Bókastaðir

An Old Norse Library
Chapter 1

Í þann tíma, er fylkiskonúngar voru í Noregi, hófst þessi saga; þá réðu feðgar 2 fyrir einu fylki;þá rèðu feðgar 2 fyrir einu fylki; hét Ólafr hinn eldri, en Íngjaldr hinn ýngri;hèt Ólafr hinn eldri, en Íngjaldr hinn ýngri; þó var Íngjaldr fulltíða, er sjá saga gjörðist. Ólíkt var þeim feðgum farit; Ólafr konúngr var vinsæll, en Íngjaldr var undirhyggjumaðr hinn mesti. Björn ok Ketill hétu hirðmenn þeirra;Björn ok Ketill hètu hirðmenn þeirra; hann var kallaðr Björn hinn sterki; þeir voru lyndislíkir ok Íngjaldr konúngr, uppivöðslu miklir ok tilleitnir. Dóttur átti Ólafr konúngr, þá er Ása hét, kvenna fríðust ok vel at sér.Dóttur átti Ólafr konúngr, þá er Ása hèt, kvenna fríðust ok vel at sèr. Þeir feðgar réðu fyrir Naumdælafylki.Þeir feðgar rèðu fyrir Naumdælafylki. Ólafr konúngr var þá gamall, er hér var komit sögunni.Ólafr konúngr var þá gamall, er hèr var komit sögunni. Hann hafði átt 2 drottníngar, ok var öndoð hvortveggi; hét sú Dís, er hann átti síðar, hana hafði fyrr átt Önundr konúngr uppsjá af Firðafylki, ok átti við henni 2 sonu, ok hétu Úlfr hvortveggi;hèt sú Dís, er hann átti síðar, hana hafði fyrr átt Önundr konúngr uppsjá af Firðafylki, ok átti við henni 2 sonu, ok hètu Úlfr hvortveggi; þeir réðu nú fyrir Firðafylki, ok þóttist Íngjaldr eiga þat ríki hálft við bræðr sína í erfð eptir móður sína.þeir rèðu nú fyrir Firðafylki, ok þóttist Íngjaldr eiga þat ríki hálft við bræðr sína í erfð eptir móður sína. Átti hann við þá 2 orrostur, ok hafði í hvorritveggju ósigr. Björn er bóndi nefndr; hann bjó í Hrafnistu, hún liggr fyrir Naumudölum. Björn var í hinni meirri bóndatölu norðr þar; kona hans hét Þorgerðr, hún var dóttir Böðmóðs Framarssonar ok Hrafnhildar Ketils dóttur hængs.kona hans hèt Þorgerðr, hún var dóttir Böðmóðs Framarssonar ok Hrafnhildar Ketils dóttur hængs. Þau Björn áttu þá dóttur, er Þórdís hét;Þau Björn áttu þá dóttur, er Þórdís hèt; hana átti Gautr á Hamri, gilldr maðr fyrir sér, þau áttu þann son, at Grímr hét;hana átti Gautr á Hamri, gilldr maðr fyrir sèr, þau áttu þann son, at Grímr hèt; hann var snemma bæði mikill ok sterkr; áttu þau Björn ok Þorgerðr fleiri börn; Þórir hét son þeirra hinn eldri, vænn maðr ok kurteis ok vel at sér um alla hluti;Þórir hèt son þeirra hinn eldri, vænn maðr ok kurteis ok vel at sèr um alla hluti; hann var hirðmaðr Ólafs konúngs, ok hafði mikil metorð af honum, ok þat til marks um, at Ólafr konúngr gaf Þóri sverð, þat er þeir frændr höfðu lángan tíma átt, ok miklar menjar afhaldit, þat hét þegn;hann var hirðmaðr Ólafs konúngs, ok hafði mikil metorð af honum, ok þat til marks um, at Ólafr konúngr gaf Þóri sverð, þat er þeir frændr höfðu lángan tíma átt, ok miklar menjar afhaldit, þat hèt þegn; þat var bæði lángt ok breitt, ok beit allra sverða bezt; þat var þrískafit. Laungum sat Þórir annann vetr með konúngi, en annann hjá feðr sínum. Hinn yngri son Bjarnar hét Án;Hinn yngri son Bjarnar hèt Án; hann var snemma mikill vexti ok ekki vænn ok heldr seinligr, en um afl hans var mönnum ekki kunnigt, þvíat hann reyndi þat aldrí, heldr þótti hann heimsligr; lítit ástríki hafði hann af feðr sínum, en móðir hans unni honum mikit. Ekki þótti mönnum hann vera líkr um neitt enum fyrrum frændum sínum, sem var Ketill hængr ok aðrir Hrafnistu menn, nema á vöxt.

Ekki lagðist Án í eldaskála, en þó var hann afglapi kallaðr af sumum mönnum; við aungvar vandist hann íþróttir; leið svá fram, þar til at hann var 9 vetra;leið svâ fram, þar til at hann var 9 vetra; hann var þá ekki minni enn þórir, bróðir hans; hann var harla ósinniligr, lítt var hann ok settr at klæðum, þvíat úti voru á honum bæði kné ok olbogar;hann var harla ósinniligr, lítt var hann ok settr at klæðum, þvíat úti voru á honum bæði knè ok olbogar; en er hann var 12 vetra, hvarf hann á burtu 3 nætr, svá at engi vissi, hvat af honum varð.en er hann var 12 vetra, hvarf hann á burtu 3 nætr, svâ at engi vissi, hvat af honum varð. Án gekk í eitt skógar rjóðr, hann sá þar stein einn standa mikinn ok mann hjá einum læk; hann hafði heyrt nefnda dverga, ok þat með at þeir væri hagari enn aðrir menn; Án komst þá á millum steinsins ok dvergsins, ok vígir hann utan steins, ok sagði hann aldrí skulu sínu inni ná, nema hann smíðaði honum boga svá stóran ok sterkan, sem við hans hæfi væri, ok þarmeð fimm örvar;Án komst þá á millum steinsins ok dvergsins, ok vígir hann utan steins, ok sagði hann aldrí skulu sínu inni ná, nema hann smíðaði honum boga svâ stóran ok sterkan, sem við hans hæfi væri, ok þarmeð fimm örvar; þat skyldi þeim fylgja, at hann skyldi um sinn hæfa með hvörri, þat er hann skyti til eptir sínum vilja; innan þriggja nátta skyldi þetta gjört vera, ok beið Án þar meðan. Svá gjörði dvergrinn, sem fyrir var skilit, ok með aungum álögum;Svâ gjörði dvergrinn, sem fyrir var skilit, ok með aungum álögum; en dvergrinn hét Litr.en dvergrinn hèt Litr. Án gaf honum skotsilfr nökkut, er móðir hans hafði gefit honum; stól vænan gaf dvergrinn Án; síðan fór hann heim, ok bar stólin á baki sér, hlógu menn þá mjök at honum.síðan fór hann heim, ok bar stólin á baki sèr, hlógu menn þá mjök at honum. Án gaf móður sinni stólinn, ok kveðst henni eiga bezt at launa.

Chapter 2

Þá er Án var átján vetra, var hann öllum mönnum stærri norðr þar; hvorki hafði honum þá enn vaxit vit né kurteisi;hvorki hafði honum þá enn vaxit vit nè kurteisi; þann vetr hafði Þórir setit í Hrafnistu, ok hafði þá fengit kenníngar nafn af sverði sínu, ok var hann kallaðr Þórir þegn. En um vorit bjóst Þórir at fara á konúngs fund. Án biðr at fara með honum; en Þórir neitar því þverliga; en er hann fór út til skips, kom Án þar farandi. Þórir spyrr, hvat hann vili þá. Án segist með honum fara skulu, hvort er hann leggi þar nökkut loforð til eða ekki. Þórir segir hann hvergi fara skyldu: kann þú ekki at vera hjá höfðíngjum, segir hann, at varla má við þína siðu hæfa heima hér;Þórir segir hann hvergi fara skyldu: kann þú ekki at vera hjá höfðíngjum, segir hann, at varla má við þína siðu hæfa heima hèr; hann tók þá Án, ok batt hann við eina eik heldr sterkliga; ekki brauzt Án við. Síðan fór hann ok eigi lángt, áðr hann sá, at Án fór þar, ok dró eptir sér eikina, hafði hann kippt henni upp með rótum.Síðan fór hann ok eigi lángt, áðr hann sá, at Án fór þar, ok dró eptir sèr eikina, hafði hann kippt henni upp með rótum. Þórir mælti þá: undramaðr ertu, frændi! at afli, en eigi lízt mér þó ráð, at þú farir á konúngs fund með þvílíka skapsmuni, sem þú hefir.Þórir mælti þá: undramaðr ertu, frændi! at afli, en eigi lízt mèr þó ráð, at þú farir á konúngs fund með þvílíka skapsmuni, sem þú hefir. Þórir skar þá af honum böndin, ok mælti: lítils villtu virða mín orð; hann brá þá sverðinu þegn, ok ógnaði honum með: þetta sverð mun kenna þér sannsýni, er þú hefir aungva áðr, ok mun þat þik ekki mikils meta, ok stemma ferð fyrir þér.hann brá þá sverðinu þegn, ok ógnaði honum með: þetta sverð mun kenna þèr sannsýni, er þú hefir aungva áðr, ok mun þat þik ekki mikils meta, ok stemma ferð fyrir þèr. Án mælti: ekki muntu hræða mik sem sprotaförn; ok at þú vitir, hvers ek á kosti við þik, þá skaltu nú sjá þat; Án þreif þá til Þóris, ok brá honum á lopt, ok hristi hann sem barn, ok mælti: sjá nú, hvat þú átt undir þér, ef okkr þikir eigi einn veg! hann lét hann þá lausan, ok sá Þórir þá, hvert efni í manninum var.Án þreif þá til Þóris, ok brá honum á lopt, ok hristi hann sem barn, ok mælti: sjá nú, hvat þú átt undir þèr, ef okkr þikir eigi einn veg! hann lèt hann þá lausan, ok sá Þórir þá, hvert efni í manninum var. Fóru þeir þá útá skip; en at því hugði Án, hvar hann skyldi þess koma sér, at öllum þætti sér mest mein at.en at því hugði Án, hvar hann skyldi þess koma sèr, at öllum þætti sèr mest mein at. Kaupmenn spurðu, hverr annann, hverr sjá maðr væri. Án mælti: því spyri þér mik eigi at? ek kann at segja yðr;Án mælti: því spyri þèr mik eigi at? ek kann at segja yðr; ek heiti Án, ok ættaðr úr Hrafnistu, bróðir Þóris þegns; en þeir kvoðust ekki trúa því; hann kvað þat satt, er hann segði; þeir létu hann skyldu þar velkominn.þeir lètu hann skyldu þar velkominn. Án var klæddr lítt. Þórir bað skera vöru til klæða honum, svá at hann væri eigi svá afleitinn, ok svá var gjört, kom honum þat ekki mjök at haldi, þvíat hann festi ófimliga á sik, ok varð honum engi búningsbót at þessu.Þórir bað skera vöru til klæða honum, svâ at hann væri eigi svâ afleitinn, ok svâ var gjört, kom honum þat ekki mjök at haldi, þvíat hann festi ófimliga á sik, ok varð honum engi búningsbót at þessu. Vel voru skipverjar til Áns, kunni hann ok eigi annat í móti at leggja.

Chapter 3

Þeir Þórir kvomu við Naumdæla fylki, ok spurðu þar þau tíðindi, at andaðr var Ólafr konúngr, en Íngjaldr var þá einn konúngr yfir því ríki, er þeir höfðu báðir átt. Þórir mælti þá: sá lézt þar, er maðr var fremri, ok munda ek eigi norðan hafa farit, ef ek hefði vitat þessi skipti.Þórir mælti þá: sá lèzt þar, er maðr var fremri, ok munda ek eigi norðan hafa farit, ef ek hefði vitat þessi skipti. Þórir kemr nú at konúngs bænum. Án hafði með sér boga sinn, ok er þeir kvomu at höllinni, bendir Án upp bogann, er ákafliga var sterkr.Án hafði með sèr boga sinn, ok er þeir kvomu at höllinni, bendir Án upp bogann, er ákafliga var sterkr. Þórir spyrr, hvat þat skyldi. Án kvað þat brátt mundu sýnast; hann lét koma strenginn fyrir brjóst sér, en bogann um herðarnar;hann lèt koma strenginn fyrir brjóst sèr, en bogann um herðarnar; skeyti hafði hann í hendi sér, ok er þeir kvomu at hallardyrunum, gáfu dyraverðirnir rúm Þóri, en um ferð Áns varð skarkala mikit, þvíat hann breytti ekki búníngi sínum;skeyti hafði hann í hendi sèr, ok er þeir kvomu at hallardyrunum, gáfu dyraverðirnir rúm Þóri, en um ferð Áns varð skarkala mikit, þvíat hann breytti ekki búníngi sínum; síðan gekk hann at dyrunum fast, en boginn skagði um herðarnar, ok vannst ekki rúm til í dyrunum, ok varð boginn annathvort at brotna eða beygjast mjök, þvíat dyrnar stóðust atgaunguna; þá komst Án í höllina, bendist boginn, en brotnaði ekki. Án sezt utarliga niðr, en Þórir gekk fyrir konúng, ok kvaddi hann. Konúngr tók því vel, ok bað hann fara til öndvegis gegnt sér: skulu þér hér velkomnir með oss;Konúngr tók því vel, ok bað hann fara til öndvegis gegnt sèr: skulu þèr hèr velkomnir með oss; eðr hverr var í för með þér, eða hví skilr þessi maðr svá skjótt við þik?eðr hverr var í för með þèr, eða hví skilr þessi maðr svâ skjótt við þik? Þórir mælti: sá maðr er bróðir minn, ok hefir varla á sér alþýðu hátt.Þórir mælti: sá maðr er bróðir minn, ok hefir varla á sèr alþýðu hátt. Konúngr mælti: hann skal hér velkominn, ok siti hann hit næsta þér;Konúngr mælti: hann skal hèr velkominn, ok siti hann hit næsta þèr; gjörum vér þat fyrir þínar sakir, ok heyrt höfum vér getit Áns, ok er hann undramaðr í mörgum greinum.gjörum vèr þat fyrir þínar sakir, ok heyrt höfum vèr getit Áns, ok er hann undramaðr í mörgum greinum. Þórir hittir Án, ok segir honum konúngs orð: ok snú til þín sóma hlut, frændi! Án svarar: ekki munum vér um rúm skipta, enda liggr mér meira til at þiggja vetrvist;Án svarar: ekki munum vèr um rúm skipta, enda liggr mèr meira til at þiggja vetrvist; Þórir kveðst hyggja, at hún mundi til reiðu. Eigi at síðr gekk Þórir fyrir konúng, ok mælti: vetrvistar vil ek beiða fyrir Án frænda at hans vilja, þó sæti sé kyrt.Eigi at síðr gekk Þórir fyrir konúng, ok mælti: vetrvistar vil ek beiða fyrir Án frænda at hans vilja, þó sæti sè kyrt. Konúngr mælti: til reiðu er honum vetrvist, en hvat er honum annat sæti betra enn hjá þér.Konúngr mælti: til reiðu er honum vetrvist, en hvat er honum annat sæti betra enn hjá þèr. Þórir kvaðst aungvan hlut mega í eiga við hann, hæfir honum þetta gjör fyrr at vilja einn ráða, ok því var ek tregr til, at hann færi með mér, at ek vissa at honum var kynliga varit.Þórir kvaðst aungvan hlut mega í eiga við hann, hæfir honum þetta gjör fyrr at vilja einn ráða, ok því var ek tregr til, at hann færi með mèr, at ek vissa at honum var kynliga varit. Þórir sagði Án konúngs orð; Án mælti: þá er nú vel vorðit, ok gaktu, bróðir! til rúms þíns. Þórir gjörði svá.Þórir gjörði svâ. Án var fálátr ok ósiðblendinn, var hann lengstum í rúmi sínu, nema þá hann gékk erinda sinna. Hirðmenn hlógu at honum mjök, ok var Ketill foríngi at því; Án daufheyrðist við þat, ok leið svá fram til jóla;Án daufheyrðist við þat, ok leið svâ fram til jóla; þá lýsti konúngr yfir því, at hann mundi gefa jólagjafir, sem faðir hans hafði gjört, kvaðst svá vilja sína menn at sér hylla;þá lýsti konúngr yfir því, at hann mundi gefa jólagjafir, sem faðir hans hafði gjört, kvaðst svâ vilja sína menn at sèr hylla; ok affángakveld jóla vitjuðu menn gjafanna allir nema Án. Konúngr spurði, því Án vitjaði eigi gjafanna, skal hann ei gjafir þiggja sem aðrir? Þetta var sagt Án; örglaðist hann þá upp, ok mælti: gott þikir mér gull at þiggja.örglaðist hann þá upp, ok mælti: gott þikir mèr gull at þiggja. Ekki var maðrinn sinniligr, þar er hann skauzt fram fyrir konúnginn; furðu var hann mikill at sjá. Konúngr mælti: í hverju gall svá hátt, Án! er þú gekkst hér inn um dyr í fyrsta sinn?Konúngr mælti: í hverju gall svâ hátt, Án! er þú gekkst hèr inn um dyr í fyrsta sinn? Í boga mínum, sagði Án; þvíat svá voru litlar hallardyr yðar, konúngr! at hann bendist allr saman, er ek hafða hann á herðunum, áðr ek komst inn, ok lét í hátt, er aptr hljóp.þvíat svâ voru litlar hallardyr yðar, konúngr! at hann bendist allr saman, er ek hafða hann á herðunum, áðr ek komst inn, ok lèt í hátt, er aptr hljóp. Þú skalt, sagði konúngr, heita Án bogsveigir. Hvat gefr þú mér at nafnfesti? sagði Án.Hvat gefr þú mèr at nafnfesti? sagði Án. Eignast hér gullhríng í alltsaman, sagði konúngr, í nafnfesti ok jólagjöf, þvíat ek heyrða, hvat þú mæltir áðan, enda muntu allsterkr maðr, svá stórr sem þú ert;Eignast hèr gullhríng í alltsaman, sagði konúngr, í nafnfesti ok jólagjöf, þvíat ek heyrða, hvat þú mæltir áðan, enda muntu allsterkr maðr, svâ stórr sem þú ert; þat ætla ek, kvað Án, at ek sé allsterkr, en ekki veit ek til.þat ætla ek, kvað Án, at ek sè allsterkr, en ekki veit ek til. Án tók við, ok þakkaði ekki; hann lék sér at hríngnum, ok setti á brynju sér, hann tók gaupnunum til fyrir neðan, ok eitt sinn skauzt hríngrinn íbrott;hann lèk sèr at hríngnum, ok setti á brynju sèr, hann tók gaupnunum til fyrir neðan, ok eitt sinn skauzt hríngrinn íbrott; hann fór at leita í forstofuna, en er hann kom aptr, var hann því líkastr, sem hann hefði í saurnum laugast; sessunautar hans spyrja, því hann væri svá ferligr, hann kvað varla atspyrjanda, en síðr segjanda;sessunautar hans spyrja, því hann væri svâ ferligr, hann kvað varla atspyrjanda, en síðr segjanda; en segja munda ek þér, ef þú leyndir;en segja munda ek þèr, ef þú leyndir; hann kveðst leyna mundu. Án sagði: hér mun sannast þat, er sagt er: afgjarnt verðr öfundar fé, týnt er nú hríngnum.Án sagði: hèr mun sannast þat, er sagt er: afgjarnt verðr öfundar fè, týnt er nú hríngnum. Sessunautr hans mælti: látum kyrt yfir því; Án mælti: svá skal vera, en ekki er mér þetta ætlat, ok vil ek gefa þeim, sem finnr;Án mælti: svâ skal vera, en ekki er mèr þetta ætlat, ok vil ek gefa þeim, sem finnr; þetta kom fyrir hirðina, ok sagði hverr öðrum, en Ketill hló at mjök, ok kvað farit hafa, sem von var at, at gefa fóli því gull; hann fór þá, ok leitar at hríngnum með hirðinni,; þeir þreyngdust fast í forstofunni. Án mælti þá: hverju sætir, at menn gánga hér á höndum ok starfa í sauri, enda heldr hér við sviptíngar? honum var sagt, at menn vildu bæta slis hans, ok finna hrínginn, Án mælti: eigi em ek tilminnugr, hér er nú hríngrinn á hendi mér, en nú galt ek yðr einn tíma, er þér hafið mik opt dárat.Án mælti þá: hverju sætir, at menn gánga hèr á höndum ok starfa í sauri, enda heldr hèr við sviptíngar? honum var sagt, at menn vildu bæta slis hans, ok finna hrínginn, Án mælti: eigi em ek tilminnugr, hèr er nú hríngrinn á hendi mèr, en nú galt ek yðr einn tíma, er þèr hafið mik opt dárat. Hirðmenn kváðust mjök spottaðir; Án kvað svá eiga at vera;Án kvað svâ eiga at vera; síðan varð hvíld á gabbit, en þó dró til hins sama, ok (var) Ketill mest at því.

Chapter 4

Einn dag var þat, at þeir bræðr voru 2 úti hjá höllinni, þá komu hirðmenn út, ok mæltu: þú munt sterkr maðr vera, Án! hann svarar: vera má, at svá sé, en ekki hefi ek reynt þat.Einn dag var þat, at þeir bræðr voru 2 úti hjá höllinni, þá komu hirðmenn út, ok mæltu: þú munt sterkr maðr vera, Án! hann svarar: vera má, at svâ sè, en ekki hefi ek reynt þat. Þeir mæltu: villtu glíma við Björn? Hann svarar: þar skal yðr kost á gjöra; þér skuluð þjóna mér, ok gjöra eld stóran fyrir mér.þèr skuluð þjóna mèr, ok gjöra eld stóran fyrir mèr. Þeir gjöra svá, ok buðu honum til at bakast.Þeir gjöra svâ, ok buðu honum til at bakast. Hann kvað sér meiri þörf mundu, þá er hann kemr frá fánginu, at mýkja sik.Hann kvað sèr meiri þörf mundu, þá er hann kemr frá fánginu, at mýkja sik. Síðan bjuggust þeir til glímu í höllinni. Án var þá kominn í loðkápu, er móðir hans hafði gefit honum, ekki hafði hann belti um sik, en hún var svá síð, at hann dró hana eptir sér meir enn álnarlángt, tóku ermar fram af höndum honum.Án var þá kominn í loðkápu, er móðir hans hafði gefit honum, ekki hafði hann belti um sik, en hún var svâ síð, at hann dró hana eptir sèr meir enn álnarlángt, tóku ermar fram af höndum honum. Björn hljóp þá at Án, en hann stóð kyrr fyrir. Björn var allra manna sterkastr; hann greip Án upp, ok kastar honum utar á bálit, svá hann kom at herðunum í eldin niðr, en fætrnir skullu utar á bálkinn;hann greip Án upp, ok kastar honum utar á bálit, svâ hann kom at herðunum í eldin niðr, en fætrnir skullu utar á bálkinn; þá varð hlátr mikill. Án stóð seint upp; ekki sakar hann eldrinn sakir loðkápunnar. Konúngr mælti þá: eigi þiki mér þú, Án! jafnsterkr sem þú lézt.Konúngr mælti þá: eigi þiki mèr þú, Án! jafnsterkr sem þú lèzt. Án mælti: sá þiki mér, konúngr! sterkari, er fyrri fellr.Án mælti: sá þiki mèr, konúngr! sterkari, er fyrri fellr. Konúngr hló þá. Án lét at sér belti, ok stytti sik upp, ok braut upp ermarnar.Án lèt at sèr belti, ok stytti sik upp, ok braut upp ermarnar. Þeir hlaupast þá at í annat sinn. Án dró þá Björn at sér, ok veifir honum sem barni, ok slaungar honum síðan utar á eldinn, ok lét hann svá lausan.Án dró þá Björn at sér, ok veifir honum sem barni, ok slaungar honum síðan utar á eldinn, ok lét hann svâ lausan. Hirðmenn hlupu til, ok kipptu honum af eldinum, ok var Björn brunninn mjök. Þeir kvoðu mann þenna ærit sterkan; þat fell Án vel í skap sínum, at hann var sterkr kallaðr, ok kvað þá nú mega sjá, at hann vildi, at Björn bakaðist við eldinn, ok kvað honum meiri þörf enn sér.þat fèll Án vel í skap sínum, at hann var sterkr kallaðr, ok kvað þá nú mega sjá, at hann vildi, at Björn bakaðist við eldinn, ok kvað honum meiri þörf enn sèr. Án kvað þá vísu:

Skelldi mér sem skyldi
skelkinn maðr við bælki;
við mátta ek þá vættki
vinna, svei þeim æ manni;
varð í fáng at fallast,
felldum eldsmat nökkut;
honum synjaðak heiðri;
svei þeim sé æ manni.
Skelldi mèr sem skyldi
skelkinn maðr við bælki;
við mátta ek þá vættki
vinna, svei þeim æ manni;
varð í fáng at fallast,
felldum eldsmat nökkut;
honum synjaðak heiðri;
svei þeim sè æ manni.

Nú leið á vetrinn, ok einn dag voru þeir bræðr enn úti staddir 2 saman. Þá mælti Þórir: unir þú eigi illa við híngatferð þína, þar sem þú hefir sótt híngat háð ok spott? Án kveðst eigi illa við una: hefik hér þegit gull ok vetrvist góða;Án kveðst eigi illa við una: hefik hèr þegit gull ok vetrvist góða; en ek hirði eigi um spott þeirra. Þórir sagði: ek mun raun til gjöra, hversu mér þíkir;Þórir sagði: ek mun raun til gjöra, hversu mèr þíkir; ek mun gefa þér sverðit þegn, at þú drepir einhverja 2 konúngsmenn, ok setjast sjálfr fyrir sökina.ek mun gefa þèr sverðit þegn, at þú drepir einhverja 2 konúngsmenn, ok setjast sjálfr fyrir sökina. Án mælti: ek vil sjá sverðit, ok mun ek þat þiggja; en ekki mun ek heita þeim launum. Ok annann dag um drykkjumál, reis Án upp, ok snýst at þeim, sem honum sat næst, ok horfir á hann, ok svá gerði hann við alla í höllinni;Ok annann dag um drykkjumál, reis Án upp, ok snýst at þeim, sem honum sat næst, ok horfir á hann, ok svâ gerði hann við alla í höllinni; fyrir konúngi stóð hann lengst, síðan gekk hann fyrir Þórir, ok leggr sverðit á borð fyrir hann, ok kveðst ekki hafa vilja; þar varð at hlátr mikill; en Þóri þótti stórilla. Einn tíma fundust þeir bræðr 2 saman, ok spyrr Þórir: því fórtu svá óskapfelliliga, bróðir! ok allt öðruvís, enn ek hugða.Einn tíma fundust þeir bræðr 2 saman, ok spyrr Þórir: því fórtu svâ óskapfelliliga, bróðir! ok allt öðruvís, enn ek hugða. Án sagði: ek hugða at, hver hefnd mér þótti í konúngsmönnum, ok þótti mér engi;Án sagði: ek hugða at, hver hefnd mèr þótti í konúngsmönnum, ok þótti mèr engi; en því horfða ek lengst á konúng, at þar var helzt reik á ráðinu, hvort ek munda afráða. Þórir mælti: of heimskr ertu, þvíat konúngr er þér velviljaðr.Þórir mælti: of heimskr ertu, þvíat konúngr er þèr velviljaðr. Án sagði: ekki þurfu við um hann at ræða, þvíat ek hygg at engi mun verri maðr uppvaxa í Norigi enn konúngr sjá; skildu þeir þá tal sitt, ok leið at vori. Þá lætr Íngjaldr konúngr þíngs kveðja; hann stóð upp á þínginu, ok mælti: þat er mönnum kunnigt, at faðir minn er dauðr, ok ek á ríkit þetta, ok vil ek því lýsa, at ek vil þeim öllum yfirbætr veita, er ek hefi afgjört við, ok gefa þeim ok öllum yðr góð lög, en til ferðar skylda ek yðr mína þegna, ok sækja á fund bræðra minna, ok vér mættum semja friðsamliga vor ríki, ok mun ek fá mínum mönnum vistir ok mungát.hann stóð upp á þínginu, ok mælti: þat er mönnum kunnigt, at faðir minn er dauðr, ok ek á ríkit þetta, ok vil ek því lýsa, at ek vil þeim öllum yfirbætr veita, er ek hefi afgjört við, ok gefa þeim ok öllum yðr góð lög, en til ferðar skylda ek yðr mína þegna, ok sækja á fund bræðra minna, ok vèr mættum semja friðsamliga vor ríki, ok mun ek fá mínum mönnum vistir ok mungát. Hér verðr at góðr rómr.Hèr verðr at góðr rómr.

Þá mælti Án: vel mun þér þikja konúngr mæla, bróðir!Þá mælti Án: vel mun þèr þikja konúngr mæla, bróðir! Þórir kvað þat upp á finnast. Án sagði: ek kann þér þat at segja, at nú er hann þeim verst viljaðr, ok þikist þann vegin mestu illu mega á leið koma við þá.Án sagði: ek kann þèr þat at segja, at nú er hann þeim verst viljaðr, ok þikist þann vegin mestu illu mega á leið koma við þá. Þórir kvað hann ekki afhugaðan við konúng. Eptir þat búast þeir. Án spyrr Þóri: hvert hann vill, at hann fari með hirðinni, ok yðr ok konúngi er ok lítit erindit, ef ek fer svá búinn í burt, ok allósýnt, hversu mér tekst hér vistinn meðan;Án spyrr Þóri: hvert hann vill, at hann fari með hirðinni, ok yðr ok konúngi er ok lítit erindit, ef ek fer svâ búinn í burt, ok allósýnt, hversu mèr tekst hèr vistinn meðan; em ek fúsari at fara með yðr, þat mun lengst uppi ok gegna verst. Þórir kveðst vilja, at hann færi, ok halda þeir norðr með konúngi, ok liggja undir eyjum nökkurum. Þá mælti konúngr, at skyldi reisa hafnarmerki; þá kvað Án vísu:

Vel þér selja!
stendr þú sjó nær
laufguð harla vel;
maðr skekkr af þér
morgun döggvar,
en ek at þegni
þrey nátt sem dag.
Vel þèr selja!
stendr þú sjó nær
laufguð harla vel;
maðr skekkr af þèr
morgun döggvar,
en ek at þegni
þrey nátt sem dag.

Þórir mælti: eigi skaltu þess þurfa, því ek mun gefa þér sverðit þegn.Þórir mælti: eigi skaltu þess þurfa, því ek mun gefa þèr sverðit þegn. Án segir: ekki þreyr ek at þeim þegni. Ketill sagði þá: ek ætla, at þú þreyir at karlmanni nökkurum, ok villtu serða hann, ok gjörðu þeir at þessu gys mikit ok dáraskap. Eigi er svá, sagði Án;Eigi er svâ, sagði Án; ekki þreyr ek at þeim þegni, ek þreyr at Þóri þegn, bróður mínum, því hann er svá grunnhygginn, at hann trúir konúngi þessum, en ek veit, at hann mun honum at bana verða.ekki þreyr ek at þeim þegni, ek þreyr at Þóri þegn, bróður mínum, því hann er svâ grunnhygginn, at hann trúir konúngi þessum, en ek veit, at hann mun honum at bana verða. Síðan koma þeir við Firðafylki; þá sagði Íngjaldr konúngr: ek hygg at vér séum nú komnir í ríki bræðra minna, ok hefik þat spurt, at ekki viljast við oss, ok þiki mér vænst, at vér munum berjast, ok frelsa oss svá af mótgángi þeirra.þá sagði Íngjaldr konúngr: ek hygg at vèr sèum nú komnir í ríki bræðra minna, ok hefik þat spurt, at ekki viljast við oss, ok þiki mèr vænst, at vèr munum berjast, ok frelsa oss svâ af mótgángi þeirra. Margir vildu þá heldr hafa heima setit enn þar komit. En er þeir bræðr spyrja þat, safna þeir liði í mót Íngjaldi konúngi; en Íngjaldr konúngr bað gefa mönnum at drekka, svá at þeir sé framgjarnir.en Íngjaldr konúngr bað gefa mönnum at drekka, svâ at þeir sè framgjarnir. Þá kom at Án mikit uxahorn, hann kvað vísu:

Því betr mér þikir,
ef þá skal valr falla,
nær vér fráligar færum
fót at geira móti;
drekkum allt af uxa
enni geira hlenni,
vera mun snarpra sverða
svipun, ef ek skal ráða.
Því betr mèr þikir,
ef þá skal valr falla,
nær vèr fráligar færum
fót at geira móti;
drekkum allt af uxa
enni geira hlenni,
vera mun snarpra sverða
svipun, ef ek skal ráða.

Konúngr mælti: þetta er vel ort, ok er sá eigi berskjaldaðr, er þú gengr á aðra hönd. Án mælti: ekki vænti ek, at þat verði því nýt í dag, þóat ek kunna fylgd at veita. Konúngr kvaðst ekki vita, hvat þegna hann væri. Án lét hvorutveggja þeirra sýnast mundu;Án lèt hvorutveggja þeirra sýnast mundu; hann lagðist niðr á skipi, þá aðrir gengu upp at berjast. Þórir mælti: allillr er þinn hlutr, hafa fyrst farit híngat, ok liggja nú á skipi, er liðs er þörf; ek ætlaða at hugr mundi þik fríða. Án kvað eigi hirða um orð hans. Konúngr gekk upp, ok kom landherinn á móti þeim; hittust þeir við skóg nokkurn, ok börðust. Án stóð upp, ok gekk til skógar, ok á einn stofn; hann sá þaðan yfir liðit hvorttveggja ok 2 merki framborin fyri bræðrum Íngjalds konúngs. Án mæltist við einsaman: því mun eigi þat ráð, at veita lið Íngjaldi konúngi, ok þat þó at honum er mest óþörf at, ok hann girnist sjálfr; ek mun skjóta, ok er meiriván at ek hæfa, þvíat þat sagði sá, er mér gaf bogann ok örvar þessar, at ek munda beinskeytr verða, en þat var dvergrinn, sá er ek hitta fyrr í skóginum í Hrafnistu, en menn ætluðu mik horfinn, at við dvergrinn skiptumt þessu við, ok skal nú reyna smíðina, er hann leysti sik ok sitt höfuð, en áðr vígða ek hann utan steins, lét hann mik skjóta mundu 3 frægðarskot, ok eitt sinn með hverju skeyti;ek mun skjóta, ok er meiriván at ek hæfa, þvíat þat sagði sá, er mèr gaf bogann ok örvar þessar, at ek munda beinskeytr verða, en þat var dvergrinn, sá er ek hitta fyrr í skóginum í Hrafnistu, en menn ætluðu mik horfinn, at við dvergrinn skiptumt þessu við, ok skal nú reyna smíðina, er hann leysti sik ok sitt höfuð, en áðr vígða ek hann utan steins, lèt hann mik skjóta mundu 3 frægðarskot, ok eitt sinn með hverju skeyti; hann skaut ok stefndi á annan þeirra Úlfanna, ok fló örin í gegnum hann, ok í kjör at baki honum; fell þá þegar merkit.fèll þá þegar merkit. Án náði örinni, ok strauk til skipanna; ok er menn sáu þat, þá sögðu þeir konúngi, at hann mundi snærisspjóti lagðr eða skotinn. Um kveldit kvomu menn til skipa; var þá alltíðrætt um skotit. Án heyrði þat, ok kvað þá mega sækjast, ef nú er hálfunnit. Um morguninn eggjaði konúngr menn til uppgaungu, ok kveðst vænta sigrs. Án var eptir, ok kvaddi hann engi til uppgaungu. Honum kom í hug, at Íngjaldr konúngr mundi þurfa liðs; hann skaut ör annarri, kom sú fyrir brjóst Úlfi, ok var hann því óharðskeytari enn furr, at örin stóð þar föst; kendu menn skeytit, ok ætluðu þat sem var, at einn maðr mundi eiga bæði skeytin, þótt þat sæist eigi. Konúngr mælti: fyrir laungu vissa ek, at Án mundi atgjörfismaðr vera. Konúngr sendi eptir honum, ok segir at hann ætti ágætlaun fyrir at hafa. Sendimenn sáu, at Án var þá kominn á bát, ok eigi allnærri þeim; þeir sögðu honum konúngs orð ok kveðju, at hann mundi virðíngu mæta fyrir framgaungu sína. Án mælti: ek mun eigi fara á konúngs fund, þvíat hann mun mér unna gálgans fyrir mitt starf.Án mælti: ek mun eigi fara á konúngs fund, þvíat hann mun mèr unna gálgans fyrir mitt starf. Menn kvomu aptr, ok sögðu konúngi; hann segir: eigi var hann fjargætr, ok vilda ek, at eigi gjörði hann fleiri launvígin við göfga menn, ok ætlaða ek bræðrum mínum líf ok eiga ríki undir þeim. Þórir mælti: illa ferr þér, vildir þú heldr sjálfr gjört hafa;Þórir mælti: illa ferr þèr, vildir þú heldr sjálfr gjört hafa; ekki var þat um hríð, at eigi vildir þú þá feiga. Konúngr svarar: hefði hann uppgengit með oss, væri hann verðr sæmdar, en fyrir launvíg væri hann verðr bana. Þórir kveðst ætla, at jöfn laun mundi hann honum fyrirhyggja. Íngjaldr tók eignir bræðra sinna, ok setti menn yfir fylkit; síðan var orpinn haugr eptir þá, er heitir Úlfahaugr. Konúngr var á skipum ok búinn til burtfarar. Ketill kveðst vilja hitta vin sinn, er skamt bjó þaðan í burt; konúngr svarar: lát eigi sein at þér, þvíat vér siglum snart.konúngr svarar: lát eigi sein at þèr, þvíat vèr siglum snart. Ketill hafði skeyti Áns í hendi sér;Ketill hafði skeyti Áns í hendi sèr; hann kom at bæ bónda eins skamt frá skipunum; ekki var honum sá kunnr. Bóndi heilsaði honum, ok spurði at nafni; hann svarar: ek heiti Án bogsveigir, er þú munt nú heyrt hafa getit af skotum mínum. Bóndi svarar: án mættum vér hafa verit þinna skota hér, þvíat höfðíngjar vorir voru vinhollir;Bóndi svarar: án mættum vèr hafa verit þinna skota hèr, þvíat höfðíngjar vorir voru vinhollir; en ver með oss í nótt! hann kvað þat mundu þekkjast. Ekki var þar fleira manna enn kona hans ok dóttir, hún hét Drífa.Ekki var þar fleira manna enn kona hans ok dóttir, hún hèt Drífa. Nú er at segja frá Án, at hann rær á einn leynivog, ok kom at þeim sama bæ, ok nam nú staðar, ok hlýðir til tals manna. Gestrinn tók til orða: er sjá dóttir þín, bóndi? svá er satt, sagði hann.Gestrinn tók til orða: er sjá dóttir þín, bóndi? svâ er satt, sagði hann. Ek ætla mér at byggja rekkju með henni í nótt, ok mun yðr eigi betr boðit;Ek ætla mèr at byggja rekkju með henni í nótt, ok mun yðr eigi betr boðit; karli kveðst ekki mikit um þat; Ketill kveðst gjört hafa meiri stórvirki, enn ná rekkju hennar. Ok er Án heyrir þetta, drap hann högg á dyr, ok gekk at dyrunum; þræll gekk til hurðar ok allt út mjök, áðr hann sá manninn; hann spyrr hinn at nafni; sá kveðst Án heita; þrællinn sagði: hér er mikit um Ánagáng, svá hét ok sá, er kominn er inni.þrællinn sagði: hèr er mikit um Ánagáng, svâ hèt ok sá, er kominn er inni. Án sagði svá vera mega, ok gekk inn, ok settist gegnt Katli.Án sagði svâ vera mega, ok gekk inn, ok settist gegnt Katli. Bóndi spyrr hann at nafni; þessi nefndist Án. Bóndi sagði: hér er Ánótt mjök, eðr villtu með oss vera? hann kveðst þat þiggja mundu;Bóndi sagði: hèr er Ánótt mjök, eðr villtu með oss vera? hann kveðst þat þiggja mundu; en hafa verð ek dvöl nökkura, áðr enn ek mötumst, eðr hefir hann Án nefnzt, Ketill! hann sagði: ek brá því í gaman. Án mælti: þetta hefir vel at móti borit um fundi okkra; vorum við í einni vist báðir, ok leitaðir þú eptir nökkurum hlutum um atgjörfi mína, ok þóttist þú ekki af því sjá, heldr hitt at ek væri skiptíngr, en ek em þó atgjörfismaðr, ok kann ek lækníng at gjöra vel at kvennsemi; ek heyrða áðan, at þú leitaðir eptir við dóttur bónda um hjáhvílur; hann tók nú lyrg honum, ok lét hann skurka út, ok kvað vísu:hann tók nú lyrg honum, ok lèt hann skurka út, ok kvað vísu:

þat muntu finna,
er þú flór mokar,
at þú eigi ert
Án, bogsveigir;
þú ert brauðsveigir,
heldr enn bogsveigir,
ostasveigir,
en eigi álmsveigir.

Hann batt hann, ok rak af honum hárit, ok bar í tjöru ok mælti, at svá skyldi hverr fljúga, sem fjaðrarr væri;Hann batt hann, ok rak af honum hárit, ok bar í tjöru ok mælti, at svâ skyldi hverr fljúga, sem fjaðrarr væri; hann stakk úr honum annat augat, síðan geldi hann hann; eptir þat leysti hann hann, ok fekk honum 2 stafi: en ek mun taka við skeyti mínu.eptir þat leysti hann hann, ok fèkk honum 2 stafi: en ek mun taka við skeyti mínu. Án mælti: þat kalla menn konúngs gersemi, ef nökkut er annars afbragð; en þér er nú brugðit nökkut;en þèr er nú brugðit nökkut; ok því sendi ek þik nú svá búinn Íngjaldi konúngi, ok geld ek honum þik fyrir annann bróður sinn, hvenær sem fyrir annann er goldit.ok því sendi ek þik nú svâ búinn Íngjaldi konúngi, ok geld ek honum þik fyrir annann bróður sinn, hvenær sem fyrir annann er goldit. Ketill leitar til skipanna, ok sagði konúngi, ok báru honum vitni stafir hans, at hann var stirðr orðinn, en sjón var sögu ríkari um augu hans ok eystu, at á burt var hvorttveggja. Afhendr ertu mér, sagði konúngr, ok rak hann á burt frá sér.Afhendr ertu mèr, sagði konúngr, ok rak hann á burt frá sèr.

Chapter 5

Nú er at segja frá Án, at hann mælti við bónda: þér tókuð vel við mér, ok skyldir þú eigi íllt af mér hljóta, skulu við eyða bæinn, ok fara í skóg, þvíat konúngsmenn munu brátt koma hér;Nú er at segja frá Án, at hann mælti við bónda: þèr tókuð vel við mèr, ok skyldir þú eigi íllt af mèr hljóta, skulu við eyða bæinn, ok fara í skóg, þvíat konúngsmenn munu brátt koma hèr; ok svá gjörðu þeir.ok svâ gjörðu þeir. Án var þessu nærgætr; því konúngr sendi menn þegar um nóttina, ok brendu þeir upp bæinn, ok fóru aptr síðan. Konúngr mælti við sína menn: ef Án hefir undan komizt, þá legg ek 3 merkr silfrs til höfuðs honum, ok gjöri ek hann útlægan um allan Norig. Þetta spyrst nú víða. Konúngr kom heim í sitt ríki. Án var með karli, ok húsar upp bæ hans um sumarit. Án var svá búinn hversdagliga, at hann var í hvítu pillzi, þat var svá sítt, at þat nam hæl, þá var hann í grám pillzúngi, hann tók ofan á miðjan kálfann, þá var hann í rauðum kyrtli, hann tók ofan á kné;Án var svâ búinn hversdagliga, at hann var í hvítu pillzi, þat var svâ sítt, at þat nam hæl, þá var hann í grám pillzúngi, hann tók ofan á miðjan kálfann, þá var hann í rauðum kyrtli, hann tók ofan á knè; yzt var hann í vondum vöruvoðarstakki, hann tók ofan á mitt lær; hann hafði hatt á höfði ok viðaröxi í hendi. Maðrinn var furðu stórr ok kallmannligr ok ekki dávænn. þat var einn dag, at Án mætti úti Drífu karlsdóttur, 3 konur gengu með henni; hún var kvenna vænst ok vel búin; hún var í rauðum kyrtli ermalaungum ok ekki niðr víðum, síðum ok miðþraungum; hún hafði hlað um enni ok hærð kvenna bezt. þær hlógu at honum mjök, ok dáruðu klæðabúnað hans. Drífa mælti þá: hvaðan gekktu at nú, ferfaldr? frá smíðum, sagði Án. Í því kom bóndi at, ok bað þær eigi skúlka hann. Án kvað þá vísu:

Meyjar spurðu,
er mik fundu,
hvíthaddaðar:
hvaðan komtu, ferfaldr?
En ek svaraða
silkigunni
heldr hæðinni:
hvaðan er logn úti?

Ekki þiki mér, sagði Án, kyrtill þinn fara betr enn stakkr minn, þvíat hann liggr neðan at bakstakki þínum;Ekki þiki mèr, sagði Án, kyrtill þinn fara betr enn stakkr minn, þvíat hann liggr neðan at bakstakki þínum; síðan skildu þau at sinni. En er upp var húsaðr bærinn, talar bóndi til Áns um haustit, at honum væri heimilt þar at vera um vetrinn, ok hefir þú vel til þess unnit. Án kvað þat þiggja mundu. Honum leizt vel á karlsdóttur, þóat hún hefði kalzat hans klæðasniðit, ok var hann sér um þat vorkunlátr.Honum leizt vel á karlsdóttur, þóat hún hefði kalzat hans klæðasniðit, ok var hann sèr um þat vorkunlátr.

Em um vorit lýsti hann yfir því, at hann mundi á burtu ok annat fyrir sik leggja: en ef svá verðr, sem mér er grunr á, at dóttir þín sé með barni, þá eru þar fáir bióramenn, ok vil ek gánga við faðerni;Em um vorit lýsti hann yfir því, at hann mundi á burtu ok annat fyrir sik leggja: en ef svâ verðr, sem mèr er grunr á, at dóttir þín sè með barni, þá eru þar fáir bióramenn, ok vil ek gánga við faðerni; ok ef þat er sveinn, þá sendið til mín, þá er þér spyrlð nökkura mína staðfestu, ok fylgi hríngr þessi til hjartteigna;ok ef þat er sveinn, þá sendið til mín, þá er þèr spyrlð nökkura mína staðfestu, ok fylgi hríngr þessi til hjartteigna; en sjá þú sjálfr fyrir, ef mær er. Ok síðan ferr hann á burt, ok austr á skóg; þar liggr úti stígamaðr, er Garan heitir; ok um daginn, er Án gengr um skógargötuna, sá hann, at maðr gekk í svig við hann; sá hafði svartan skjöld ok hjálm á höfði, en boga í hendi, örvamæli á bak; hann sá hinn nýkomna, ok skaut þegar í skjöld hans broddör, ok vart í gegnum skjöldinn; Án gjörði hæfíng eptir, ok skaut í gegnum skjöldinn, ok kom í aflvöðvann á honum, svá at hann varð sárr.Án gjörði hæfíng eptir, ok skaut í gegnum skjöldinn, ok kom í aflvöðvann á honum, svâ at hann varð sárr. Stígamaðr mælti, honum þótti þessi þörfum harðskeytari, ok lagði vopn sín, ok hitti þenna mann, ok spurði hann at nafni; hann kveðst Án heita. Garan segist heyrt hafa nafn hans: ok ertu víðfrægr. Án sagði: heyrt hefi ek ok þín getit, ok jafnan at illu. Garan sagði: fyrir góðu muntu verða af mér, vil ek bjóða þér til mín, ok eigum félag saman, ok munu við miklu áleiðis koma.Garan sagði: fyrir góðu muntu verða af mèr, vil ek bjóða þèr til mín, ok eigum fèlag saman, ok munu við miklu áleiðis koma. Án sagði: ærit mun um þat, ef við viljum illa gjöra. Þeir kvomu til skála, er stóð í skóginum, ok var þar hniginn hurð á gátt; þeir gengu inn, ok skorti þar eigi fé, vopn eða hlífar.þeir gengu inn, ok skorti þar eigi fè, vopn eða hlífar. Án sá þar steina 2, annann hærra enn annann. Án spyrr, hvat þeir skyldi. Garan sagði: þar hefi ek reynt hryggafl nökkurra manna, er mik hafa heimsótt. Án sagði: illmannliga bjóttu við þína gesti, eða hvorr mundi þér hæfiligri steinninn at láta áhallast;Án sagði: illmannliga bjóttu við þína gesti, eða hvorr mundi þèr hæfiligri steinninn at láta áhallast; hann kveðst ekki á því ætlun haft hafa, en lét sér þó hinn hærra betr fallinn vera fyrir hæðar sakir.hann kveðst ekki á því ætlun haft hafa, en lèt sèr þó hinn hærra betr fallinn vera fyrir hæðar sakir. Þá er liðit á dag mjök; Garan sagði: nú skulum við matbúa; eða hvort villtu heldr taka vatn eða gjöra eld. Án kvað þat sjálft áleggjast, at hann gjörði eldinn, þvíat hann kveðst því vanr verkinu; ok er hann var lagztr niðr, þá kastaði hann sverðinu á bak sér, at hann hafði at vopni;ok er hann var lagztr niðr, þá kastaði hann sverðinu á bak sèr, at hann hafði at vopni; hann heyrði hvin upp yfir sér, hjó stígamaðrinn til hans, ok kom á sverðit, ok þat hlífði honum;hann heyrði hvin upp yfir sèr, hjó stígamaðrinn til hans, ok kom á sverðit, ok þat hlífði honum; þá hljóp hann upp, ok mælti: eigi ertu nú trúr, ok vildir þú nú skjótt skipta félaginu, ok hafða ek þó lítit til saka;þá hljóp hann upp, ok mælti: eigi ertu nú trúr, ok vildir þú nú skjótt skipta fèlaginu, ok hafða ek þó lítit til saka; má vera at nú gistir þú bóndasteininn há í kveld. Þar var hörð sókn, ok vildi hvorr firra sik steininum: þá bar Garan at steininum. Án sté á rist honum, en rak hendrnar á bríngu honum, ok bendi hann um steininn;Án stè á rist honum, en rak hendrnar á bríngu honum, ok bendi hann um steininn; gekk þá í sundr hryggrinn í honum. Án gekk af honum dauðum; hann hjó af honum höfuðit, ok dró hann út, ok stakk nefinu í klof honum, at hann gengi eigi dauðr. Leið af nóttin. Án var þar um sumarit, ok gjörði aungum manni mein, ok lét ekki sjá sik;Án var þar um sumarit, ok gjörði aungum manni mein, ok lèt ekki sjá sik; en er haustaði, læsti hann aptr skálanum, ok fór í burt, ok vildi aðra vetrvist hafa, hann kom aptan dags til ekkju einnar auðigrar, er Jórunn hét;en er haustaði, læsti hann aptr skálanum, ok fór í burt, ok vildi aðra vetrvist hafa, hann kom aptan dags til ekkju einnar auðigrar, er Jórunn hèt; hann var þar um nóttina, ok duldist. En er húsfreyja kom í skála, spurði hún gestinn at nafni; hann sagði slíkt, er honum sýndist; hún gekk frá, ok sneri aptr, ok mælti: því fórtu híngat? þat er mitt hugboð, at þú munt vera Án bogsveigir;hún gekk frá, ok snèri aptr, ok mælti: því fórtu híngat? þat er mitt hugboð, at þú munt vera Án bogsveigir; hann lét þat satt;hann lèt þat satt; hví fórtu híngat? segir hún; þér er þetta ekki traust fyrir konúngi.þèr er þetta ekki traust fyrir konúngi. Án kveðst ætla, at eigi mundi meira viðþurfa; mun ek til hætta at vera, ef þér gefið leyfi til.mun ek til hætta at vera, ef þèr gefið leyfi til. Hún mælti: ekki mun ek spara mat við þik. Þar var hann um hríð, ok var tiltakasamr, ok sá um bú hennar, ok var þat með miklu ráði. Án mælti: hér vilda ek vera í vetr með yðr, ok gjörast eigi setumaðr með öllu;Án mælti: hèr vilda ek vera í vetr með yðr, ok gjörast eigi setumaðr með öllu; hún kvað honum eigi þar hent: er konúngr er í eptirsjá um þik, vér megum þér lítit;hún kvað honum eigi þar hent: er konúngr er í eptirsjá um þik, vèr megum þèr lítit; hann lézt ætla, at Íngjaldr konúngr mundi honum ekki grand gjöra.hann lèzt ætla, at Íngjaldr konúngr mundi honum ekki grand gjöra. Eigi mun ek mat spara við þik, en lét hann sjálfan mundu gæta sín.Eigi mun ek mat spara við þik, en lèt hann sjálfan mundu gæta sín. Hann gjörðist umsýslumaðr hinn mesti; síðan tekst tal með þeim; hann segir, at honum lystr því í skap, at mæla til ráðahags við hana; hún kvað þat mundu gjört at frænda ráði, ok mjök nær hennar hugþokka, en engi latti, ok tókust ráðin. Án var hinn mesti umgángsmaðr ok stórhagr; hann átti naust í skógi skamt frá bænum, ok smíðaði þar skip; jók brátt mikin fram drátt fjár ok virðíngar; hann átti fjögr bú stór, ok með honum var 30 vígra manna á hverju búi. Fylkismenn þeir, er þar voru, höfðu hann sér at forstjóra;Fylkismenn þeir, er þar voru, höfðu hann sèr at forstjóra; hann var vinsæll ok stórlyndr. Íngjaldr konúngr spyrr þetta, ok leitar eptir honum. Þórir, bróðir hans, fór opt austr þángat með sættarboðum, ok var ástúðigt með þeim bræðrum; þá var andaðr Björn, faðir þeirra, í Hrafnistu, ok varðveitti búit Gautr, mágr þeirra, ok Þórdís, systir þeirra. Grímr, son þeirra, var mikill, vænn ok sterkr, ok kvað aungvan af sínum frændum sér jafn skapfeldan sem Án;Grímr, son þeirra, var mikill, vænn ok sterkr, ok kvað aungvan af sínum frændum sèr jafn skapfeldan sem Án; hann fór á fund hans, Án tók vel við honum, ok dvaldist hann þar lengi; hann var vinsæll. Þórir bað opt Án, at hann skyldi vægja til við konúng: ok stoðar þér ekki, bróðir! af því ek sé gjörla hans skaplyndi grimt til þín.Þórir bað opt Án, at hann skyldi vægja til við konúng: ok stoðar þèr ekki, bróðir! af því ek sè gjörla hans skaplyndi grimt til þín. Auðna mun ráða með okkr konúngi, sagði Án; en þú trúir honum til vel; vilda ek heldr at þú varðveittir bú okkur; en þat varð ekki.