir. Ekki vætta gefr hann konungsdóttur, útan fleygjandi til hennar herfiligum pǫrum ok beinum. Ok sakir náttúrligrar nauðsynjar líkamans verðr hon nú þetta at eta; ok aldri á daga sína fyrr fekk hon svá herfiligan matbúning.

Ok sem fantrinn hefir etit ok drukkit inóg, kastar hann sér niðr í hálminn. Ok sem hon ætlar niðr hjá honum, stendr hann þegar á henni með forsi ok heitan, ef hon kemr nærri honum. Ok eigi nær hon nærri honum at liggja, en tveggja manna rúm væri í milli þeirra. Hrýtr hann sem annarr dverghundr. Sefr hon nú harðla lítit þessa nótt, sem ván var.

Ok þegar at komanda morni stendr þessi hinn bannsetti hundr á henni, sem hann vaknar, með sǫmum illyrðum ok fyrr, segir þat ósynju, at hon rekisk í svá dýrum klæðum, fúl ambátt, en hann svelti í staðinn, segir betr fallit, at hann kaupi sér þar með magfylli. Hon svarar með mjúkum orðum, segisk allt þar vilja til gefa fyrir útan rif sér, at honum sé þá borgnara en áðr. Ok nú gerir hann, sem hann heitr, flettir hana ór guðvefjarkyrtli hlaðbúnum, hleypr svá á torg ok selr, tekr fyrir eina magfylli, etr síðan ok drekkr, en skiptir við hana eptir venju herfiliga.

Ok sem hann hefir gǫrt sik ǫlóðan, hleypr hann fram í veginn, þar sem vagnamenninir fóru undan. Ok hér eptir í húmóttina allt eins ok hinn fyrra dag ferr konungsdóttir. En hann gerir ýmist, bíðr hennar ok illyrðir hana, eða hleypr fram undan. Ferr svá allt til kvelds. Svá mikla armœðu þolir hon af erfiði, hita ok hungri, at hneppiliga fyrirstendr hon, hvárt hon má þetta lengr bera.

Ok at kveldi koma þau í þorp annat, þar sem hinir sǫmu vagnamenn váru fyrir. Gengr hér allt einninn til ok hit fyrra kveld, at fantrinn leikr til matar, en hon liggr harmþrungin sem fyrr, fándi hvárki at bíta né súpa útan þat, sem honum fellr um hendr. Fara hvílubrǫgð allt eins ok fyrr.

Ok at morni gerir hann kyrtilssǫlu aðra til magfylli; ok nú tekr hann í verðit eitt herfiligt strigaslitri ok kastar því til hennar ok segir henni þetta helzti gott at hylja sik í.

Ekki er hér meira af at segja, en svá fara þau dag fyrir dag æ þar eptir, sem þessir vagnamenn fara undan. Þolir frú Séréna hér svá mikit válk af alls kyns harðrétti, at undarligt mátti þykkja, at þess manns líf þolði slíkt, er svá sælligt uppfœði hafði haft. Optast gekk hon berfœtt, þolandi þar með hungr ok þorsta, hita ok kulða, ok hér á ofan illyrði ok óróa af þessum fjanda, er henni fylgði ok hana ónáðaði nátt ok dag. Svá gekk fram hennar æfi um alla tólf mánaði; hafa þau hvert kveld frá ǫðru hit sama herbergi sem þeir vagnamenninir, sem áðr váru greindir; ok nú gerisk hon mjǫk máttdregin af allri þessari mœði.

Ok nú kemr svá einn dag, at hon sér fram fyrir sik eina geysi stóra borg, svá at enga leit hon slíka fyrr; allir hennar turnar ok vígskǫrð loguðu sem eldr fyrir gulli. Hér óku vagnamenn inn um borgarhliðin. Ok nú hleypr fantrinn svá mikinn, at hon kemsk hvergi nær honum, svá at hann hverfr henni. Hon skyndir nú eptir harðla fast, þar til er hon sér, hvar hann liggr á veginum ok hefir nú brotit fót sinn í smán mola, svá at úti eru leggjabrotin; gengr nú at fram, þegar eptirspyrjandi með gráti, hví svá aumliga hefir tekizk. En hann svarar þegar af mikilli úlfuð ok reiði, at þetta ok allt annat illt hlýtr hann af henni, ok hon myndi eigi fyrri létta, en hon hefði ór honum lífit.

"Tala eigi svá, sœti minn!" segir hon; "því at þar vilda ek allt við gefa, at þér væri þá borgnara en áðr."

"Þat má nú skjótt reyna", segir hann; "eða þykkir þér mér þat líkast til lífs at liggja hér sem lengst?"

"Hvat fæ ek at gǫrt, minn sœti?" segir hon.

"Freista, vánd skepna! at þú fáir borit mik á baki þér fram í staðinn," segir hann.

"Gjarna," segir hon.

Þetta hit sama ferr fram, at hon gengr undir hann, ok hann sakir vaxtar dregr eptir sér fœtrna langa verǫld; ok því þiggr hann þjónustuna heldr meinliga; en hon sálug yrkir á, slíkt er hon getr, at draga hann. Ok hér af mœðir hana svá sárliga, er hon stritask við þenna fjanda, at allt þykkir henni enskis vert, þat sem hér til hefir um gengit; ok nú hit fyrsta þykkisk hon vita, hvat vesǫldin er. Þó kemr þar í síðustu, at hon fær dregit hann fram undir staðinn ok at portinu.

Ok nú þykkir henni eigi batna hljóðit í sǫgunni; því at þegar sem hann sésk um ok kennir sik, mælti hann svá: "Sé!" segir hann, "lǫngu áðr vissa ek, at þú, vánd skinntík! vildir hafa brott af mér lífit; en nú kom alþingis þín illzka í ljós, er þú fluttir mik hegat; því at hér er sá staðr, er flestar dauðasakir hefir á mér ok flest illt hefi ek í gǫrt; ok jafnframmi sem ek kem inn um þetta port, em ek hengðr. Ok því ver eigi svá djǫrf, at þú dragir mik hér innan staðar!"

Nú verðr hon af nýju harmsfull, eptirspyrjandi, hvat þá skal ráða taka.

"Hér er," segir hann, "fǫrumanna hreysi annars vegar undir múrinn skamt í frá portinu; drag mik þar inn!"

En þótt við sprenginn gengi, fekk hon þetta sýst í síðustu. Ok hér kastar hon sér niðr í hjá honum, svá móð ok máttdregin, at hvergi þykkisk hon héðan mega hrœra sik.

Eigi hefir hon þó lengi legit, áðr hann getr eigi lengr þolat, at hon sé í náðum, ok yrkir á hana, svá talandi: "Hversu ætlar þú nú til?" segir hann; "skal ek hér nú deyja af bjargleysi fyrir einn saman þinn illvilja ok atferðarleysi?"

"Hvat fæ ek at gǫrt, sœti minn?" segir hon.

"At gǫrt!" segir hann. "Gakk inn í staðinn ok bið mér ǫlmusu!"

"Hversu fæ ek þat gǫrt," segir hon, "vesǫl ok fátœk ok sjálf at þrotum komin? en ek kenni hér engan mann."

"Hér skamt fyrir innan portit af þessi ætt, sem erum vit," segir hann, "stendr eitt mynstr, ok þar fyrir er fátœkra manna pláz ok þar sœkir til dagliga fjǫlði staðarmanna ok gefask jafnan stórar ǫlmusur. Ligg þar við dyrrin í nátt! ok er ráðin ǫlmusan. En þó er eigi ólíkligt, at ek sjá dauðr, áðr þú kemr aptr; ok þat vildir þú."

Nú hvárt sem hon hefir meiri mótmæli eða minni, ferr þetta fram, at hon skríðr heldr en gengr inn í staðinn, eigi fyrr léttandi, en hon kemr fram fyrir kirkjudyrrin; liggr þar um nóttina, nærri nǫkkvið, hungruð ok kalin undir hélu ok frosti, svá at engi maðr kemr til hennar.

Ok sem mornat er mjǫk, rennr á hana hǫfgi. Ok nærri hinni þriðju tíð dags vaknar hon við þat, at tekr undir mikinn gný; getr nú líta mikinn skara ok fagrliga búinn út ganga af musterinu með ýmisligu hoffólki. Ok nú getr hon líta þá sýn, sem eigi beit lítt hennar hjarta: í miðjum þeima skara þykkisk hon kenna Clárum keisarason, svá búinn, at hann var í myrkbrúnum kyrtli ok ein lista gekk niðr í fangit allt at belti. Engi af þeima hoflýð virðir hana svá mikils, at líti til hennar, þar sem hon sitr sálug, útan einn samt Clárús keisarason: hann víkr at henni ór flokkinum, ok eigi til annars, útan gefr henni svá þungan pústr undir eyrat, svá at hon tekr annan meira af múrinum hjá sér, svá at náliga er hon í svima. Gengr hann síðan veg sinn ok talar ekki við hana.

Ok þegar hon réttir við, leitar hon út af staðnum hit sama stræti ok hon gekk inn, nú enn af nýju harmsfull; því at hennar samvizka brennir hana sárliga, at Clárús keisarason muni hana kent hafa með einhverju æfintýri, þótt hon væri harðla ókennilig; því at enn var eigi svá dauðr með henni metnaðarandinn, at henni þœtti þat eigi hverju áfelli þyngra, ef hon mætti slík af honum kennask.

Ok nú sem hon gengr fram um strætit, kemr móti henni maðr í þat form sem einn bóndi, heilsandi henni kurteisliga, ok mælti til hennar: "Fyrirstend ek þat, sœti minn!" segir hann, "at þú munt hafa verit harðla fagrt ok lystiligt líf, áðr en nǫkkur ógipta hefir fyrir fœtr þér fallit. Ok seg mér, hvat þik angrar mest!"

"Mart angrar mik," segir hon, "en þat fremst, at ek á útan borgar einn ǫlmusumann fótbrotinn ok at dauða kominn, ok hefi ek ekki þat, er ek mega hjálpa honum."

"Þat er góðmannlig sǫk," segir hann; "ok nú þigg af mér svá marga penninga, at ykkr nœgisk til kostar báðum í dag!"

"Haf fyrir guðs ást!" segir hon; "en sakir þess, at ek kenni hér engan mann ok ekki torg veit ek hér, þá bið ek fyrir guðs sakir, at þú verndir penningunum fyrir mik ok fáir mér kostinn."

"Þat skal ek gjarna gera, ef þér þykkir svá betr," segir hann.

Ok nú í samri stund gengr hann brott ok kemr skjótt aptr, fœrandi henni yfrinn kost til dags ok eina kǫnnu. Tekr hon nú við fús ok fegin, þakkandi honum fagrliga sinn velgerning; þykkisk nú nær enskis meins kenna, er hon hefir nǫkkut at fœra karli sínum; því at hon þóttisk vita, hvat henni myndi fyrir hǫndum, ef hon kœmi svá aptr, at hon hefði ekki at fœra honum.

Léttir hon nú eigi fyrr, en hon kemr til hans. Er þar enn hit sama fyrir, at hann stendr á henni með forsi ok illyrðum, segir hana því svá seint komit hafa, at hon vildi endiliga ór honum hafa lífit, ok sett sér fjǫrráð sakir hungrs ok kulða. En hon svarar hverju orði ǫðru mjúkara, segisk því síðr sløkkva vilja hans líf, at hon vildi gjarna gefa sitt líf út, ef honum væri þá borgnara en áðr. Ekki mýkisk hann við slík orð; en þó setzk hann upp ok etr geysi gráðugliga — ok alllítt má þat á sjá, at honum leggi fótbrotit fyrir brjóst, — en skiptir herjansliga við hana, sem hann var vanr, ok af lítlum drengskap.

Þat er hér skjótast af at segja, at hann skipar henni aðra nátt hina sǫmu útivist ok fyrri. En hversu þat gengr út, má í fám orðum greina: hon sitr með samri pínu ok fyrr, fær pústr annan, finnr mann hinn sama ok þiggr ǫlmusu með samri grein ok hinn fyrra dag, kemr svá heim, at hon fær sǫm erfiðislaun sem fyrr, en þat er heitan ok illyrði.

Enn skipar hann henni útivist hina þriðju nátt. Mælisk hon nú mjǫk undan; því at fyrir allt fram kvíðir hon mest við fundi þeirra Clári keisarasonar. Ok þó verðr hon enn at fara. Þarf hér eigi langt um, at hon vakir nátt hina þriðju ok fær pústr hinn þriðja, gengr við þat í brott ok mœtir á strætinu hinum sama manni ok tvá tíma fyrr.

Ok nú talar hann svá til hennar: "Ek sampínumsk þér, guðs skepna!" segir hann, "er þú gengr hér dagliga með hinum sama harmi æ grátandi. Nú ger svá vel, gakk heim til herbergis með mér ok hjálp þínu lífi, þar sem þú ert at þrotum komin!"

"Engan veg má ek þat," segir hon. "Mér haldkvæmisk eigi hjálpin, ef sá hinn fátœki veslingr fær enga hjálp, sem liggr útan borgar ok mun skjótt deyja, ef hann fær enga bót."

"Ger, sem ek bið!" segir hann; "því at vera kann, at sá hinn kranki maðr hafi nú fengit góða hvíld." Ok nú tekr hann í hennar hǫnd ok leiðir hana nær hálfnauðga heim með sér til herbergis; því at varla fær hon trúat fyrir elskunni, hvat er hann segir henni um hvíld hins kranka manns.

Ok þegar sem hon kemr í hans herbergi, setr hann fram fyrir hana hinn ríkasta kost með valit vín ok sitr við sjálfr ok nœrir ok huggar með fǫgrum fortǫlum, segjandi héðan af um munu batna, ok af muni gengit hit þungasta um hennar æfi. Tekr hon nú ok nǫkkut svá at kvikna ok gleðjask af þessu ǫllu samt, svá sem hon kendi nǫkkura lysting sinnar hinnar fyrri æfi.

Sem hon er orðin vel mett ok drykkjuð, ríss húsbóndinn upp ok gengr at henni; leggr nú hendr á hana ok rífr niðr af henni þau slitti, sem hon stendr í, en klæðir hana í staðinn tíguligum búningi, slíkum sem hon bar fyrri. Þessu næst tekr hann í hǫnd henni ok leiðir hana hvert herbergi af ǫðru, þar til sem þau koma í eitt tvídyrt herbergi, foraðs stórt.

Ok nú þykkir henni nǫkkut undarliga við slá: hér þykkisk hon kenna koma í móti sér sína hina kæru þjónustumey Teclam með mikinn meyjaskara, ok þegar í stað allar fram fallandi ok svá mælandi: "Guð gefi yðr góðan dag, mín hin sœta frú!" Ok nú leiða þær hana milli sín með allri sœmð ok mekt. Varla undirstendr hon nú, hverju hon má af trúa, þó at nǫkkut beri skemtiligt fyrir augu; því at harmaþoka hefir svá hulit hennar hugskotsaugu af þeim hvirfilvindum, sem nú hefir hon í reikat um stund, at nær dylsk hon við, at blíðari dagar myni koma, ætlandi sik nær dreyma, hvat er fyrir berr.

Allt leiða þær hana þar til, er þær koma í eitt herbergi harðla vænt, en ekki mjǫk stórt. Ekki er þar mjǫk mannmart inni. Hér sér hon sitja fyrir hásætinu Clárum keisarason, ok hefir nú kastat listukyrtlinum. Ok þegar sem hon kemr inn um dyrrin, ríss hann upp móti henni harðla hœverskliga ok tekr í hǫnd henni ok minnisk við hana ok setr hana niðr í hjá sér ok biðr hana vera guði vel komna.

Ok síðan talar hann svá til hennar: "Nú eru þér, frú Séréna!" segir hann, "hér komnar, ok hafi þér þolat fáheyrt válk ok vandræði um stund ok um borit með frábærri þolinmœði ok sjaldheyrðri dygð. Mun ok hvárttveggja í minnum haft vera langan tíma, hverr grimðarmaðr þér váruð fyrrmeirr eða hverr dygðarmaðr þér váruð síðarmeirr í jafnmikilli raun. Sé hér nú," segir hann ok réttir hǫndina niðr á langbekkinn, "þann hinn fótbrotna drenginn, er yðr hefir fylgt, angrat ok óróat um allt þetta hit næsta ár með sínu kukli ok klókskap. En þetta er engi maðr útan meistari Pérús. Nú fyrir yðra staðfestu ok fáheyrða dygð dœmum vér yðr alþingis kvitta ok sátta við oss fyrir yður brot ok í alla staði verðuga þvílíks heiðrs, sem þér eruð til bornar. Ok fyrirstandið nú, at fleiri menn kunna enn nǫkkut klókt, en þér einar! En til yðar, frú Tecla, hǫfum vér þat at tala, at vér kennumsk við, at vér játuðum yðr endiliga í Frannz, þá er þér leystuð várt vandræði, at þér skylduð heim með oss til Saxlands ok gerask vár dróttning; ok þat hit sama viljum vér enn staðfastliga halda eptir því hinu bezta, sem vér hǫfum játtat, útan sjálfar þér vilið þat með blíðri samþykt upp gefa."

Nú svarar frú Tecla, segisk gjarna vilja vægja fyrir sinni frú ok gefa henni upp frjálsan ok liðugan sinn herra ok bónda með allri þeirri tígn ok heiðri, er hon fekk hann ok guð gaf henni á brullaupsdegi. "En þar í móti vænti ek þess, at þér ætlið eitthvert gott ráð fyrir mér, eptir því sem yðr þykkir mér standa eptir burðum." Lýkr hon svá sinni rœðu, at í upphafi Clárús ok frú Séréna með allri alþýðu þakkar henni sína dygð.

Ferr nú þetta hit sama fram, at frú Séréna er upp hafin í alla dróttningliga tígn ok sómasamligan metnað ok í fulla sætt ok ástsemð við sinn herra Clárum keisarason. En hann giptir frú Teclam þeim hinum framasta manni, er í beið ǫllu Saxlandi, svá at hon unði harðla vel sínum hlut.

Má nú kalla, at sagan sé úti; en nú má með fám orðum ljósliga skýra, hversu þetta allt kom til: þetta allt saman varð af engu vætta útan ráðagerð Clári keisarasonar ok listum meistara Péri, svá sem í hefnd móti þeim dáraskap, sem hon hafði áðr leikit keisarasyni. Hafa þat ok flestir fyrir satt, at meistari Pérús myndi mátt hafa fyrr til sín tekit, ef hann hefði viljat, en þótti engu varða í fyrstu, þótt Clárús keisarason fengi þvílíkt klódrep af henni, með því at hann vildi ekki hans ráðum hlíta.

Var þat eptir því, sem henni þótti, at þá hina sǫmu nátt, sem konungsdóttur hurfu landtjǫldin, sigldi Clárús keisarason heim með ǫllum sínum skipaflota til Saxlands ok með honum frú Tecla, en setti eptir Sérénam ok meistara Pérum at dára hana með miklu kukli ok þeim listum ok klókskap, sem nú var frá sagt um hríð. En þeir vagnamenninir, sem getit var, váru til fengnir af Cláró keisarasyni at segja þeim leið ok vakta þeim dagligan kost. Gerðu þeir þetta allt svá sem til prófs hennar staðfestu; því at þeir hirðu aldri, hvárt hon reyndisk vel eða illa, ok þótti jafnvel, at hon hefði aptr snúit til fǫður síns.

En hon þolði allan þenna tíma angist ok armœðu fyrir ekki vætta útan fyrir sína eiginliga dygð ok einfaldleik, er hon hugðisk þeim hinum ljóta dreng samrekkt hafa, sem henni fylgði ok hana óróaði dag eptir dag; ok þetta allt lagði hon at baki sér ok þar með fǫður, frændr ok vini ok allan heimsins metnað, upp takand, viljanligt fátœki með þessum hinum herfiliga stafkarli, gefandi svá á sér ljós dœmi, hversu ǫðrum góðum konum byrjar at halda dygð við sína eiginbœndr eða unnasta.

Fór þat ok eptir verðugu í síðustu, at hon fekk þat, er hon var maklig fyrir sína fáheyrða staðfestu, at eigi fordrifisk af fátœki svá mektug kona; heldr varð hon yfirdróttning alls Saxlands, hafandi alla gǫtu síðan með mikilli gleði við sinn herra auð ok æru, sœmð ok sælu með konungligum metnaði.

Ok lýkr svá at segja í frá Cláró keisarasyni ok frú Séréne, Frakkakonungs dóttur.